AİLE HUKUKU · KISMEN BOZMA / ONAMA
Yargıtay 2. Hukuk Dairesi
Boşanmada Dilekçede Dayanılmayan Kusur
2024/1394 E., 2025/3045 K. · 25 Mart 2025
İçerik Sorumlusu: Av. Mete ŞAHİN · Son Güncelleme: 20 Ekim 2026
Kararın Özeti
Boşanma davasında dilekçelerde ileri sürülmeyen davranışlar, diğer eşe kusur olarak yüklenebilir mi? Yargıtay 2. Hukuk Dairesi bu dosyada, erkeğin dilekçeler aşamasında dayanmadığı davranışların kadına kusur olarak yüklenemeyeceğini belirterek erkeği tam kusurlu kabul etti. İlk derece mahkemesi, kadına da bazı davranışlar yükleyerek tarafları eşit kusurlu bulmuş, kadının tazminat istemlerini reddetmiş ve tedbir nafakasını hükümle birlikte kaldırmıştı. Daire, kadın lehine maddi ve manevi tazminat koşullarının oluştuğunu belirtti, tedbir nafakasının hükümle birlikte kaldırılmasını da hatalı bularak kararı bu yönlerden oy birliğiyle bozdu.
Hukuki İlke
Daire, bu dosyada erkeğin dilekçeler aşamasında dayanmadığı davranışlar nedeniyle kadına kusur yüklenemeyeceğini kabul etti; kadına yüklenebilecek kusur kalmayınca erkeği tam kusurlu sayarak kadın lehine maddi ve manevi tazminat koşullarının oluştuğunu değerlendirdi.
Sonuç
İlk derece mahkemesi kararı, kusur belirlemesi, kadının maddi ve manevi tazminat istemlerinin reddi ve tedbir nafakası yönlerinden kadın lehine oy birliğiyle bozuldu; kadının diğer temyiz itirazları reddedilerek bozma dışındaki temyize konu bölümler onandı, peşin alınan harcın istenmesi hâlinde yatırana geri verilmesine karar verildi, dosya ilk derece mahkemesine gönderildi ve kararın tebliğinden başlayarak 15 gün içinde karar düzeltme yoluna gidilebileceği belirtildi.
Kararın Dosyaya Etkisi
İlk derece mahkemesi, erkeğin tam kusurlu olduğu esasına göre kusuru yeniden belirleyecek, kadın lehine uygun maddi ve manevi tazminat takdir edecek ve tedbir nafakası hakkında yeniden karar verecek; yoksulluk nafakası isteminin reddi ve kişisel ilişki düzenlemesi gibi temyize konu öteki bölümler onandı.
İlgili Mevzuat
4721 sayılı Türk Medeni Kanunu — m. 174/1, 174/2
Dairenin kadın lehine maddi ve manevi tazminat koşullarının oluştuğunu belirtirken dayandığı hüküm.4721 sayılı Türk Medeni Kanunu — m. 4
Dairenin tazminat miktarının belirlenmesinde gözetilmesini istediği hakkaniyet ilkesi.6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu — m. 50, 51
Dairenin tazminat miktarının belirlenmesinde gözetilmesini istediği hakkaniyet kurallarını düzenleyen hükümler.4721 sayılı Türk Medeni Kanunu — m. 169, 185/3, 186/3
Dairenin kadın yararına tedbir nafakasına hükmedilmesi gerektiğini belirtirken dayandığı hükümler.
Bu bölümde karar metninde atıf yapılan hükümler gösterilmiştir. Kararda anılan hüküm, bugün yürürlükte olan metinle aynı olmayabilir.
Kararın Tam Metni
Aşağıdaki metin, kararın resmî kaynaktaki metnidir.
MAHKEMESİ :Aile Mahkemesi
SAYISI : 2019/400 E., 2023/542 K.
DAVA TÜRÜ : Karşılıklı Boşanma
Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda İlk Derece Mahkemesince verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm davalı-davacı kadın vekili tarafından, kusur belirlemesi, reddedilen yoksulluk nafakası ve tazminat talebi, tedbir nafakasının kaldırılması, ortak çocuk ile kurulan kişisel ilişki yönünden temyiz edilmiş olup kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 25.03.2025 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.
Belli edilen günde duruşmalı temyiz eden davalı-davacı ... ve karşı taraf davacı-davalı ... ile vekili Avukat ... ... geldiler. Davalı-davacı vekili Avukat ...'ın mazeret dilekçesi gönderdiği görüldü. Usul ve yasaya uygun bulunmayan mazeretin reddine karar verildi. Gelenlerin sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için uygun görülen günde Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı davacı kadın vekilinin aşağıdaki paragrafların kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
2.Mahkemece davacı davalı erkeğin, eşine fiziksel şiddet uyguladığı, ailesi ile görüştürmediği, kadının ise eşine hakaret ettiği, eşyaları kırdığı, eşinin akrabalarına soğuk davrandığı, sık sık yurt dışındaki ailesinin yanına gittiği, böylelikle de boşanmaya sebebiyet veren olaylarda tarafların eşit kusurlu olduğu kabul edilmiş ise de, davacı davalı erkeğin asıl ve birleşen davada dilekçeler aşamasında, kadına yüklenen kusurlu davranışlara dayanmadığı, bu kapsamda anılan eylemler nedeniyle kadına kusur yükleme olanağı bulunmadığı, erkeğe yüklenen kusurlu davranışların ise temyiz edilmeden kesinleştiği, erkeğin başkaca kusurlu bir davranışının ise ispatlanmadığı anlaşılmıştır. O halde boşanmaya sebebiyet veren olaylarda erkek tamamen kusurlu olup, bu husus gözetilmeden yanılgılı kusur belirlemesi ve değerlendirme sonucu tarafların eşit kusurlu olduğunun kabulü doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.
3. 4721 sayılı Kanun'un 174 üncü maddesinin birinci fıkrasında mevcut ve beklenen bir menfaati boşanma yüzünden haleldar olan kusursuz yada daha az kusurlu olan tarafın, kusurlu taraftan uygun bir tazminat isteyebileceği, aynı maddenin ikinci fıkrasında boşanmaya sebebiyet vermiş olaylar yüzünden kişilik hakları saldırıya uğrayan tarafın, kusurlu olandan manevî tazminat isteyebileceği öngörülmüştür. Yukarıdaki paragrafta açıklandığı üzere, evlilik birliğinin sarsılmasına sebep olan olaylarda tazminat isteyen davalı davacı kadının ağır ya da eşit kusurlu olmadığı, erkeğin kusurlu eylemlerinin kadının kişilik haklarına saldırı teşkil ettiği ve boşanma sonucu bu eşin, en azından diğerinin maddî desteğini yitirdiği anlaşılmıştır. O halde, mahkemece, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, tazminata esas olan fiilin ağırlığı ile 4721 sayılı Kanun'un 4 üncü maddesi ile 6098 sayılı Kanun'un 50 inci ve 51 inci maddelerinde düzenlenen "hakkaniyet kuralları" da dikkate alınarak davalı davacı kadın yararına uygun miktarda maddî ve manevî tazminata hükmedilmesi gerekirken, hatalı kusur belirlemesinin sonucu olarak yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.
4. Boşanma veya ayrılık davası açılınca hakim, davanın devamı süresince, gerekli olan, özellikle eşlerin barınmasına (TMK. md.186/1), geçimine (TMK md.185/3), malların yönetimine (TMK.m. 223, 242, 244, 262, 263, 264, 267, 215) ve çocukların bakım ve korunmasına (TMK.m.185/2) ilişkin geçici önlemleri kendiliğinden (resen) almak zorundadır (TMK.m.169). O halde; Türk Medeni Kanununun 185/3. ve 186/3. maddeleri uyarınca, tarafların ekonomik ve sosyal durumları da gözetilerek dava tarihinden, boşanmanın kesinleştiği tarihe kadar geçerli olmak üzere davalı davacı kadın yararına uygun miktarda tedbir nafakasına hükmedilmesi gerekirken, hükümle birlikte kadın yararına hükmedilen tedbir nafakasının kaldırılmasına karar verilmesi usul ve yasaya aykırı bulunmuştur.
KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1.Temyiz olunan Mahkeme kararının kadın yararına kusur belirlemesi, kadının reddedilen maddi ve manevi tazminat talebi ile tedbir nafakası yönlerinden BOZULMASINA,
2.Yukarıda (1) numaralı paragrafta belirtildiği üzere kadın vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddi ile kararın bozma kapsamı dışında kalan temyize konu bölümlerinin ONANMASINA,
Peşin alınan harcın istek halinde yatırana iadesine,
Dosyanın mahkemesine gönderilmesine,
Kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere,
25.03.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
İlgili Hukuk Alanı
İlgili Sayfalar
Benzer bir uyuşmazlıkla ilgili görüşmek isterseniz iletişim bilgilerine ulaşabilirsiniz.
Bu sayfa genel bilgilendirme amacı taşır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Özet ve açıklamalar site tarafından hazırlanmıştır; karar metni resmî kaynaktan alınmıştır.
KARAR KÜNYESİ
Mahkeme
Yargıtay 2. Hukuk Dairesi
Esas No
2024/1394
Karar No
2025/3045
Karar Tarihi
25 Mart 2025
Oy Durumu
Oy birliği
Resmî Kaynak
Adalet Bakanlığı Mevzuat ve İçtihat Programı
HUKUKİ DESTEK
Av. Mete ŞAHİN Hukuk Bürosu
Bu sayfadaki bilgiler genel niteliktedir; kendi dosyanızın değerlendirilmesi için büroyla iletişime geçebilirsiniz.
Işınlar Mah. İvedik Cad. No: 116/1, Yenimahalle/Ankara
ÇALIŞMA ALANLARI