top of page

Ana Sayfa › İçtihatlar

 

Bireysel Başvuru Kararları  ·  İŞ HUKUKU  ·  BİREYSEL BAŞVURUNUN KABUL EDİLEMEZLİĞİ

Anayasa Mahkemesi Birinci Bölüm — İşe İade Davasında Eski Disiplin Olaylarının Birlikte Değerlendirilmesi

 

B. No: 2014/623 · 26 Aralık 2017

 

İçerik Sorumlusu: Av. Mete ŞAHİN · Son Güncelleme: 21 Kasım 2026

 

Kararın Özeti

 

İşçi, görev yeri değişiklikleri ve disiplin işlemlerinden sonra işten çıkarıldı. İşe iade davasında şikâyet hakkını kullandığını ve ceza davasındaki beraatin gözetilmediğini ileri sürdü. Anayasa Mahkemesi, işyeri olayları ve disiplin süreci hakkındaki delil değerlendirmesinde açık keyfîlik veya bariz takdir hatası görmedi. Makul sürede yargılanma şikâyetini ayrıca inceledi. İki derecede yaklaşık 16 ay süren yargılamada hakkı ihlal edecek bir gecikme olmadığı gerekçesiyle bu şikâyeti de açıkça dayanaktan yoksun buldu.

 

Hukuki İlke

 

Derece mahkemelerinin delil takdiri, açık keyfîlik veya bariz takdir hatası bulunmadıkça bireysel başvuruda yeniden incelenmez. Makul süre yönünden Anayasa Mahkemesi somut davadaki iki dereceli yargılama sürecini bir bütün olarak değerlendirdi.

 

Sonuç

 

Delil takdirine ve makul sürede yargılanmaya ilişkin şikâyetler açıkça dayanaktan yoksun bulundu. Başvuru oy birliğiyle kabul edilemez bulundu ve yargılama giderleri başvurucu üzerinde bırakıldı.

 

İlgili Mevzuat

 

  • Türkiye Cumhuriyeti Anayasası — m. 36, 141
    Makul sürede yargılanma hakkı

  • Türkiye Cumhuriyeti Anayasası — m. 148/4
    Bireysel başvuruda kanun yolu denetiminin sınırı

Bu bölümde karar metninde atıf yapılan hükümler gösterilmiştir. Kararda anılan hüküm, bugün yürürlükte olan metinle aynı olmayabilir.

 

Kararın Tam Metni

 

Aşağıdaki metin, kararın resmî kaynaktaki metnidir. Kişileri belirleyebilen bilgiler “...” ile gizlenmiştir.

 

TÜRKİYE CUMHURİYETİ


ANAYASA MAHKEMESİ


 


 


BİRİNCİ BÖLÜM


 


KARAR


 


... BAŞVURUSU


(Başvuru Numarası: 2014/623)


 


Karar Tarihi: 26/12/2017


 


BİRİNCİ BÖLÜM


 


KARAR


 


 


Başkan


:


Burhan ÜSTÜN


Üyeler


:


Hicabi DURSUN


 


 


Kadir ÖZKAYA


 


 


Rıdvan GÜLEÇ


 


 


Yusuf Şevki


HAKYEMEZ


Raportör


:


Recep KAPLAN


Başvurucu


:


...


Halil TOPALAN


Vekilleri


:


Av. ...


 


 


Av. ...


 


 


 


I. BAŞVURUNUN KONUSU


1. Başvuru, delillerin eksik ve hatalı değerlendirilmesi sonucu


işe iade davasının reddedilmesi nedeniyle adil yargılanma hakkının ihlal


edildiği iddiasına ilişkindir.


II. BAŞVURU SÜRECİ


2. Başvuru 14/1/2014 tarihinde yapılmıştır.


3. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yapılan ön


incelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur.


4. Komisyonca başvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm


tarafından yapılmasına karar verilmiştir.


5. Bölüm Başkanı tarafından başvurunun kabul edilebilirlik ve esas


incelemesinin birlikte yapılmasına karar verilmiştir.


6. Başvuru belgelerinin bir örneği bilgi için Adalet Bakanlığına


(Bakanlık) gönderilmiştir. Bakanlık, Anayasa Mahkemesinin önceki kararlarına ve


bu kapsamda sunulan görüşlerine atfen başvuru hakkında görüş sunulmayacağını


bildirmiştir.


III. OLAY VE OLGULAR


7. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle ve Ulusal


Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) aracılığıyla erişilen bilgi ve belgeler


çerçevesinde olaylar özetle şöyledir:


8. Başvurucu 1968 doğumlu olup olaylar tarihinde Balıkesir İl


Özel İdaresinde iş akdi çerçevesinde işçi olarak çalışmaktadır.


9. Başvurucu 1992 yılında Şanlıurfa ili Siverek ilçesinde işe


başlamış olup 2004 yılında naklen atama suretiyle Balıkesir İl Özel İdaresine


(İdare) gelmiştir.


10. Başvurucu, 2005 yılında sağlık sorunlarına rağmen çalıştığı


İdare tarafından kendisine vizite kağıdı


verilmemesinin yasal olmadığı ve usulsüz olduğu gerekçesiyle ilgili Valiliğe


şikâyette bulunmuştur. Anılan şikâyetin usulsüz olduğu gerekçesiyle başvurucuya


maaştan kesme cezası verilmiştir. Bu ceza daha sonra Balıkesir İş Mahkemesi ve


Yargıtay kararlarıyla iptal edilmiştir.


11. Başvurucunun da çalıştığı birimde 2005 yılı yaz aylarında


yaşanan bir münakaşa ile ilgili başvurucunun tanık olarak verdiği beyanların


üst makamları aldatmak maksatlı olduğu gerekçesiyle başvurucu hakkında disiplin


soruşturması açılarak iş akdi feshedilmiştir. Ancak daha sonra İdare Yüksek


Disiplin Kurulu kararıyla fesih işlemi iptal edilerek altı gündelik para cezası


verilmiştir.


12. Başvurucu 16/12/2005 tarihinde Balıkesir merkezdeki


görevinden alınarak Balıkesir ili Dursunbey ilçesinde İdareye bağlı bakımevinde


akaryakıtçı olarak görevlendirilmiştir. Buradaki görevi esnasında izin istemede


karışıklığa neden olduğu için başvurucuya uyarma cezası verilmiştir.


13. Dursunbey ilçesinde kısa bir süre çalışan başvurucu


24/3/2006 tarihinde tekrar Balıkesir merkeze alınmış ve dört yılı aşkın bir


süre İdarede farklı birimlerde büro hizmetlerinde çalışmıştır.


14. Başvurucu 5/11/2010 tarihinde İdarenin Destek Hizmetleri


Müdürlüğü saha amirliğinde, 27/12/2010 tarihinde ise Tarımsal Hizmetler


Müdürlüğü Laboratuvarında görevlendirilmiştir.


15. Başvurucu; sürekli yerinin değiştirildiği, kendisine iş


verilmediği, diğer personelden ayrı tutulduğu, yalnızlaştırma ve bezdirme


uygulamalarına maruz bırakıldığı şikâyetleriyle suç duyurusunda bulunmuştur.


Yapılan soruşturmanın kovuşturmaya yer olmadığına dair karar ile sonuçlanması


üzerine başvurucuya disiplin cezası verilmiştir.


16. Başvurucu 7/2/2011 tarihinde İdare binasında bir kavgaya


karışması üzerine uyarı cezası almıştır. Başvurucu, konuyla ilgili ceza


yargılamasında beraat etmiştir.


17. Başvurucunun İdarede çalıştığı odasındaki İdareye ait


bilgisayarlardan yerel bir gazeteye yapılan yorumlar nedeniyle diğer iki


kişiyle birlikte başvurucuya da 28/10/2011 tarihinde maaştan kesme cezası


verilmiştir. Başvurucu konuyla ilgili ceza yargılamasında inandırıcı kanıt elde


edilemediğinden beraat etmiştir.


18. Takip eden süreçte başvurucunun çalıştığı birimler birkaç


kez daha değiştirilmiştir.


19. Başvurucu 17/2/2012 tarihinde Balıkesir ili Balya ilçesi


Özel İdare Müdürlüğünde kaloriferci olarak görevlendirilmiştir.


20. Başvurucu;İdareninkendisineyıllarcasistematikbiçimdepsikolojiktacizveyıldırmapolitikası


uyguladığı, görev yerinisüreklideğiştirdiği ve


ensonuyarmacezasıvererekBalyaİlçeÖzelİdareMüdürlüğündegörevlendirdiği


gerekçeleriyle uyarmacezasınınveBalıkesirBalyaİlçeÖzelİdareMüdürlüğüneyapılanatamasınıniptali,


ayrıcamobbinguygulanmasınedeniylemanevitazminat


istemli olarak14/3/2012 tarihinde Balıkesir 1. İş Mahkemesinde dava açmıştır.


Anılan dava 30/12/2013 tarihinde; işyerinindeğiştirilmesinin-koşullarıvarsa-


işçiyeişeiadedavasıaçmaveyaişakdinihaklınedenlefeshetmeolanağıverdiği,


dolayısıylamahkemeceatamanıniptaliyönündekararverilmesineolanakolmadığı, mobbinguygulandığı iddiasının da kesinveinandırıcıdelillerle


kanıtlanamamış olduğu ve başvurucunun kenditanıklarının


dahi bu iddiayıdoğrulamadığı gerekçeleriyle


reddedilmiştir. Bu karar 15/9/2015 tarihinde Yargıtayca


onanmıştır. Karara karşı yapılan 14/12/2015 tarihli bireysel başvuru, verilen


kesin süre içinde bildirilen eksikliklerin tümünün giderilmediği gerekçesiyle


3/3/2016 tarihinde idari yönden reddedilmiştir.


21. Öte yandan anılan mobbing davası


açıldıktan sonra yerel basında "Balıkesir'den


Bir Mobbing Manzarası" ve "İl Özel İdaresine Mobing


Davası" başlıklı haberler yapılmıştır. Bu haberler üzerine yerelbasına "işverentarafındankendisine psikolojiktacizveyıldırma(mobbing)uygulandığı, giyimyardımıaldığıhaldealmadığı,


lojmanverildiğihaldeverilmediği gibi gerçeğe aykırı


ve işvereni küçük düşürücü beyanlarda bulunduğu" iddiaları


çerçevesinde başvurucu hakkında soruşturma başlatılmıştır. Anılan disiplin


soruşturması sonucunda İdare Disiplin Kurulunun 16/4/2012 tarihli kararıyla


başvurucunun iş akdi feshedilmiştir. Disiplin Kurulu Kararının gerekçesi


şöyledir:


“ ...Daha önceden de görev yerinisüreklideğiştirdiklerigerekçesiyleÖzelİdareeskigenelsekretervekili...


ileMaliHizmetler müdürü ...aleyhineC.


Başsavcılığı'nayaptığışikayetinyerindegörülmeyerektakipsizlik


kararıverilmesisonucu yersiz


şikayettebulunmasınedeniyledavacıya4yevmiye kesim cezası verildiği


, davacınınöncedendeçeşitlidisiplincezalarıaldığıveterfiedemediği


, yerelbasında kendisinemobbinguygulandığı


, giyimyardımıyapılmadığı ,


lojmantahsisedilmediğigibihaksızvedavalıidareyiküçükdüşürürbiçimdebeyanlardabulunduğugerekçesiyle


, önceden de4yevmiyekesimcezasıalandavacınınaynıeylemiyenidenişlediğiiçinişakdininfeshine...


"


22. Başvurucununbukararaleyhineyaptığıitirazİdare


YüksekDisiplinKurulu'nun14/5/2012tarihli kararı ilereddedilmiştir.


Başvurucu bunun üzerine 18/5/2012 tarihinde Balıkesir1. İşMahkemesindeişeiadedavasıaçmıştır.


İlk derece mahkemesince kabul edilen bu dava, Yargıtayca


reddedilmiştir. Yargıtayın gerekçesi şöyledir:


"...Davacı hakkında daha önceden genel


sekreter hakkında küçük düşürücü yorumlar yapılması, görev yerinin


değiştirilmesi sebebiyle şikayette bulunması, başka


bir işçiyle kavga etmesi sebebiyle savunması alınarak disiplin cezaları


verilmiştir. Davacı hemen her konuda bilgi edinme kanunu kapsamında dilekçe ile


işverenden bilgi istemiştir. Fesih sebebi ise davacının kendisine mobbing uygulandığına dair yerel basında haber yapılmış


olmasıdır. Davacının geçmişteki davranışları da dikkate alındığında iş sözleşmesinindevamı işveren için çekilmez bir hal


almıştır..."


23. Anılan karar başvurucuya 16/12/2013 tarihinde tebliğ


edilmiştir.


24. Başvurucu 14/1/2014 tarihindebireysel


başvuruda bulunmuştur.


IV. İNCELEME VE GEREKÇE


25. Mahkemenin 26/12/2017 tarihinde yapmış olduğu toplantıda


başvuru incelenip gereği düşünüldü:


A. Makul Sürede


Yargılanma Hakkının İhlal Edildiğine İlişkin İddia


1. Başvurucunun İddiaları


26. Başvurucu, işe iade davasının Kanun'da belirlenen sürelerde


tamamlanmadığını belirterek makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğini


ileri sürmüştür.


2. Değerlendirme


27. Anayasa'nın 36. ve 141. maddeleri bağlamında medeni hak ve


yükümlülüklere ilişkin uyuşmazlıkların makul sürede karara bağlanması


gerektiğine dair temel ilkeler Anayasa Mahkemesince daha önce incelenmiş ve bu


konuda kararlar verilmiştir (Güher Ergun ve


diğerleri, B. No: 2012/13, 2/7/2013; Güher Ergun ve Tosun Tayfun Ergun, B. No: 2012/12,


17/9/2013). Başvuru konusu olayda bu ilkelerden ayrılmayı gerektiren bir husus bulumamaktadır.


28. Somut olayda 18/5/2012 tarihinde açılan davanın 19/9/2013


tarihindeki Yargıtay kararıyla kesinleştiği anlaşılmıştır.


29. Başvuruya konu yargılama süreci incelendiğinde davanın iki


dereceli bir yargılama sisteminde toplam on altı ay sürdüğü, yargılama


sürecinin bütünü dikkate alındığında başvurucunun haklarını ihlal edecek bir


gecikme olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.


30. Açıklanan nedenlerle başvurunun bu kısmının diğer kabul


edilebilirlik koşulları yönünden incelenmeksizin açıkça dayanaktan yoksun olması nedeniyle kabul edilemez


olduğuna karar verilmesi gerekir.


B. Yargılamanın Sonucunun


Adil Olmadığına İlişkin İddia


1. Başvurucunun İddiaları


31. Başvurucu; davasının reddine ilişkin Yargıtay kararında


anayasal şikâyet hakkı çerçevesinde yaptığı suç duyurusu üzerine verilen


disiplin cezalarının, ceza davasında kendisi açısından beraatla sonuçlanan


disiplin cezalarına konu eylemlerinin ve bilgi edinme hakkını kullanmasının


gerekçe olarak kullanıldığını belirtmiştir. Başvurucuya göre Yargıtayın kararı hukuki ve maddi dayanaktan yoksun olup


hukuka aykırıdır. Başvurucu bu nedenlerle çalışma hürriyeti, hak arama hürriyeti,


bilgi edinme hakkı, sosyal güvenlik hakkı ve dilekçe hakkının ihlal edildiği


iddialarını ileri sürmektedir.


2. Değerlendirme


32. Anayasa Mahkemesi, olayların başvurucu tarafından yapılan


hukuki nitelendirmesi ile bağlı olmayıp olay ve olguların hukuki tavsifini


kendisi takdir eder (Tahir Canan,


B. No: 2012/969, 18/9/2013, § 16). Başvurucunun iddialarının özü, delillerin


yargılama makamlarınca eksik ve hatalı değerlendirilmesi sonucunda adil olmayan


bir karar verildiğine ilişkindir. Bu nedenle anılan iddiaların adil yargılanma


hakkı kapsamında incelenmesi gerektiği değerlendirilmiştir.


33. Anayasa’nın 148. maddesinin dördüncü fıkrasında kanun


yolunda gözetilmesi gereken hususlara ilişkin şikâyetlerin bireysel başvuruda


incelenemeyeceği belirtilmiştir. Bu kapsamda ilke olarak mahkemeler önünde dava


konusu yapılmış maddi olay ve olguların kanıtlanması, delillerin


değerlendirilmesi, hukuk kurallarının yorumlanması ve uygulanması ileuyuşmazlıkla ilgili varılan sonucun adil olup olmaması


bireysel başvurukonusu olamaz. Ancak bireysel başvuru


kapsamındaki hak ve özgürlüklere müdahale teşkil eden, bariz takdir hatası veya


açık bir keyfîlik içeren yorum, uygulama ve sonuçlar


Anayasa Mahkemesinin denetim yetkisi kapsamındadır (Ahmet Sağlam, B. No: 2013/3351, 18/9/2013, § 42).


34. Somut olayda Yargıtay, başvurucu ile İdare arasında uzun


yıllardır sıkıntılı bir biçimde devam ettiği açık olan iş ilişkisinde (bkz. §§


11, 12, 15, 16, 17) geçmişte yaşanan ve başvurucunun disiplin cezaları almasına


yol açan birtakım olayları bir bütün hâlinde değerlendirerek bir sonuca


ulaşmıştır (bkz. § 22). Her ne kadar başvurucunun suç duyurusunun kovuşturmaya


yer olmadığına dair kararla sonuçlanması sonrasında verilen disiplin cezasına


ve bilgi edinme hakkının kullanılmasına dair iddialarının ifade özgürlüğü


kapsamında değerlendirilmesi gereken meseleler olduğu düşünülebilirse de Yargıtayın davanın reddi yönündeki kanaatinin oluşmasında


tek başına bu hususların etkili olmadığı, bir başka ifadeyle Yargıtayın karar gerekçesinde sadece anılan hususlara


dayanmadığı, taraflar arasındaki iş ilişkisini çekilmez hale getiren tüm


faktörleri bir bütün olarak değerlendirdiği anlaşılmıştır. Bu itibarla anılan


hususlara karar gerekçeleri arasında yer verilmiş olmasının yargılamayı bir


bütün olarak adil olmaktan çıkardığından ve dolayısıyla başvurucunun adil


yargılanma hakkını ihlal ettiğinden söz edilemez.


35. Yargıtayın gerekçesi ve


başvurucunun iddiaları incelendiğinde iddiaların özünün Yargıtay tarafından


delillerin değerlendirilmesinde ve yorumlanmasında isabet olmadığına ve esas


itibarıyla yargılamanın sonucuna ilişkin olduğu görülmektedir.


36. Açıklanan nedenlerle kanun yolu şikâyeti niteliğinde olan


başvurunun bu kısmının da diğer kabul edilebilirlik koşulları yönünden


incelenmeksizin açıkça dayanaktan yoksun


olması nedeniyle kabul edilemez olduğuna karar verilmesi gerekir.


V. HÜKÜM


Açıklanan gerekçelerle;


A. Başvurunun açıkça


dayanaktan yoksun olması nedeniyle KABUL EDİLEMEZ OLDUĞUNA,


B. Yargılama giderlerinin başvurucu üzerinde BIRAKILMASINA


26/12/2017 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.

 

Benzer Kararlar

 

Yargıtay 9. Hukuk Dairesi — İşe İade Davasında Geçerli Bulunan Fesihten Sonra İşçilik Alacakları

Anayasa Mahkemesi Birinci Bölüm — İşe İade Davasında İstinafın Fesih Gerekçesini Eski Ceza Dosyalarıyla Değiştirmesi

Anayasa Mahkemesi İkinci Bölüm — İşe İade Davasında Kesinleşmemiş Ceza Hükmündeki Olguların İşe Etkisinin Açıklanması

Tüm İş Hukuku Kararları ›

 

İlgili Sayfalar

 

İş Hukuku

 

Benzer bir uyuşmazlıkla ilgili görüşmek isterseniz iletişim bilgilerine ulaşabilirsiniz.

 

Bu sayfa genel bilgilendirme amacı taşır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Özet ve açıklamalar site tarafından hazırlanmıştır; karar metni resmî kaynaktan alınmıştır.

 

Karar Künyesi

 

Mahkeme

Anayasa Mahkemesi Birinci Bölüm

 

Karar Türü

Bireysel Başvuru

 

Başvuru No

2014/623

 

Karar Tarihi

26 Aralık 2017

 

Oy Durumu

Oy birliği

 

Resmî Kaynak

Anayasa Mahkemesi Kararlar Bilgi Bankası

 

Hukuki Destek

Av. Mete ŞAHİN Hukuk Bürosu

 

Bu sayfadaki bilgiler genel niteliktedir; kendi dosyanızın değerlendirilmesi için büroyla iletişime geçebilirsiniz.

Işınlar Mah. İvedik Cad. No: 116/1, Yenimahalle/Ankara

 

0552 725 25 18

WhatsApp ile Yazın

İletişim ve Yol Tarifi

 

İlgili Hukuk Alanları

İş Hukuku Davaları

Tüm Çalışma Alanları ›

 

Hesaplama Araçları

İşçilik Alacakları Hesaplama

Tüm Hesaplama Araçları ›

bottom of page