KİŞİLER HUKUKU · ONAMA
Yargıtay 2. Hukuk Dairesi — Cumhuriyet Savcısının Nüfus Kaydı Düzeltme Davası Açma Yetkisi
2011/17946 E., 2012/29796 K. · 10 Aralık 2012
İçerik Sorumlusu: Av. Mete ŞAHİN · Son Güncelleme: 16 Kasım 2026
Kararın Özeti
Boşanma davasına bakan aile mahkemesinin ihbarı üzerine Cumhuriyet savcısı, eşlerin nüfusta ortak çocukları olarak görünen beş çocuğun annesinin, ölen bir çocuğun ise babasının kayıttakinden farklı kişi olduğunu ileri sürerek anne ve baba adlarının düzeltilmesini istedi; dava reddedildi. Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, kayıtlar arasında çelişki ve ilgili resmî dairenin lüzum yazısı bulunmadığını, aile mahkemesinin ihbarının geçerli lüzum bildirimi sayılmayacağını belirtti. Dava hakkının kayıttan etkilenen ilgililere ait olduğunu açıklayarak ret kararını sonucu itibarıyla doğru bulup onadı.
Hukuki İlke
Cumhuriyet savcısı nüfus kayıtlarına kamu adına ancak kanunun açıkça öngördüğü, kamu düzeni veya kamu yararının gerektirdiği ya da ilgili resmî dairenin lüzum bildirdiği hâllerde müdahale edebilir; bir kaydın gerçeğe aykırı oluşturulduğu iddiası tek başına savcıya dava açma yetkisi vermez. Bu dosyada boşanma davasına bakan aile mahkemesinin ihbarı lüzum bildirimi sayılmamış, dava hakkının kayıttan etkilenen kişilere ait olduğu kabul edilmiştir.
Sonuç
Davacı Cumhuriyet savcısının temyiz itirazları reddedildi; davanın reddine ilişkin hüküm, Yargıtay'ın açıkladığı gerekçeyle sonucu bakımından doğru bulunarak oybirliğiyle onandı.
Kararın Kapsamı
Bu karar 10.12.2012 tarihlidir; sonraki mevzuat değişiklikleri ve yargı kararları nedeniyle güncel uygulama farklı olabilir.
İlgili Mevzuat
5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu — m. 36
Nüfus kayıtlarına ilişkin düzeltme davasının açılması ve Cumhuriyet savcısının dava açma koşulları
Bu bölümde karar metninde atıf yapılan hükümler gösterilmiştir. Kararda anılan hüküm, bugün yürürlükte olan metinle aynı olmayabilir.
Kararın Tam Metni
Aşağıdaki metin, kararın resmî kaynaktaki metnidir. Kişileri belirleyebilen bilgiler “...” ile gizlenmiştir.
2. Hukuk Dairesi 2011/17946 E. , 2012/29796 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü:
Resmi sicillerdeki kayıtlar arasında açık bir çelişki bulunduğu takdirde ve ilgili resmi dairenin lüzum göstermesi halinde Cumhuriyet Savcısı nüfus kayıtlarıyla ilgili düzeltme davası açar (5490 s. NHK.md.36). Cumhuriyet Savcısının "kamu adına" nüfus kayıtlarına müdahale yetkisi, kanunun açıkça öngörmüş olması, kamu düzeni veya kamu yararının gerektirmesi ya da ilgili resmi dairenin lüzum bildirmesi halinde söz konusu olur. Salt bir kaydın gerçeğe aykırı oluşturulmuş bulunması, ilgili resmi dairenin lüzum bildirmesi bulunmadıkça, Cumhuriyet Savcısına kaydın düzeltilmesine ilişkin dava açma yetkisi vermez. Böyle bir durumda dava hakkı, kaydın düzeltilmesinde korunmaya değer hukuki yararı bulunan ilgili kişilere aittir.
Davalılar ... ve ...1985 tarihinde evlenmişler, boşanma davası 2010 yılında açılmıştır. Cumhuriyet Savcısı boşanma davasına bakan aile mahkemesinin ihbarı üzerine bu davayı açmıştır. Davaname ile; ... ve...'ın müşterek çocukları olarak üzerlerinde kayıtlı olan 1989 doğumlu ... 1991 doğumlu..., 1993 doğumlu..., 1998 doğumlu olan ... ve 2000 doğumlu...'in annelerinin ... değil, ...olduğu, 2001 doğumlu olup 2003'te ölen diğer çocuk ...'nın ise, babasının ... değil,... olduğu iddia edilerek bu çocukların anne ve baba adlarının düzeltilmesi istenmektedir. Resmi sicillerde açık bir çelişki ve kayıtlarda bir tutarsızlık bulunmamaktadır. İlgili resmi dairenin dava açılması lüzumunu bildiren herhangi bir yazısı da yoktur. Bu durumda sicilin gösterdiği olgunun doğru olmadığını iddia ve bu konuda dava açma hakkı, hakları mevcut kayıtdan etkilenen ilgili kişilere aittir. Kayıtlar arasında bir çelişki bulunmadığından; talebin kamu düzeni ve yararıyla da bir ilgisi bulunmamaktadır. Boşanma davasına bakan aile mahkemesinin bu hususta Cumhuriyet Savcısına ihbarda bulunması kamu düzeni müdahalesi veya kamu yararını gerektirmediğinden, geçerli bir lüzumiyet bildirimi niteliğinde olmayıp; sonuç doğurmaz. Bu sebeple davanın reddi açıklanan sebeple sonucu bakımından doğru görülmüş, Cumhuriyet Savcısının temyiz itirazları bu sebeple yersiz bulunmamıştır.
SONUÇ:Davacı Cumhuriyet Savcısının temyiz itirazları yerinde görülmediğinden reddi ile yukarıdaki sebeple sonucu bakımından doğru olan hükmün ONANMASINA, işbu kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere oybirliğiyle karar verildi. 10.12.2012 (Pzt.)
Benzer Kararlar
Yargıtay 2. Hukuk Dairesi — Nüfus Kaydı Düzeltmede Taraf Teşkili
Yargıtay 18. Hukuk Dairesi — Küçüğün Yaş Düzeltmesinde Resmî Rapor ve Velayet Sahiplerinin Katılımı
Tüm Kişiler Hukuku Kararları ›
İlgili Sayfalar
Benzer bir uyuşmazlıkla ilgili görüşmek isterseniz iletişim bilgilerine ulaşabilirsiniz.
Bu sayfa genel bilgilendirme amacı taşır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Özet ve açıklamalar site tarafından hazırlanmıştır; karar metni resmî kaynaktan alınmıştır.
Karar Künyesi
Mahkeme
Yargıtay 2. Hukuk Dairesi
Esas No
2011/17946
Karar No
2012/29796
Karar Tarihi
10 Aralık 2012
Oy Durumu
Oybirliği
Resmî Kaynak
Adalet Bakanlığı Mevzuat ve İçtihat Programı
Hukuki Destek
Av. Mete ŞAHİN Hukuk Bürosu
Bu sayfadaki bilgiler genel niteliktedir; kendi dosyanızın değerlendirilmesi için büroyla iletişime geçebilirsiniz.
Işınlar Mah. İvedik Cad. No: 116/1, Yenimahalle/Ankara
İlgili Hukuk Alanları