top of page

Ana Sayfa › İçtihatlar

 

CEZA HUKUKU  ·  KANUN YARARINA BOZMA

Yargıtay 7. Ceza Dairesi — Şirket İhracatı Nedeniyle Ortağa İdari Para Cezası Verilemeyeceği

 

2026/755 E., 2026/4685 K. · 20 Nisan 2026

 

İçerik Sorumlusu: Av. Mete ŞAHİN · Son Güncelleme: 16 Kasım 2026

 

Kararın Özeti

 

Bir ticaret şirketinin gerçekleştirdiği ihracatın bedelinin süresinde yurda getirilmediği gerekçesiyle, şirketin ortağı ve temsilcisi olduğu anlaşılan kişiye 1567 sayılı Kanun uyarınca idari para cezası verildi; başvurusu ve itirazı reddedildi. Kanun yararına bozma isteminde ayrıca bedelin süresinde getirildiği ve eksik kısmın terkin sınırında kaldığı ileri sürüldü. Yargıtay 7. Ceza Dairesi, şirketin ayrı tüzel kişiliği bulunduğunu ve kabahatten sorumluluğun şirkete ait olduğunu belirten istemi yerinde buldu ve cezayı iptal etti; diğer istemler hakkında karar vermedi.

 

Hukuki İlke

 

Bu dosyada ihracatı gerçekleştiren ticaret şirketinin ayrı tüzel kişiliği bulunduğundan, ihracat bedelinin yurda getirilmemesinden doğan kabahatten şirketin sorumlu olduğu kabul edildi. Şirketin ortağı veya temsilcisi hakkında bu nedenle idari para cezası uygulanamaz.

 

Sonuç

 

Kanun yararına bozma isteminin (3) numaralı bendi kabul edilerek itirazın reddine ilişkin sulh ceza hâkimliği kararı oy birliğiyle kanun yararına bozuldu ve idari para cezası iptal edildi; (1) ve (2) numaralı bentler yönünden karar verilmesine yer olmadığına hükmedildi.

 

İlgili Mevzuat

 

  • 1567 sayılı Türk Parasının Kıymetini Koruma Hakkında Kanun — m. 3
    İhracat bedelinin yurda getirilmemesinde idari para cezası

  • 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu — m. 309
    Kanun yararına bozma ve cezanın doğrudan kaldırılması

Bu bölümde karar metninde atıf yapılan hükümler gösterilmiştir. Kararda anılan hüküm, bugün yürürlükte olan metinle aynı olmayabilir.

 

Kararın Tam Metni

 

Aşağıdaki metin, kararın resmî kaynaktaki metnidir.

 

7. Ceza Dairesi         2026/755 E.  ,  2026/4685 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ :Sulh Ceza Hâkimliği

SAYISI : 2022/1688 D.İş

KABAHAT : 1567 sayılı Kanun'a muhalefet

Kabahatli hakkında, 1567 sayılı Kanun'a muhalefet kabahatinden, 16.270, 03 TL idari para cezası uygulanmasına karar verildiği, kabahatli tarafından bu karara karşı başvuruda bulunulduğu, Iğdır Sulh Ceza Hâkimliğinin 23.06.2022 tarihli ve 2022/1943 D.İş sayılı kararı ile başvurunun reddine karar verildiği, kabahatlinin bu karara itirazı üzerine de ... Sulh Ceza Hâkimliğinin 18.07.2022 tarihli ve 2022/1688 D.İş sayılı kararıyla itirazın reddine karar verildiği belirlenmiştir.

Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 309/1. maddesi uyarınca, 11.02.2026 tarihli evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 24.02.2026 tarihli ve KYB - 2026/26436 sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü:

I. İSTEM

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 24.02.2026 tarihli ve KYB - 2026/26436 sayılı kanun yararına bozma isteminin;

“Her ne kadar kabahatli ... hakkında 22.12.2018 tarihli ve 180422 00... 6 sayılı ... Beyannamesi ile yapmış olduğu ihracata ait 324.780,50 Türk lirası tutarındaki bedeli 180 gün içinde yurda getirmediğinden bahisle 1567 sayılı Kanun'un 3. maddesinin 3. fıkrası uyarınca 16.270,025 Türk lirası idarî para cezasına yönelik başvurunun reddine karar verilmiş ise de;

İlgili mevzuat incelendiğinde;

1567 sayılı Kanun'un 3/1. maddesinde yer alan, "Cumhurbaşkanının bu Kanun hükümlerine göre

yapmış olduğu genel ve düzenleyici işlemlerdeki yükümlülüklere aykırı hareket eden kişi, üçbin Türk lirasından yirmibeşbin Türk lirasına kadar idari para cezası ile cezalandırılır." şeklindeki,

Anılan Kanun'un 3/3. maddesinde yer alan, "Her türlü mal, kıymet, hizmet ve sermaye ithal ve ihraç edenler veya bu işlere aracılık edenlerden bu işlemlerinden doğan alacaklarını 1 inci maddeye göre alınan kararlardaki hükümlere göre ve bu kararlarda tayin edilen süreler içinde yurda getirmeyenler, yurda getirmekle yükümlü oldukları kıymetlerin rayiç bedelinin yüzde beşi kadar idarî para cezasıyla cezalandırılırlar. İdarî para cezasına ilişkin karar kesinleşinceye kadar alacaklarını yurda getirenlere, birinci fıkra hükmüne göre idarî para cezası verilir. Ancak, verilecek idarî para cezası yurda getirilmesi gereken paranın yüzde ikibuçuğundan fazla olamaz." şeklindeki,

Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında 32 Sayılı Karara ilişkin 04.09.2018 tarihli ve ... nolu Tebliğin 3. maddesinde yer alan, "Türkiye'de yerleşik kişiler tarafından gerçekleştirilen ihracat işlemlerine ilişkin bedeller, ithalatçımın ödemesini müteakip doğrudan ve gecikmeksizin ihracata aracılık eden bankaya transfer edilir veya getirilir. Bedellerin yurda getirilme süresi fiili ihraç tarihinden itibaren 180 günü geçemez...." şeklindeki,

Anılan Tebliğ'in "Hesap kapatma, ihbar ve ek süre" başlıklı 8. maddesinde yer alan, "(1) Ticari amaçla mal ihracında, bedelleri yurda getirilme süresi içinde gelen ihracat ile il gili hesaplar aracı bankalarca kapatılır. (2) Süresi içinde kapatılmayan ihracat hesapları aracı bankalarca 5 iş günü içinde muamelenin safhalarını belirtecek şekilde yazılı olarak ilgili Vergi Dairesi Başkanlığına veya Vergi Dairesi Müdürlüğüne ihbar edilir. (3) İlgili Vergi Dairesi Başkanlığınca veya Vergi Dairesi Müdürlüğünce, ihbarı müteakip 10 iş günü içinde ilgililere hesapların kapatılmasını teminen 90 gün süreli ihtarname gönderilir. Bu süre içinde hesapların kapatılması veya 9 uncu maddede belirtilen mücbir sebep hallerinin ya da haklı durumun belgelenmesi gereklidir ..." ve anılan Tebliğ'in "Mücbir sebep halleri" başlıklı 9. maddesinde yer alan,“(1) Mücbir sebep kabul edilebilecek haller;

a) İthalatçı veya ihracatçı firmanın infisahı, iflası, konkordato ilan etmesi veya faaliyetlerini daimi olarak tatil etmesi, firma hakkında iflasın ertelenmesi kararı verilmesi, şahıs firmalarında firma sahibinin ölümü,

b) Grev, lokavt ve avarya hali,

c) İhracatçı veya ithalatçı memleket resmi makamlarının karar ve işlemleri ya da muhabir bankaların muameleleri dolayısıyla hesapların kapatılmasının imkânsız hale gelmesi,

ç) Tabii afet, harp ve abluka hali,

d) Malların kaybı, hasara uğraması veya imha edilmesi,

e) İhtilaf nedeniyle dava açılması veya tahkime başvurulması,

Mücbir sebep hallerinin tevsiki;

(a) ve (e) halinin yetkili mercilerden, (b) ve (ç) halinin, ithalatçının bulunduğu memleketin resmi makamlarından veya mahalli odaca tasdik edilmiş olmak kaydıyla alıcı veya ithalatçı firmadan (harp ve abluka hali hariç), (c) halinin resmi makamlarımızdan, ithalatçının bulunduğu memleketin resmi makamlarından veya muhabir bankalardan, (d) halinin ise sigorta şirketlerinden, uluslararası gözetim şirketlerinden veya ilgili ülke resmi makamlarından alınmış belgelerle tevsik edilmesi şarttır.

(2) Mücbir sebep halleri ile ilgili olarak yurtdışından temin edilecek belgelerin dış temsilciliklerimizce veya Lahey Devletler Özel Hukuku Konferansı çerçevesinde hazırlanan Yabancı Resmi Belgelerin Tasdik Mecburiyetinin Kaldırılması Sözleşmesi hükümlerine göre onaylanmış olması gerekir.” şeklindeki düzenlemeler birlikte nazara alındığında, Türk parasının kıymetinin korunması amacıyla Türkiye’de yerleşik kişiler tarafından gerçekleştirilen ihracat işlemlerinde ihracat gerçekleştiren şirketlere yükümlülükler verildiği, bu kapsamda ihracat işlemlerinde ihracatçıların ihracat bedellerini fiili ihraç tarihinden itibaren 180 gün içinde yurda getirmesi ve bunu takip eden kurum nezdinde ihracat hesabının kapatılmasının sağlamasının gerektiği,

İhracat bedellerinin fiili ihraç tarihinden itibaren 180 gün içinde yurda getirilmemesi eyleminin 1567 sayılı Kanun'un 3/3. maddesinde, anılan Tebliğ'in "Hesap kapatma, ihbar ve ek süre" başlıklı 8. maddesinde yer alan yükümlülük ihlalinin ise anılan Kanun'un 3/1. maddesinde idari yaptırım altına alındığı,

Somut olayda, kabahatli vekili tarafından dosyaya ibraz edilen ... A.Ş. Tarafından

düzenlenen 20.03.2018 tarihli, M-2018-03-20-15.05.15.705923 seri numaralı ve 29.03.2018 tarihli, M-2018-03-29-16.15.40.646320 seri numaralı dekontlarda, idari yaptırım kararına konu edilen 324.780,50 Türk lirası bedelli ve 180422 00... 6 sayılı ... Beyannamesi ile yapılan ihracata dair bedelin toplam 295.778,00 Türk liralık kısmının 20.03.20 18... .03.2018 tarihlerinde yurda getirildiği, Iğdır Vergi Dairesi Müdürlüğü tarafından kabahatli şirkete 25.03.2020 tarihinde ihracata ait mal bedellerini yurda getirip getirilmediğinin belgelenmesi, bedeller yurda getirildi ise İhracat Bedeli Kabul Belgesi (İBKB)/Döviz Alım Belgelerinin (DAB) asıllarının veya bir örneğinin hesabın kapatılmasını teminen gönderilmesi hususunda 90 gün süreli ihbarname gönderildiği, kabahatli şirket tarafından ise ihracat hesabının kapatılmadığının anlaşıldığı,

Bu haliyle,

1- Kabahatli şirket tarafından ihracat bedelinin fiili ihraç (23.12.2018) tarihinden itibaren 180 günlük süre içinde 20.03.20 18... .03.2018 tarihlerinde yurda getirildiği, ancak İlgili Vergi Dairesi Müdürlüğünce hesapların kapatılmasını teminen 90 gün süreli ihtarname gönderilmesine rağmen belirtilen süre içinde hesabın kapatılmadığı gibi anılan Tebliğin 9. maddesinde belirtilen mücbir sebep hallerinin ya da haklı durumun belgelenmediğinin anlaşılması karşısında, ihracata ait mal bedellerinin yurda getirilmesi nedeniyle kabahatli hakkında anılan Kanun'un 3/3. maddesi uyarınca idari yaptırım kararı uygulanamayacağı, ancak kabahatli ihracatçı tarafından vergi dairesince verilen 90 günlük ihtarname süresine rağmen ilgili evrakın süresinde ibraz edilmediği cihetle, kabahatli hakkında anılan Kanun'un 3/3. maddesi yerine 3/1. maddesi uyarınca idari yaptırım kararı düzenlenmesi gerektiği gözetilmeden, itirazın bu yönden kabulü yerine yazılı şekilde reddine karar verilmesinde,

2-Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında 32 sayılı karara ilişkin tebliğ (ihracat bedelleri hakkında) (tebliğ no: 2018-32/48)'in 3. maddesinde "Türkiye’de yerleşik kişiler tarafından gerçekleştirilen ihracat işlemlerine ilişkin bedeller, ithalatçının ödemesini müteakip doğrudan ve gecikmeksizin ihracata aracılık eden bankaya transfer edilir veya getirilir. Bedellerin yurda getirilme süresi fiili ihraç tarihinden itibaren 180 günü geçemez. Söz konusu bedellerin en az %80’inin bir bankaya satılması zorunludur." şeklindeki,

"Terkin" başlıklı 10. maddesinde "Her bir ... beyannamesi itibarıyla;

a) 100.000 ABD doları veya eşitini aşmamak üzere, mücbir sebeplerin varlığı dikkate alınmaksızın beyanname veya formda yer alan bedelin %10’una kadar noksanlığı olan (sigorta bedellerinden kaynaklanan noksanlıklar dahil) ihracat hesapları doğrudan bankalarca ödeme şekline bakılmaksızın,

b) 200.000 ABD doları veya eşitini aşmamak üzere, bu Tebliğin 9 uncu maddesinde belirtilen mücbir sebep halleri göz önünde bulundurulmak suretiyle beyanname veya formda yer alan bedelin % 10’una kadar açık hesaplar ilgili Vergi Dairesi Başkanlığınca veya Vergi Dairesi Müdürlüğünce, terkin edilmek suretiyle kapatılır.

(2) Her bir ... beyannamesi itibarıyla, 200.000 ABD doları veya eşitini aşan noksanlığı olan açık hesaplara ilişkin terkin talepleri bu Tebliğin 9 uncu maddesinde belirtilen mücbir sebepler ile haklı durumlar göz önünde bulundurulmak suretiyle Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından incelenip sonuçlandırılır." şeklindeki düzenlemeler nazara alındığında,

Kabahatli firmanın 324.780,50 Türk lirası tutarlı ... beyannamesinin %5'i esas alınarak 16.239,025 Türk lirası idari para cezası ile 31,00 Türk lirası tebligat gideri olmak üzere toplam 16.270,25 Türk lirası idari para cezası ile cezalandırılmasına karar verilmiş ise de; kabahatli şirket tarafından toplam ihracat bedeli olan 324.780,50 Türk lirasının %10 oranındaki terkin sınırının dışında kalan 292.302,045 Türk lirası tutarındaki bedelin yurda getirilmesi gerektiği, anılan ihracat kabul belgesinde sabit olduğu üzere kabahatlinin ihracat bedelinin 295.778,00 Türk liralık kısmını süresi içinde yurda getirdiği nazara alındığında, her ne kadar yatırılan miktarda 265,23 Türk lirası eksiklik bulunsa da, bu miktarın 2018-32/48 sayılı Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında 32 sayılı kararın 10'uncu ve İhracat Genelgesinin 28. maddesi uyarınca terkin sınırı içinde kaldığının anlaşılması karşısında, kabahatlinin yapmış olduğu ihracatın bedelini, yasal süre içerisinde yurda getirdiği gözetilmeksizin, itirazın kabulü yerine yazılı şekilde reddine karar verilmesinde,

3-İdari para cezasına konu ihracatın esasen ... Uluslararası Nak. Gıda Petr. İnş. Oto. Tar. Hay. Tem. Hizm. ve San. Ür. Tic. Ltd. Şti. tarafından gerçekleştirdiği, buna karşılık Iğdur Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından şirket ortağı ve temsilcisi olduğu anlaşılan muteriz ... hakkında idari yaptırım uygulandığı, ihracatı gerçekleştiren ticaret şirketinin ayrı bir tüzel kişiliğinin bulunduğu ve kabahatten sorumluluğun da tüzel kişiliğe ait olduğu cihetle, şirketin gerçekleştirdiği ihracat nedeniyle oluşan kabahat nedeniyle şirketin ortağı ya da temsilcisi hakkında idari para cezası uygulanamayacağı gözetilmeden, itirazın kabulü yerine yazılı şekilde reddine karar verilmesinde, isabet görülmemiştir.” şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.

II. GEREKÇE

Kanun yararına bozma ihbarnamesindeki (3) numaralı istem yönünden yapılan değerlendirmede;

Kanun yararına bozma müessesesinin uygulanmasında, 5271 sayılı Kanun'un 309/3. maddesindeki "Yargıtayın ceza dairesi ileri sürülen nedenleri yerinde görürse, karar veya hükmü kanun yararına bozar." şeklindeki düzenleme esas alınarak, kanun yararına bozma incelemesi, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının ihbarnamesindeki istem ve gerekçe ile sınırlı olduğu cihetle, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının ihbarnamesindeki talep yerinde görüldüğünden istemin kabulüne karar vermek gerekmiştir.

III. KARAR

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma ihbarnamesindeki (3) numaralı isteminin KABULÜNE,

... Sulh Ceza Hâkimliğinin 18.07.2022 tarihli ve 2022/1688 D.İş sayılı kararının 5271 sayılı Kanun’un 309/3. maddesi gereği, oy birliğiyle KANUN YARARINA BOZULMASINA,

5271 sayılı Kanun’un 309/4-d maddesi uyarınca, kabahatli hakkında Iğdır Cumhuriyet Başsavcılığının 19.04.2022 tarihli ve 2022/11 İdari Yaptırım Karar numaralı idari para cezası karar tutanağı ile uygulanan idari para cezasının İPTALİNE,

4. Bozma nedenine göre ihbarnamedeki (1) ve (2) numaralı istemler yönünden KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 20.04.2026 tarihinde karar verildi.

 

İlgili Hukuk Alanı

 

Tüm Ceza Hukuku Kararları ›

 

İlgili Sayfalar

 

İdari Para Cezalarına İtiraz ve Ceza Hukuku

 

Benzer bir uyuşmazlıkla ilgili görüşmek isterseniz iletişim bilgilerine ulaşabilirsiniz.

 

Bu sayfa genel bilgilendirme amacı taşır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Özet ve açıklamalar site tarafından hazırlanmıştır; karar metni resmî kaynaktan alınmıştır.

 

Karar Künyesi

 

Mahkeme

Yargıtay 7. Ceza Dairesi

 

Esas No

2026/755

 

Karar No

2026/4685

 

Karar Tarihi

20 Nisan 2026

 

Oy Durumu

Oybirliği

 

Resmî Kaynak

Adalet Bakanlığı Mevzuat ve İçtihat Programı

 

Hukuki Destek

Av. Mete ŞAHİN Hukuk Bürosu

 

Bu sayfadaki bilgiler genel niteliktedir; kendi dosyanızın değerlendirilmesi için büroyla iletişime geçebilirsiniz.

Işınlar Mah. İvedik Cad. No: 116/1, Yenimahalle/Ankara

 

0552 725 25 18

WhatsApp ile Yazın

İletişim ve Yol Tarifi

 

İlgili Hukuk Alanları

Ceza Hukuku

Tüm Çalışma Alanları ›

 

Hesaplama Araçları

İnfaz ve Yatar Hesaplama

Tüm Hesaplama Araçları ›

bottom of page