CEZA HUKUKU · KANUN YARARINA BOZMA
Yargıtay 1. Ceza Dairesi — Süresinde Başlatılmayan Disiplin Soruşturmasında İnfaz Hâkiminin Onay Yetkisi
2025/8791 E., 2026/3761 K. · 8 Mayıs 2026
İçerik Sorumlusu: Av. Mete ŞAHİN · Son Güncelleme: 16 Kasım 2026
Kararın Özeti
Açık ceza infaz kurumundan firar eden hükümlü hakkında, firarın aynı gün öğrenilmesine rağmen soruşturmaya ancak yakalanıp kuruma geri alınmasından sonra muhakkik atanarak başlandı ve hücreye koyma cezası verildi. Ceza şikâyet edilmeden kesinleşti, infaz hâkimliği de onayladı. Yargıtay 1. Ceza Dairesi, o tarihte yürürlükte olan 5275 sayılı Kanunun 47/2. maddesindeki iki günlük sürenin geçirildiğini belirtti. İnfaz hâkiminin onay aşamasında kesinleşmiş cezayı doğrudan kaldıramasa da usule aykırılık gördüğünde infaza başlanmasına yer olmadığına karar verip idareye bildirmesi gerektiğini belirterek onay kararını kanun yararına bozdu.
Hukuki İlke
Bu dosyada Yargıtay 1. Ceza Dairesi, 7242 sayılı Kanunla değiştirilmeden önceki 5275 sayılı Kanunun 47/2. maddesi uyarınca firar eyleminin öğrenilmesinden itibaren iki gün içinde soruşturmaya başlanması, hükümlü yakalanınca savunması alınarak soruşturmanın tamamlanması gerektiğini belirtmiştir. Hücreye koyma cezasının onaylanması aşamasında infaz hâkimi kesinleşmiş disiplin cezasını esastan inceleyip doğrudan kaldıramaz; ancak cezanın usule aykırı verildiğini saptarsa infaza başlanmasına yer olmadığına ve cezanın kaldırılması için yetkili idari birimlere bildirimde bulunulmasına karar vermelidir.
Sonuç
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma istemi kabul edildi; Karşıyaka İnfaz Hâkimliğinin kesinleşen disiplin cezasını onaylayan kararı, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 309/3. maddesi gereğince oy birliğiyle kanun yararına bozuldu ve dosya mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına tevdi edildi.
İlgili Mevzuat
5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun — m. 44/3-ı, 47/2, 47/3, 47/5, 48/3-a
Firar nedeniyle hücreye koyma cezası, 7242 sayılı Kanunla değişiklikten önceki disiplin soruşturması süreleri ve hücreye koyma cezasının infaz hâkiminin onayıyla infazı5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu — m. 309/1, 309/2, 309/3
Kanun yararına bozma
Bu bölümde karar metninde atıf yapılan hükümler gösterilmiştir. Kararda anılan hüküm, bugün yürürlükte olan metinle aynı olmayabilir.
Kararın Tam Metni
Aşağıdaki metin, kararın resmî kaynaktaki metnidir.
1. Ceza Dairesi 2025/8791 E. , 2026/3761 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ:İnfaz Hakimliği
SAYISI: 2018/4847 (E), 2018/4648 (K)
İNCELEME KONUSU KARAR: Kesinleşen Disiplin Cezasının Onaylanmasına dair
YOLUNA BAŞVURAN: Adalet Bakanlığının istemi üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı
TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : İlgili kararın kanun yararına bozulması
... Açık Ceza İnfaz Kurumunda hükümlü olarak bulunan ...'in, firar etmek eylemi nedeniyle 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun’un 44/3-ı maddesi uyarınca 15 gün hücreye koyma disiplin cezası ile cezalandırılmasına dair anılan Ceza İnfaz Kurumu Müdürlüğü Disiplin Kurulu Başkanlığının 18.09.2018 tarihli ve 2018/1677 sayılı kararının şikayet edilmeksizin kesinleşmesini müteakip, disiplin cezasının onaylanmasına ilişkin Karşıyaka İnfaz Hâkimliğinin 11.10.2018 tarihli ve 2018/4847 Esas, 2018/4648 Karar sayılı kararı ile ilgili olarak;
Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 309 uncu maddesinin birinci fıkrası uyarınca, 18.11.2025 tarihli ve 94660652-105-35-36110-2025-Kyb sayılı evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 11.12.2025 tarihli ve 2025/143042 sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü;
I. İSTEM
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 11.12.2025 tarihli ve 2025/143042 sayılı kanun yararına bozma isteminin;
"7242 sayılı Kanun ile değişiklik yapılmadan önceki 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun’un “Disiplin soruşturması” başlıklı 47. maddesinin 2. fıkrasında, “Hükümlülerin diğer disiplin cezalarını gerektiren eylemlerinin öğrenilmesinden itibaren derhal ve en geç iki gün içinde kurum en üst amirince atanan bir görevli tarafından soruşturmaya başlanır.” aynı maddenin 3. fıkrasında, “Soruşturma en geç yedi gün içerisinde tamamlanır ve düzenlenen rapor ve ekleri disiplin kuruluna sunulur. Soruşturma süresi eylemin ve soruşturmanın niteliğine göre infaz hâkiminin yazılı onayı ile yedi güne kadar uzatılabilir.” ve yine aynı maddenin 5. fıkrasında, “Disiplin cezaları disiplin kurulunca evrak üzerinden görüşülerek en geç üç gün içinde karara bağlanır.” şeklinde yer alan düzenlemeler ile benzer bir olaya ilişkin Yargıtay 1. Ceza Dairesinin 18.11.2019 tarihli ve 2018/1821 Esas, 2019/4965 Karar sayılı ilamında, "...hükümlü hakkında 5275 sayılı Kanunun 47/2. maddesi uyarınca firar eyleminin öğrenildiği tarihten itibaren en geç 2 gün içerisinde kurum en üst amiri tarafından atanan bir görevli tarafından soruşturmaya başlanması, hükümlünün firar eylemi ile ilgili olarak tüm bilgi ve belgelerin toplanması, varsa alınması gereken ifadelerin alınması, hükümlünün savunması alınmadan disiplin cezasının verilmesi mümkün olmadığından, İnfaz Hakimliğinden eylemin niteliği gereği hükümlü yakalandığında kullanılmak üzere ek süre talebinde bulunulması, hazırlanan disiplin soruşturması raporunun Disiplin Kurulu Başkanlığına sunulması, Disiplin Kurulu Başkanlığının da yasa gereği hükümlünün savunması alınmadan disiplin cezası verilemeyeceğinden, hükümlü yakalandığında disiplin soruşturmasının tamamlanması için dosyanın soruşturmacıya gönderilmesi ve sanığın hukuki durumunun savunması alındıktan sonra değerlendirilmesi yönünde bir karar alması, hükümlü yakalandığında dosyanın görevlendirilen soruşturmacıya gönderilmesi, yasada öngörülen süre içerisinde hükümlüye yazılı yada sözlü olarak savunma yapma hakkı tanınması ve disiplin soruşturmasının tamamlanması gerekirken, kanunda öngörülen emredici ve hak düşürücü sürelere uyulmadan hükümlünün firar tarihinden 7 ay 18 gün sonra muhakkik görevlendirilmesi suretiyle soruşturmaya başlanılması nedeniyle verilen disiplin cezasının usul ve yasaya aykırı olduğu anlaşılmakla..." şeklinde yer alan açıklamalar karşısında,
Firar eylemi nedeniyle disiplin soruşturmasının, belirtilen sürelere ve usullere uyularak yapılması gerektiği halde somut olayda hükümlünün 23.05.2018 tarihinde ... Açık Ceza İnfaz Kurumundan firar etmesinden aynı tarihte haberdar olunmasına rağmen iki günlük süre geçtikten sonra 11.09.2018 tarihinde muhakkik tayini yapılarak soruşturmaya başlandığı cihetle, hükümlü hakkında söz konusu sürelere ve soruşturma usulüne uyulmaksızın soruşturma yapılmış olması sebebiyle disiplin cezası verilemeyeceğinden, disiplin cezasının onaylanmasına karar verilmeyip, disiplin cezasının kaldırılması için dosyanın ceza infaz kurumu idaresine gönderilmesine karar verilmesi gerektiği gözetilmeden, yazılı şekilde karar verilmesinde isabet görülmemiştir."
Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.
II. GEREKÇE
1. 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 309 uncu maddesinin, (1), (2) ve (3) üncü fıkraları;
(1) Hâkim veya mahkeme tarafından verilen ve istinaf veya temyiz incelemesinden geçmeksizin kesinleşen karar veya hükümde hukuka aykırılık bulunduğunu öğrenen Adalet Bakanlığı, o karar veya hükmün
Yargıtayca bozulması istemini, yasal nedenlerini belirterek Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına yazılı olarak bildirir.
(2) Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı, bu nedenleri aynen yazarak karar veya hükmün bozulması istemini içeren yazısını Yargıtayın ilgili ceza dairesine verir.
(3) Yargıtayın ceza dairesi ileri sürülen nedenleri yerinde görürse, karar veya hükmü kanun yararına bozar.
2. 15.04.2020 tarihli ve 31100 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 7242 sayılı Kanun’un 27 nci maddesi ile değişiklik öncesi 5275 sayılı Kanun’un 47 nci maddesinin (2) nci fıkrası;
(2) Hükümlülerin diğer disiplin cezalarını gerektiren eylemlerinin öğrenilmesinden itibaren derhâl ve en geç iki gün içinde kurum en üst amirince atanan bir görevli tarafından soruşturmaya başlanır.
3. 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun'un "Disiplin cezasını gerektiren eylemlerin tekrarı, disiplin cezalarının infazı ve kaldırılması" başlıklı 48 inci maddesinin (3) üncü fıkrasının (a) bendi;
(3) Disiplin cezalarının infazı;
a) Hücreye koyma ve odaya kapatma cezasının infazına, infaz hâkiminin onayı ile başlanır. Hücreye koyma ve odaya kapatma cezasına ilişkin diğer hükümler saklı kalmak üzere, kesinleşen disiplin cezalarının infazına derhâl başlanır. Birden fazla disiplin cezası verilmiş olması hâlinde, bu cezalar kesinleşme tarihleri sırasına göre ayrı ayrı infaz edilir. Bir cezanın infazı tamamlanmadan diğerinin infazına başlanmaz.
Şeklinde düzenlenmiştir.
4. Hükümlü hakkında, Açık Ceza İnfaz Kurumundan firar etmek eyleminden dolayı yapılan disiplin soruşturması sonucu, hücreye koyma disiplin cezası ile cezalandırılmasına dair Ceza İnfaz Kurumu Müdürlüğü Disiplin Kurulu Başkanlığı tarafından verilen 18.09.2018 tarihli ve 2018/1677 sayılı kararın usulüne uygun şekilde 18.09.2018 tarihinde hükümlüye tebliğ edildiği, hükümlünün yasal süresi içerisinde şikayette bulunmaması nedeniyle hakkında verilen hücreye koyma disiplin cezasının kesinleştiği anlaşılmaktadır.
5. Hücreye koyma disiplin cezasının infazına başlayabilmek için infaz hakiminin onayının alınması aşamasında kesinleşmiş disiplin cezasının esasına ilişkin olarak tarafların itiraz etme, İnfaz Hakimliğinin ve itiraz merciinin de kesinleşmiş disiplin cezası kararıyla ilgili olarak esastan inceleme yaparak, doğrudan kaldırma yetkisinin bulunmadığı, inceleme yetkisinin disiplin cezası verildiği sırada değerlendirme konusu yapılmayan ancak cezanın infazı aşamasında değerlendirmeye alınmasında zorunluluk bulunan hükümlünün sağlık durumu, infaza geçilmesi için gerekli hukuki ve fiili koşulların uygun olup olmadığı gibi hususlarla sınırlı olduğu, ancak bu incelemeleri yaptığı sırada kesinleşen disiplin cezasının usul ve yasaya aykırı olduğu ve bu nedenle infazının yapılmaması gerektiğinin anlaşılması durumunda, bu aşamada disiplin cezasının infazına başlanmasına yer olmadığına ve disiplin cezasının kaldırılması için idari işlemlerin başlatılması amacıyla yetkili ve görevli idari birimlere bildirimde bulunmasına karar verilmesi gerekmektedir.
6. Somut olayda, 23.05.2018 tarihinde Açık Ceza İnfaz Kurumundan firar eden hükümlü hakkında firar eylemi ile ilgili olarak disiplin soruşturmasına, 5275 sayılı Kanunun 47/2. maddesi uyarınca firar eyleminin öğrenildiği tarihten itibaren en geç 2 gün içerisinde kurum en üst amiri tarafından atanan bir görevli tarafından başlanması, hükümlünün firar eylemi ile ilgili olarak tüm bilgi ve belgelerin toplanması, varsa alınması gereken ifadelerin alınması, hükümlünün savunması alınmadan disiplin cezasının verilmesi mümkün olmadığından, İnfaz Hakimliğinden eylemin niteliği gereği hükümlü yakalandığında kullanılmak üzere ek süre talebinde bulunulması, hazırlanan disiplin soruşturması raporunun Disiplin Kurulu Başkanlığına sunulması, Disiplin Kurulu Başkanlığının da yasa gereği hükümlünün savunması alınmadan disiplin cezası verilemeyeceğinden, hükümlü yakalandığında disiplin soruşturmasının tamamlanması için dosyanın soruşturmacıya gönderilmesi ve hükümlünün hukuki durumunun savunması alındıktan sonra değerlendirilmesi yönünde bir karar alması, hükümlü yakalandığında dosyanın görevlendirilen soruşturmacıya gönderilmesi, yasada öngörülen süre içerisinde hükümlüye yazılı yada sözlü olarak savunma yapma hakkı tanınması ve disiplin soruşturmasının tamamlanması gerekirken, hükümlünün yakalanarak ceza infaz kurumuna geri alınmasından sonra 11.09.2018 tarihinde muhakkik atanarak başlanması nedeniyle verilen ve şikayet olmaksızın kesinleşen disiplin cezasının usul ve yasaya aykırı olduğu anlaşılmakla, kesinleşen disiplin cezasının onaylanması istemi üzerine İnfaz hakimliğince, bu aşamada disiplin cezasının infazına başlanmasına yer olmadığına, şikayet olmaksızın kesinleşen disiplin cezasının kaldırılması için idari işlemlerin başlatılması amacıyla yetkili ve görevli idari birimlere bildirimde bulunmasına karar verilmesi gerekirken onaylanmasına dair İnfaz hakimliğince verilen karar Kanun'a aykırı olup, kanun yararına bozma talebi yerinde görülmüştür.
III. KARAR
1. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin KABULÜNE,
2. Karşıyaka İnfaz Hâkimliğince verilen 11.10.2018 tarihli ve 2018/4847 Esas, 2018/4648 Karar sayılı kararın 5271 sayılı Kanun’un 309 uncu maddesinin üçüncü fıkrası gereği, oy birliğiyle KANUN YARARINA BOZULMASINA,
Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,
08.05.2026 tarihinde karar verildi.
İlgili Hukuk Alanı
İlgili Sayfalar
Hücreye Koyma Cezasının Onaylanmasında İnfaz Hâkiminin Denetimi
Benzer bir uyuşmazlıkla ilgili görüşmek isterseniz iletişim bilgilerine ulaşabilirsiniz.
Bu sayfa genel bilgilendirme amacı taşır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Özet ve açıklamalar site tarafından hazırlanmıştır; karar metni resmî kaynaktan alınmıştır.
Karar Künyesi
Mahkeme
Yargıtay 1. Ceza Dairesi
Esas No
2025/8791
Karar No
2026/3761
Karar Tarihi
8 Mayıs 2026
Oy Durumu
Oybirliği
Resmî Kaynak
Adalet Bakanlığı Mevzuat ve İçtihat Programı
Hukuki Destek
Av. Mete ŞAHİN Hukuk Bürosu
Bu sayfadaki bilgiler genel niteliktedir; kendi dosyanızın değerlendirilmesi için büroyla iletişime geçebilirsiniz.
Işınlar Mah. İvedik Cad. No: 116/1, Yenimahalle/Ankara
İlgili Hukuk Alanları
Hesaplama Araçları