CEZA MUHAKEMESİ HUKUKU
Yargıtay Ceza Genel Kurulu — Yeni Gerekçeli Hükümde Temyiz İncelemesi
2024/496 E., 2026/263 K. · 22 Nisan 2026
İçerik Sorumlusu: Av. Mete ŞAHİN · Son Güncelleme: 4 Kasım 2026
Kararın Özeti
Yargıtay Ceza Genel Kurulu, yerel mahkemenin direnme olarak adlandırdığı kararın gerçekte yeni bir hüküm olup olmadığını önceledi. Mahkemenin, bozma kararında tartışılması istenen hususları ele alıp önceki hükümde bulunmayan gerekçeler kullandığını belirledi. Bu nedenle kararın ilk temyiz incelemesinin ilgili ceza dairesince yapılması gerektiği sonucuna vardı. Dosyayı bu amaçla gönderdi. Kurul, sanığın dolandırıcılık ve sahtecilik suçlarını işleyip işlemediğini bu kararla çözmedi; beraat hükmünü de onamadı.
Hukuki İlke
Direnme adıyla verilen karar, önceki hükümde bulunmayan ve daire denetiminden geçmemiş yeni gerekçeye dayanıyorsa yeni hüküm niteliğindedir; temyiz incelemesi ilgili daireye aittir.
Sonuç
Karar yeni hüküm sayılarak dosya, Yargıtay 11. Ceza Dairesinde temyiz incelemesi yapılmak üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına tevdi edildi.
İlgili Mevzuat
5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu — m. 307
Yargıtay İç Yönetmeliği — m. 27
Bu bölümde karar metninde atıf yapılan hükümler gösterilmiştir. Kararda anılan hüküm, bugün yürürlükte olan metinle aynı olmayabilir.
Kararın Tam Metni
Aşağıdaki metin, kararın resmî kaynaktaki metnidir. Resmî metindeki maskelemeler korunmuştur.
Ceza Genel Kurulu 2024/496 E. , 2026/263 K.
"İçtihat Metni"
KARARI VEREN
YARGITAY DAİRESİ : 11. Ceza Dairesi
MAHKEMESİ :Ağır Ceza
SAYISI : 356-25
I. HUKUKÎ SÜREÇ
Nitelikli dolandırıcılık ve resmî belgede sahtecilik suçlarından sanığın 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 223/2-e maddesi uyarınca beraatine ilişkin Balıkesir 2. Ağır Ceza Mahkemesince verilen 21.04.2015 tarihli ve 169-137 sayılı hükümlerin, Cumhuriyet savcısı tarafından temyiz edilmesi üzerine dosyayı inceleyen Yargıtay 11. Ceza Dairesince 04.04.2023 tarih ve 19655-2503 sayı ile; "... Sanık ile diğer sanık ...'in iştirak hâlinde hareket ederek çalıntı çek kullanmak suretiyle dolandırıcılık suçunu işledikleri iddiasıyla açılan kamu davasında; sanık ...'in savunmasında, sanık ...'ın suça konu çeki kendisine getirerek ciro etmesini istemesi üzerine çeki imzaladığını beyan etmesi, sanık ...'ın savunmasında çek üzerinde boş olarak yer alan kısma lehdar olarak ... yazısını kendisinin yazdığını bildirmesi, UYAP üzerinden yapılan incelemede ve Mahkemece yapılan değerlendirmede de sanıklar hakkında benzer şekilde olaylara ilişkin olarak açılan çok sayıda kamu davasının bulunduğunun anlaşılması ile sanıkların bu yöndeki savunmalarının ticari hayatın gereklerine uygun olmaması karşısında, sanık ... hakkında da atılı suçlardan mahkûmiyet hükümleri kurulması gerekirken delillerin takdirinde hataya düşürülerek beraat kararları verilmesi," isabetsizliğinden bozulmasına karar verilmiştir.
Balıkesir 2. Ağır Ceza Mahkemesi ise 16.01.2024 tarih ve 356-25 sayı ile; "..Sanık ...'in çekin çalıntı ve sahte olarak düzenlendiği konusunda bilgisi olduğuna dair savunmasının aksine delil bulunmadığı, yine getirtilen icra dosyaları kapsamında sanığın ...'den alacaklı olduğunun da tespit edildiği, sanık ...'in incelenen diğer mahkeme kararlarında da görüldüğü üzere sürekli çalıntı, kaybolmuş veya kopyalanmış çeklere ciro yaptığı ve yine bu çekleri ...'in hatırına binaen ciroladığını beyan ederek suçtan kurtulmaya çalıştığı, ancak bu beyanların incelenen mahkeme kararlarında da inandırıcı bulunmadığı, suça konu çekin 2012 yılında piyasaya sürüldüğü, Ankara 4. Ağır Ceza Mahkemesi 2014/3 24... /325 Karar sayılı dosyasına konu çeklerin keşide tarihlerinin de 2012 yılı olduğu gözetildiğinde sanık ...'in savunmalarının itibar edilebilir mahiyette olduğu, kaldı ki yakın tarihlerdeki çeklerle ilgili sanık ... hakkında verilen beraat kararının kanun yolu denetiminden geçerek kesinleştiği gözetildiğinde, hukuki güvenlik ilkesi gereği yargısal kararlardaki tutarlılığın sağlanması, sanığın benzer mahiyetteki suç tarihine yakın tarihlerdeki eylemlerinin bir bütün olarak değerlendirildiğinde, sanığın suça konu sahte olarak düzenlenen çeki bilerek kullandığına veya diğer sanıkla işbirliği içinde hareket ettiğine dair her türlü şüpheden uzak kesin ve yeterli delilin olmadığı," şeklindeki gerekçeyle bozmaya direnerek önceki hükümler gibi sanığın beraatine karar vermiştir.
Direnme kararına konu bu hükümlerin de Cumhuriyet savcısı tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 10.06.2024 tarihli ve 49335 sayılı düşme ve bozma istemli tebliğnamesiyle dosya CMK'nın 307. maddesi uyarınca kararına direnilen Daireye gönderilmiş, aynı madde uyarınca inceleme yapan Yargıtay 11. Ceza Dairesince 24.09.2024 tarih ve 3528-10563 sayı ile direnme kararının yerinde görülmemesi üzerine Yargıtay Birinci Başkanlığına gönderilen dosya, Ceza Genel Kurulunca değerlendirilmiş ve açıklanan gerekçelerle karara bağlanmıştır.
II. UYUŞMAZLIK KAPSAMI, KONUSU VE ÖN SORUN
Direnmenin kapsamına göre inceleme sanık hakkında kurulan beraat hükümleri ile sınırlı olarak yapılmıştır.
Özel Daire ile Yerel Mahkeme arasında oluşan ve Ceza Genel Kurulunca çözümlenmesi gereken uyuşmazlık; sanığa isnat edilen nitelikli dolandırıcılık ve resmî belgede sahtecilik suçlarının sabit olup olmadığının belirlenmesine ilişkin ise de Yargıtay İç Yönetmeliği’nin 27. maddesi uyarınca öncelikle; Yerel Mahkeme kararının yeni hüküm niteliğinde olup olmadığının değerlendirilmesi gerekmektedir.
III. ÖN SORUNA İLİŞKİN BİLGİLER
İncelenen dosya kapsamından;
Yerel Mahkemece sanık hakkında nitelikli dolandırıcılık ve resmî belgede sahtecilik suçlarından kurulan beraat hükmünün, Özel Dairece; "…Sanık ...'in savunmasında, sanık ...'ın suça konu çeki kendisine getirerek ciro etmesini istemesi üzerine çeki imzaladığını beyan etmesi, sanık ...'ın savunmasında çek üzerinde boş olarak yer alan kısma lehdar olarak ... yazısını kendisinin yazdığını bildirmesi, UYAP üzerinden yapılan incelemede ve Mahkemece yapılan değerlendirmede de sanıklar hakkında benzer şekilde olaylara ilişkin olarak açılan çok sayıda kamu davasının bulunduğunun anlaşılması ile sanıkların bu yöndeki savunmalarının ticari hayatın gereklerine uygun olmaması karşısında, sanık ... hakkında da atılı suçlardan mahkûmiyet hükümleri kurulması gerektiği" isabetsizliğinden bozulması üzerine dosyayı inceleyen Yerel Mahkemece; "...Suça konu çekin 2012 yılında piyasaya sürüldüğü, Ankara 4. Ağır Ceza Mahkemesi 2014/3 24... /325 Karar sayılı dosyasına konu çeklerin keşide tarihlerinin de 2012 yılı olduğu gözetildiğinde sanık ...'in savunmalarının itibar edilebilir mahiyette olduğu, kaldı ki yakın tarihlerdeki çeklerle ilgili sanık ... hakkında verilen beraat kararının kanun yolu denetiminden geçerek kesinleştiği gözetildiğinde, hukuki güvenlik ilkesi gereği yargısal kararlardaki tutarlılığın sağlanması, sanığın benzer mahiyetteki suç tarihine yakın tarihlerdeki eylemlerinin bir bütün olarak değerlendirildiğinde, sanığın suça konu sahte olarak düzenlenen çeki bilerek kullandığına veya diğer sanıkla işbirliği içinde hareket ettiğine dair her türlü şüpheden uzak kesin ve yeterli delilin olmadığı kanaatine varılmış olup aksi kabulün çelişkili yargısal kararların meydana gelmesine neden olacağı anlaşılmakla önceki hükümde direnilmesine, sanık ...'ın resmi belgede sahtecilik suçu ve dolandırıcılık suçlarında ayrı ayrı beraatine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir." şeklinde, önceki hükümde yer almayan, Özel Dairenin bozma ilamında belirtilen hususların da tartışılması suretiyle yeni ve değişik gerekçelerle direnme kararı verildiği anlaşılmıştır.
IV. GEREKÇE
A. Ön Sorun Konusuna İlişkin Açıklamalar
Ceza Genel Kurulunun süreklilik kazanmış uygulamalarına göre şeklen direnme kararı verilmiş olsa dahi;
a) Bozma kararı doğrultusunda işlem yapmak,
b) Bozma kararında tartışılması gerektiği belirtilen hususları tartışmak,
c) Bozma sonrası yapılan araştırma, inceleme ya da toplanan yeni delillere dayanmak,
d) Önceki kararda yer almayan ve daire denetiminden geçmemiş olan yeni ve değişik gerekçe ile hüküm kurmak,
Suretiyle verilen hüküm, direnme kararı olmayıp yeni bir hükümdür. Bu nitelikteki bir hükmün temyiz edilmesi hâlinde ise incelemenin Yargıtayın ilgili dairesi tarafından yapılması gerekmektedir.
B. Somut Olayda Ön Soruna İlişkin Değerlendirme
Özel Dairece, Yerel Mahkeme tarafından verilen beraat hükmünün bozulmasından sonra Yargıtay bozma ilamında yer alan hususların da tartışılması suretiyle yeni ve değişik gerekçeyle hüküm kurulması direnme kararı niteliğinde değildir. Bu yeni hükmün doğrudan Ceza Genel Kurulunca ele alınması mümkün olmadığından dosyanın temyiz incelemesi için Özel Daireye gönderilmesine karar verilmelidir.
V. KARAR
Açıklanan nedenlerle;
Balıkesir 2. Ağır Ceza Mahkemesinin 16.01.2024 tarihli ve 356-25 sayılı kararı yeni hüküm niteliğinde olduğundan dosyanın temyiz incelemesi için Yargıtay 11. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 22.04.2026 tarihinde yapılan müzakerede oy birliğiyle karar verildi.
Benzer Kararlar
Yargıtay Ceza Genel Kurulu — Bozmadan Sonra Esas Mütalaası
Yargıtay Ceza Genel Kurulu 2022/487 E., 2025/602 K. — Bozma Sonrası Mütalaa ve Son Söz
Yargıtay 7. Ceza Dairesi — Kanuni İade Sonrası Kaçakçılık Hükmünün Kanun Yolu
Yargıtay 7. Ceza Dairesi — Bozma Sonrası Geri Bırakılan Hükümde Kanun Yolu ve Vekâlet Ücreti
Tüm Ceza Muhakemesi Hukuku Kararları ›
İlgili Sayfalar
Benzer bir uyuşmazlıkla ilgili görüşmek isterseniz iletişim bilgilerine ulaşabilirsiniz.
Bu sayfa genel bilgilendirme amacı taşır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Özet ve açıklamalar site tarafından hazırlanmıştır; karar metni resmî kaynaktan alınmıştır.
Karar Künyesi
Mahkeme
Yargıtay Ceza Genel Kurulu
İlgili Hukuk Dalı
Ceza Muhakemesi Hukuku
Esas No
2024/496
Karar No
2026/263
Karar Tarihi
22 Nisan 2026
Oy Durumu
Oy birliği
Resmî Kaynak
Adalet Bakanlığı Mevzuat ve İçtihat Programı
Hukuki Destek
Av. Mete ŞAHİN Hukuk Bürosu
Bu sayfadaki bilgiler genel niteliktedir; kendi dosyanızın değerlendirilmesi için büroyla iletişime geçebilirsiniz.
Işınlar Mah. İvedik Cad. No: 116/1, Yenimahalle/Ankara
İlgili Hukuk Alanları