MEDENİ USUL HUKUKU · KANUN YARARINA BOZMA
Yargıtay 8. Hukuk Dairesi — Aynı 2/B Parselindeki Kullanıcı Şerhleri İçin Açılan İki Davanın Birleştirilmesi
2025/5127 E., 2025/7800 K. · 24 Aralık 2025
İçerik Sorumlusu: Av. Mete ŞAHİN · Son Güncelleme: 7 Kasım 2026
Kararın Özeti
Hazine adına kayıtlı aynı parselin bir bölümünü kullandığını söyleyen kişi, limon ve zeytin ağaçlarının bulunduğu yer için tapunun beyanlar hanesine şerh verilmesini istedi. Başka bir mahkemede aynı parselde kullanıcı şerhine ilişkin daha önce açılmış dava sürüyordu. İki mahkeme farklı alanları gösteren krokilere göre karar verdi. Yargıtay, parseldeki fiilî kullanımın ilk dava dosyasında birlikte değerlendirilmesi gerektiğini belirtti.
Hukuki İlke
Kullanım kadastrosunda kullanıcı şerhi mülkiyet kazandırmaz. Ancak sonraki satışta hak sahipliğini etkileyebildiğinden, aynı parsel hakkında birbiriyle bağdaşmayacak şerhler doğurabilecek davaların birlikte görülmesi gerekir. Bu dosyada ilk dava ikinci dava açıldığında hâlâ derdestti.
Sonuç
Kullanıcı şerhi istemini ilk dava ile birleştirmeden esastan kabul eden karar, sonucuna etkili olmamak üzere oybirliğiyle kanun yararına bozuldu. Daire, parselin hangi bölümünün kimin kullanımında olduğuna yeni bir hüküm kurmadı.
İlgili Mevzuat
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu — m. 30, 166/1, 166/4, 363
3402 sayılı Kadastro Kanunu — m. ek 4
6831 sayılı Orman Kanunu — m. 2/B
Bu bölümde karar metninde atıf yapılan hükümler gösterilmiştir. Kararda anılan hüküm, bugün yürürlükte olan metinle aynı olmayabilir.
Kararın Tam Metni
Aşağıdaki metin, kararın resmî kaynaktaki metnidir.
Esas No : 2025/5127
Karar No : 2025/7800
T. C.
Y A R G I T A Y
8 . H U K U K D A İ R E S İ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
Y A R G I T A Y İ L Â M I
Esas No :
Karar No :
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : Erdemli 2. Asliye Hukuk Mahkemesi
TARİHİ :
SAYISI :
DAVACI :
DAVALILAR :
Temyiz incelemesinden geçmeden kesinleşen İlk Derece Mahkemesi kararının kanun yararına temyizen
incelenmesi Adalet Bakanlığı tarafından istenilmiş olmakla; Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor
dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Kullanım kadastrosu sonucunda, Mersin ili Erdemli ilçesi ....... Mahallesi çalışma alanında bulunan .....
ada ...... parsel sayılı 3.006,00 metrekarelik yüzölçümündeki taşınmaz kadastro tutanağının beyanlar
hanesine, "6831 sayılı Orman Kanunu'nun (6831 sayılı Kanun) 2/B maddesi uyarınca orman sınırları
dışına çıkarıldığı ve taşınmaz ile üzerindeki bahçenin ..........'in fiili kullanımında bulunduğu" şerhi
yazılarak, tarla vasfıyla Hazine adına tespit ve tescil edilmiştir.
Davacı ...... dava dilekçesinde; ...... ada ......... parsel sayılı taşınmazın yaklaşık olarak 800,00
metrekarelik kısmının kendi fiili kullanımında olup, bu kısım üzerinde limon ve zeytin ağaçlarının
mevcut olduğunu belirterek, taşınmazın 800,00 metrekarelik kısmı üzerinde adına kullanıcı ve muhdesat
şerhi verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalılar tarafından cevap dilekçesi verilmemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; "kadastro sonucu düzenlenen
kadastro tutanağının beyanlar hanesinde taşınmazın tamamının davalı ..........'in kullanımında olduğu
yazılmış ise de gerek bizzat davalının kendi beyanları gerekse de mahallinde yapılan keşif ve keşifte
dinlenen tanık ve tespit bilirkişisi beyanları bir bütün olarak göz önüne alındığında dava konusu
taşınmazın 792,29 metrekarelik kısmının davacının kullanımında olup üzerindeki bahçenin de kendisine
ait olduğu" gerekçesiyle davanın kabulüne, dava konusu ..... ada .......... parsel sayılı taşınmazın beyanlar
hanesinde geçen "taşınmaz ve üzerindeki bahçe .........'in kullanımındadır" şeklinde geçen ibarenin iptali
ile beyanlar hanesinin bu bölümüne "27.09.2012 tarihli fen bilirkişisi tarafından dosyaya sunulan
raporda (A) harfi ile gösterilen kısmın........un, (B) harfi ile gösterilen kısım ve üzerindeki bahçe.........'in
kullanımındadır" ibaresinin şerh düşülmesine karar verilmiş; hüküm, 29.11.2012 tarihinde taraflarca
temyiz edilmediği belirtilerek kesinleştirilmiştir.
Esas No : 2025/5127
Karar No : 2025/7800
IV. KANUN YARARINA TEMYİZ
A. Kanun Yararına Temyiz Yoluna Başvuran
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, Adalet Bakanlığı kanun yararına temyizen
incelenmesi isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Adalet Bakanlığı Hukuk İşleri Genel Müdürlüğü tarafından sunulan kanun yararına temyiz dilekçesinde
özetle; Erdemli 2. Asliye Hukuk Mahkemesince, usul ekonomisi ilkesi gereğince aynı taşınmazla ilgili
olarak aynı yargı çevresinde yer alan aynı düzey ve sıfattaki Hukuk Mahkemelerinde açılan davaların,
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 166/4. maddesi gereğince biri
hakkında verilecek hükmün diğerini etkileyecek nitelikte bulunması nedeniyle aynı maddenin birinci
fıkrası gereğince ilk davanın açıldığı Erdemli 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin......... Esas sayılı
dosyasında birleştirilmesine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde davanın esası ile ilgili olarak karar
verilmiş olmasının usul ve kanuna aykırı olduğunu belirterek, Erdemli 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin
anılan kararının kanun yararına temyizen incelenerek bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, kullanım kadastrosuna ilişkin davalar hakkında 6100 sayılı Kanun'un 166/4. maddesi gereği
aynı taşınmazla ilgili olarak aynı yargı çevresinde yer alan aynı düzey ve sıfattaki benzer davaların
birlikte görülmesinin gerekip gerekmediğinin belirlenmesi ve buna göre İlk Derece Mahkemesince
verilen kararın doğru olup olmadığının tespitine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Kanun'un 30, 166 ve 363. maddeleri, 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun (3402 sayılı Kanun)
Ek 4. maddesi, 6831 sayılı Orman Kanunu'nun (6831 sayılı Kanun) 2/B maddesi.
3. Değerlendirme
İlk Derece Mahkemesince yukarıda yazılı şekilde karar verilmiş ise de verilen karar dosya kapsamına
uygun düşmemektedir.
Şöyle ki, eldeki dava 6831 sayılı Kanun'un 2/B maddesi uyarınca Hazine adına orman sınırları dışına
çıkartılan taşınmaz hakkında yapılan kullanım kadastrosu çalışması sırasında tapu kaydının beyanlar
hanesine yazılan kullanıcı şerhinin iptali ve değiştirilmesi istemine ilişkindir.
3402 sayılı Kanun'un Ek 4. maddesi; "6831 sayılı Kanun'un 20.06.1973 tarihli Kanun'la değişik 2.
maddesinin (B) bendine göre orman kadastro komisyonlarınca Hazine adına orman sınırları dışına
çıkarılan yerler, fiili kullanım durumları dikkate alınmak ve varsa üzerindeki muhdesatın kime veya
kimlere ait olduğu ve kim veya kimler tarafından ne zamandan beri kullanıldığı, kadastro tutanağının
beyanlar hanesinde gösterilmek suretiyle bu Kanun'un 11. maddesinde belirtilen askı ilanı hariç diğer
ilanlar yapılmaksızın öncelikle kadastrosu yapılarak Hazine adına tescil edilir " hükmünü içermektedir.
"Kullanım kadastrosu" olarak isimlendirilen bu çalışmanın amacı, 2/B sahalarını, fiili kullanım
durumlarını dikkate alarak parsellere ayırmak ve bu taşınmazları 2/B alanı olarak Hazine adına tescil
ederken, taşınmazlar üzerinde fiili kullanımı bulunanları ve muhdesatları tespit ederek tapunun beyanlar
hanesinde göstermektir. Bu maddeye göre kullanım kadastrosu sırasında beyanlar hanesinde kullanıcı
olarak gösterilebilecek kişiler, kadastro tespiti sırasında dava konusu taşınmazı fiilen kullanan kişilerdir.
Kullanım kadastrosu sonucunda, hakkında tespit tutanağı düzenlenen taşınmazların beyanlar hanesinde
yer alan ya da alması gereken kullanıcı ve muhdesat şerhlerine ilişkin olarak askı ilan süresi içinde
kadastro mahkemesinde, askı ilanından sonra ise kadastro tespitinin kesinleştiği tarihten itibaren 10 yıllık
hak düşürücü süre içerisinde genel mahkemelerde dava açılması mümkündür. 3402 sayılı Kanun'un Ek 4.
maddesi gereğince açılacak işbu davalar, kullanıcı şerhine ilişkin olup, söz konusu taşınmazın mülkiyeti
Esas No : 2025/5127
Karar No : 2025/7800
Hazineye ait olduğundan, bu davalarda mülkiyet hakkı bakımından değerlendirme yapılması mümkün
değildir.
Yukarıda anlatılan hususlar dikkate alınarak somut olay incelendiğinde, dava konusu ....... ada ....... parsel
sayılı taşınmaz hakkında eldeki dava dosyasıyla Hazine adına tespit ve tescil edilerek beyanlar hanesine
taşınmazın bir kısmı üzerinde davacı ..........'in fiili kullanımında olduğuna dair şerh verilmiştir.
Ne var ki, aynı taşınmaz hakkın da davacısı ........ olan ve taşınmazın bir kısmı üzerinde adına kullanıcı
şerhi verilmesine yönelik olarak 10.06.2011 tarihinde açılan Erdemli 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin
........ Esas sayılı dava dosyasında yapılan yargılama sonunda, davanın kabulüne, ......... ada ......... parsel
sayılı taşınmazın üzerindeki "taşınmaz ve üzerindeki bahçe .......'in kullanamındadır " şeklindeki şerhin
iptaline, taşınmazın fen bilirkişisinin 13.11.2012 tarihli krokisinde (A) harfi ile gösterilen 2.531,98
metrekarelik kısmının .......'in, (B) harfi ile gösterilen 474,02 metrekarelik kısmının ise ......'in
kullanımındadır" şeklinde şerh verilmesine karar verilmiş ve bu kararın da 03.06.2013 tarihinde
taraflarca temyiz edilmeksizin kesinleştiği anlaşılmıştır. Buna karşın, söz konusu ilk dava henüz derdest
iken, aynı taşınmaza ilişkin olarak bu kez 10.05.2012 tarihinde davacı ........ tarafından eldeki dava
açılmış ve eldeki dava, 10.06.2011 tarihinde açılan Erdemli 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin ........ Esas
sayılı dava dosyasıyla birleştirilmeden sonuçlandırılmıştır.
6100 sayılı Kanun'nun 30. maddesi uyarınca "Hâkim, yargılamanın usul ekonomisi ilkesine uygun
biçimde yürütülmesini sağlamakla yükümlüdür." ve aynı Kanun'un 166/1. maddesindeki "Aynı yargı
çevresinde yer alan aynı düzey ve sıfattaki hukuk mahkemelerinde açılmış davalar, aralarında bağlantı
bulunması durumunda, davanın her aşamasında, talep üzerine veya kendiliğinden ilk davanın açıldığı
mahkemede birleştirilebilir. Birleştirme kararı, ikinci davanın açıldığı mahkemece verilir." ve 166/4.
maddesindeki "Davaların aynı veya birbirine benzer sebeplerden doğması ya da biri hakkında verilecek
hükmün diğerini etkileyecek nitelikte bulunması durumunda, bağlantı var sayılır." hükmü gereğince
somut olayda, davaların aynı taşınmaza ilişkin olması, kullanım kadastrosu kapsamında beyanlar
hanesine yazılacak kullanım şerhlerinin taşınmazın tamamı bakımından hukuki sonuç doğurması ve aynı
taşınmaz hakkında farklı mahkemelerce verilen kararların çelişkili sonuçlar doğurma ihtimali bulunması
karşısında, davalar arasında açık ve güçlü bir hukuki bağlantı bulunduğu kuşkusuzdur.
Kadastro davalarına bakmakla görevli gerek Yargıtay (Kapatılan) 16. ve 20. Hukuk Dairelerinin ve
bilahare bu görevi devralan Dairemizin yerleşik uygulamasına göre, kullanım kadastrosuna ilişkin
davalarda verilen kararlar, mülkiyet hakkı doğurmamakla birlikte, 2/B uygulamaları ve sonraki satış
işlemleri bakımından hak sahipliğinin belirlenmesinde esas alınan nitelikte olup, taşınmazın bütünlüğü
içinde değerlendirilmesi zorunlu olduğundan ve aynı taşınmaz hakkında farklı mahkemelerce, farklı
kullanım şerhleri oluşturacak şekilde hüküm kurulmasının hukuki güvenlik ilkesini zedeleyeceği gibi,
ileride telafisi güç veya imkânsız sonuçların doğmasına da neden olacağından farklı mahkemelerde aynı
taşınmaz veya taşınmazlara ilişkin olarak kullanım kadastrosundan kaynaklanan davaların birlikte
yargılamasının yapılarak ve dava dosyaları hakkında tek dava dosyası üzerinden karar verilmesi
gerektiğinden Erdemli 2. Asliye Hukuk Mahkemesince, eldeki davanın açıldığı tarihte derdest bulunan ve
daha önce açılmış olan Erdemli 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin...... Esas sayılı dosyası ile eldeki dava
dosyasının 6100 sayılı Kanun'un 166/1 ve 4. maddeleri uyarınca zorunlu olarak birleştirilmesine karar
verilmesi gerekirken yazılı şekilde davanın esası hakkında karar verilmiş olması isabetsiz olup kanun
yararına temyiz isteminin yukarıda açıklanan sebeplerle kabulü ile İlk Derece Mahkemesince verilen
kararın kanun yararına bozulması gerektiği sonucuna varılmıştır.
V. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Adalet Bakanlığının 6100 sayılı Kanun’un 363. maddesinin birinci fıkrasına dayalı kanun yararına
Esas No : 2025/5127
Karar No : 2025/7800
temyiz isteminin kabulü ile kararın sonuca etkili olmamak üzere KANUN YARARINA
BOZULMASINA,
Dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Adalet Bakanlığına gönderilmesine,
24.12.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Başkan Üye Üye Üye Üye
Benzer Kararlar
Yargıtay 8. Hukuk Dairesi — Kullanıcı Şerhi Davasında Davayı Kabul
Yargıtay 8. Hukuk Dairesi — Kadastro Tutanağı Sonrası Görevli Mahkeme
Tüm Medeni Usul Hukuku Kararları ›
İlgili Sayfalar
Hukuk Davalarında Harç ve Yargılama Gideri Hesabı
Benzer bir uyuşmazlıkla ilgili görüşmek isterseniz iletişim bilgilerine ulaşabilirsiniz.
Bu sayfa genel bilgilendirme amacı taşır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Özet ve açıklamalar site tarafından hazırlanmıştır; karar metni resmî kaynaktan alınmıştır.
Karar Künyesi
Mahkeme
Yargıtay 8. Hukuk Dairesi
İlgili Hukuk Dalı
Medeni Usul Hukuku
Esas No
2025/5127
Karar No
2025/7800
Karar Tarihi
24 Aralık 2025
Oy Durumu
Oybirliği
Resmî Kaynak
Adalet Bakanlığı Hukuk İşleri Genel Müdürlüğü
Hukuki Destek
Av. Mete ŞAHİN Hukuk Bürosu
Bu sayfadaki bilgiler genel niteliktedir; kendi dosyanızın değerlendirilmesi için büroyla iletişime geçebilirsiniz.
Işınlar Mah. İvedik Cad. No: 116/1, Yenimahalle/Ankara
İlgili Hukuk Alanları