Uyuşturucu Madde Ticareti mi, Kullanma mı? TCK 188, 190 ve 191 Kriterleri Kapsamında Ankara ve Yenimahalle Özelinde 2026 Yılı Güncel Hukuki Rehber ve Analiz Raporu

1. Giriş: Ankara'da Uyuşturucu Suçlarının Hukuki ve Sosyolojik Görünümü

Türkiye’nin başkenti Ankara, stratejik konumu ve yoğun nüfus hareketliliği nedeniyle uyuşturucu madde suçlarının adli makamları en çok meşgul ettiği illerin başında gelmektedir. Özellikle 2025 ve 2026 yılları itibarıyla Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı ve Ankara Batı Cumhuriyet Başsavcılığı (Sincan ve Etimesgut bölgesi) tarafından yürütülen soruşturmaların istatistiklerine bakıldığında iş yükünün önemli bir kısmını Türk Ceza Kanunu’nun (TCK) 188. maddesi kapsamındaki "Uyuşturucu veya Uyarıcı Madde İmal ve Ticareti" suçları ile TCK 191 kapsamındaki "Kullanmak İçin Uyuşturucu Madde Bulundurma" suçlarının oluşturduğu görülmektedir.

2026 yılı itibarıyla yürürlüğe giren yeni yargı paketleri ve infaz düzenlemeleri, uyuşturucu ile mücadelede devletin politikasını "zehir tacirlerine karşı en ağır cezalar, kullanıcılar için ise etkin rehabilitasyon" eksenine oturtmuştur. Ancak bu iki kategori arasındaki çizgi her zaman net değildir. Bir vatandaşın cebinde yakalanan maddenin miktarı, paketleniş biçimi veya yanında bulunan materyaller, onun "içici" olarak denetimli serbestlikle kurtulmasına veya "satıcı" damgası yiyerek on yıllarca hapis cezası almasına neden olabilir. Bu rapor, özellikle Ankara ve Yenimahalle bölgesinde yaşayan vatandaşlarımızı bilgilendirmek, TCK 188, 190 ve 191 maddeleri arasındaki hayati farkları ortaya koymak ve 2026 Yargıtay kriterleri ışığında haklarını korumalarına yardımcı olmak amacıyla hazırlanmıştır.

1.1. Ankara ve Yenimahalle Bölgesinin Adli Yapısı ve Önemi

Ankara, adli yargı teşkilatlanması bakımından merkez (Sıhhiye) ve Batı (Sincan) olmak üzere iki ana adliye bölgesine ayrılmıştır. Vatandaşların sıklıkla karıştırdığı hususlardan biri, hangi ilçede işlenen suçun hangi adliyenin görev alanına girdiğidir.

• Ankara Adliyesi (Sıhhiye): Yenimahalle, Çankaya, Altındağ, Mamak, Keçiören gibi merkez ilçeleri kapsar.

  
  

• Ankara Batı Adliyesi (Sincan Yerleşkesi): Sincan, Etimesgut, Ayaş, Beypazarı gibi batı aksındaki ilçeleri kapsar.

Bu raporun odak noktalarından biri olan Yenimahalle ilçesinde gerçekleştirilen bir uyuşturucu operasyonu neticesinde açılacak davalar, Ankara Ağır Ceza Mahkemeleri veya Ankara Asliye Ceza Mahkemeleri nezdinde görülmektedir. Bu ayrım, avukatların savunma stratejilerini ve dosya takibini doğrudan etkileyen bir usul kuralıdır.

2. Uyuşturucu veya Uyarıcı Madde İmal ve Ticareti Suçu (TCK 188)

Türk Ceza Kanunu’nun 188. maddesi, toplum sağlığını doğrudan tehdit eden ve "kamu güvenliğine karşı suçlar" kategorisinde yer alan uyuşturucu ticaretini en ağır yaptırımlarla cezalandırmaktadır. Halk arasında "torbacılık" veya "zehir tacirliği" olarak bilinen bu suç, sadece uyuşturucuyu satan kişiyi değil, üretimden nakliyeye kadar zincirin her halkasını kapsamaktadır.

2.1. Suçun Maddi Unsurları ve Seçimlik Hareketler

TCK 188, "seçimlik hareketli" bir suç tipidir. Yani kanunda sayılan eylemlerden sadece birinin yapılması, suçun oluşması ve failin cezalandırılması için yeterlidir. 2026 yılı itibarıyla Yargıtay kararlarında bu hareketler şu şekilde detaylandırılmaktadır:

2.1.1. İmal Etmek (Üretim)

Uyuşturucu veya uyarıcı maddelerin doğal veya sentetik yollarla elde edilmesidir. Örneğin:

• Doğal: Hint keneviri bitkisinden esrar elde etmek için bitkinin kurutulması ve işlenmesi.

  
  

• Sentetik: Laboratuvar ortamında kimyasal öncüler (prekürsörler) kullanılarak metamfetamin, ecstasy veya bonzai (sentetik kannabinoid) üretilmesi. Yargıtay, imalat suçunun oluşması için tam teşekküllü bir laboratuvar kurulmasını şart koşmaz. Ev ortamında, basit düzeneklerle yapılan üretimler de TCK 188/1 kapsamında değerlendirilir ve cezası 20 yıldan 30 yıla kadar hapistir.

  
  

2.1.2. İthal ve İhraç (Uluslararası Ticaret)

• İthal: Uyuşturucu maddenin yurt dışından Türkiye sınırlarına sokulmasıdır. Failin maddeyi sınır kapısından geçirmesiyle suç tamamlanır. Gümrük hattını geçmemiş olsa bile teşebbüs hükümleri uygulanır.

  
  

• İhraç: Türkiye sınırları içindeki uyuşturucu maddenin yurt dışına çıkarılmasıdır. Bu eylemler, uluslararası boyutu nedeniyle suçun en ağır hali kabul edilir ve alt sınırı 20 yıl hapistir.

  
  

2.1.3. Satmak, Satışa Arz Etmek ve Satın Almak

Bu, TCK 188/3 maddesinde düzenlenen ve Ankara Ağır Ceza Mahkemelerinde en sık rastlanan suç tipidir.

• Satmak: Bir bedel karşılığında uyuşturucunun mülkiyetinin başkasına devredilmesidir. Bedelin para olması şart değildir; takas yoluyla da satış gerçekleşebilir.

  
  

• Satışa Arz Etmek: Henüz satış gerçekleşmese bile, failin uyuşturucuyu satmak için müşteri araması, pazarlık yapması veya numune göstermesi bu kapsamdadır.

  
  

• Satın Almak: Burada kastedilen, ticari amaçla satın almadır. Eğer kişi kendi içmek için satın alıyorsa TCK 191 (kullanma) devreye girer. Ancak kişi, kendi ihtiyacından çok daha fazla miktarı, ileride satmak üzere satın alırsa TCK 188/3’ten (ticaret) yargılanır.

  
  

2.1.4. Kabul Etmek ve Bulundurmak

Bir başkasına ait uyuşturucu maddenin, ticari bir amaçla veya hatır için saklanması, gizlenmesi veya yanında tutulmasıdır. Örneğin, bir arkadaşının "Bende çok mal var, polis baskın yapabilir, şu çantayı senin evinde saklayalım" teklifini kabul eden kişi, uyuşturucu ticareti suçuna iştirak etmiş sayılır ve satıcı gibi cezalandırılır.

2.1.5. Nakletmek ve Sevk Etmek

Uyuşturucu maddenin bir yerden başka bir yere taşınmasıdır. Ankara, Türkiye’nin doğusundan batısına yapılan uyuşturucu sevkiyatında bir geçiş güzergahı (transit rota) olduğu için, Ankara çevre yollarında (Gölbaşı, Kızılcahamam, Elmadağ uygulama noktaları) yapılan aramalarda "nakletmek" suçundan pek çok kişi yakalanmaktadır. Nakliyeyi yapan kişi (kurye), malın sahibi olmasa bile TCK 188/3 uyarınca asli fail olarak cezalandırılır.

2.2. Ceza Miktarları ve Nitelikli Haller (2026 Güncel Tablo)

TCK 188’deki cezalar, suçun işleniş biçimine, maddenin türüne ve mağdurun yaşına göre artış göstermektedir. 2026 yılı yasal düzenlemeleri ışığında ceza tablosu aşağıdaki gibidir:

Suç Tipi ve Kanun Maddesi	Temel Hapis Cezası	Adli Para Cezası (Gün)	Açıklama ve Nitelikli Unsurlar
İmal, İthal veya İhraç (TCK 188/1)	20 Yıldan 30 Yıla Kadar	2.000 - 20.000 Gün	Suçun en ağır şeklidir. Örgütlü işlenirse ceza daha da artar.
Satmak, Satışa Arz, Nakil (TCK 188/3)	10 Yıldan Az Olamaz	1.000 - 20.000 Gün	Temel ticaret suçudur.
Maddenin Eroin, Kokain, Met, Bonzai Olması (TCK 188/4-a)	Ceza Yarı Oranında Artırılır	Artırımlı Uygulanır	Esrar dışındaki "ağır" uyuşturucularda ceza 15 yıldan başlar.
Okul, Hastane, Cami Yakınında İşlenmesi (TCK 188/4-b)	Ceza Yarı Oranında Artırılır	Artırımlı Uygulanır	Bu yerlere 200 metreden yakın mesafede satış yapılırsa ceza 15 yıldan az olamaz.
Üç veya Daha Fazla Kişiyle İşlenmesi (TCK 188/5)	Ceza Yarı Oranında Artırılır	Artırımlı Uygulanır	İştirak halinde işlenen suçlarda toplu hareket etme ağırlaştırıcı nedendir.
Suç İşlemek İçin Kurulmuş Örgüt Faaliyeti (TCK 188/5)	Ceza Bir Kat Artırılır	Artırımlı Uygulanır	Organize suç örgütü kapsamında işlenirse ceza iki katına çıkar.
Kamu Görevlisi Tarafından İşlenmesi (TCK 188/8)	Ceza Yarı Oranında Artırılır	Artırımlı Uygulanır	Doktor, eczacı, polis vb. mesleklerin sağladığı kolaylıktan faydalanılması.

Bu tablo, TCK 188 davalarında cezaların ne denli yüksek olduğunu göstermektedir. Özellikle Ankara gibi büyükşehirlerde okul çevrelerinde yapılan denetimlerde, TCK 188/4-b maddesi sıklıkla uygulanmakta ve sanıklar 15 yılın üzerinde hapis cezalarıyla karşılaşmaktadır.

3. Kullanmak İçin Uyuşturucu Madde Bulundurma Suçu (TCK 191)

TCK 191. madde, uyuşturucu maddeyi satma amacı gütmeksizin, tamamen kendi kişisel ihtiyacı için satın alan, kabul eden veya bulunduran kişileri cezalandırır. Kanun koyucu burada faili "suçlu"dan ziyade "hasta" veya "rehabilite edilmesi gereken kişi" olarak görme eğilimindedir.

3.1. Soruşturma Aşaması ve Kamu Davasının Açılmasının Ertelenmesi (KDAE)

Ankara’da bir kişi üzerinde içimlik miktarda uyuşturucu ile yakalandığında süreç şu şekilde işler:

1. Gözaltı ve İfade: Kolluk kuvvetleri (Polis veya Jandarma) şüpheliyi yakalar, ifadesini alır ve savcılığa sevk eder.

   
   

2. KDAE Kararı: Eğer şüphelinin son 5 yıl içinde işlediği başka bir uyuşturucu kullanma suçu yoksa, Cumhuriyet Savcısı zorunlu olarak "Kamu Davasının Açılmasının Ertelenmesi" (KDAE) kararı verir. Bu, kişiye hemen dava açılmayacağı, bir şans tanınacağı anlamına gelir.

   
   

3. Erteleme Süresi: Erteleme süresi 5 yıldır. Bu süre içinde şüpheli, kendisine yüklenen yükümlülüklere uymak zorundadır.

   
   

3.2. Denetimli Serbestlik ve Tedavi Süreci

KDAE kararı ile birlikte şüpheli hakkında en az 1 yıl süreyle Denetimli Serbestlik tedbiri uygulanır. Ankara Denetimli Serbestlik Müdürlüğü tarafından yürütülen bu süreçte kişi:

• Belirli aralıklarla (genellikle sürpriz zamanlarda) idrar tahlili vermek zorundadır.

  
  

• Bireysel veya grup rehberlik oturumlarına katılmak zorundadır.

  
  

• Gerekirse AMATEM gibi sağlık kuruluşlarında tedavi görmek zorundadır.

4. Uyuşturucu Madde Kullanılmasını Kolaylaştırma ve Özendirme Suçu (TCK 190)

Bu suç tipi, genellikle "arkadaş ortamı" veya "sosyal medya" paylaşımları nedeniyle vatandaşların farkında olmadan işlediği, ancak sonuçları ağır olan bir suçtur. TCK 188 (ticaret) kadar ağır olmasa da, TCK 191 (kullanma) kadar hafif değildir.

4.1. Suçun Unsurları

TCK 190. maddeye göre şu eylemler suçtur:

1. Yer ve Malzeme Sağlama: Bir kişinin evini, ofisini veya arabasını, başkalarının uyuşturucu içmesi için tahsis etmesi. Örneğin, Yenimahalle'de bir öğrenci evinde toplanıp uyuşturucu içilmesi durumunda, evi kiralayan veya sahibi olan kişi, arkadaşlarına "yer sağladığı" için bu suçtan yargılanabilir.

   
   

2. Yakalanmayı Zorlaştırma: Uyuşturucu kullananların polise yakalanmaması için gözcülük yapmak, delilleri saklamak veya kaçmalarına yardım etmek.

   
   

3. Yöntem Gösterme: Bir başkasına uyuşturucunun nasıl hazırlanacağını, nasıl enjekte edileceğini veya nasıl içileceğini tarif etmek.

   
   

4. Alenen Özendirme: Bu, 2026 yılında dijitalleşme ile birlikte en sık karşılaşılan suç tipidir. Sosyal medya hesaplarında (Instagram, TikTok, Twitter vb.) uyuşturucu madde ile fotoğraf paylaşmak, uyuşturucuyu öven şarkı sözleri paylaşmak veya "ot içmek çok rahatlatıyor" gibi teşvik edici yorumlar yapmak TCK 190/2 kapsamında suçtur ve cezası 5 yıldan 10 yıla kadar hapistir.

4.2. Yargıtay'ın "Birlikte İçme" Kriteri

Yargıtay, "birlikte uyuşturucu kullanma" ile "yer sağlama" arasında ince bir ayrım yapmıştır. Eğer kişiler uyuşturucuyu ortaklaşa almış ve o an tesadüfen birinin evinde içiyorlarsa, ev sahibi genellikle yer sağlama suçundan ceza almaz; eylem "kullanmak için bulundurma" (TCK 191) kapsamında kalır. Ancak ev sahibi, evi sürekli bir "uyuşturucu tekkesi" haline getirmiş ve özel düzenekler (nargile, kova vb.) hazırlamışsa TCK 190'dan ceza alır.

5. Kritik Ayrım: Ticaret mi (TCK 188), Kullanma mı (TCK 191)?

Ankara Ağır Ceza Mahkemelerinde görülen davaların en can alıcı noktası budur. Savcılık makamı genellikle "şüpheden sanık yararlanır" ilkesinin tersine, yüksek miktarda yakalanan herkesi "satıcı" olarak nitelendirme eğilimindedir. Ancak Yargıtay Ceza Genel Kurulu, 2026 yılında da geçerliliğini koruyan ve bir dizi ölçüt geliştirmiştir. Avukat Mete ŞAHİN ve ekibinin de davalarda titizlikle üzerinde durduğu bu kriterler şunlardır:

5.1. Uyuşturucu Maddenin Miktarı (Gramaj Analizi)

Yargıtay, her uyuşturucu türü için bir kişinin günlük ve yıllık kullanabileceği azami miktarları bilimsel verilerle (Adli Tıp Kurumu raporları) belirlemiştir. Bu sınırın üzerindeki miktarlar, "ticari amaçla bulundurma" karinesi (delil başlangıcı) sayılır.

5.1.1. Esrar (Marijuana/Cannabis)

• Kişisel Kullanım Sınırı: Bir kullanıcının günde 3 kez, her seferinde 1-1.5 gram esrar tükettiği kabul edilir. Yargıtay, kişinin evinde birkaç aylık ihtiyacını karşılayacak kadar (örneğin 200-300 grama kadar) esrar bulundurmasını, başka bir delil yoksa "kullanım" kapsamında değerlendirebilir.

  
  

• Kenevir Bitkisi: Eğer kişi bahçesinde veya saksıda kenevir yetiştiriyorsa, 20 köke kadar olan ekimler genellikle kişisel kullanım kabul edilir. Ancak hasat edilmiş ve kurutulmuş miktar çok fazlaysa ticaret suçu oluşur.

  
  

5.1.2. Eroin (Heroin)

Eroin çok güçlü bir maddedir ve toleransı düşüktür.

• Kişisel Kullanım Sınırı: Günlük kullanım miktarı ortalama 60 miligram (0.06 gram) olarak kabul edilir. Yargıtay, üzerinde net 5-10 gramdan fazla eroin yakalanan kişiyi satıcı olarak değerlendirme eğilimindedir. Yıllık stok yapılması hayatın olağan akışına aykırı kabul edilir.

  
  

5.1.3. Kokain

• Kişisel Kullanım Sınırı: Günlük limit yaklaşık 30 miligramdır. Çok pahalı bir madde olduğu için, kişinin üzerinde yüksek miktarda (örneğin 5-10 gram) kokain bulunması ve kişinin gelir düzeyinin düşük olması, doğrudan satıcılık delili sayılır.

  
  

5.1.4. Metamfetamin (Kristal/Ateş Buz)

Ankara'da son yıllarda kullanımı artan en tehlikeli maddedir.

• Kişisel Kullanım Sınırı: Yargıtay kararlarında kesin bir çizgi olmamakla birlikte, net 10 gramın altındaki miktarlar genellikle kullanım sınırında kabul edilir. Ancak bu maddenin çok küçük gramajlarla (0.1 gr, 0.2 gr) satıldığı bilindiği için, miktar az olsa bile paketleme şekli belirleyicidir.

5.1.5. Sentetik Haplar (Ecstasy, Lyrica vb.)

• Kişisel Kullanım Sınırı: Yargıtay, günlük kullanımı 3-4 hap olarak kabul eder. Bir kişinin üzerinde 50 adetten fazla hap bulunması, satıcılık şüphesini kuvvetlendirir. Ancak bazı kararlarda 80-100 hapa kadar "stok yaptım" savunmasının kabul edildiği görülmüştür.

5.1.6. Bonzai (Sentetik Kannabinoid)

Standart bir dozu yoktur çünkü her partideki kimyasal yoğunluk farklıdır. Adli Tıp Kurumu, maddeden alınan numunenin içindeki "saf madde" miktarını analiz eder. Ancak genellikle gramajdan ziyade paketleme ve çeşitlilik kriteri esas alınır.

5.2. Paketleniş Biçimi ve Hassas Terazi

Miktar az olsa bile, uyuşturucunun eşit gramajlarda küçük paketlere (fişek) bölünmüş olması, satıcılık için en güçlü delildir. Kullanıcı, malı toplu halde (blok) saklar; satıcı ise porsiyonlar.

• Hassas Terazi: Evde veya araçta hassas terazi bulunması, satıcılığın "alamet-i farikası"dır. Ancak Yargıtay 10. Ceza Dairesi'nin 2026 yılına ışık tutan kararlarında, "Sanığın teraziyi kendi içeceği dozu ayarlamak için kullandığı" yönündeki savunmaların, terazide sadece tek tip uyuşturucu kalıntısı olması durumunda kabul görebildiği örnekler mevcuttur. Yani terazi = kesin satıcılık denklemi her zaman geçerli değildir.

5.3. Madde Çeşitliliği (Süpermarket Mantığı)

Bir kişinin üzerinde sadece esrar varsa kullanıcı olma ihtimali yüksektir. Ancak aynı anda hem esrar, hem eroin, hem kokain, hem de hap bulunuyorsa, bu kişinin "torbacı" olduğu ve her müşteri profiline hitap eden ürün bulundurduğu kabul edilir.

5.4. Sanığın Ekonomik Durumu

Mahkeme, sanığın beyan ettiği gelir ile yakalanan uyuşturucunun piyasa değerini karşılaştırır. Asgari ücretle çalışan veya işsiz birinin, piyasa değeri 500.000 TL olan uyuşturucuyu "bir yıllık ihtiyacım için toplu aldım" diyerek savunması inandırıcı bulunmaz ve TCK 188'den hüküm kurulur.

6. Ankara ve Yenimahalle Bağlamında Operasyonel Veriler

Ankara Emniyet Müdürlüğü Narkotik Suçlarla Mücadele Şube Müdürlüğü, özellikle Yenimahalle, Altındağ (Çinçin, Hıdırlıktepe) ve Keçiören bölgelerinde "şok uygulamalar" ve "alan denetimleri" yapmaktadır.

• 2025 Verileri: Ankara genelinde yapılan uyuşturucu operasyonlarında 4.428 şüpheli hakkında işlem yapılmış, bunlardan 1.997 şüpheli tutuklanmıştır. Bu, gözaltına alınan neredeyse her iki kişiden birinin tutuklandığını göstermektedir ki bu oran oldukça yüksektir.

  
  

• Tutuklama Tedbiri: Uyuşturucu ticareti suçu (TCK 188), CMK 100. madde gereği "katalog suçlar"dandır. Yani kuvvetli suç şüphesi varsa, hakim tutuklama kararı verebilir (hatta yasa gereği takdir yetkisi tutuklamadan yanadır). Yenimahalle'de yakalanan bir şüpheli, Sincan Cezaevi Kampüsü'ne gönderilmektedir.

7. 2026 İnfaz Düzenlemeleri ve Yasal Reformlar

9. , 10. ve 11. Yargı Paketleri ile birlikte infaz hukukunda 2026 yılında önemli değişiklikler olmuştur. Bu değişiklikler, uyuşturucu suçlarından hüküm giyenlerin cezaevinde kalacağı süreyi (yatarı) doğrudan etkilemektedir.

7.1. TCK 188 (Ticaret) İçin İnfaz Oranı

Devletin "cezasızlık algısını yıkma" politikası gereği, uyuşturucu ticareti suçlarında koşullu salıverilme oranı 3/4 olarak uygulanmaya devam etmektedir.

• Örnek: 12 yıl 6 ay hapis cezası alan bir torbacı (satıcı), bu cezanın 3/4'ünü (yani yaklaşık 9 yıl 4 ayını) infaz kurumunda geçirmek zorundadır. Denetimli serbestlik süresi ise son 1 yıl olarak uygulanır.

  
  

• Örgütlü Suç: Eğer suç örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenmişse, infaz oranı yine yüksektir ve denetimli serbestlik hakkı kısıtlanabilir.

  
  

7.2. TCK 191 (Kullanma) İçin Yaklaşım

Kullanıcılar için sistem, hapisten ziyade tedaviye odaklanmaktadır. Ancak 2026 düzenlemeleri, tedaviyi reddeden veya süreçte "kaytaran" kişiler için hapis cezasının yolunu daha hızlı açmaktadır. "Israr" kriterinin kanunla netleştirilmesi, savcıların elini güçlendirmiştir. Ayrıca 5 yıl botunca yılda iki defa olmak üzere kan, idrar testi zorunluluğu getirilmiştir.

8. Savunma Stratejileri ve Delil Değerlendirmesi

Ankara Batı Ağır Ceza Mahkemesi veya Ankara Ağır Ceza Mahkemelerinde görülen davalarda, dosyanın kaderini değiştirecek en önemli hususlar usul hataları ve delil yetersizliğidir.

8.1. Hukuka Aykırı Arama (Yasak Delil)

Anayasa ve CMK gereği, hakim kararı veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde savcı/kolluk amiri emri olmadan yapılan aramalar hukuka aykırıdır.

• Örnek: Polisin Yenimahalle sokaklarında yürüyen bir vatandaşı, hiçbir makul şüphe veya ihbar yokken "durdurup kaba üst araması yapması" ve cebinden uyuşturucu çıkarması durumunda, bu delil hukuka aykırı kabul edilebilir. Yargıtay, hukuka aykırı elde edilen delillerin hükme esas alınamayacağına ve sanığın beraatine karar vermektedir. Avukat Mete ŞAHİN, savunmalarında öncelikle arama kararının hukuka uygunluğunu denetler.

8.2. HTS Kayıtları ve Fiziksel Takip

Sadece telefon görüşmeleri (HTS kayıtları) uyuşturucu ticareti suçunun ispatı için yeterli değildir. Bir kişinin uyuşturucu satıcısıyla sık sık görüşmesi, ondan mal aldığını veya sattığını kanıtlamaz. Yargıtay, bu görüşmelerin içeriğinin (tape) olması veya görüşme sonrası yapılan fiziki takipte madde alışverişinin görüntülenmesi şartını aramaktadır.

8.3. Parmak İzi ve DNA (Swab) Analizi

Paketlenmiş uyuşturucu maddeler üzerindeki parmak izleri, sanığın o maddeyle temas edip etmediğini, yani paketlemeyi yapıp yapmadığını gösterir. Sanık "ben sadece içiciyim, paketi şimdi aldım" derse ve paketin iç yüzeyinde veya hassas terazide parmak izi çıkmazsa, bu durum savunmayı güçlendirir.

8.4. Etkin Pişmanlık (TCK 192/3)

Sanık, yakalandıktan sonra uyuşturucuyu kimden aldığını, nerede saklandığını veya diğer suç ortaklarını isim ve adres vererek bildirir ve bu kişilerin yakalanmasını sağlarsa, cezasında ciddi indirimler yapılır. Hatta soruşturma başlamadan önce kendiliğinden teslim olup bilgi verirse hiç ceza almayabilir. Ankara'daki davalarda etkin pişmanlık, sanıkların en çok başvurduğu ancak doğru yönetilmesi gereken bir süreçtir.

9. Karşılaştırmalı Tablo: TCK 188, 190 ve 191

Özellik	TCK 188 (Ticaret)	TCK 190 (Kolaylaştırma)	TCK 191 (Kullanma)
Failin Amacı	Maddi kazanç sağlamak veya maddeyi yaymak.	Başkasının kullanmasına yardım etmek, yer sağlamak.	Tamamen kişisel tüketim.
Hapis Cezası	10 Yıl - 30 Yıl	5 Yıl - 10 Yıl	2 Yıl - 5 Yıl
Adli Para Cezası	Çok yüksek (20.000 güne kadar). Zorunludur.	Uygulanır (10.000 güne kadar).	Genellikle hapse çevrilmez, tedavi önceliklidir.
Denetimli Serbestlik	Yargılama aşamasında yoktur. Sadece infazda son 1 yıl.	Yargılama aşamasında yoktur.	İlk yakalanmada 5 Yıl Süreyle Erteleme verilir.
Tutuklu Yargılama	Çok yüksek ihtimalle tutuklu yargılanır.	Suçun niteliğine göre tutuklama olabilir.	Genellikle tutuksuz yargılanır.
Görevli Mahkeme	Ağır Ceza Mahkemesi	Asliye Ceza veya Ağır Ceza	Asliye Ceza Mahkemesi
Sicil Durumu	Sabıka kaydına "Uyuşturucu Ticareti" olarak işlenir.	Sabıka kaydına işlenir.	Denetim süresi başarıyla biterse sicile işlemez.

10. Sıkça Sorulan Sorular

1. Üzerimde sadece bir içimlik esrarla yakalandım, hapse girer miyim?

Eğer daha önce uyuşturucudan kaydınız yoksa ve üzerinizdeki miktar kişisel kullanım sınırındaysa, TCK 191 gereği savcı "Kamu Davasının Açılmasının Ertelenmesi" kararı verir. Denetimli serbestlik sürecini (idrar tahlili, seminerler) ihlal etmezseniz hapse girmezsiniz ve sicilinize işlenmez.

2. Arkadaşıma para almadan uyuşturucu verdim, yine de "satıcı" sayılır mıyım?

Evet. TCK 188/3 maddesinde "başkasına veren" ibaresi yer alır. Uyuşturucuyu bedelsiz olarak, ikram amacıyla veya hediye olarak başkasına vermek de "Uyuşturucu Ticareti" suçunu oluşturur ve 10 yıldan az olmamak üzere hapisle cezalandırılır.

3. Evimde hassas terazi bulundu, kesin ceza alır mıyım?

Hassas terazi güçlü bir satıcılık delilidir ancak "kesin" değildir. Eğer terazide uyuşturucu kalıntısı yoksa veya siz teraziyi sadece kendi dozunuzu ayarlamak için kullandığınızı tutarlı bir şekilde ispatlarsanız, mahkeme "şüpheden sanık yararlanır" ilkesi gereği sizi sadece kullanmaktan (TCK 191) cezalandırabilir.

4. Ankara Yenimahalle'de yakalanan bir kişi hangi cezaevine gider?

Yenimahalle, Ankara Adliyesi bölgesindedir. Tutuklama kararı çıkması halinde şüpheli genellikle Sincan Ceza İnfaz Kurumları Kampüsü'ne gönderilir.

5. Uyuşturucu davasında telefon kayıtlarım (HTS) çıkar mı?

Ağır Ceza Mahkemelerinde görülen uyuşturucu ticareti davalarında mahkeme neredeyse her zaman HTS (baz istasyonu ve arama trafiği) kayıtlarını talep eder. Kiminle, nerede, ne zaman konuştuğunuz dosyaya girer. Ancak konuşma içeriği (dinleme kararı yoksa) HTS raporunda görünmez.

6. 2026'da uyuşturucu cezalarında indirim var mı?

TCK 188 (ticaret) suçları için herhangi bir ceza indirimi veya af söz konusu değildir. Aksine infaz oranları 3/4 olarak sıkı tutulmaktadır. Sadece kullanıcılar için tedavi odaklı düzenlemeler mevcuttur.

7. Arabamda arkadaşımın uyuşturucusu yakalandı, benim haberim yoktu, ne olur?

Araç sahibi ve sürücüsü olarak sorumluluğunuz vardır. Eğer uyuşturucu görünür bir yerdeyse (torpido, koltuk üstü) "bilmiyordum" savunması zor kabul görür. Ancak gizli bir bölmedeyse ve arkadaşınız "mal benim, onun haberi yoktu" derse, parmak izi incelemesi sonucunda beraat edebilirsiniz.

8. Denetimli serbestlikte idrar vermeye gitmezsem ne olur?

İlk ihlalde uyarılırsınız. Ancak mazeretsiz olarak gitmemekte "ısrar" ederseniz (örneğin ikinci kez gitmezseniz), hakkınızda kamu davası açılır ve 2 yıldan 5 yıla kadar hapis istemiyle yargılanırsınız.

9. Metamfetamin ile yakalanmanın cezası daha mı ağır?

TCK 188/4-a maddesi gereği eroin, kokain, morfin, bonzai ve bazmorfin gibi maddelerde ceza yarı oranında artırılır. Metamfetamin de Yargıtay uygulamalarında bu kapsamda ağırlaştırıcı neden sayılabilmektedir, ancak kanun metninde ismen sayılmadığı için mahkemeler arasında farklı uygulamalar olabilmektedir; genellikle "diğer uyarıcılar" kapsamında değerlendirilir.

10. Sosyal medyada uyuşturucu fotosu paylaşmak suç mu?

Evet, TCK 190/2 gereği "uyuşturucu madde kullanılmasını alenen özendirmek" suçudur. Cezası 5 yıldan 10 yıla kadar hapistir. Şaka amaçlı paylaşım yapmak bile soruşturma açılmasına neden olabilir.

11. Uyuşturucu kullanıcısıyım, polise gidip tedavi olmak istediğimi söylersem ceza alır mıyım?

Hayır. TCK 192/4 maddesi gereği, uyuşturucu kullanan kişi, hakkında soruşturma başlamadan önce resmi makamlara başvurup tedavi olmak isterse, cezaya hükmolunmaz. Devlet bu kişiyi tedavi ettirir ve siciline işlemez.

12. Avukat tutmak zorunda mıyım?

Uyuşturucu ticareti (TCK 188) suçunun alt sınırı 5 yıldan fazla olduğu için (10 yıl), CMK gereği sanığın avukatı olması zorunludur. Maddi durumunuz yoksa Baro’dan avukat atanır. Ancak bu kadar teknik ve özgürlüğü bağlayıcı davalarda, alanında uzman, özellikle Ankara ve Yenimahalle bölgesini bilen özel bir ceza avukatı ile çalışmak, sürecin lehinize sonuçlanması açısından hayati önem taşır.

11. Kamu Sağlığının Korunması: Uyuşturucu Maddelerin Toplumsal Zararları

Uyuşturucu maddelerle mücadelenin temelinde, bireyin biyolojik bütünlüğünü ve toplumun geleceğini koruma amacı yatar. Türk Ceza Kanunu'nda bu suçların "Kamunun Sağlığına Karşı Suçlar" bölümünde düzenlenmesi, uyuşturucu madde arzının ve kullanımının sadece şahsi bir eylem değil, tüm insanlığı hedef alan bir tehlike suçu olduğunu göstermektedir. Beyin fonksiyonlarında kalıcı tahribat yaratarak "bağımlılık" adı verilen ve tedavisi güç olan bir beyin hastalığına yol açan bu maddeler, bireyin ailevi ve sosyal bağlarını kopararak toplumsal çözülmeye neden olmakta ve kamu güvenliğini doğrudan tehdit etmektedir. Hukuk sistemimiz, bu zehrin yayılmasını ve toplumun geleceğine yönelik bu saldırıyı en ağır yaptırımlarla engelleyerek kamu sağlığını korumayı hedeflemektedir.

Yasal Uyarı: Bu web sitesinde yer alan bilgiler, yalnızca genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır ve hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Bu sitedeki bilgilerin kullanımı, hiçbir şekilde avukat-müvekkil ilişkisi oluşturmaz. İçerikte yer alan bilgilere dayanarak hareket etmeden önce, özel hukuki durumunuzla ilgili olarak mutlaka bu alanda çalışan bir avukata danışmanız tavsiye edilir.