MEDENİ USUL HUKUKU · ONAMA
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi — Kira Alacağı Davasında Kurumun Harç Muafiyeti
2025/614 E., 2025/3927 K. · 9 Eylül 2025
İçerik Sorumlusu: Av. Mete ŞAHİN · Son Güncelleme: 4 Kasım 2026
Kararın Özeti
Harçtan muaf kurumun kira alacağı davasını kaybetmesi, karar ve ilam harcından sorumlu tutulmasını gerektirmez. Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, sözleşmedeki artışlara dayanan eksik kira alacağı hesabını ve somut ilişkinin niteliğine göre uygulanan reeskont faizini uygun buldu. Ancak kurumdan harç tahsilini hatalı gördü. Yeniden yargılama yapılmaksızın harca ilişkin bentleri değiştirerek ilk derece kararını düzelterek onadı; alacağın kabulü korunurken harç muafiyeti ayrıca uygulandı.
Hukuki İlke
Bu dosyada kira alacağından sorumlu olmak ile yargı harcından muaf olmak ayrı değerlendirilmiştir; muafiyet kamu düzeni gereği kendiliğinden gözetilmiştir.
Sonuç
Davalının diğer temyiz itirazları reddedildi. Bölge adliye mahkemesi kararı kaldırıldı; ilk derece kararı harca ilişkin bentleri değiştirilerek oy birliğiyle düzelterek onandı.
İlgili Mevzuat
492 sayılı Harçlar Kanunu
Harç muafiyetinin belirlenmesinde kanuna açık atıf yapılmıştır; madde numarası verilmemiştir.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu — m. 370/2
Harç hatasının yeniden yargılama yapılmadan düzeltilmesine dayanak gösterilmiştir.
Bu bölümde karar metninde atıf yapılan hükümler gösterilmiştir. Kararda anılan hüküm, bugün yürürlükte olan metinle aynı olmayabilir.
Kararın Tam Metni
Aşağıdaki metin, kararın resmî kaynaktaki metnidir. Resmî metindeki maskelemeler korunmuştur.
3. Hukuk Dairesi 2025/614 E. , 2025/3927 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 15. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/3862 E., 2024/2320 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Karabük 1. Sulh Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2023/597 E., 2023/1465 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili; müvekkili ile davalı arasında imzalanan sözleşmeler uyarınca kira bedelinin ve artış şartının açıkça belirlendiğini, buna rağmen davalı tarafça 2018-2019 ve 2019-2020 döneminde sözleşmeye uygun olarak artış yapılmadığını, sözleşme boyunca yıllık artışlar bir önceki yıl ödenen kira bedeli üzerine artış yapılarak belirleneceğinden bu haliyle eksik ödeme hususunun sözleşmenin sonuna kadar devam edeceğini ileri sürerek; fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere, aylık kira bedelinin 2018-2019 dönemi için 759.063,20 TL ve 2019-2020 dönemi içinde 907.991,40 TL olduğunun tespitine ve buna göre 2018-2019 dönemi için 491.526,96 TL ile 2019-2020 dönemi için 293.928,18 TL ödenmeyen bakiye kira alacağının reeskont faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş, 14.09.2021 tarihli ıslah dilekçesi ile toplam alacağını 806.756,40 TL'ye artırmıştır.
II. CEVAP
Davalı vekili; davanın süresinde açılmadığını, geçmiş döneme ait kira tespitinin mümkün olmadığını, yapılan ödemelerin hukuka uygun olup sözleşmeyle belirlenen kira bedellerinin düzenli olarak ödenmiş olduğunu, davacının kestiği faturalarda ihtirazi kayıt bulunmadığı gibi bu ödemelere herhangi bir itirazının da bulunmadığını, bir dönem için kesilen faturalar önceki dönemlerin ödendiğine dair karine teşkil ettiğinden davacının geriye dönük olarak kira alacağı talep edemeyeceğini, kanunun emredici hükmünü aşan sözleşme maddesinin geçersiz olduğunu, Maliye Bakanlığı tarafından yayınlanan Kamu İdarelerinin Taşınmaz Kiralamalarına İlişkin Genelgede belirlenen orana göre tespit yapılması gerektiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; alınan bilirkişi raporu ve taleple bağlılık ilkeleri uyarınca, taraflar arasında akdedilen 03.11.2016 tarihli kira sözleşmesi doğrultusunda kira bedellerinin 2018-2019 kira dönemi (18.09.2018-17.09.2019) için aylık brüt 759.063,20 TL, 2019-2020 kira dönemi (17.09.2019-17.03.2020) için aylık brüt 907.991,40 TL olarak tespitine, toplam 806.756,40 TL kira alacağının 788.991,63 TL'lik kısmının dava tarihinden, 17.764,77 TL'lik kısmının ıslah tarihinden itibaren işleyecek ticari reeskont faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiş; karara karşı, davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
IV. İSTİNAF
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; başvurunun esastan reddine karar verilmiş; karara karşı, davalı vekili temyiz başvurusunda bulunmuştur.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili; davanın yetkili mahkemede görülmediğini, geçmişe dönük kira tespit talebinde bulunmanın mümkün olmadığını, davanın süresinde açılmadığını, sözleşmeye göre yıllık kira artışının Maliye Bakanlığının genelgesi uyarınca TÜFE oranını geçemeyeceğini, müvekkili kurumun TÜFE oranının da üzerinde artış yaptığını, 29.08.2019 tarihli komisyonda 2018 yılı kira artışının %25 oranı üzerinden yapılmasının kararlaştırıldığını, müvekkili tarafından yapılan ödemelerin sözleşmeye uygun olup herhangi bir borcun bulunmadığını, taraflar arasındaki sözleşmede faize ilişkin bir hüküm bulunmadığından yasal faizin uygulanması gerektiğini ileri sürerek, kararın bozulmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe ve Değerlendirme
Uyuşmazlık, kira sözleşmesinden kaynaklanan tespit ve alacak istemine ilişkindir.
1. Temyiz olunan kararda belirtilen gerekçeye, hükme esas alınan bilirkişi raporunun denetime elverişli bulunmasına, taraflar arasındaki ilişkinin niteliği gereğince davalı tarafından ödenmeyen eksik kira bedeline reeskont faizi uygulanmış olmasına ve süresi içinde ve usulünce yapılmış yetki itirazı bulunmadığından Mahkemenin yetkili sayılmasında bir isabetsizlik bulunmadığının anlaşılmasına göre, davalı vekilinin aşağıdaki bendin dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
2. Harç konusu kamu düzenine ilişkin olup yargı mercilerince res'en dikkate alınır ve yargı harcından muafiyet 492 sayılı Harçlar Kanunu ile kurum veya kuruluşlarla ilgili yasal mevzuata göre belirlenir. Buna göre davalı Kurum harçtan muaf olmasına rağmen, İlk Derece Mahkemesince davacı tarafından yatırılan harçlar ile bakiye karar ve ilam harcını davalı Kurumdan tahsiline karar verilmesi usul ve kanuna aykırı olup bozmayı gerektirir.
Ne var ki, bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 370/2 maddesi uyarınca temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının düzeltilerek onanmasına karar verilmiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1. Davalı vekilinin sair temyiz itirazlarının REDDİNE,
2. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA, İlk Derece Mahkemesi kararının hüküm fıkrasının (5)ve (6) numaralı bentleri çıkartılarak yerlerine (5) numaralı bent olarak; "5-Davalı harçtan muaf olduğundan, davacı tarafından başvuru, peşin ve ıslah harcı olarak yatırılan toplam 13.742,62 TL'nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine," ibaresinin yazılması suretiyle hükmün DÜZELTİLEREK ONANMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
09.09.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Benzer Kararlar
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi — Kira Uyarlamasında Harç Muafiyeti ve Gider Hesabı
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi — Kira Tespitinde Harcın Aylık Kira Farkıyla Hesabı
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi — İhale Kantininde Usulsüz Temerrüt Feshi Sonrası Teminatın İadesi
Tüm Medeni Usul Hukuku Kararları ›
İlgili Sayfalar
Benzer bir uyuşmazlıkla ilgili görüşmek isterseniz iletişim bilgilerine ulaşabilirsiniz.
Bu sayfa genel bilgilendirme amacı taşır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Özet ve açıklamalar site tarafından hazırlanmıştır; karar metni resmî kaynaktan alınmıştır.
Karar Künyesi
Mahkeme
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi
İlgili Hukuk Dalı
Medeni Usul Hukuku
Esas No
2025/614
Karar No
2025/3927
Karar Tarihi
9 Eylül 2025
Oy Durumu
Oy birliği
Resmî Kaynak
Adalet Bakanlığı Mevzuat ve İçtihat Programı
Hukuki Destek
Av. Mete ŞAHİN Hukuk Bürosu
Bu sayfadaki bilgiler genel niteliktedir; kendi dosyanızın değerlendirilmesi için büroyla iletişime geçebilirsiniz.
Işınlar Mah. İvedik Cad. No: 116/1, Yenimahalle/Ankara
İlgili Hukuk Alanları