top of page

Ana Sayfa › İçtihatlar

 

Bireysel Başvuru Kararları  ·  CEZA MUHAKEMESİ HUKUKU  ·  BİREYSEL BAŞVURUNUN KABUL EDİLEMEZLİĞİ

Anayasa Mahkemesi İkinci Bölüm — Suça Sürüklenen Çocuğun Tutuklanmasında Son Çare ve Ölçülülük

 

B. No: 2025/53018 · 24 Eylül 2026

 

İçerik Sorumlusu: Av. Mete ŞAHİN · Son Güncelleme: 20 Kasım 2026

 

Kararın Özeti

 

Suça sürüklenen çocuk, cinsel istismar isnadıyla verilen tutuklama kararının hukuki olmadığını ileri sürdü. Anayasa Mahkemesi, çocuk bakımından tutuklamanın son çare olduğunu ve gerekli görülse bile mümkün olan en kısa sürede bitirilmesi gerektiğini belirtti. Somut ilk tutuklamada kuvvetli şüpheyi, isnadın ağırlığıyla birlikte mağdur ve diğer kişiler üzerinde baskı ihtimalini değerlendirdi. Henüz toplanması gereken delilleri ve ilk duruşmadaki tahliyeyi de gözeterek tedbire yönelik şikâyeti kabul edilemez buldu.

 

Hukuki İlke

 

Çocuğun tutuklanmasında son çare ve kısa süre ilkeleri, somut dosyanın şüphe, risk, delil ve tahliye koşullarıyla birlikte değerlendirilir.

 

Sonuç

 

Kişi hürriyeti ve güvenliği hakkı şikâyeti, açıkça dayanaktan yoksun bulunarak oy birliğiyle kabul edilemez sayıldı.

 

İlgili Mevzuat

 

  • Türkiye Cumhuriyeti Anayasası — m. 13, 19
    Kararda anılan

  • 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu — m. 339/2
    Kararda anılan

Bu bölümde karar metninde atıf yapılan hükümler gösterilmiştir. Kararda anılan hüküm, bugün yürürlükte olan metinle aynı olmayabilir.

 

Kararın Tam Metni

 

Aşağıdaki metin, kararın resmî kaynaktaki metnidir. Kişileri belirleyebilen bilgiler “...” ile gizlenmiştir.

 

TÜRKİYE CUMHURİYETİ


ANAYASA MAHKEMESİ


 


 


İKİNCİ BÖLÜM


 


KARAR


 


... BAŞVURUSU


(Başvuru Numarası: 2025/53018)


 


Karar Tarihi: 24/9/2026


 


 


İKİNCİ BÖLÜM


 


KARAR


GİZLİLİK TALEBİ KABUL


​


Başkan


:


Basri BAĞCI


Üyeler


:


Engin YILDIRIM


Yıldız SEFERİNOĞLU


Ömer ÇINAR


Metin KIRATLI


Raportör


:


Muzaffer KORKMAZ


Başvurucu


:


...


Vekili


:


Av. ...


​


I. BAŞVURUNUN ÖZETİ


1. Başvuru, tutuklamanın hukuki olmaması nedeniyle kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.


2. Söke Cumhuriyet Başsavcılığı (Başsavcılık) 2012 doğumlu ...nin mağdur sıfatıyla verdiği ifade üzerine 20/8/2010 doğumlu başvurucu ve diğer adli süreçteki çocuklar hakkında çocuğun cinsel istismarı suçundan soruşturma başlatmıştır.


3. Başvurucu, anılan soruşturma kapsamında müdafi eşliğinde 12/10/2025 tarihinde Başsavcılıkta ifade vermiştir. Başvurucu; ifadesinde ... ile aynı okulda okuduğunu, ifade tarihinden yaklaşık üç hafta kadar önce adli süreçteki çocuk ...nin kendisini aradığını, yanında adli süreçteki çocuk ...nin de olduğunu söyleyerek "Benim oyaladığım bir kız var, bir haftadır her gün yapıyorum, [...], ben ve sen beraber kızın evine gideceğiz, beraber yapalım." dediğini, kendisinin ilk başta bu teklifi kabul etmediğini ancak ...nin tekrar araması üzerine diğer adli süreçteki çocukların yanına gittiğini, ...nin kız arkadaşının ismini bildirmediğini, sonrasında mağdurun evine gittiklerini, kapının açılması üzerine kızın ... olduğunu anladığını, ... ile mağdurun yanlarında cinsel ilişkiye girdiklerini, devam eden süreçte ...nin baskısı ve ısrarı üzerine önce ...nin, ardından kendisinin ...nin ön cinsel bölgesinden cinsel organlarını sokmak suretiyle ... ile ilişkiye girdiklerini, sonrasında evden ayrıldıklarını belirtmiştir.


4. Başsavcılık, başvurucuyu çocuğun cinsel istismarı suçundan tutuklanması istemiyle Söke Sulh Ceza Hâkimliğine (Hâkimlik) sevk etmiştir. Başvurucu, sorgusunda Başsavcılıkta verdiği ifadeyi tekrarlamıştır. Diğer adli süreçteki çocuk ... sorgusunda ...nin başvurucu ve kendisini ikna etmesi üzerine mağdurun evine gittiklerini, mağdur ile ...nin cinsel ilişkiye girdiklerini gördüğünü, sonra odaya başvurucunun geldiğini ve kendisinin odadan çıktığını, belli bir süre sonra başvurucunun da odadan çıktığını ve kendisine "Kızla beraberlik yaşadık, bir şey olmaz, sen de yap." dediğini, ...nin de ısrar etmesi üzerine mağdur ile oral yoldan ilişkiye girdiklerini ancak bu yaşananların mağdurun rızası dâhilinde olduğunu belirtmiştir. ... ise suçlamayı kabul etmediğini, mağdur ile arasında bir cinsel ilişki yaşanmadığını ileri sürmüştür.


5. Hâkimlik, başvurucunun çocuğun cinsel istismarı suçundan tutuklanmasına 12/10/2025 tarihinde karar vermiştir. Tutuklama kararının ilgili kısmı şöyledir:


"Dosya içerisinde mevcut mağdur çocuk beyanı, mağdur çocuk hakkındaki iç ve dış beden muayene raporu, ssç'lerden [...] ve [başvurucu E.K.nın] ikrarı, ssç [...] hakkında diğer ssç'lerin beyanı ile mağdur çocuğun beyanının örtüşmesi, ssç'lerin savunmaları ile dosya kapsamındaki tüm deliller birlikte incelenip değerlendirildiğinde; suça sürüklenen çocukların üzerine atılı suçu işledikleri hususunda kuvvetli suç şüphesini gösterir somut olguların dosya arasında yer aldığı, soruşturma konusu suçun CMK'nın 100. maddesinde düzenlenen katalog suçlardan olması nedeniyle bir tutuklama nedeninin varsayıldığının Hakimliğimizce kabul edildiği, atılı suçun vasıf ve mahiyeti ile ceza kanununda öngörülen müeyyidesinin üst sınırı ile suça sürüklenen çocukların kaçıp saklanma ihtimali dikkate alındığında, bu aşamada ssçler hakkında adli kontrol uygulamasının yetersiz kalacağı, tutuklama kararı verilmesinin ölçülü ve orantılı olacağı vicdani kanısına varılarak, Söke Cumhuriyet Başsavcılığının 12/10/2025 tarih ve 2025/7668 soruşturma sayılı ssç'lerin tutuklanması yönündeki isteminin AYRI AYRI KABULÜNE, a)Yukarıda açık kimlik bilgileri yazılı bulunan suça sürüklenen çocuklar’ın Ceza Mahkemesi Kanununun 100 devamı maddeleri gereğince TUTUKLANMASINA... [karar verildi.]"


6. Başvurucunun tutuklama kararına itirazı Söke 2. Ağır Ceza Mahkemesi tarafından 27/10/2025 tarihinde kesin olarak reddedilmiştir.


7. Bu karar başvurucuya aynı tarihte tebliğ edilmiştir.   Başvurucu 31/10/2025 tarihinde bireysel başvuruda bulunmuştur.


8. Başsavcılık 18/12/2025 tarihli iddianameyle çocuğun cinsel istismarı ve kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçlarından cezalandırılması istemiyle başvurucu hakkında aynı yer ağır ceza mahkemesinde kamu davası açmıştır.


9. Başvurucu ve diğer adli süreçteki çocukların olay tarihinde on beş yaşını doldurmamış olan ...yi alıkoyarak cinsel yönden istismar ettiğinin ileri sürüldüğü iddianamede;


i. ...nin Çocuk İzleme Merkezinde adli görüşmeci ve müdafi huzurunda alınan beyanına yer verilmiştir. Bu beyanında mağdur ... 2025 yılı Eylül ayı içinde ... ile arkadaşlık kurduğunu, başvurucu, ... ve ...nin hep birlikte evine geldiğini, ... ve ... ile ön cinsel bölgesinden cinsel organlarını sokmaları suretiyle ilişkiye girdiklerini, başvurucu ile de oral yoldan ilişkiye girdiklerini, ...nin bu süreçte diğer adli süreçteki çocuklara cinsel ilişkiye girmeleri noktasında ısrarcı olduğunu, 9/10/2025 tarihinde de ...nin evine gittiğini, evde ..., ... ve başvurucunun bulunduğunu, evde ... ile yine oral yoldan ilişkiye girdiklerini ve ismi geçen kişilerden şikâyetçi olmadığını vurgulamıştır.


ii. ...nin Çocuk İzleme Merkezinde yapılan muayenesi sonrası düzenlenen 12/10/2025 tarihli rapora da yer verilmiştir. Bu raporda fiilî livataya delalet edecek maddi bir bulguya rastlanmadığının, ayrıca hymende eski veya yeni yırtık bulunmadığının tespit edildiği ifade edilmiştir. Bununla birlikte Başsavcılık, ...den sürüntü örnekleri alındığını, örneklerin incelenmek üzere İzmir Adli Tıp Kurumuna gönderildiğini ancak inceleme sonuçlarının henüz gelmediğini belirtmiştir.


10. Söke 2. Ağır Ceza Mahkemesi (Mahkeme) -çocuk ağır ceza mahkemesi sıfatıyla- 13/2/2026 tarihinde iddianamenin kabulüne karar vermiştir. Mahkeme, aynı tarihli tensip incelemesinde ise başvurucunun tutukluluk hâlinin devamına karar vermiştir. Kararda başvurucunun üzerine atılı suçları işlediğine dair kuvvetli suç şüphesinin bulunduğu belirtilerek bu suçların niteliği, suçlara ilişkin kanunda öngörülen yaptırımın ağırlığı ve isnat edilen çocuğun cinsel istismarı suçunun 4/12/2004 tarihli ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 100. maddesinin (3) numaralı fıkrasında düzenlenen katalog suçlar arasında sayılması ve delillerin toplanma sürecinin devam etmesi hususlarına bağlı olarak adli kontrol tedbirinin yetersiz kalacağı ifade edilmiştir.


11. Yargılamanın 16/4/2026 tarihli ilk celsesinde adli süreçteki çocukların savunmaları alınmış, mağdur ... ise adli görüşme odasında Ses ve Görüntü Bilişim Sistemi yoluyla dinlenmiştir. Başvurucu, soruşturma evresindeki savunmalarından farklı olarak suçlamaları reddetmiştir. Mahkeme bu celsede delillerin büyük ölçüde toplanmış olmasını, delillere etki etme imkân ve ihtimalinin bulunmamasını ve tutuklulukta geçirdiği süreyi gözeterek başvurucunun tahliyesine ve yurt dışına çıkmamak şeklinde adli kontrol tedbiri uygulanmasına karar vermiştir.


12. Bireysel başvuruyu inceleme tarihi itibarıyla yargılama ilk derece mahkemesi aşamasında derdesttir.


13. Adli yardım talebinin kabulüne ve bu kapsamda başvurucunun yargılama giderlerini ödemekten geçici olarak muaf tutulmasına, aralarında bağlantı bulunması nedeniyle süresi içinde yapılan 2025/54878 numaralı başvurunun süresinde yapılan 2025/53018 numaralı başvuru ile birleştirilmesine Komisyonca karar verilmiştir. Başvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar verilmiştir.


II. DEĞERLENDİRME


14. Başvurucu; tutuklandığı tarihte çocuk olduğunu, suç şüphesi ve bunu haklı kılan deliller olmamasına rağmen hakkında tutuklama kararı verildiğini, delilleri karartma tehlikesi ve kaçma şüphesinin de somut olayda mevcut olmadığını, tutuklama kararı ile bu karara itirazı üzerine verilen tutukluluğun devamına ilişkin kararın gerekçe içermediğini ve çocuk olduğunun gözetilmediğini belirterek ölçülü olmayan tedbir nedeniyle kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının ihlal edildiğini iddia etmiştir.


15. Adalet Bakanlığı (Bakanlık) görüşünde, ilgili Anayasa Mahkemesi ve Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi kararlarına atıf yapılarak değerlendirmenin bu içtihat doğrultusunda yapılmasının uygun olacağı ifade edilmiştir. Başvurucu, Bakanlığın görüşüne karşı beyanda bulunmamıştır.


16. Başvurucunun şikâyetinin özü, tutukluluğun hukuki olmadığına ilişkindir. Dolayısıyla başvurucunun iddialarının Anayasa'nın 19. maddesinin üçüncü fıkrası bağlamında kişi hürriyeti ve güvenliği hakkı kapsamında incelenmesi gerekir.


17. Somut olayda öncelikle başvurucunun tutuklanmasının kanuni dayanağının olup olmadığının belirlenmesi gerekir. Başvurucu, çocuğun cinsel istismarı suçundan 5271 sayılı Kanun'un 100. maddesi uyarınca tutuklanmıştır. Dolayısıyla başvurucu hakkında uygulanan tutuklama tedbirinin kanuni dayanağı bulunmaktadır.


18. Kanuni dayanağı bulunduğu anlaşılan tutuklama tedbirinin meşru bir amacının olup olmadığı ve ölçülülüğü incelenmeden önce tutuklamanın ön koşulu olan suçun işlendiğine dair kuvvetli belirti bulunup bulunmadığının değerlendirilmesi gerekir.


19. İncelenen olayda tutuklama kararında başvurucunun ikrarına da değinilerek diğer hususlarla birlikte atılı suçun işlendiği yönünde kuvvetli suç şüphesinin varlığını gösteren somut delillerin bulunduğu belirtilmiştir.


20. Olay tarihinde 15 yaşını doldurmamış olan mağdur çocuk ...nin Çocuk İzleme Merkezinde adli görüşmeci ve müdafi huzurunda alınan beyanında başvurucuyla cinsel ilişki yaşadığını ifade ettiği ve bu anlatımın -cinsel ilişkinin gerçekleşme biçimi haricinde- başvurucunun beyanlarıyla temelde uyuştuğu görülmektedir. Ayrıca diğer adli süreçteki çocuk ...nin başvurucu ile mağdur arasında cinsel ilişki yaşandığına yönelik anlatımının da başvurucunun beyanıyla uyumlu olduğu değerlendirilmiştir. Öte yandan mağdurun 15 yaşından küçük olduğu durumlarda rızanın eylemin suç olma özelliğini etkilemediği anlaşılmaktadır. Bu hususlara istinaden yargı mercilerinin tutuklama tedbirinin uygulanmasında suçun işlendiğine dair kuvvetli belirti bulunduğunu kabul etmesinin temelsiz ve keyfî olduğu söylenemeyecektir (aynı yöndeki değerlendirmeler için bkz. M.T.G. [2. B.], B. No: 2023/17115, 25/6/2025, § 21; M.S. [1. B.], B. No: 2018/25505, 25/2/2021, § 74).


21. Diğer taraftan başvurucu hakkında uygulanan ve kuvvetli suç şüphesinin bulunması şeklindeki ön koşulu yerine gelmiş olan tutuklama tedbirinin meşru bir amacının olup olmadığının değerlendirilmesi gerekir.


22. Başvurucunun tutuklanmasına karar verilen çocuğun cinsel istismarı suçu, Türk hukuk sistemi içinde ağır cezai yaptırımlar öngörülen suç tipleri arasında olup isnat edilen suça ilişkin olarak kanunda öngörülen cezanın ağırlığı kaçma şüphesine işaret eden durumlardan biridir (benzer yöndeki değerlendirme için bkz. Devran Duran [GK], B. No: 2014/10405, 25/5/2017, § 66). Ayrıca çocuğun cinsel istismarı suçu 5271 sayılı Kanun'un 100. maddesinin (3) numaralı fıkrasında yer alan ve kanun gereği tutuklama nedeni varsayılabilen suçlar arasındadır. Eldeki olayda çocuğun cinsel istismarı suçuna ilişkin yürütülen soruşturma kapsamında uygulanan tutuklama tedbirinin başvurucunun kaçmasının önlenmesi meşru amacı yönünden işlevsel bir niteliği bulunmaktadır.


23. Dolayısıyla somut olayın yukarıda belirtilen özel koşulları ile Hâkimlik tarafından verilen kararın içeriği birlikte değerlendirildiğinde başvurucu yönünden -suçun ağırlığına atfen- kaçma ve başta yaşı küçük mağdur veya başkaları üzerinde baskı yapılması girişiminde bulunma şüphesine yönelen tutuklama nedenlerinin olgusal temellerinin olduğu söylenebilir.


24. Başvurucu hakkındaki tutuklama tedbirinin ölçülü olup olmadığının da tespiti gerekir. Bir tutuklama tedbirinin Anayasa'nın 13. ve 19. maddeleri kapsamında ölçülülüğünün belirlenmesinde somut olayın tüm özellikleri dikkate alınmalıdır (Aydın Yavuz ve diğerleri [GK], B. No: 2016/22169, 20/6/2017, § 268; Selçuk Özdemir [GK], B. No: 2016/49158, 26/7/2017, § 76; Gülser Yıldırım (2) [GK], B. No: 2016/40170, 16/11/2017, § 151).


25. Çocuklar hakkında tutuklama tedbirinin uygulandığı durumlarda tutuklamanın çocuklar bakımından başvurulacak en son yol olduğu, eğer tutukluluk bir zorunluluksa bunun mümkün olan en kısa sürede sonlandırılması gerektiği dikkate alınmalıdır. Ancak bu husus, çocuklar hakkında hiçbir durumda tutuklama tedbirinin uygulanamayacağı şeklinde anlaşılmamalıdır. Anayasa Mahkemesinin de belirttiği gibi çocuklar tarafından işlenmiş olan çok ciddi suçlara ilişkin istisnai olaylarda tutuklama tedbirinin uygulanması mümkündür (Furkan Omurtag [1. B.], B. No: 2014/18179, 25/10/2017, § 82).


26. Olayda tutuklama tarihi itibarıyla 15 yaşını tamamlamış ancak 18 yaşını tamamlamamış olan başvurucu, çocuğun cinsel istismarı gibi ağır bir suçtan tutuklanmıştır. Başvurucu 12/10/2025 tarihinde tutuklanmış, 16/4/2026 tarihli ilk celsede ise delillerin büyük ölçüde toplanmış olması ve böylelikle delillere etki etme imkân ve ihtimalinin bulunmaması gerekçesiyle tahliye edilmiştir. Tutukluluk süresi, suçun niteliği, suçun konusunu oluşturan eylemlerin ağırlığı ve Mahkemenin tahliye kararı gerekçesi de dikkate alındığında başvurucu hakkında uygulanan tutuklama tedbirinin ölçülü olduğu ve tutuklama koruma tedbirinden beklenen menfaatlerin adli kontrol tedbiriyle sağlanamayacağı kanaatine varılmasının keyfî ve temelsiz olduğu söylenemez (çocuklar bakımından isnat edilen suçun ağır niteliği de dikkate alınarak tutuklamanın ölçülü olduğu sonucuna varıldığı diğer kararlar için bkz. C.Y. [2. B.], B. No: 2021/51397, 7/2/2024; Ahmet Namlı [1. B.], B. No: 2022/34086, 6/6/2024; Z.N.Ç. ve F.İ. [2. B.], B. No: 2021/307, 24/11/2021; Enver Oktay Babatürk [1. B.], B. No: 2016/15355, 9/10/2019; Mehmet Eren Ovayolu [1. B.], B. No: 2017/36232, 10/12/2019).


27. Açıklanan gerekçelerle kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının ihlal edildiğine ilişkin iddianın açıkça dayanaktan yoksun olması nedeniyle kabul edilemez olduğuna karar verilmesi gerekir.


III. HÜKÜM


Açıklanan gerekçelerle;


A. Kamuya açık belgelerde başvurucunun kimliğinin gizli tutulması talebinin KABULÜNE,


B. Kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının ihlal edildiğine ilişkin iddianın açıkça dayanaktan yoksun olması nedeniyle KABUL EDİLEMEZ OLDUĞUNA,


C. 12/1/2011 tarihli ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 339. maddesinin (2) numaralı fıkrası uyarınca tahsil edilmesi mağduriyetine neden olacağından adli yardım talebi kabul edilen başvurucunun yargılama giderlerini ödemekten TAMAMEN MUAF TUTULMASINA 24/9/2026 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.

 

Benzer Kararlar

 

Anayasa Mahkemesi Birinci Bölüm — Kaçma Şüphesi Değerlendirilmeden Uygulanan Konutu Terk Etmeme Tedbiri

Anayasa Mahkemesi İkinci Bölüm — Tutuklama Yerine Konutu Terk Etmeme Tedbirinde Sağlık Durumu ve Dosyaya Erişime İtiraz

Anayasa Mahkemesi Birinci Bölüm — Yetkisizlik Sonrası Tutuklamaya İtirazın İncelenmemesi ve Tazminat Davası

Tüm Ceza Muhakemesi Hukuku Kararları ›

 

İlgili Sayfalar

 

Ceza Muhakemesinde Koruma Tedbirleri

 

Benzer bir uyuşmazlıkla ilgili görüşmek isterseniz iletişim bilgilerine ulaşabilirsiniz.

 

Bu sayfa genel bilgilendirme amacı taşır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Özet ve açıklamalar site tarafından hazırlanmıştır; karar metni resmî kaynaktan alınmıştır.

 

Karar Künyesi

 

Mahkeme

Anayasa Mahkemesi İkinci Bölüm

 

Karar Türü

Bireysel Başvuru

 

İlgili Hukuk Dalı

Ceza Muhakemesi Hukuku

 

Başvuru No

2025/53018

 

Karar Tarihi

24 Eylül 2026

 

Oy Durumu

Oy birliği

 

Resmî Kaynak

Anayasa Mahkemesi Kararlar Bilgi Bankası

 

Hukuki Destek

Av. Mete ŞAHİN Hukuk Bürosu

 

Bu sayfadaki bilgiler genel niteliktedir; kendi dosyanızın değerlendirilmesi için büroyla iletişime geçebilirsiniz.

Işınlar Mah. İvedik Cad. No: 116/1, Yenimahalle/Ankara

 

0552 725 25 18

WhatsApp ile Yazın

İletişim ve Yol Tarifi

 

İlgili Hukuk Alanları

Tüm Çalışma Alanları ›

bottom of page