top of page

Ana Sayfa › İçtihatlar

 

Bireysel Başvuru Kararları  ·  CEZA HUKUKU  ·  HAK İHLALİ

Anayasa Mahkemesi Birinci Bölüm — Gerekçeli Karar Tebliğ Edilmeden Gönderilen Ceza Dosyasında İstinaf Dilekçesi

 

B. No: 2021/10961 · 10 Aralık 2024

 

İçerik Sorumlusu: Av. Mete ŞAHİN · Son Güncelleme: 20 Kasım 2026

 

Kararın Özeti

 

Bir tehdit mahkûmiyetinin yalnız kısa hükmü duruşmada açıklandı. Sanık, gerekçeli karar bildirildikten sonra istinaf nedenlerini sunacağını belirtti. Dosya tebligattan önce istinaf merciine gönderildi. Müdafi inceleme bitmeden ayrıntılı dilekçe verdi ancak merci kararında yalnız sanığın ilk dilekçesini gösterdi. Anayasa Mahkemesi, gerekçeli karar bildirilmeyip sonradan sunulan nedenlerin değerlendirildiği de anlaşılamadığı için savunma için gerekli zaman ve kolaylıklara sahip olma hakkının ihlaline karar verdi.

 

Hukuki İlke

 

Gerekçesiz kısa hükmün ardından dosya tebligattan önce gönderilmişse, zamanında sunulan ayrıntılı istinaf dilekçesinin değerlendirildiği kanun yolu kararından anlaşılmalıdır.

 

Sonuç

 

Kesinleşen tehdit mahkûmiyeti yönünden savunma için gerekli zaman ve kolaylıklara sahip olma hakkının ihlaline ve yeniden yargılamaya karar verildi. Tazminat talebi reddedildi. Hakaret mahkûmiyeti, devam eden temyiz nedeniyle başvurunun kapsamında değildi.

 

İlgili Mevzuat

 

  • Türkiye Cumhuriyeti Anayasası — m. 36
    Kararda anılan

Bu bölümde karar metninde atıf yapılan hükümler gösterilmiştir. Kararda anılan hüküm, bugün yürürlükte olan metinle aynı olmayabilir.

 

Kararın Tam Metni

 

Aşağıdaki metin, kararın resmî kaynaktaki metnidir. Kişileri belirleyebilen bilgiler “...” ile gizlenmiştir.

 

TÜRKİYE CUMHURİYETİ


ANAYASA MAHKEMESİ


 


 


BİRİNCİ BÖLÜM


 


KARAR


 


... BAŞVURUSU


(Başvuru Numarası: 2021/10961)


 


Karar Tarihi: 10/12/2024


R.G. Tarih ve Sayı: 21/8/2025 - 32993


 


 


BİRİNCİ BÖLÜM


 


KARAR


​


Başkan


:


Hasan Tahsin GÖKCAN


Üyeler


:


Recai AKYEL


Selahaddin MENTEŞ


Muhterem İNCE


Yılmaz AKÇİL


Raportör


:


Hüseyin Özgür SEVİMLİ


Başvurucu


:


...


Vekili


:


Av. ...


​


I. BAŞVURUNUN ÖZETİ


1. Başvuru, mahkûmiyet kararının tefhim edilmesinden sonra verilen istinaf kanun yolu başvuru dilekçesi üzerine gerekçeli karar tebliğ edilmeden dosyanın istinaf incelemesi için kanun yolu denetimi yapan makama gönderilmesi ve bu makama sunulan ayrıntılı istinaf dilekçesi değerlendirilmeden istinaf talebinin incelenmesi nedeniyle adil yargılanma hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.


2. Elmalı Cumhuriyet Başsavcılığı, başvurucunun tehdit ve hakaret suçlarından cezalandırılması talebiyle 25/11/2019 tarihinde iddianame düzenlemiştir.


3. Elmalı Asliye Ceza Mahkemesi (Mahkeme) 12/11/2020 tarihinde başvurucunun isnat edilen suçlardan mahkûmiyetine karar vermiştir. Soruşturma evresinde ve Mahkemenin iki celsede tamamladığı yargılama sırasında müdafi yardımından yararlanmayan başvurucuya tefhim edilen kararda gerekçeye yer verilmemiştir.


4. Başvurucu, karara karşı istinaf kanun yoluna başvurduğuna ilişkin 19/11/2020 tarihli dilekçesinde, gerekçeli kararın kendisine tebliğinden sonra gerekçeli olarak mahkûmiyet kararına yönelik istinaf nedenlerini sunacağını bildirmiştir.


5. Gerekçeli karar başvurucuya tebliğ edilmeden Mahkeme, dosyayı istinaf kanun yolu incelemesi için 30/11/2020 tarihli dosya gönderme formuyla Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 4. Ceza Dairesine (Daire) göndermiştir. Anılan formda Mahkeme, karara karşı başvurucunun 19/11/2020 tarihinde istinaf kanun yoluna başvurduğu bilgisine yer vermiştir.


6. 6/5/2019 tarihli vekâletnameye istinaden başvurucuyu temsil eden müdafii, 25/12/2020 tarihinde Daireye gerekçeli olarak istinaf nedenlerini içeren dilekçe sunmuştur. Başvurucu müdafii; dilekçesinde başvurucunun talebine rağmen Mahkemenin gerekçeli kararı başvurucuya tebliğ etmeden dosya gönderme formu düzenleyip dosyayı Daireye gönderdiğini, başvurucunun bu durumu Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) aracılığıyla öğrendiğini, bu nedenle hak kaybı yaşamamak için istinaf nedenlerini sunduğunu beyan etmiştir.


7. Daire; başvurucunun istinaf talebini hakaret suçu yönünden temyiz kanun yolu açık, tehdit suçu yönünden ise kesin olmak üzere 14/1/2021 tarihli kararıyla esastan reddetmiştir. Daire, kararının "İstinaf Başvurusunda Bulunan" başlıklı kısmında başvurucunun adına ve "19/11/2020" ibaresine yer vermiş; 25/12/2020 tarihli gerekçeli istinaf dilekçesine dair herhangi bir açıklama ya da değerlendirme yapmamıştır. Başvurucu müdafii, hakaret suçuna dair Daire kararına karşı temyiz kanun yoluna başvurmuş olup inceleme tarihi itibarıyla dosya Yargıtayda derdesttir.


8. Daire kararı, başka bir suçtan hükümlü olarak 30/11/2020 tarihinden itibaren Elmalı T Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda (İnfaz Kurumu) bulunan başvurucuya 3/2/2021 tarihinde tebliğ edildikten sonra başvurucu tehdit suçundan kesinleşen mahkûmiyet kararı yönünden 12/2/2021 tarihinde bireysel başvuruda bulunmuştur.


9. Komisyon, başvurunun kabul edilebilirlik ve esas incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar vermiştir.


II. DEĞERLENDİRME


10. Başvurucu, gerekçeli kararın kendisine tebliğ edilmemesi ve müdafiinin istinaf nedenlerini sunduğu ayrıntılı istinaf dilekçesi değerlendirilmeden istinaf kanun yoluna başvurusunun reddedilmesi nedeniyle adil yargılanma hakkının ihlal edildiğini ileri sürmüştür.


11. Adalet Bakanlığı (Bakanlık) görüşünde; konuya ilişkin yargısal içtihatlara değindikten sonra ihlal iddiaları ele alınırken Anayasa hükümlerinin, anılan içtihatların ve somut olayın kendine özgü koşullarının dikkate alınması gerektiğini vurgulamıştır. Başvurucu, Bakanlık görüşüne karşı beyanda bulunmamıştır.


12. Başvurucunun iddiaları, adil yargılanma hakkı kapsamındaki savunma için gerekli zaman ve kolaylıklara sahip olma hakkı yönünden incelenmiştir.


13. Açıkça dayanaktan yoksun olmadığı ve kabul edilemezliğine karar verilmesini gerektirecek başka bir neden de bulunmadığı anlaşılan başvurunun kabul edilebilir olduğuna karar verilmesi gerekir.


14. Anayasa Mahkemesi, İbrahim Kaya ([2. B.], B.No:2017/29474, 28/1/2020) ve Batuhan Şengül ([2. B.], B.No:2017/29295, 21/7/2020) kararlarında karar veya hükmün gerekçesiyle birlikte açıklanmaması durumunda gerekçeli kararın suç isnadı altındaki kişiye sonradan tebliğ edilmesinin adil yargılanma hakkı kapsamındaki -mahkemeye erişim gibi- diğer güvenceler bakımından da hak ihlaline sebep olabileceğini, kanun yoluna başvuru süresi tefhimle başlayan kişinin gerekçesini bilmediği karar veya hükme karşı kanun yoluna başvuru hakkını gereği gibi kullandığının söylenemeyeceği gibi kanun yoluna başvurma nedenlerini bilmeyen kanun yolu merciinin de kanun yolu incelemesini sağlıklı bir şekilde yapmasının da olanaklı olmadığını değerlendirmiştir. Dolayısıyla anılan kararlarda, hükmün tefhim edilmesinden sonra verilen istinaf kanun yoluna başvuru dilekçesi üzerine gerekçeli karar başvurucuya tebliğ edilmeden dosyanın bölge adliye mahkemesine gönderilmesi ve başvurucuya ayrıntılı istinaf dilekçesi verme imkânı sağlanmadan istinaf başvurusunun incelenmesi nedeniyle adil yargılanma hakkı kapsamındaki savunma için gerekli zaman ve kolaylıklara sahip olma hakkının ihlal edildiğine karar vermiştir (İbrahim Kaya, §§ 24-34; Batuhan Şengül, §§ 25-35; hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararına ilişkin itiraz kanun yolu yönünden benzer değerlendirmeler için bkz. Ayşe Eşlik [2. B.], B. No: 2014/15969, 21/6/2017, §§ 24-44). Somut olayda yargılamanın esaslı belgelerinden olan ve cezalandırmanın olgusal ve hukuksal temelini oluşturan gerekçeli kararın başvurucuya tebliğ edilmemesi (bkz. §§ 5,6) ve istinaf nedenlerini içeren ayrıntılı dilekçe müdafii tarafından sunulmuş olmakla birlikte Daire kararına göre anılan dilekçenin kanun yolu denetimi sırasında değerlendirildiğinin anlaşılamaması (bkz. § 7) karşısında bu başvuruda da söz konusu kararlardan ayrılmayı gerektiren bir durum söz konusu değildir.


15. Açıklanan gerekçelerle Anayasa'nın 36. maddesinde güvence altına alınan adil yargılanma hakkı kapsamındaki savunma için gerekli zaman ve kolaylıklara sahip olma hakkının ihlal edildiğine karar verilmesi gerekir.


III. GİDERİM


16. Başvurucu; ihlalin tespiti, yeniden yargılama yapılması ve manevi tazminat talebinde bulunmuştur.


17. Başvuruda tespit edilen hak ihlalinin sonuçlarının ortadan kaldırılması için yeniden yargılama yapılmasında hukuki yarar bulunmaktadır. Bu kapsamda kararın gönderildiği yargı mercilerince yapılması gereken iş, yeniden yargılama işlemlerini başlatmak ve Anayasa Mahkemesini ihlal sonucuna ulaştıran nedenleri gideren, ihlal kararında belirtilen ilkelere uygun yeni bir karar vermektir (Mehmet Doğan [GK], B. No: 2014/8875, 7/6/2018, §§ 54-60; Aligül Alkaya ve diğerleri (2) [1. B.], B. No: 2016/12506, 7/11/2019, §§ 53-60, 66; Kadri Enis Berberoğlu (3) [GK], B. No: 2020/32949, 21/1/2021, §§ 93-100).


18. İhlalin ve sonuçlarının ortadan kaldırılması için yeniden yargılama yapılmasının yeterli giderim sağlayacağı anlaşıldığından başvurucunun manevi tazminat talebinin reddine karar verilmesi gerekir.


IV. HÜKÜM


Açıklanan gerekçelerle;


A. Savunma için gerekli zaman ve kolaylıklara sahip olma hakkının ihlal edildiğine ilişkin iddianın KABUL EDİLEBİLİR OLDUĞUNA,


B. Anayasa'nın 36. maddesinde güvence altına alınan adil yargılanma hakkı kapsamındaki savunma için gerekli zaman ve kolaylıklara sahip olma hakkının İHLAL EDİLDİĞİNE,


C. Kararın bir örneğinin savunma için gerekli zaman ve kolaylıklara sahip olma hakkının ihlalinin sonuçlarının ortadan kaldırılması için yeniden yargılama yapılmak amacıyla Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 4. Ceza Dairesine (E.2020/2628, K.2021/77) iletilmek üzere Elmalı Asliye Ceza Mahkemesine (E.2019/695, K.2020/325) GÖNDERİLMESİNE,


D. Başvurucunun tazminat talebinin REDDİNE,


E. 487,60 TL harç ve 30.000 TL vekâlet ücretinden oluşan toplam 30.487,60 TL yargılama giderinin başvurucuya ÖDENMESİNE,


F. Ödemenin kararın tebliğini takiben başvurucunun Hazine ve Maliye Bakanlığına başvuru tarihinden itibaren dört ay içinde yapılmasına, ödemede gecikme olması hâlinde bu sürenin sona erdiği tarihten ödeme tarihine kadar geçen süre için yasal FAİZ UYGULANMASINA,


G. Kararın bir örneğinin Adalet Bakanlığına GÖNDERİLMESİNE 10/12/2024 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.

 

Benzer Kararlar

 

Anayasa Mahkemesi İkinci Bölüm — Vekâletnameye Rağmen Gerekçeli Kararın Atanmış Müdafiye Tebliği

Gerekçeli Kararın Sanığa da Tebliği

Yargıtay 2. Ceza Dairesi — Müdafiin İstinaf Başvurusu İncelenmeden Verilen Esastan Ret Kararı

Tüm Ceza Hukuku Kararları ›

 

İlgili Sayfalar

 

Ceza Yargılamasında İstinaf ve Savunma Hakkı

 

Benzer bir uyuşmazlıkla ilgili görüşmek isterseniz iletişim bilgilerine ulaşabilirsiniz.

 

Bu sayfa genel bilgilendirme amacı taşır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Özet ve açıklamalar site tarafından hazırlanmıştır; karar metni resmî kaynaktan alınmıştır.

 

Karar Künyesi

 

Mahkeme

Anayasa Mahkemesi Birinci Bölüm

 

Karar Türü

Bireysel Başvuru

 

Başvuru No

2021/10961

 

Karar Tarihi

10 Aralık 2024

 

Oy Durumu

Oy birliği

 

Resmî Kaynak

Anayasa Mahkemesi Kararlar Bilgi Bankası

 

Hukuki Destek

Av. Mete ŞAHİN Hukuk Bürosu

 

Bu sayfadaki bilgiler genel niteliktedir; kendi dosyanızın değerlendirilmesi için büroyla iletişime geçebilirsiniz.

Işınlar Mah. İvedik Cad. No: 116/1, Yenimahalle/Ankara

 

0552 725 25 18

WhatsApp ile Yazın

İletişim ve Yol Tarifi

 

İlgili Hukuk Alanları

Ceza Hukuku

Tüm Çalışma Alanları ›

 

Hesaplama Araçları

İnfaz ve Yatar Hesaplama

Tüm Hesaplama Araçları ›

bottom of page