top of page

Ana Sayfa › İçtihatlar

 

Bireysel Başvuru Kararları  ·  MEDENİ USUL HUKUKU  ·  BİREYSEL BAŞVURUNUN KABUL EDİLEMEZLİĞİ

Anayasa Mahkemesi Birinci Bölüm — İnternet Yayınına Karşı Kişilik Hakkının Hukuk Davasıyla Korunması

 

B. No: 2024/64930 · 4 Kasım 2026

 

İçerik Sorumlusu: Av. Mete ŞAHİN · Son Güncelleme: 20 Kasım 2026

 

Kararın Özeti

 

Başvurucu, kişilik haklarını zedelediğini ileri sürdüğü internet yayınlarının çıkarılmasını veya erişimin engellenmesini istedi. Sulh ceza hâkimliği, dayanak kuralın Anayasa Mahkemesince iptal edilmesi nedeniyle talebi reddetti. Anayasa Mahkemesi, somut olayda hukuk davasıyla yayın hakkında koruma ve koşulları varsa tedbir istenebildiğini belirtti. Başvurucu uyuşmazlığın esasına ilişkin bu yollardan yararlanmadan bireysel başvuru yaptığı için şeref ve itibar hakkı şikâyetini kabul edilemez buldu.

 

Hukuki İlke

 

Mahkeme, iptal sonrası somut uyuşmazlıkta kişilik hakkına müdahaleye karşı hukuk davasını ve gerekli koşullarda istenebilen tedbiri erişilebilir koruma yolu saydı.

 

Sonuç

 

Şeref ve itibar hakkı şikâyeti, başvuru yolları tüketilmediği için oy birliğiyle kabul edilemez bulundu. Başvurucunun kimliğinin gizli tutulması talebi kabul edildi.

 

İlgili Mevzuat

 

  • 5651 sayılı Kanun — m. 9 (kararda ele alınan iptal edilen hüküm)
    Kararda anılan

  • 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu — m. 24, 25
    Kararda anılan

Bu bölümde karar metninde atıf yapılan hükümler gösterilmiştir. Kararda anılan hüküm, bugün yürürlükte olan metinle aynı olmayabilir.

 

Kararın Tam Metni

 

Aşağıdaki metin, kararın resmî kaynaktaki metnidir. Kişileri belirleyebilen bilgiler “...” ile gizlenmiştir.

 

TÜRKİYE CUMHURİYETİ


ANAYASA MAHKEMESİ


 


 


BİRİNCİ BÖLÜM


 


KARAR


 


... BAŞVURUSU


(Başvuru Numarası: 2024/64930)


 


Karar Tarihi: 4/11/2026


 


 


BİRİNCİ BÖLÜM


 


KARAR


GİZLİLİK TALEBİ KABUL


​


Başkan


:


İrfan FİDAN


Üyeler


:


Recai AKYEL


Yusuf Şevki HAKYEMEZ


Yılmaz AKÇİL


Şaban KAZDAL


Raportör


:


Yusuf KARABULAK


Başvurucu


:


...


Vekili


:


Av. ...


​


I. BAŞVURUNUN ÖZETİ


1. Başvuru, kişilik haklarını ihlal ettiği ileri sürülen internet içeriklerine erişimin engellenmesi ve/veya içeriğin çıkarılması yönündeki taleplerin reddedilmesi nedeniyle şeref ve itibarın korunması hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.


2. Başvurucu, internette yayımlanan bazı içeriklerin kişilik haklarını ihlal ettiğini ileri sürerek 18/11/2024 tarihinde 4/5/2007 tarihli ve 5651 sayılı İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkında Kanun’un 9. maddesi uyarınca Kayseri 3. Sulh Ceza Hâkimliğinden (Sulh Ceza Hâkimliği/Hâkimlik) ilgili internet sitelerine erişimin engellenmesi ve/veya içeriklerin yayından çıkarılması yönünde karar verilmesi talebinde bulunmuştur.


3. Başvurucunun talebini inceleyen Hâkimlik, şikâyetin reddine karar vermiştir. Kararın gerekçesi şöyledir:


"10 Ocak 2024 tarihli ve 32425 Sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Anayasa Mahkemesi'nin 11.10.2023 tarihli ve 2020/76 Esas, 2023/172 Karar sayılı Kararı ile içeriğin yayından çıkarılması ve erişimin engellenmesi hükümlerini düzenleyen 5651 sayılı Kanun'un 9. Maddesinin Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edildiği, iptal hükmünün ise kararın Resmi Gazete'de yayımlanmasından başlayarak dokuz ay sonra yürürlüğe girmesine karar verildiği, bu bağlamda 5651 sayılı Kanun'un 9. maddesi 10.10.2024 tarihi itibariyle yürürlükten kalktığı anlaşılmıştır.


5651 sayılı Kanunun 9/A maddesinin, 'İnternet ortamında yapılan yayın içeriği nedeniyle özel hayatının gizliliğinin ihlal edildiğini iddia eden kişiler, Kuruma doğrudan başvurarak içeriğe erişimin engellenmesi tedbirinin uygulanmasını isteyebilir.' şeklindedir.


Dosya kapsamı incelendiğinde söz konusu başvurunun yasal dayanağının Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edildiği, bu doğrultuda başvuranın özel hayatının gizliliğinin ihlal edildiği iddiasında ise doğrudan kuruma başvurması gerektiği anlaşılmakla söz konusu erişimin engellenmesine ilişkin talebe dair karar verilmesine yer olmadığına şeklinde hüküm kurulmuştur."


4. Başvurucu anılan karara itiraz etmiştir. Kayseri 4. Sulh Ceza Hâkimliği yaptığı inceleme neticesinde genel dava açma yoluyla ihtiyati tedbir kararı alınarak içeriğin çıkarılması ve/veya erişimin engellenmesi talebinde bulunulabileceğini belirterek verilen kararın usul ve kanuna uygun olduğu gerekçesiyle itirazın reddine kesin olarak karar vermiştir. Gerekçeli kararın ilgili kısmı şöyledir:


"... [5651 sayılı Kanun'un 9. maddesi] Anayasa Mahkemesinin 11/10/2023 tarihli, 2020/76 Esas ve 2023/172 karar sayılı kararı ile iptal edilmiş olup iptal hükmü 10/10/2024 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Bu kapsamda 5651 sayılı Kanun'un 9. Maddesi yürürlükten kalkmış durumdadır, mevcut durumda çevrimiçi ortamda kişilik haklarının ihlali Türk Medeni Kanunu'nun 24 ve 25 maddeleri çerçevesinde Asliye Hukuk Mahkemeleri nezdinde ihtiyati tedbir yoluyla içeriğin çıkarılması ve/veya erişimin engellenmesi talebinde bulunulabileceği anlaşıldığından CMK'nun 268/3-a maddesi uyarınca yapılan inceleme sonucunda itiraz eden vekilinin itiraz ve gerekçeleri yerinde görülmediğinden İTİRAZIN REDDİNE..."


5. Nihai kararın 25/11/2024 tarihinde tebliğ edilmesi üzerine başvurucu 2/12/2024 tarihinde bireysel başvuruda bulunmuştur. Başvurunun kabul edilebilirlik ve esas incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar verilmiştir.


II. DEĞERLENDİRME


6. Başvurucu, kişilik haklarını zedeleyici nitelikteki haber ve paylaşımın internet ortamında yayımlanması üzerine bu içeriklere yönelik erişimin engellenmesi ile yayından çıkarılması taleplerinin sulh ceza hâkimliklerince hukuka aykırı ve gerekçesiz biçimde reddedildiğini iddia ederek adil yargılanma, maddi ve manevi varlığın korunması ile özel hayata ve aile hayatına saygı haklarının ihlal edildiğini ileri sürmüştür. Öte yandan başvurucu verilen ret kararlarından sonra asliye hukuk mahkemesine ihtiyati tedbir başvurusunun da kabul edilmediğini belirtmiştir.


7. Başvuru belgelerinin bir örneği bilgi için Adalet Bakanlığına (Bakanlık) gönderilmiştir. Bakanlık görüşünde; mevcut başvuruda başvurucunun maddi ve manevi varlığın korunması hakkının ihlal edilip edilmediği konusunda yapılacak incelemede Anayasa ve ilgili mevzuat hükümleri ile somut olayın kendine özgü koşullarının da dikkate alınması gerektiği belirtilmiştir. Başvurucu; Bakanlık görüşüne karşı cevabında kabul edilebilirlik koşullarının oluştuğunu, etkili başvuru yollarını usulüne uygun olarak tükettiğini ileri sürerek başvuru formundaki iddialarını yinelemiştir.


8. Anayasa Mahkemesi, olayların başvurucu tarafından yapılan hukuki nitelendirmesi ile bağlı olmayıp olay ve olguların hukuki tavsifini kendisi takdir eder. Başvurucu, hakkında yayımlanan haber ve paylaşımın internet ortamında yer almaya devam etmesi nedeniyle kişilik haklarının zedelendiğinden şikâyet etmektedir. Başvurucunun bu şikâyeti şeref ve itibarın korunması hakkı kapsamında incelenmiştir. (C.K. [GK], B. No: 2014/19685, 15/3/2018, § 21). Başvurucu, Sulh Ceza Hâkimliğine itirazının reddedilmesinden sonra ihtiyati tedbir talebiyle asliye hukuk mahkemesine yaptığı başvurunun reddedildiğini belirtmişse de eldeki başvuruya sulh ceza hâkimlikleri kararlarının konu edilmesi ve asliye hukuk mahkemesi kararının kesin hükümle birlikte her zaman müstakil bir başvuruya konu edilmesinin mümkün olduğu hususları dikkate alınarak inceleme yalnızca sulh ceza hâkimlikleri kararları kapsamında yapılmıştır.


9. Anayasa Mahkemesi, Ali Kıdık kararında 5651 sayılı Kanun ile getirilen içeriğin yayından çıkarılması ve yayına erişimin engellenmesi kararlarına yönelik usulü ayrıntılı bir şekilde incelemiştir (bkz. §§ 55-63). Mahkemeye göre bu usul, kanun koyucunun internet ortamında işlenen suçlarla mücadelenin daha etkin yapılabilmesi, özel hayatın ve kişilik haklarının hızlı ve etkili bir şekilde korunması ihtiyacı nedeniyle öngördüğü özel ve hızlı sonuç alınabilecek bir koruma tedbiri kararıdır, dolayısıyla istisnai bir yoldur (Ali Kıdık [2. B.], B. No: 2014/5552, 26/10/2017, § 55).


10. Kişilik haklarına saldırı nedeniyle erişimin engellenmesi yolunun istisnai bir yol kabul edilmesinin sebebi bu yolun ifade ve basın özgürlükleri önünde orantısız bir müdahale oluşturması ihtimalidir. (C.K., § 30). Anayasa Mahkemesi Genel Kurulu da 2/10/2014 tarihli kararında erişimin engellenmesine ilişkin kararların demokratik ülkelerde çocuk pornografisi, çocukların cinsel istismarı ve ırkçılık gibi ağır suçlar için konulan ve yargılama sürecinin bir parçası olarak uygulanan zorunlu ve istisnai bir yargısal tedbir olduğunu belirtmiştir. Anayasa Mahkemesi 5651 sayılı Kanun’daki erişimin engellenmesi kararlarının cezai ve idari yaptırım niteliğinde olmayıp tedbir niteliğinde olduğuna işaret etmiştir (AYM, E.2014/149, K.2014/151, 2/10/2014).


11. 5651 sayılı Kanun'da öngörülen erişimin engellenmesi yolu çekişmesiz bir yargı yolu olduğundan, başka bir deyişle karşı taraf bulunmadığından karardan etkilenecek basın organının temsilcileri ile sorumlu kişiler silahların eşitliği ilkesinden faydalanamamakta talepte bulunanın iddialarına karşı delil sunmak da dâhil olmak üzere savunmalarını ortaya koymak için makul ve kabul edilebilir olanaklara sahip olamamaktadır. Özetle hâkim; kararını dosya üzerinden delil toplamaksızın, sınırlı bir inceleme ile yani talepte bulunanın sunduğu bilgi ve belgelere göre vermekte, bu yargılamada karşı tarafın görüşleri alınamamaktadır (Ali Kıdık, §§ 60-62).


12. Dahası 5651 sayılı Kanun'un 9. maddesinde internet erişiminin engellenmesi kararından sonra failler hakkında adli soruşturma açılıp açılmayacağı belirsizdir. Kişilik haklarına müdahale nedeniyle soruşturma açıldığı takdirde soruşturma veya kovuşturmanın sonucuna göre yargı mercileri, erişimin engellenmesi tedbirinin akıbeti hakkında bir karar verebilir. Buna karşılık bir soruşturma açılmadığı takdirde erişimin engellenmesine ilişkin söz konusu tedbir, internet kullanıcılarını engellenen içeriğe belirsiz bir süreyle erişmekten alıkoyacaktır (Ali Kıdık, § 59).


13. Bu sebeplerle 5651 sayılı Kanun'un 9. maddesi uyarınca bir internet yayınına erişimin engellenmesi tedbirinin alınmasının haklılığı ancak bir görüşte haklılık veya "ilk bakışta" (prima facia) haklılık olarak nitelendirilebilir. Anayasa Mahkemesi, bu usulün ancak internet yayınının kişilik haklarını apaçık bir şekilde ihlal ettiğinin daha ilk bakışta anlaşıldığı durumlarda işletilebileceğini belirtmiştir. Bir kimsenin çıplak resimlerinin veya video görüntülerinin yayımlanması gibi kişilik haklarının ihlal edildiğinin daha ileri bir inceleme yapılmaya gerek olmaksızın ilk bakışta anlaşılabildiği hâllerde 5651 sayılı Kanun'un 9. maddesinde öngörülmüş olan istisnai usul işletilebilir. Böyle durumlarda "ilk bakışta ihlal doktrini" internet ortamında yapılan yayınlara karşı kişilik haklarının hızlı bir şekilde korunması ihtiyacıyla ifade hürriyeti arasında adil bir denge sağlayacaktır (Ali Kıdık, §§ 62, 63).


14. Anayasa Mahkemesi ayrıca 5651 sayılı Kanun'un 9. maddesi uyarınca Sulh Ceza Hâkimliğince verilen kararların yalnızca ilk bakışta bir ihlal olup olmadığını ortaya koyma amacı taşıması nedeniyle uyuşmazlığı nihai olarak çözmediğini, dolayısıyla maddi anlamda kesin hüküm niteliğinde değerlendirilmesinin mümkün olmadığını belirtmiştir. Anılan kararlarda ilk bakışta bir ihlalin bulunmadığı durumlarda, kişilik haklarının korunması için başvurulabilecek başka etkili hukuk yollarının mevcut olduğuna dikkat çekilmiş; bu gibi hâllerde ilgililerin genel hukuk ve/veya ceza hukuku yollarına başvurması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır (Ali Kıdık, §§ 66, 67; İ.D. ve diğerleri [GK], B. No: 2016/14513, 28/12/2022, § 68).


15. Nitekim Anayasa Mahkemesi, İ.D. ve diğerleri kararına kadar, sulh ceza hâkimliklerince içeriğe erişimin engellenmesi taleplerinin reddedilmesi nedeniyle şeref ve itibarın korunması hakkının ihlal edildiği iddiasına dayanan çok sayıda bireysel başvuruyu, olağan kanun yollarının tüketilmediği gerekçesiyle kabul edilemez bulmuştur. Anılan kararlarda başvurucuların ortaya çıktığını iddia ettikleri zararın giderimi için uyuşmazlığın esasına ilişkin olarak 5651 sayılı Kanun'un 9. maddesiyle öngörülen erişimin engellenmesi yolu dışında kalan ve kişilik haklarının korunması bakımından daha etkili koruma sağlayabilecek hukuk yollarına başvurmadıkları, bu nedenle Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru yapmadan önce tüm başvuru yollarını tüketmedikleri belirtilmiştir (diğerleri arasından bkz. C.K.; A.A. [2. B.], B. No: 2014/7244, 12/9/2018; Medeni Özer [2. B.], B. No: 2017/15421, 30/9/2020).


16. Bununla birlikte süreç içinde kişilik haklarına yönelik saldırılar nedeniyle açılan tazminat davalarına ilişkin temyiz incelemesini yapmakla görevli Yargıtay 4. Hukuk Dairesi (Daire), internet içeriklerine erişimin engellenmesi taleplerinin özel hukuk davaları yoluyla ileri sürülüp sürülemeyeceği hususunda birbirine yakın tarihlerde farklı yönlerde kararlar vermiştir. Daire 2009 yılından 2016 yılına kadar muhtelif tarihlerde verdiği bazı kararlarında bu gibi hâllerde hukuki veya cezai koruma yollarına başvuruda bulunma konusunda seçimlik hakkın davacıya ait olduğunu belirterek genel hükümlere göre hukuka aykırılığın tespiti ve internet yayınının durdurulması taleplerinin yargı merciince incelenmesi ve işin esasına girilerek karar verilmesi gerektiği yönünde görüş bildirmiştir. Buna karşılık 2013 ile 2019 yılları arasında oybirliğiyle verdiği bazı kararlarında ise Daire, erişimin engellenmesine yönelik taleplerin yalnızca sulh ceza hâkimliklerinin görev alanına girdiğini kabul etmiştir. Buna göre Daire kararlarında Anayasa Mahkemesi içtihadının karşılık bulmadığı, kişilik haklarına yönelik suç teşkil etmeyen haksız fiil niteliğindeki saldırılar bakımından 5651 sayılı Kanun'un 9. maddesinde öngörülen usulün pratikte kullanılabilir tek başvuru yolu olarak kaldığı anlaşılmıştır (İ.D. ve diğerleri, §§ 75, 78, 82).


17. Öte yandan Anayasa Mahkemesi Keskin Kalem Yayıncılık ve Ticaret A.Ş. ve diğerleri ([GK], B. No: 2018/14884, 27/10/2021) kararında, ifade ve basın özgürlüklerine yapılan müdahalenin dayanağını oluşturan 5651 sayılı Kanun'un 9. maddesinin kanunilik şartını sağlayıp sağlamadığını, yargı mercilerinin kararlarının demokratik toplum düzeninin gereklerine uygunluğu ile birlikte ele almıştır. Anayasa Mahkemesi, anılan kararda 5651 sayılı Kanun'un 9. maddesine dayalı erişimin engellenmesi usulüne ilişkin içtihadını hatırlatmış (Keskin Kalem Yayıncılık ve Ticaret A.Ş. ve diğerleri, §§ 107–111); ardından başvuruya konu erişimin engellenmesi kararlarıyla Anayasa'nın 26. ve 28. maddelerinde güvence altına alınan ifade ve basın özgürlüklerine yapılan müdahalenin demokratik toplum düzeninin gereklerine uygun olmadığı ve anayasal hakların ihlaline neden olan sorunun doğrudan 5651 sayılı Kanun'un 9. maddesinden kaynaklandığı sonucuna varmıştır. Ayrıca anılan kararda müdahaleye dayanak olan söz konusu düzenlemenin kamusal makamların takdir yetkisini sınırlandıracak, keyfî uygulamaların önüne geçecek şekilde yargılama hukukunun usule ilişkin güvencelerinin yanında demokratik toplum düzeninin gereklerine uygun ve orantılı karar verilmesini sağlayacak güvenceleri de içermediği tespit edilmiştir. Bu nedenlerle, ifade ve basın özgürlükleri yönünden yapısal bir sorunun bulunduğu sonucuna ulaşılmıştır (geniş değerlendirme için bkz. Keskin Kalem Yayıncılık ve Ticaret A.Ş. ve diğerleri, §§ 112–118, 120–133).


18. Anayasa Mahkemesi, Keskin Kalem Yayıncılık ve Ticaret A.Ş. ve diğerleri kararı akabinde, internet içeriklerine erişimin engellenmesi talebinin reddedilmesi nedeniyle şeref ve itibar hakkı ile bağlantılı olarak etkili başvuru hakkının ihlal edildiği iddiasını İ.D. ve diğerleri kararında değerlendirmiş; daha önceki kararlarında ortaya koyduğu anayasal ilkeleri bir bütün olarak ele alarak sonuca ulaşmıştır (İ.D. ve diğerleri, §§ 63-97). Anayasa Mahkemesi anılan kararda, temel güvenceleri içermeyen bir kanuni dayanağın çatışan iki haktan yalnızca biri -ifade ve basın özgürlüğü ya da şeref ve itibar hakkı- yönünden sorun oluşturduğunun düşünülemeyeceğini, her iki temel hak yönünden de anayasal güvence eksikliği oluşturacağını vurgulamıştır (İ.D. ve diğerleri, § 89).


19. Anayasa Mahkemesi, İ.D. ve diğerleri kararında; müdahaleye dayanak oluşturan kanun hükmünün temel güvenceleri içermemesi nedeniyle kişilik haklarına yönelik saldırılara karşı etkin bir koruma sağlayamadığını, Sulh Ceza Hâkimliğine yapılan başvuruların ise şikâyetlerin esasını inceleme imkânı sunmadığını ve gerektiğinde uygun bir telafi yöntemi sağlamadığını değerlendirmiştir (İ.D. ve diğerleri, §§ 65,66, 89). Bu bağlamda Anayasa Mahkemesi, çözüm sağlayabilecek nitelikte olduğu kabul edilen özel hukuk yolunun Yargıtay içtihadıyla erişimin engellenmesi taleplerine kapatıldığını da gözönüne alarak, erişimin engellenmesi taleplerinin reddi durumunda kişilerin şeref ve itibarlarının korunması hakkına yönelik etkili bir başvuru yolunun bulunmadığını değerlendirmiş; dolayısıyla şeref ve itibar hakkı ile bağlantılı olarak etkili başvuru hakkının ihlal edildiği sonucuna varmıştır (geniş değerlendirme için bkz. İ.D. ve diğerleri, §§ 83-98).


20. Daha sonra Anayasa Mahkemesi, 5651 sayılı Kanun'un 9. maddesini değerlendirdiği norm denetimi kararında Keskin Kalem Yayıncılık ve Ticaret A.Ş. ve diğerleri kararında kanunilik ilkesi yönünden yapılan tespitlere atıfla, anılan maddenin Anayasa'nın 13., 26. ve 28. maddelerine aykırı olduğuna hükmetmiş ve söz konusu düzenlemeyi iptal etmiştir (AYM, E.2020/76, K.2023/172, 11/10/2023, §§ 97-107). Kararda, söz konusu kanunun uygulanması sürecinde sulh ceza hâkimliklerince çelişmeli bir yargılama yürütülmediği, çatışan haklar arasında adil bir denge kurulmadığı, verilen kararların ise somut olayların koşullarından bağımsız ve genel ifadeler içerdiği belirtilmiştir. Ayrıca bu kararlara karşı yapılan itirazların etkili bir sonuca ulaşmasının oldukça güç olduğu değerlendirilmiştir.


21. Bu bağlamda anılan norm denetimi kararında, dava konusu kuralların kişilik haklarına yönelik saldırılara karşı internet içeriklerinin sınırlandırılmasında kademeli bir müdahale yöntemi öngörmediği belirtilmiştir. Bahsi geçen kurallar kapsamında getirilen sınırlamanın yalnızca belirli bir internet içeriğine belli bir süreye kadar erişimin engellenmesi ile sınırlı kalmadığı, kararın verildiği andan itibaren içeriğe erişimi süresiz şekilde engellediği ifade edilmiştir. Bu itibarla norm denetimi kararında 5651 sayılı Kanun'un 9. maddesinin kamusal makamların takdir yetkisini sınırlayarak keyfî uygulamaların önüne geçilmesini sağlayacak usule ilişkin yargısal güvenceleri içermediği, bu nedenle ifade ve basın özgürlüklerine ağır bir müdahale oluşturduğu sonucuna ulaşılmıştır.


22. Anayasa Mahkemesi, anılan iptal hükmünün Resmî Gazete'de yayımlanmasından başlayarak dokuz ay sonra yürürlüğe girmesine karar vererek bu alanda oluşacak hukuki boşluğun yasama organı tarafından doldurulmasına imkân tanımıştır (AYM, E.2020/76, K.2023/172, 11/10/2023, § 113). Buna göre anılan iptal kararı 10/1/2024 tarihli ve 32425 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmış ve 10/10/2024 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Bu durumda eldeki başvurunun incelendiği tarihte kanun koyucu tarafından Anayasa Mahkemesi kararı uyarınca yeni bir yasal düzenleme yapılmadığı görülmektedir.


23. Anayasa Mahkemesi, İ.D. ve diğerleri kararında ihlal sonucuna varırken, Yargıtayın genel hukuk yoluna göre 5651 sayılı Kanun’un 9. maddesini özel bir düzenleme olarak kabul etmesinin belirleyici bir etkisi olduğunu öngörmüştür. Nitekim Yargıtay, internet ortamında yapılan yayınlarla kişilik haklarının ihlaline ilişkin taleplerin yalnızca 5651 sayılı Kanun'un 9. maddesi kapsamında ileri sürülebileceği yönünde bir içtihat geliştirmiştir (bkz. § 16). Bununla birlikte, söz konusu madde hükmünün iptal kararının yürürlüğe girmesiyle birlikte anılan içtihada ilişkin hukuki yorumunun kanuni dayanağının ortadan kalktığı anlaşılmaktadır. Başka bir ifadeyle, sulh ceza hâkimlikleri nezdindeki iptal kararının yürürlüğe girmesinden önce yapılan başvurularda, ihlalin ilk bakışta anlaşılmaması gerekçesiyle sonuç alamayan kişilerin kişilik haklarına yönelik müdahalelere karşı genel hukuk yollarına başvurmaları hukuken mümkün hâle gelmiştir (başvurulabilecek özel hukuk davalarına ilişkin değerlendirme için bkz. Ali Kıdık, § 64).


24. Bu bağlamda üçüncü kişilerce kişilik haklarına yapılan müdahaleler için ülkemizde hem cezai hem de hukuki koruma yolları öngörülmüştür. Kişilik haklarına internet ortamında yapılan bir yayınla saldırıda bulunulan kişi tarafından, özel hukuk davaları yoluyla örneğin 22/11/2001 tarihli ve 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 24. ve 25. maddelerine dayanılarak müdahalenin önlenmesi, durdurulması veya devam eden müdahaleye son verilmesi, müdahalenin hukuka aykırılığının saptanması, mahkemenin alacağı kararın veya cevap ve düzeltme metninin yayımlanması ya da üçüncü kişilere bildirilmesi istenebilir; maddi veya manevi tazminat davaları açılabilir. Gecikmesinde sakınca bulunan ve ciddi bir zararın doğacağı anlaşılan hâllerde tehlike veya zararın önlenmesi için hâkimden gereken tedbirlere karar vermesi istenebilir. Bu kapsamda talep edildiği takdirde 4/2/2011 tarihli ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 389. ve devamı maddeleri uyarınca gecikmesinde sakınca bulunan ya da gecikmesi durumunda önemli zarar oluşacağı hâllerde tehlike veya zararı önlemek için ihtiyati tedbir kararı verilebilir. Bunlardan başka basın yoluyla kişilik haklarına müdahalede bulunulan kişi, açıklamalarından dolayı sebepsiz yere zenginleşen kişi aleyhine sebepsiz zenginleşme davası açabilir veya yayın nedeniyle elde ettiği kazancın vekâletsiz iş görme hükümlerine göre kendisine ödenmesini isteyebilir (Ali Kıdık, § 64).


25. Dolayısıyla başvuruya konu olayda kişilik haklarının ihlal edildiğini ileri süren başvurucunun mevcut hukuki durumda genel dava yollarına başvurabileceği gibi, ihlalin devam ettiğini ortaya koyması hâlinde, aynı dava yolunda tedbir olarak erişimin engellenmesi talebinde de bulunabileceği konusunda herhangi bir tereddüt bulunmamaktadır. Bu yöndeki talepleri değerlendirecek mahkemeler ve savcılıklar ise kişilik haklarına yönelik belirgin nitelikte bir ihlalin varlığını ve ihlalin süratle giderilmesinin zaruri olduğunu tespit ederlerse tedbir olarak içeriğin çıkarılmasına ve/veya erişimin engellenmesine yargılamanın veya soruşturmanın her aşamasında karar verebileceklerdir. Bu açıdan, ceza veya hukuk yollarının yüksek başarı şansı sunabilecek, kullanılabilir ve etkili başvuru yolları olduğu anlaşılmaktadır (Ali Kıdık, § 86).


26. Başvurucunun erişimin engellenmesi ve içeriğin yayından çıkarılmasını talep ettiği içeriklerde açık kaynaklarda eşi olduğu belirtilen bir kişi tarafından başına gelebilecek her türlü olaydan başvurucuyu sorumlu tutan bir paylaşım yapılmış ve bu paylaşıma ilişkin detaylar haber hâline getirilerek bir haber sitesinde yayımlanmıştır. Benzer bilgilere birçok haber sitesinde de yer verilmiştir.


27. Bu bağlamda başvurucu, söz konusu haber ve paylaşımla ilgili açacağı çelişmeli bir hukuk davasında internet yayınını kaldırma veya hazırlayacağı bir metni yayımlatma imkânına da sahiptir. Ayrıca başvurucu, hukuka aykırılığın veya gerçek dışılığın çok belirgin olduğu, bu nedenle zararın süratle giderilmesinin zaruri olduğu iddiasıyla erişimin engellenmesi veya içeriğin çıkarılması tedbirine hükmedilmesini de genel dava yollarında talep edebilmektedir. Bu yönüyle anılan dava yollarının kullanılabilir ve etkili başvuru yolları olduğu anlaşılmaktadır.


28. Yukarıda yer verilen tespitler çerçevesinde başvurucunun ortaya çıktığını iddia ettiği zararın giderimi için uyuşmazlığın esasına dair ve incelenen başvuru açısından -sulh ceza hâkimliklerinin görevinde bulunmayan erişimin engellenmesi ve/veya içeriğin yayından çıkarılması yolu dışında- daha etkili diğer koruma yollarına başvurmadığı anlaşıldığından Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda bulunabilmek için tüm başvuru yollarının tüketilmesi koşulunun yerine getirildiği söylenemez.


29. Açıklanan gerekçelerle başvurunun bu kısmının başvuru yollarının tüketilmemesi nedeniyle kabul edilemez olduğuna karar verilmesi gerekir.


III. HÜKÜM


Açıklanan gerekçelerle;


A. Kamuya açık belgelerde başvurucunun kimliğinin gizli tutulması talebinin KABULÜNE,


B. Şeref ve itibar hakkının ihlal edildiğine ilişkin iddianın başvuru yollarının tüketilmemesi nedeniyle KABUL EDİLEMEZ OLDUĞUNA,


C. Yargılama giderlerinin başvurucu üzerinde BIRAKILMASINA 4/11/2026 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.

Karar Künyesi

 

Mahkeme

Anayasa Mahkemesi Birinci Bölüm

 

Karar Türü

Bireysel Başvuru

 

İlgili Hukuk Dalı

Medeni Usul Hukuku

 

Başvuru No

2024/64930

 

Karar Tarihi

4 Kasım 2026

 

Oy Durumu

Oy birliği

 

Resmî Kaynak

Anayasa Mahkemesi Kararlar Bilgi Bankası

 

Hukuki Destek

Av. Mete ŞAHİN Hukuk Bürosu

 

Bu sayfadaki bilgiler genel niteliktedir; kendi dosyanızın değerlendirilmesi için büroyla iletişime geçebilirsiniz.

Işınlar Mah. İvedik Cad. No: 116/1, Yenimahalle/Ankara

 

0552 725 25 18

WhatsApp ile Yazın

İletişim ve Yol Tarifi

 

İlgili Hukuk Alanları

Tüm Çalışma Alanları ›

bottom of page