KİŞİLER HUKUKU · BOZMA
Yargıtay 2. Hukuk Dairesi — Kadının Yeniden Evlenmesiyle Soyadı İzni Davasının Konusuz Kalması
2022/11427 E., 2023/1603 K. · 5 Nisan 2023
İçerik Sorumlusu: Av. Mete ŞAHİN · Son Güncelleme: 12 Kasım 2026
Kararın Özeti
Anlaşmalı olarak boşandıktan sonra eski eşinin kendi soyadını kullanmasına izin verilen erkek, artık bu kullanımı istemediğini belirterek iznin kaldırılmasını istedi. İlk derece mahkemesi davayı kabul etti; bölge adliye mahkemesi kullanımın erkeğe zarar verdiğinin ispatlanmadığı gerekçesiyle davayı reddetti. Temyiz incelemesinde kadının yeniden evlenerek yeni eşinin soyadını aldığı anlaşıldı. Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, davanın konusuz kaldığını, karar verilmesine yer olmadığına hükmedilip yargılama giderlerinin dava tarihindeki haklılık durumuna göre belirlenmesi gerektiğini belirterek kararı bozdu.
Hukuki İlke
Bu dosyada, boşanan kadına verilen soyadı izninin kaldırılması davası sürerken kadının yeniden evlenip yeni eşinin soyadını alması davayı konusuz bırakmıştır. Bu durumda esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına hükmedilmeli; yargılama giderleri ve vekâlet ücreti, Hukuk Muhakemeleri Kanununun 331. maddesi uyarınca tarafların dava tarihindeki haklılık durumuna göre belirlenmelidir.
Sonuç
Bölge adliye mahkemesinin davayı esastan reddeden kararı, konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına hükmedilmesi ve yargılama gideri ile vekâlet ücreti yönünden dava tarihindeki haklılık durumuna göre yeniden karar verilmesi için oybirliğiyle bozuldu; davacının diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer görülmedi.
İlgili Mevzuat
4721 sayılı Türk Medeni Kanunu — m. 173
Boşanan kadına verilen soyadı izni ve bu iznin kaldırılması6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu — m. 331, 369, 370, 371
Konusuz kalan davada yargılama giderleri; temyiz incelemesi ve bozma
Bu bölümde karar metninde atıf yapılan hükümler gösterilmiştir. Kararda anılan hüküm, bugün yürürlükte olan metinle aynı olmayabilir.
Kararın Tam Metni
Aşağıdaki metin, kararın resmî kaynaktaki metnidir.
2. Hukuk Dairesi 2022/11427 E. , 2023/1603 K.
"İçtihat Metni"
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesi
İLK DERECE MAHKEMESİ : ... 10. Aile Mahkemesi
Taraflar arasındaki boşanan kadının kocasının soyadının kullanması izninin kaldırılması davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle;kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı asıl dava dilekçesinde; davalı ile ... 8. Aile Mahkemesinin 2021/101 Esas, 2021/101 Karar sayılı ilamı ile anlaşmalı olarak boşandıklarını, sonrasında kadının müvekkilinin soyadını kullanmasına izin verildiğini, ancak artık müvekkilinin davalının soyadını kullanmasını istemediğini iddia ederek boşanan kadının kocasının soyadının kullanması izninin kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı davaya cevap vermemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, davalı kadının boşandığı kocasının soyadını kullanmakta iken, davacının bundan sonra ailesinin soyadını kullanmasını istemediği gerekçesi ile kadının kullanılmasına izin verilen eski eşinin (erkeğin) soyadı olan "..." soyadını kullanma izninin kaldırılmasına, kadının kendi bekarlık soyadını kullanmasına karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davalı kadın vekili istinaf dilekçesinde, davanın kabulü koşullarının oluşmadığını reddi gerektiğini ileri sürerek kararı istinaf etmiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalı kadının "..." soyadını kullanmasının davacı erkeğe zarar verdiğinin iddia ve ispat edilmediği gerekçesi ile istinaf başvurusunun kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, yeniden hüküm kurulmak suretiyle davanın reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili temyiz dilekçesinde, davanın reddi gerekçesinin ayrıntılı açıklanmadığını, davalının istinaf incelemesi sırasında evlendiğini, yeni eşinin soyadını aldığını, Bölge Adliye Mahkemesi kararının usul ve kanuna aykırı bulunduğunu ileri sürerek; kararın tüm yönlerden bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava, boşanan kadının kocasının soyadını kullanması izninin kaldırılması istemine ilişkin olup, uyuşmazlık, davanın kabulü koşulları oluşup oluşmadığı noktasında toplanmaktadır.
2. İlgili Hukuk
4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun (4721 sayılı Kanun) 173 üncü maddesi. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 331 inci, 369 uncu, 370 inci ve 371 inci maddeleri.
3. Değerlendirme
Dosyanın yapılan incelemesinde; davalı kadının, 18.08.2022 tarihinde evlendiği, eşinin soyadı olan "..." soyadını aldığı anlaşılmaktadır. Bu nedenle davanın konusu kalmamıştır. 6100 sayılı Kanun'un 331 inci maddesi gereğince, davanın konusuz kalması sebebiyle davanın esası hakkında bir karar verilmesine gerek bulunmayan hâllerde, hâkim, davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumuna göre yargılama giderlerini takdir ve hükmeder. O halde konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi ve dava tarihi itibariyle haklılık durumları gözetilerek yargılama gideri ve vekâlet ücreti yönünden yeniden bir karar verilmek üzere kararın bozulmasına karar verilmesi gerekmiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA, bozma sebebine göre davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına,
Peşin harcın istek halinde yatırana iadesine,
Dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
05.04.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Benzer Kararlar
Yargıtay 2. Hukuk Dairesi — Boşanılan Eşin Soyadını Kullanma İzninin Kaldırılmasında Zararın İspatı
Tüm Kişiler Hukuku Kararları ›
İlgili Sayfalar
Soyadı İzninin Kaldırılması Davası
Benzer bir uyuşmazlıkla ilgili görüşmek isterseniz iletişim bilgilerine ulaşabilirsiniz.
Bu sayfa genel bilgilendirme amacı taşır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Özet ve açıklamalar site tarafından hazırlanmıştır; karar metni resmî kaynaktan alınmıştır.
Karar Künyesi
Mahkeme
Yargıtay 2. Hukuk Dairesi
Esas No
2022/11427
Karar No
2023/1603
Karar Tarihi
5 Nisan 2023
Oy Durumu
Oybirliği
Resmî Kaynak
Adalet Bakanlığı Mevzuat ve İçtihat Programı
Hukuki Destek
Av. Mete ŞAHİN Hukuk Bürosu
Bu sayfadaki bilgiler genel niteliktedir; kendi dosyanızın değerlendirilmesi için büroyla iletişime geçebilirsiniz.
Işınlar Mah. İvedik Cad. No: 116/1, Yenimahalle/Ankara
İlgili Hukuk Alanları