BORÇLAR HUKUKU · BOZMA
Yargıtay 6. Hukuk Dairesi — Kooperatifin Tapusunu Veremediği Dairede Karar Tarihindeki Rayiç Değer
2026/191 E., 2026/2003 K. · 11 Mayıs 2026
İçerik Sorumlusu: Av. Mete ŞAHİN · Son Güncelleme: 12 Kasım 2026
Kararın Özeti
Kooperatiften bir bağımsız bölüm satın alıp bedelini ödeyen davacı, blok hiç yapılmadığı ve tapu verilemediği için dairenin rayiç değerini istedi. Bölge adliye mahkemesi, ayrılan ortağın alacağına ilişkin Kooperatifler Kanunu hükmünü de anarak bilirkişi raporundaki tutara faiziyle hükmetti. Yargıtay, alıcının müspet zararının taşınmazın nihai karar tarihindeki rayiç değeri olduğunu ve bedelin tamamı ödendiğinden bu değerin tamamına faiz yürütülmeden hükmedilmesi gerektiğini belirtti. Davacının temyizi üzerine karar bozuldu.
Hukuki İlke
Satın alınan bağımsız bölümün bedeli tamamen ödendiği hâlde satıcının kusuruyla tapu devri yapılamamışsa alıcının zararı, taşınmazın nihai karar tarihindeki veya buna en yakın tarihteki rayiç değeridir; bedelin yalnız bir kısmı ödenmişse bu değer ile ödenen miktar arasında orantı kurularak zarar bulunur. Daire bu dosyada, blok hiç yapılmadığından taşınmaz yapılmış olsaydı nihai karar tarihinde sahip olacağı rayiç değerin belirlenmesini ve bu değere faiz yürütülmeden hükmedilmesini istemiştir.
Sonuç
Davacı vekilinin temyizi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi kararı, Dairenin son içtihatlarına aykırı bulunarak oybirliğiyle bozuldu; peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde iadesine ve dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine karar verildi.
İlgili Mevzuat
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu — m. 112, 114, 125/2
Borcun hiç veya gereği gibi ifa edilmemesinden doğan sorumluluk; temerrüt hâlinde alacaklının müspet zararını isteyebilmesi1163 sayılı Kooperatifler Kanunu — m. 17/1
Bölge adliye mahkemesinin gerekçesinde, ortaklıktan ayrılan ortağın alacağına dayanak gösterildi
Bu bölümde karar metninde atıf yapılan hükümler gösterilmiştir. Kararda anılan hüküm, bugün yürürlükte olan metinle aynı olmayabilir.
Kararın Tam Metni
Aşağıdaki metin, kararın resmî kaynaktaki metnidir.
6. Hukuk Dairesi 2026/191 E. , 2026/2003 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2025/972 E., 2025/1560 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Erzurum Asliye Ticaret Mahkemesi
SAYISI : 2024/107 E., 2025/316 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü.
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının davalı kooperatife ait D blok, 21 numaralı bağımsız bölümü 16.750,00 TL bedeli ödemek suretiyle satın aldığını, 2007 yılında dairenin teslim edilmesi şartı ile 5.000,00 TL bedel ödediğini, bağımsız bölümün teslim edilmediğini, kooperatifin D blok inşaatının yapılmayacağının belirlendiğini, satışı yapılan bağımsız bölümün bulunduğu taşınmazın üçüncü kişilere satışının yapıldığını belirterek teslim edilmeyen bağımsız bölümün dava tarihi itibarıyla rayiç değerinin davalıdan alınmasına karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı kooperatife ve tasfiye memurlarına usulüne uygun olarak yapılan tebligata rağmen davaya karşı cevap sunmamıştır.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 16.04.2025 tarihli bilirkişi raporunda tespit edilen hususlar dikkate alınarak davanın kısmen kabulüne, 21.750,00 TL alacağın 26.12.2016 dava tarihinden, 23.005,24 TL alacağın 16.04.2018 ıslah tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalıdan alınmasına karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içerisinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile taraflar arasında peşin ödeme ile daire satışının yapıldığı, dairenin tamamlanmasının mümkün olmadığı, 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 17/1. ve Anasözleşme'nin 15/1. maddesi uyarınca üyelikten ayrılan ortağın ayrıldığı yıl sonu bilançosuna göre hesaplanacak masraflar düşüldükten sonra kalan miktarı talep etmesinin mümkün olduğu, davalı vekilinin 28.02.2024 tarihli kaldırma kararı sonrasında alınan bilirkişi raporlarına herhangi bir itirazının bulunmadığı, raporların davacı yararına usulü kazanılmış hak oluşturduğu, bu hali ile 03.06.2024 tarihli raporda tespit edilen bedel dikkate alınarak sonuca gidilmesinin gerektiği gerekçesiyle resen yapılan incelemede ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın kısmen kabulü ile 21.750,00 TL alacağın 26.12.2016 dava tarihinden, 33.353,77 TL alacağın 16.04.2018 ıslah tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınmasına, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili temyiz dilekçesinde; davacının davalı kooperatife 16.750,00 TL ve 5.000,00 TL ödeme yaptığını, yapılan ödemelerin ispat edildiğini, ödenen bu bedelin denkleştirici adalet ilkesi gereğince ödenmesinin gerektiğini, hesaplamaya mahrum kalınan kira gelirinin de eklenmesinin gerektiğini beyan etmektedir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, kooperatiften satın alınan taşınmazın teslim edilmemesi nedeniyle bedel iadesine yönelik alacak istemine ilişkindir.
Borç hiç veya gereği gibi ifa edilmezse borçlu, kendisine hiçbir kusurun yüklenemeyeceğini ispat etmedikçe, alacaklının bundan ... zararını gidermekle yükümlüdür(TBK.m.112). Borçlu, genel olarak her türlü kusurdan sorumludur. Borçlunun sorumluluğunun kapsamı, işin özel niteliğine göre belirlenir. Alacaklının zararlarının giderilmesinde haksız fiil sorumluluğuna ilişkin hükümler, kıyas yoluyla sözleşmeye aykırılık hâllerine de uygulanır.(TBK.m.114).
Borçlunun temerrüdünü düzenleyen Türk Borçlar Kanunu’nun 125/2.fıkrasında ise “Alacaklı, ayrıca borcun ifasından ve gecikme tazminatı isteme hakkından vazgeçtiğini hemen bildirerek, borcun ifa edilmemesinden ... zararın giderilmesini isteyebileceği veya sözleşmeden dönebileceği” hüküm altına alınmıştır.Türk Borçlar Kanunu’nun 125/2.fıkrasında ifade edilen “alacaklının borcun ifa edilmemesinden ... zararın giderilmesini isteyebilmesi”aslında alacaklının müspet zarar istemini ifade etmektedir.
Müspet zarardan maksat, satış veya temlik sözleşmenin gereği tam olarak yerine getirilmiş olsaydı, alıcının malvarlığının ulaşacağı değer ile hali hazırdaki değer arasındaki farkı müspet zarar olarak adlandırmak mümkündür.
Davacı dava dilekçesinde tapusu verilemeyen taşınmazın rayiç değerinin tazminini talep etmiştir. Davacının satın aldığı ancak tapusunu alamadığı bağımsız bölüm yerine, enflasyon nedeniyle eriyen ödenmiş bedel karşılığında; tazminat olarak, dava konusu olan taşınmazın belki de sadece bir kapı bedelinin talep edilmesi ya da bu miktara hükmedilmesi hayatın olağan akışına uygun olmadığı gibi hakkaniyetli bir uygulama da olmadığı ortadadır.
Davacının malik olmaktan mahrum kaldığı taşınmaz nedeniyle gerçek zararının tespitinde; taşınmazın, nihai karar tarihindeki değerinin esas alınması, yukarıda izah edildiği gibi hukuki olduğu gibi enflasyonist dönemlerde alıcının gerçek zararına hükmedebilmek için hakkaniyete de uygundur. Öte yandan, alıcının karar tarihine kadar olan dönem için munzam zarar davası açmasını önleyeceği için usul ekonomisine de uygundur.
Dava konusu taşınmazın tüm bedeli ödenmiş olmasına rağmen satıcının kusuruyla tapu intikali yapılmamışsa yukarıda izah edildiği gibi dava konusu taşınmazın nihai karar tarihindeki (veya en yakın tarihteki) rayiç değerine hükmedilmelidir. Taşınmazın kararlaştırılan bedelinin bir kısmı ödenmişse; taşınmazın nihai karar tarihindeki rayiç değeri tespit edilerek ve yüz birim kabul edilmek suretiyle ödenen miktarla oran/orantı kurularak bulunacak meblağ alıcının zararı kabul edilerek hüküm altına alınmalıdır.
Somut olayda davcı, davalı kooperatiften 10.09.2004 tarihinde D bolk 21 nolu bağımsız bölümün tüm satış bedelini ödeyerek satın almıştır. Ancak bu blok hiç yapılmadığı için satın alınan taşınmazın tapusu davacıya verilememiştir. Davacı dava dilekçesinde, satın aldığı taşınmazın rayiç değerini tazminat olarak talep ettiğine göre Dairemizin değişen ve istikrar bulan son içtihatlarında belirtildiği gibi davalı taraf taşınmazın tapusunu veremediğine göre dava konusu taşınmazın karar tarihindeki (veya en yakın tarihteki) rayiç değerine hükmedilmesi gerekir.
Bu durumda mahkemece yapılacak iş, yukarıda izah edildiği gibi, iş bu bozmadan sonra nihai karar tarihinde (veya en yakın tarihteki) dava konusu taşınmaz yapılmış olsaydı rayiç değeri, anılan tarihte ne olacak idiyse yeniden tespit edilerek ve sözleşmeye göre tüm bedelin ödendiği de göz önüne alınarak faize hükmetmeksizin tespit edilen meblağa hükmetmekten ibarettir.
Bu nedenlerle gerekçesi yukarıda izah edilen Dairemizin son içtihatlarına aykırı olan kararın bozulması gerekmiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA,
Peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde ilgilisine iadesine,
Dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
11.05.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
İlgili Hukuk Alanı
Tüm Borçlar Hukuku Kararları ›
İlgili Sayfalar
Satış Sözleşmesinde İfa Edilmeyen Edim ve Tazminat
Benzer bir uyuşmazlıkla ilgili görüşmek isterseniz iletişim bilgilerine ulaşabilirsiniz.
Bu sayfa genel bilgilendirme amacı taşır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Özet ve açıklamalar site tarafından hazırlanmıştır; karar metni resmî kaynaktan alınmıştır.
Karar Künyesi
Mahkeme
Yargıtay 6. Hukuk Dairesi
Esas No
2026/191
Karar No
2026/2003
Karar Tarihi
11 Mayıs 2026
Oy Durumu
Oybirliği
Resmî Kaynak
Adalet Bakanlığı Mevzuat ve İçtihat Programı
Hukuki Destek
Av. Mete ŞAHİN Hukuk Bürosu
Bu sayfadaki bilgiler genel niteliktedir; kendi dosyanızın değerlendirilmesi için büroyla iletişime geçebilirsiniz.
Işınlar Mah. İvedik Cad. No: 116/1, Yenimahalle/Ankara
İlgili Hukuk Alanları