CEZA HUKUKU · BOZMA
Yargıtay 11. Ceza Dairesi — Sahte Çekle İşlenen Dolandırıcılıkta Nitelikli Hâl
2021/33184 E., 2026/8003 K. · 16 Eylül 2026
İçerik Sorumlusu: Av. Mete ŞAHİN · Son Güncelleme: 16 Kasım 2026
Kararın Özeti
Sanığın sahte çek kullanarak katılandan yalıtım malzemesi aldığı ve haksız menfaat sağladığı iddia edildi. Ağır ceza mahkemesi, çek aslı dosyaya sunulamadığından bankanın maddi varlığının kullanıldığının belirlenemediğini, eylemin basit dolandırıcılık olabileceğini kabul ederek davayı zamanaşımı nedeniyle düşürdü. Yargıtay 11. Ceza Dairesi, unsurları eksik veya tümüyle sahte çekle işlenen dolandırıcılıkta da bankanın maddi varlığının ya da böyle bir varlık algısının hile olarak kullanıldığını ve mağdurun çeke güvenerek aldatıldığını belirtti. Eylemin nitelikli dolandırıcılık olduğunu gözetmeyen hükmü katılan vekilinin temyizi üzerine bozdu.
Hukuki İlke
Çekin hile aracı olarak kullanılmasının daha ağır cezayı gerektirmesinin nedeni, mağdurun çeke duyduğu güvendir. Bu dosyada unsurları eksik ya da tümüyle sahte çekle işlenen dolandırıcılıkta da bankanın maddi varlığının veya böyle bir varlık algısının hile olarak kullanıldığı, çekin unsurlarının eksik olmasının bankanın maddi varlığı niteliğini değiştirmediği ve eylemin 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 158/1-f maddesindeki nitelikli dolandırıcılık suçunu oluşturduğu kabul edilmiştir.
Sonuç
Eylemi basit dolandırıcılık sayarak zamanaşımı nedeniyle düşme kararı veren hüküm, suç vasfında yanılgı nedeniyle katılan vekilinin temyizi üzerine oy birliğiyle bozuldu.
İlgili Mevzuat
5237 sayılı Türk Ceza Kanunu — m. 157/1, 158/1-f
Basit dolandırıcılık ile bankanın maddi varlığını araç olarak kullanma suretiyle nitelikli dolandırıcılık ayrımı5320 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanun — m. 8/1
Eski temyiz hükümlerinin uygulanması1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu — m. 321
Bozma
Bu bölümde karar metninde atıf yapılan hükümler gösterilmiştir. Kararda anılan hüküm, bugün yürürlükte olan metinle aynı olmayabilir.
Kararın Tam Metni
Aşağıdaki metin, kararın resmî kaynaktaki metnidir.
11. Ceza Dairesi 2021/33184 E. , 2026/8003 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi
SAYISI : 2015/98 E., 2016/193 K.
SUÇ : Nitelikli dolandırıcılık
HÜKÜM : Düşme
TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Bozma
Yapılan ön inceleme neticesinde; sanık hakkında kurulan hükmün temyiz edilebilir olduğu, temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, temyiz isteminin süresinde olduğu, temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle, gereği düşünüldü:
Dosya kapsamına göre sanığın sahte çek kullanmak sureti ile katılandan bir kısım yalıtım malzemesi alarak haksız menfaat temin ettiği iddia edilen somut olayda, her ne kadar mahkemece "Bankanın maddi varlığı olarak kabul edilen çek kullanılmak sureti ile dolandırıcılık suçunun oluşup oluşmadığının takdir edilebilmesi için çek aslının bulunması ve gerekli inceleme yapılması gerektiği ancak dosyaya çek aslının sunulamadığı, bu hali ile bankanın maddi varlığı kullanılmak sureti ile dolandırıcılık suçunun maddi unsurunun gerçekleşmediği bu hali ile eylemin TCK 157/1 maddesinde düzenlenen dolandırıcılık suçunu oluşturma ihtimali bulunduğu" gerekçesine dayanılarak davanın zamanaşımından düşmesine karar verilmiş ise de; Yargıtay Ceza Genel Kurulu'nun 11/07/2014 tarih ve 2013/15-782 Esas ve 2014/355 Karar sayılı kararında da vurgulandığı üzere çekin hile unsuru olarak kullanılmasının daha ağır bir cezayı gerektirmesinin nedeni mağdura bakan yönüdür. Yasal unsurları eksik ya da tümden sahte oluşturulmuş bir çek kullanılarak işlenen dolandırıcılık suçlarında da, bankanın bir maddi varlığı veya böyle bir maddi varlığın bulunduğu algısı hile olarak kullanılmakta, mağdur çeke güvendiği için daha kolay aldatılmaktadır. Kaldı ki çekin unsurlarının eksik olması bankanın maddi varlığı olduğu olgusunu da değiştirmemektedir. Bu nedenle sanığa yüklenen suçun 5237 sayılı TCK'nin 158/1-f maddesinde düzenlenen nitelikli dolandırıcılık suçunu oluşturduğu gözetilmeden, suç vasfında yanılgıya düşülerek aynı kanunun 157 maddesi gereğince basit dolandırıcılık suçundan hüküm kurulması,
Yasaya aykırı, katılan vekilinin temyiz nedenleri bu itibarla yerinde görüldüğünden, hükmün, 5320 sayılı Kanun’un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nin 321. maddesi uyarınca, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA, 16.09.2026 tarihinde karar verildi.
Benzer Kararlar
Yargıtay Ceza Genel Kurulu — Dolandırıcılık ile Güveni Kötüye Kullanma
İlgili Sayfalar
Dolandırıcılık Suçunda Nitelikli Hâller
Benzer bir uyuşmazlıkla ilgili görüşmek isterseniz iletişim bilgilerine ulaşabilirsiniz.
Bu sayfa genel bilgilendirme amacı taşır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Özet ve açıklamalar site tarafından hazırlanmıştır; karar metni resmî kaynaktan alınmıştır.
Karar Künyesi
Mahkeme
Yargıtay 11. Ceza Dairesi
Esas No
2021/33184
Karar No
2026/8003
Karar Tarihi
16 Eylül 2026
Oy Durumu
Oybirliği
Resmî Kaynak
Adalet Bakanlığı Mevzuat ve İçtihat Programı
Hukuki Destek
Av. Mete ŞAHİN Hukuk Bürosu
Bu sayfadaki bilgiler genel niteliktedir; kendi dosyanızın değerlendirilmesi için büroyla iletişime geçebilirsiniz.
Işınlar Mah. İvedik Cad. No: 116/1, Yenimahalle/Ankara
İlgili Hukuk Alanları
Hesaplama Araçları