Bireysel Başvuru Kararları · CEZA MUHAKEMESİ HUKUKU · HAK İHLALİ OLMADIĞI · BİREYSEL BAŞVURUNUN KABUL EDİLEMEZLİĞİ
Anayasa Mahkemesi İkinci Bölüm — Ceza Mahkûmiyetinde Tartışmalı Dijital İrtibat İddiası ve Gerekçeli Karar
B. No: 2023/2142 · 3 Eylül 2026
İçerik Sorumlusu: Av. Mete ŞAHİN · Son Güncelleme: 20 Kasım 2026
Kararın Özeti
Örgüt üyeliği suçundan mahkûm olan başvurucu, bir mesajlaşma programını kullanmadığını ve savunmasının karşılanmadığını ileri sürdü. Anayasa Mahkemesi, derece mahkemesinin dijital irtibat kabulünü tek veya belirleyici delil olarak kullanmadığını, gerekçede başvurucunun ve diğer kişilerin müdafi eşliğinde alınan ifadelerine de dayanıldığını değerlendirdi. Mahkemenin sonucu etkileyebilecek nitelikteki iddia ve savunmaları tartıştığı sonucuna vardı. Bu nedenle gerekçeli karar hakkının ihlal edilmediğine karar verdi.
Hukuki İlke
Bir dijital veriye ilişkin itirazın gerekçeli karar hakkına etkisi, o delilin hükümdeki ağırlığı ve esaslı savunmaların karar bütününde karşılanıp karşılanmadığıyla değerlendirilir.
Sonuç
Gerekçeli karar hakkı ihlal edilmedi. Diğer ihlal şikâyetleri ayrı kabul edilebilirlik gerekçeleriyle kabul edilemez bulundu.
İlgili Mevzuat
Türkiye Cumhuriyeti Anayasası — m. 36
Kararda anılan6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu — m. 339/2
Kararda anılan
Bu bölümde karar metninde atıf yapılan hükümler gösterilmiştir. Kararda anılan hüküm, bugün yürürlükte olan metinle aynı olmayabilir.
Kararın Tam Metni
Aşağıdaki metin, kararın resmî kaynaktaki metnidir. Kişileri belirleyebilen bilgiler “...” ile gizlenmiştir.
TÜRKİYE CUMHURİYETİ
ANAYASA MAHKEMESİ
İKİNCİ BÖLÜM
KARAR
... BAŞVURUSU
(Başvuru Numarası: 2023/2142)
Karar Tarihi: 3/9/2026
İKİNCİ BÖLÜM
KARAR
Başkan
:
Basri BAĞCI
Üyeler
:
Yıldız SEFERİNOĞLU
Kenan YAŞAR
Ömer ÇINAR
Metin KIRATLI
Raportör
:
Yunus Emre BAĞLAR
Başvurucu
:
...
I. BAŞVURUNUN ÖZETİ
1. Başvuru, karar sonucunu değiştirebilecek nitelikteki esaslı iddiaların karşılanmaması nedeniyle gerekçeli karar hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir. Başvuruda ayrıca adil yargılanma hakkının farklı güvencelerinin ihlal edildiği iddiası da bulunmaktadır.
2. Şanlıurfa Cumhuriyet Başsavcılığı (Başsavcılık) başvurucu hakkında Fetullahçı Terör Örgütü ve/veya Paralel Devlet Yapılanmasına (FETÖ/PDY) üye olma suçundan soruşturma başlatmıştır. Başvurucu soruşturma aşamasında şüpheli sıfatıyla savcılıkta müdafi eşliğinde 2/4/2018 tarihinde alınan ifadesinde; 2013 yılında Şanlıurfa'da infaz ve koruma memuru olarak göreve başladığını, göreve başladıktan sonra kendisini ... kod adlı ...nin tanımadığı bir numaradan aradığını, "Bir grup arkadaşın ile sohbet yapıyoruz, sen de gelebilirsin." dediğini, kendisine Bahçelievler'de bir yer tarif ettiğini, orada buluştuklarını ve bir eve götürdüğünü, evde kendisi dışında ..., ..., ... isimli kişinin bulunduğunu, bu iş arkadaşları ile daha önceden tanıştığını, ayrıca kendilerini evde ... isimli bir şahıs ile tanıştırdığını, sonradan bu kişinin gerçek isminin ... olduğunu emniyette teşhis ettiğini, bu kişinin beraber sohbet ederiz dediği zamanın 2013 yılı başları olduğunu, daha sonradan bu grubun içinde ..., ... ile beraber görüşmeye başladıklarını, sadece ...i bir kez gördüğünü, diğerleri ile görüşmeye devam ettiğini, görüşmelerin 17-25 Aralık sürecine kadar devam ettiğini, 17-25 Aralık sürecinden sonra görüşmeleri kestiğini, ... ile bir kez görüşmelerinin olduğunu ancak net olarak tarihini hatırlamadığını, ... kod isimli ...nın kendisi ile ilgili olarak 15 Temmuz sürecine kadar görüşmelere devam ettiğini iddia etmişse de kesinlikle bunu kabul etmediğini, 17-25 Aralık sürecinden sonra görüşmediğini, tanık ... 2015 yılı Eylül ayı gibi kendisi ile birlikte mahrem imam ... isimli şahıs ile görüştüklerini iddia etmişse de kendisinin o tarihlerde asker olduğunu beyan etmiştir.
3. Soruşturma aşamasında alınan beyanlar özetle şöyledir:
i. ...nın soruşturma aşamasında savcılıkta müdafi hazır bulunmaksızın tanık sıfatıyla alınan 12/3/2018 tarihli ifadesinde; kendisi dışında ...nın infaz memurlarından sorumlu imam olarak görev yapmaya başladığını ancak hangi personeller ile görüştüğünü bilmediğini çünkü kendilerine hangi imamın hangi personeller ile ilgilendiğini söylemediklerini, 2014 yılında ... ile birlikte ... kod isimli bir şahsın geldiğini, kendilerine ByLock programından bahsettiğini ve kendileriyle bu program üzerinden haberleşeceklerini söylediğini, kendisi dışında bu toplantıda ..., ..., ... ve ...nın bulunduğunu, kendilerine ByLock programını yüklediklerini, şifre oluşturularak birbirlerini eklediklerini, daha sonra oradan haberleştiklerini ve sohbet günlerini oradan belirlediklerini beyan etmiştir.
ii. ...nin soruşturma aşamasında şüpheli sıfatıyla savcılıkta müdafi eşliğinde alınan 20/3/2018 tarihli ifadesinde; askerden döndükten sonra 6 ay içinde kimseyle görüşmediğini, ... kod adlı ... isimli şahsın kendisiyle iletişime geçtiğini, kendisiyle buluştuklarında seninle tekrar sohbete gidelim dediğini, daha sonra kendisini başvurucu, ... ve ... isimli şahısların evine götürdüğünü, zamanın 2015 yılının Eylül ayı civarı olduğunu, ... kod adlı ... isimli kişi ile bir araya geldiklerini, daha sonra ...nın kendisine yeni bir sohbet grubu kuracağız dediğini, daha sonra kendisini ... ile tanıştırdığını, 15 Temmuz darbe girişimine kadar aralıklı da olsa görüşmeye devam ettiklerini, dinî sohbetler yaptıklarını, zaman zaman FETÖ ile ilgili video izlediklerini, kendi aralarında iletişimi cep telefonu hattı ile arama şeklinde yapmadıklarını, Tango programı üzerinden mesajlaştıklarını, ... kod adlı ...nın bu program üzerinden konuşmalarını söylediğini, darbe aşamasında ... kod adlı ...nın sokağa çıkmayın şeklinde mesaj gönderdiğini beyan etmiştir.
iii. ...nın soruşturma aşamasında şüpheli sıfatıyla savcılıkta müdafi eşliğinde alınan 20/3/2018 tarihli ifadesinde; emniyette verdiği ifadesini aynen tekrar ettiğini, emniyette verdiği ifadesinde hiçbir şekilde baskı görmediğini, 2013 yılının ortalarında bir kermeste tanıştığı O. isimli şahsın kendisine sende az çok bu evlerde kalmışsın diksiyonun düzgün bazı arkadaşlara Kur'an-ı Kerim okuyacak ve dinî sohbetler yapacak biri lazım dediğini, sonra kendisine çalıştığı FETÖ'ye ait yurdu söyleyerek bir ara oraya gelirsin dediğini, yurda gittiğinde ... kod adlı ... isimli şahıs ile kendisini tanıştırdıklarını, sonra Bahçelievler'de ... isimli infaz memurunun evini tarif ettiğini, oraya gelirsin dediğini, eve gittiğinde tanımadığı kişilerin bulunduğunu, ...nın kendisini bu kişilere ... olarak tanıttığını, sonrasında ...nın birtakım yeni memurları bu eve getirmeye başladığını, yeni getirilen memurlar arasında başvurucunun da yer aldığını, ..., ..., ... ve başvurucu ile bir grup olarak ayrı görüşmeye başladığını, 15 Temmuz sürecine kadar görüşmelerin devam ettiğini, görüştüğü personeller ile dinî sohbetler yaptıklarını, FETÖ ile ilgili kitapları zaman zaman okuduklarını, Tango isimli bir program kullanıldığını, Tango programını kullanmalarını ...nın söylediğini, gizlilik amaçlı Tango üzerinden haberleşmeye başladığını, hangi kişiler ile Tango programı üzerinden haberleştiğini hatırlamadığını beyan etmiştir.
4. Başsavcılık, başvurucunun silahlı terör örgütüne üye olma suçundan cezalandırılması talebiyle 1/6/2018 tarihli iddianameyi düzenlemiştir. İddianamede özetle başvurucunun hakkındaki beyanlar uyarınca Şanlıurfa'da görev yaptığı dönemde askere gittiği 2016 tarihine kadar FETÖ/PDY'nin mahrem imamlarıyla görüştüğü ve mahrem imamların sohbet adı altında düzenledikleri gizli toplantılara katıldığı, örgüt içinde gizliliğin sağlanması amacıyla örgüt mensupları ve örgüt imamlarıyla Tango isimli program üzerinden haberleştiği gözönünde bulundurularak üzerine atılı suçu işlediği ileri sürülmüştür.
5. İddianamenin kabulüyle açılan dava Şanlıurfa 2. Ağır Ceza Mahkemesinde (Mahkeme) görülmeye başlanmıştır. Başvurucu; birinci celsede alınan savunmasında özetle üzerine atılı suçlamaları kabul etmediğini, İstanbul Anadolu Denetimli Serbestlik Müdürlüğünde infaz ve koruma memuru olarak görev yaptığını, bu görevine devam ederken açığa alındığını, hiçbir terör örgütüne iltisakı ve bağı bulunmadığını, aşamalarda vermiş olduğu beyanları aynen tekrar ettiğini ancak iddianamede anlattığı olayların her ne kadar 2013 yılı başlarında başladığı yazılmışsa da bu hususun doğru olmadığını, 2013 yılının 8. ayında göreve başladığını, sohbet ortamlarına da işe başladıktan birkaç ay sonra 2013 yılının sonlarına doğru katıldığını, 17-25 Aralık sonrası hiçbir sanıkla sohbet ortamında bulunmadığını, Tango isimli programı kullanmadığını, herhangi bir talimat almadığını, himmet vermediğini ve kod isim kullanmadığını beyan etmiştir.
6. Birinci celsede başvurucu müdafii özetle başvurucu aleyhine beyanda bulunan iki sanık ifadesi bulunduğunu, ... ve ... kod adlı ...nın emniyet ifadelerinde başvurucu aleyhine beyanda bulunmamış olmalarına rağmen savcılık aşamasında etkin pişmanlık hükümlerinden faydalanmak için başvurucuya atfı cürümde bulunduklarını, ...nin huzurdaki ifadesinde başvurucuyu tanımadığını belirterek çelişkili ifadelerde bulunduğunu, başvurucunun ifadesinde geçtiği gibi 17-25 Aralık sonrası herhangi bir sohbet ortamına katılmadığını, dosya kapsamında başvurucu aleyhine bu konuda somut delillerin bulunmadığını, başvurucunun Tango isimli programı kullanmadığını beyan etmiştir.
7. Kovuşturma aşamasında;
i. Birinci celsede başvurucu da hazır olacak şekilde savunması alınan dosyanın diğer sanığı ... özetle bu konuda daha önceki aşamalarda pek çok kez ifade verdiğini, bu ifadelerin doğru olduğunu ve aynen tekrar ettiğini, etkin pişmanlık hükümlerinden yararlanmak istediğini beyan etmiştir.
ii. Birinci celsede başvurucu da hazır olacak şekilde savunması alınan dosyanın diğer sanığı ... özetle tam tarihini hatırlayamamakla birlikte 2012-2013 yıllarında Kuran okunacağı söylenerek sohbet ortamlarına davet edildiğini, dünya görüşüne uygun düşmediği için bu sohbet ortamlarına hiç katılmadığını, Tango isimli programı da hiç kullanmadığını beyan etmiştir.
iii. Birinci celsede başvurucu da hazır olacak şekilde savunması alınan dosyanın diğer sanığı ... özetle infaz ve koruma memuru olarak görev yaptığını, daha sonra Akçakale Açık Ceza İnfaz Kurumunda kurum öğretmeni olarak görevine devam ettiğini, bu görevine devam ederken ihraç edildiğini, ... ile 2014 yılı öncesinde aynı ortamda bir iki defa bulunduğunu, bir araya geldiklerinde zaman zaman dinî konulardan da söz edildiğini, Bahçelievler'de bir evde bir araya geldiklerini ancak 2014 yılından sonra bu şekilde bir sohbet ortamına gitmediğini, sanık ...nın gerçek ismini emniyette öğrendiğini, ... kod ismi ile tanıdığını, bu şahsın sorumlu imam gibi bir vasfının olup olmadığını bilmediğini, başvurucu, ..., ...nin kendisini bir iki defa sohbet ortamlarında gördüklerini söylediklerini, bunlara bir diyeceğinin olmadığını, yine başvurucunun kendisini 17-25 Aralık'tan önce sohbet ortamlarında gördüğünü dile getirdiğini, bu hususların kendi savunmalarını desteklediğini beyan etmiştir.
iv. Birinci celsede başvurucu da hazır olacak şekilde savunması alınan dosyanın diğer sanığı ... özetle aşamalarda verdiği ifadelerinde belirttiği şekilde belli zamanlarda sohbet ortamlarında bulunduğunu kabul ettiğini, etkin pişmanlık hükümlerinden yararlanmak istediğini, sohbet ortamlarına dinî saiklerle katıldığını, yine bu sohbetleri dinî amaçlar doğrultusunda organize ettiğini, ...nın o dönemde kendisine "Görüşmeye gelen kişiler var, bu kişilerle sen ilgilenir misin?" diye söylediğini, kendisinin de söylenen kişilerden grup oluşturarak sohbet ortamlarını organize ettiğini, bu toplantılara sanıklardan ..., ..., ..., ..., başvurucu ve önceki dönemlerden hatırladığı ...nin katıldığını, diğer sanıkları telefon ile sohbet ortamlarına çağırdığını, onların da gönüllülük esasına dayalı olarak katıldıklarını, 17-25 Aralık öncesinde 7-8 aylık dönemde iki haftada bir sohbet gerçekleştirildiğini, sonraki dönemde ise sıklığının azaldığını, kimseden himmet parası talep etmediğini, kimsenin de kendisine bu doğrultuda para vermediğini, sohbetlerde ilmihal ve Kur'an-ı Kerim okunduğunu, 17-25 Aralık dönemi öncesinde Fetullah Gülen'e ait videoların izlendiğini ve kitapların okunduğunu ancak sonraki dönemde sadece Kur'an-ı Kerim ve ilmihal okunmasına ilişkin dinî sohbetler gerçekleştirildiğini beyan etmiştir.
v. Birinci celsede başvurucu da hazır olacak şekilde savunması alınan dosyanın diğer sanığı ... özetle ihraç edilmeden önce Gaziantep Açık Ceza İnfaz Kurumunda infaz ve koruma memuru olarak görev yaptığını, aşamalarda verdiği ifadelerin doğru olduğunu ve aynen tekrar ettiğini, ... isimli şahsı tanımadığını ancak dinî konularda sohbetin yapıldığı ve kimin olduğunu hatırlamadığı bir evde bu şahısla karşılaştığını, sanık ...nın organize ettiği toplantılara katılmadığını, Tango isimli haberleşme programını da kullanmadığını, ... isimli şahıs ve başkaları tarafından zaman zaman aranıp sohbetlere katılması konusunda rahatsız edildiğini, kendisinin de aranmaktan sıkıldığı için gönülsüz olarak zaman zaman gittiğini, kimseye himmet vermediğini, örgütsel herhangi bir faaliyette bulunmadığını beyan etmiştir.
vi. Birinci celsede başvurucunun da hazır olacağı şekilde savunması alınan dosyanın diğer sanığı ... savunmasında özetle Şanlıurfa E Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda aşçı olarak görev yaparken açığa alındığını, 2013 yılı sonunda Urfa'ya atandığını, ... isimli şahısla 2013 yılı sonlarına doğru buluşup Bahçelievler'de bulunan bir evde sohbete katıldığını, bundan başka bir kez de iki ay kadar sonra 2014 yılında sohbetlere katıldığını, sohbetlerde dinî içerikli anlatımların olduğunu, Kuran okunup namaz kılındığını, Fetullah Gülen'e ait kitap okunması ya da video izletilmesine şahit olmadığını beyan etmiştir.
vii. İkinci celsede dosyanın sanıklarından ... özetle ..., ..., ... ve ... ile bir araya geldiklerini, ...nın kendilerine "Bir araya gelelim, ara ara görüşelim, çay içelim." dediğini, bu olayın 2015 yılının sonlarına doğru olduğunu ancak kendilerinin bir grup kurmadıklarını, ... ve ... ile kendi evlerinde üçünün görüştüklerini, başvurucuyu hiç görmediğini, şimdiki söylediklerinin doğru olduğunu beyan etmiştir.
8. Dördüncü celsede iddia makamı esas hakkındaki mütalaasını sunmuştur. Başvurucu özetle mütalaayı ve suçlamayı kabul etmediğini, önceki savunmalarını aynen tekrar ettiğini, iddiaların tamamen soyut nitelikte olduğunu beyan etmiştir. Sanık ... ise özetle mütalaaya katılmadığını, önceki beyanlarını aynen tekrar ettiğini, bu ifadelerin ve yaptığı teşhislerin doğru olduğunu, etkin pişmanlık kapsamında bu ifadeleri verdiğini beyan etmiştir. Mahkeme başvurucunun silahlı terör örgütüne üye olma suçundan 6 yıl 3 ay hapis cezasıyla cezalandırılmasına istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar vermiştir. Mahkemenin gerekçesinin ilgili kısmı şöyledir:
"…Sanık ...'ın [başvurucu] beyanlarında 17-25 Aralık 2013 tarihine kadar Fetö mensuplarınca düzenlenen toplantılara katıldığını bu tarihten sonra örgütle irtibatını kopardığını ifade ettiği, üzerine yüklenen suçlamayı kabul etmediği, sanığın örgütle irtibatına ve faaliyetlerine ilişkin [...] ve [...] isimli şahısların dosya içerisinde beyanlarının bulunduğu, bu beyanlar doğrultusunda sanığın 15 Temmuz 2016 darbe teşebbüsü sürecine kadar aralıklarla da olsa örgüt toplantılarına katılmaya devam ettiği, örgüt içerisinde gizliliğin sağlanması amacıyla örgüt mensupları ve örgüt imamlarıyla TANGO isimli program üzerinden haberleştiği anlaşılmıştır.
Terör örgütlerinin; amaç suçun işlenmesi yolunda güven, disiplin ve sıkı irtibata önem veren, iş bölümüne dayalı, hiyerarşik düzene sahip yapılar olarak istihbarat, gizlilik, güvenlik ve denetim konularında duyarlı oldukları, örgütün hiyerarşik yapısına dahil olmayan, irtibat halinde olmadıkları, güvenilir bulmadıkları, denetleyemedikleri, gizlilik ve güvenlik kuralları ile hiyerarşiye uymayan kişilerin faaliyetlerine izin vermeyecekleri, terör örgütlerinde örgüt mensupları arasında iletişimi sağlama ve örgüt liderlerinden alınan talimatlar ile örgüt faaliyeti kapsamında yapılacak toplantılarının çağrısını yapmak gibi faaliyetlere ilişkin organizasyonun örgütsel yapı dışında değerlendirilemeyeceği ve bu eylemlerin salt yardım düzeyini aşmamış eylemlerden nitelik itibariyle farklılık arz ettiği göz önüne alındığında sanık [...nın] FETÖ/PDY silahlı terör örgütü mensuplarınca haberleşme amacıyla kullanılan ByLock isimli programı telefon hattı üzerinden kullanmak, örgütsel toplantılar düzenlemek ve kod adı kullanmak suretiyle; sanıklar [...], [...], [...], [...], [...] ve ...'ın örgütsel mahiyetteki toplantılara katılmak ve örgüt imamlarıyla Tango isimli program üzerinden haberleşmek suretiyle; silahlı terör örgütüyle organik bağ kurup örgütün hiyerarşik yapısı içerisinde yer alarak örgüt üyesi oldukları, sanıkların üzerlerine yüklenen suçu işledikleri yukarıda yazılı bulunan deliller ve tüm dosya kapsamından anlaşılmıştır.
Sanıkların eylemleri TCK'nın 314/2 maddesinde düzenlenen silahlı terör örgütüne üye olma suçu olarak nitelendirilmiş, sanıkların bu suçtan cezalandırılmalarına karar verilmiş olup ayrıca sanıklar [...] ve [...nin] yakalandıktan sonra etkin pişmanlık göstererek örgütün yapısı ve faaliyetleri hakkında bilgi verdikleri anlaşıldığından haklarında TCK'nın 221/4 maddesi uygulanarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur…"
9. Başvurucu müdafii karara karşı istinaf kanun yoluna başvurmuştur. Dilekçesinde özetle başvurucunun Tango programını kullanmamış olmasına rağmen Mahkemenin sanki başvurucu Tango programını kullanmış gibi varsayıp gerçeğe aykırı bulgularla hüküm tesis ettiğini, atılı suçu işlediğini gösterir hiçbir somut delil bulunmadığını, başvurucunun örgütün hiyerarşik yapısına katıldığına, bu yapı içindeki görevine, herhangi bir üstten talimat aldığına, suç işleme kastının olduğuna dair tespit bulunmadığını ileri sürmüştür.
10. Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 4. Ceza Dairesi (İstinaf Dairesi) 8/10/2020 tarihinde istinaf başvurusunun esastan reddine temyiz kanun yolu açık olmak üzere karar vermiştir.
11. Başvurucu ve müdafii İstinaf Dairesi kararına karşı temyiz kanun yoluna başvurmuştur. Dilekçelerinde özetle istinaf dilekçesinde ileri sürülen hususları yinelemiştir.
12. Yargıtay 3. Ceza Dairesi 9/11/2022 tarihinde temyiz isteminin esastan reddiyle başvurucu hakkında verilen mahkûmiyet hükmünün onanmasına karar vermiştir.
13. Başvurucu, nihai kararı 8/12/2022 tarihinde öğrendikten sonra 30/12/2022 tarihinde bireysel başvuruda bulunmuştur.
14. Komisyon tarafından başvurucunun adli yardım talebinin kabulüne, başvurunun kabul edilebilirlik ve esas incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar verilmiştir.
II. DEĞERLENDİRME
A. Gerekçeli Karar Hakkının İhlal Edildiğine İlişkin İddia
15. Başvurucu; Tango programını kullanmamasına ve bu yönde aleyhe bir beyan bulunmamasına rağmen gerekçeli kararda Tango programını kullanmış gibi varsayılıp hüküm tesis edildiğini, ... ve ... isimli şahısların beyanlarının çelişkili olduğunu ve hükme esas alınmaması gerektiğini, örgüt hiyerarşisine katıldığına, bu yapı içerisindeki görevine ve üstten talimat aldığına dair tespitin bulunmadığını, karar sonucuna etki edecek esaslı iddialara gerekçede yer verilmemesi nedeniyle gerekçeli karar hakkının ihlal edildiğini ileri sürmüştür.
16. Adalet Bakanlığı (Bakanlık) görüşünde, yapılacak incelemede Anayasa ve ilgili mevzuat hükümleri ile somut olayın kendine özgü koşullarının dikkate alınması gerektiği belirtilmiştir. Bakanlık görüşüne karşı beyanda bulunan başvurucu özetle başvuru formunda ileri sürdüğü itirazlarını yinelemiştir.
17. Anayasa Mahkemesi, olayların başvurucu tarafından yapılan hukuki nitelendirmesi ile bağlı olmayıp olay ve olguların hukuki tavsifini kendisi takdir eder. Başvurucunun iddiaları, adil yargılanma hakkı kapsamındaki gerekçeli karar hakkı yönünden incelenmiştir.
18. Açıkça dayanaktan yoksun olmadığı ve kabul edilemezliğine karar verilmesini gerektirecek başka bir neden de bulunmadığı anlaşılan başvurunun kabul edilebilir olduğuna karar verilmesi gerekir.
19. Anayasa'nın 36. maddesinde güvence altına alınan adil yargılanma hakkı kapsamındaki gerekçeli karar hakkı, kişilerin hakkaniyete uygun bir şekilde yargılanmalarını sağlamayı ve bu amaca uygunluk yönünden yargılamanın denetlenmesini amaçlamaktadır. Mahkeme kararlarının, davanın temel maddi ve hukuki sorunları ile taraflarca ileri sürülen ve davanın sonucunu etkileyen iddia ve itirazlar hakkında delillerle bağ kurulmak suretiyle yeterli gerekçe içermesi zorunludur. Uyuşmazlığın hukuki ve maddi sorunlarıyla ilgisiz değerlendirmelere kararda yer verilmesi de gerekçeli karar hakkıyla bağdaşmamaktadır. Karar gerekçesinin belirtilen unsurları taşıması, yargılamanın adil yargılanma hakkı güvencelerine uygun şekilde yürütülüp yürütülmediğinin taraflarca öğrenilmesini sağladığı gibi ayrıca demokratik bir toplumda kendi adlarına verilen yargı kararlarının sebeplerini toplumun öğrenmesinin sağlanması için de gereklidir (bazı eklemeler ve farklılıklarla birlikte bkz. Sencer Başat ve diğerleri [GK], B. No: 2013/7800, 18/6/2014, §§ 31, 34).
20. Diğer taraftan kanun yolu incelemesi yapan mercinin, yargılamayı yapan mahkemeyle aynı sonuca ulaşması ve bunu aynı gerekçeyi kullanarak veya aynı atıfla kararına yansıtması, kararın gerekçelendirilmiş olması bakımından yeterli görülebilir. Bununla birlikte ilk derece mahkemesince karşılanmayan veya ancak ilk defa kanun yolu merciinde ileri sürülebilecek nitelikteki esaslı iddia ve itirazların kanun yolu merciince de değerlendirilmemesi gerekçeli karar hakkının ihlaline yol açabilir (bazı eklemeler ve farklılıklarla birlikte bkz. Mehmet Yavuz [1. B.], B. No: 2013/2995, 20/2/2014, § 51).
21. Somut olayda Mahkeme; başvurucunun örgütle irtibatına ve faaliyetlerine ilişkin ... ve ... isimli şahısların dosya içinde beyanlarının bulunduğunu, bu beyanlar doğrultusunda başvurucunun 15 Temmuz darbe teşebbüsü sürecine kadar aralıklarla da olsa örgüt toplantılarına katılmaya devam ettiğini, örgüt içinde gizliliğin sağlanması amacıyla örgüt mensupları ve örgüt imamlarıyla Tango isimli program üzerinden haberleştiğini gözönünde bulundurarak silahlı terör örgütüne üye olma suçundan cezalandırılmasına karar vermiştir (bkz. § 8). Başvurucu ise Tango programını kullanmamasına rağmen gerekçeli kararda Tango programını kullanmış gibi varsayılıp hüküm tesis edildiğini, örgüt hiyerarşisine katıldığına, bu yapı içindeki görevine, üstten talimat aldığına dair tespitin bulunmadığını ileri sürmüştür (bkz. § 15).
22. Yargılama sürecinde başvurucunun kod adı kullanan ...nın sohbet verdiği grup içi örgütsel görüşmelere katıldığına, bu görüşmelerin 17-25 Aralık sürecine kadar devam ettiğine, 17-25 Aralık sürecinden sonra görüşmeleri kestiğine dair beyanı söz konusudur (bkz. § 2). Yine ... isimli kişi ...nın infaz memurlarından sorumlu imam olarak görev yaptığını ifade etmiştir (bkz. § 3/i). Dosya kapsamındaki sanıklardan ... ise bir kermeste tanıştığı O. isimli şahsın kendisine "Dinî sohbetler yapacak arkadaş lazım." dediğini, FETÖ'ye ait yurda gittiğinde ... kod adlı ... isimli şahıs ile kendisini tanıştırdıklarını, sonra Bahçelievler'de ... isimli infaz memurunun evini tarif ettiğini, eve gittiğinde ...nın kendisini bu kişilere ... olarak tanıttığını, sonrasında ...nın birtakım yeni memurları bu eve getirmeye başladığını, yeni getirilen memurlar arasında başvurucunun da yer aldığını, ..., ..., ... ve başvurucu ile bir grup olarak ayrı görüşmeye başladığını, 15 Temmuz sürecine kadar görüşmelerin devam ettiğini, görüştüğü personeller ile dinî sohbetler yaptıklarını, FETÖ ile ilgili kitapları zaman zaman okuduklarını beyan etmiştir (bkz. § 3/iii). ... ise ... kod adlı ... isimli şahsın kendisiyle buluştuklarında "Seninle tekrar sohbete gidelim." dediğini, daha sonra kendisini başvurucu, ... ve ... isimli şahısların evine götürdüğünü, yılın 2015'in Eylül ayı gibi olduğunu ifade etmiştir (bkz. § 3/ii). ... ve ...nın soruşturma aşamasındaki ifadelerini müdafi eşliğinde verdikleri ve ...nın kovuşturma aşamasında da organize ettiği sohbet toplantılarına katılanlar arasında başvurucunun yer aldığını beyan ettiği vurgulanmalıdır.
23. Dosya kapsamında başvurucunun, ...nin ve ...nın müdafi eşliğinde alınan ifadelerinin içeriği ve niteliği dikkate alındığında Mahkemenin gerekçeli kararındaki başvurucunun Tango isimli programdan haberleştiğine dair kabulün, tek veya belirleyici delil niteliği göstermediği kabul edilmelidir. Diğer yandan Mahkemenin gerekçeli kararında hükme esas alınan beyanlar ve başvurucunun beyanları gözetildiğinde başvurucunun örgüt içindeki konumunun, eylemlerinin niteliğinin ve sürekliliğinin gerekçeli kararda ortaya konulduğu görülmüştür.
24. Bu noktada belirtmek gerekir ki Anayasa Mahkemesinin doğrudan ilgili soruşturma ve yargılama makamlarının yerine geçerek delil değerlendirmesi yapması söz konusu olamaz. Bu konuda asıl sorumlu ve yetkili olanlar ilk elden olayları inceleyen yetkili adli ve idari mercilerdir (Cemil Danışman [1. B.], B. No: 2013/6319, 16/7/2014, § 58). Mahkemenin gerekçeli kararından anlaşıldığı üzere başvurucunun üzerine atılı suçu işlediğine dair deliller ayrı ve açık olarak tartışılmış ve karşılanmıştır. Bir başka deyişle başvurucu hakkında silahlı terör örgütüne üye olma suçunun sübut bulduğunu kabul eden Mahkeme, somut olay bağlamında başvurucunun eylemleri yönünden infaz ve koruma memuru olarak görev yapan başvurucunun kod adı kullanan bir kişiyle birlikte darbe girişimine kadar örgütün sohbet toplantılarına devam ettiğini değerlendirmiş, kararını gerekçelendirmiş ve hüküm kurmuştur (bkz. § 8).
25. Dolayısıyla Mahkemece incelenen olay kapsamında yapılan değerlendirme neticesinde sonuca etkili olabilecek tüm iddia ve savunmaların tartışıldığı ve yine kanun yolu incelemesi sonucunda verilen kararda da değerlendirme konusu hüküm ve gerekçenin uygun bulunduğu anlaşılmaktadır.
26. Açıklanan gerekçelerle Anayasa'nın 36. maddesinde güvence altına alınan adil yargılanma hakkı kapsamındaki gerekçeli karar hakkının ihlal edilmediğine karar verilmesi gerekir.
B. Diğer İhlal İddiaları
27. Başvurucunun tanık dinletme ve sorgulama hakkı, özel hayata saygı hakkı ve mülkiyet hakkının ihlal edildiğine ilişkin iddialarının Bayram Gök ([2. B.], B. No: 2012/946, 26/3/2013, § 20) kararı doğrultusunda başvuru yollarının tüketilmemesi nedeniyle, yargılamanın sonucunun adil olmadığına ilişkin iddiasının Ahmet Sağlam ([2. B.], B. No: 2013/3351, 18/9/2013, §§ 43-46) kararı doğrultusunda açıkça dayanaktan yoksun olması nedeniyle, makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiği iddiasının bireysel başvuru yolunun ikincil niteliği gereği Veysi Ado ([GK], B. No: 2022/100837, 27/4/2023) kararı doğrultusunda başvuru yollarının tüketilmemesi nedeniyle kabul edilemez olduğuna karar verilmesi gerekir.
III. HÜKÜM
Açıklanan gerekçelerle;
A. 1. Gerekçeli karar hakkının ihlal edildiğine ilişkin iddianın KABUL EDİLEBİLİR OLDUĞUNA,
2. Diğer ihlal iddialarının kabul edilebilirlik kriterlerini karşılamaması nedeniyle KABUL EDİLEMEZ OLDUĞUNA,
B. Anayasa'nın 36. maddesinde güvence altına alınan adil yargılanma hakkı kapsamındaki gerekçeli karar hakkının İHLAL EDİLMEDİĞİNE,
C. 12/1/2011 tarihli ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 339. maddesinin (2) numaralı fıkrası uyarınca tahsil edilmesi mağduriyetine neden olacağından adli yardım talebi kabul edilen başvurucunun yargılama giderlerini ödemekten TAMAMEN MUAF TUTULMASINA,
Ç. Kararın bir örneğinin Adalet Bakanlığına GÖNDERİLMESİNE 3/9/2026 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.
Benzer Kararlar
Yargıtay 3. Ceza Dairesi — Dijital İletişim Delilinde Kullanıcı İnkârı ve Eksik Araştırma
Yargıtay 3. Ceza Dairesi 2024/3244 E., 2026/14991 K. — Dijital Delilin Duruşmada Tartışılması
Tüm Ceza Muhakemesi Hukuku Kararları ›
İlgili Sayfalar
Ceza Yargılamasında Deliller ve Savunma
Benzer bir uyuşmazlıkla ilgili görüşmek isterseniz iletişim bilgilerine ulaşabilirsiniz.
Bu sayfa genel bilgilendirme amacı taşır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Özet ve açıklamalar site tarafından hazırlanmıştır; karar metni resmî kaynaktan alınmıştır.
Karar Künyesi
Mahkeme
Anayasa Mahkemesi İkinci Bölüm
Karar Türü
Bireysel Başvuru
İlgili Hukuk Dalı
Ceza Muhakemesi Hukuku
Başvuru No
2023/2142
Karar Tarihi
3 Eylül 2026
Oy Durumu
Oy birliği
Resmî Kaynak
Anayasa Mahkemesi Kararlar Bilgi Bankası
Hukuki Destek
Av. Mete ŞAHİN Hukuk Bürosu
Bu sayfadaki bilgiler genel niteliktedir; kendi dosyanızın değerlendirilmesi için büroyla iletişime geçebilirsiniz.
Işınlar Mah. İvedik Cad. No: 116/1, Yenimahalle/Ankara
İlgili Hukuk Alanları