AİLE HUKUKU · BOZMA
Yargıtay 2. Hukuk Dairesi
Sağ Kalan Eşe Konut ve Katılma Alacağı
2024/5685 E., 2025/6172 K. · 19 Haziran 2025
İçerik Sorumlusu: Av. Mete ŞAHİN · Son Güncelleme: 29 Ekim 2026
Kararın Özeti
Eşin ölümünden sonra birlikte oturulan konutun mülkiyeti sağ kalan eşe verilirken katılma alacağından hangi tutar düşülür? Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, mahsubun konutun tamamının değerinden değil davalıların iptal edilen paylarının değerinden yapılacağını, sağ kalan eşin kendi miras payı oranındaki sorumluluğunun önce alacaktan çıkarılacağını ve alacağın karşılamadığı kısmın davalılar için depo edileceğini belirtti. Daire mülkiyet hakkı tanınmasını yerinde buldu; ancak istem, karşı dava ya da açık muvafakat yokken sağ kalan eşin hesabındaki para için yapılan takası da hatalı sayarak ilk derece kararını oy birliğiyle bozdu.
Hukuki İlke
Daire, bu dosyada sağ kalan eşe aile konutu üzerinde mülkiyet hakkı tanınırken katılma alacağından düşülecek tutarın konutun tamamının değeri değil davalıların iptal edilen paylarının değeri olduğunu, bu mahsubun da sağ kalan eşin kendi miras payı oranındaki sorumluluğu çıkarıldıktan sonra kalan alacak üzerinden yapılması gerektiğini kabul etti.
Sonuç
İstinaf başvurusunu esastan reddeden bölge adliye mahkemesi kararı kaldırıldı; ilk derece mahkemesi kararı takas ve alacak miktarı yönlerinden bozuldu, tarafların bozma dışında kalan diğer temyiz itirazları reddedildi ve karar oy birliğiyle verildi. Dosya ilk derece mahkemesine, kararın bir örneği bölge adliye mahkemesine gönderildi.
Kararın Dosyaya Etkisi
İlk derece mahkemesi, sağ kalan eşin kendi miras payına düşen sorumluluğu ayırıp davalıların paylarının değerini kalan alacaktan düşerek depo edilecek tutarı yeniden hesaplayacak ve takas yapmadan karar verecek; konutta mülkiyet hakkı tanınması Dairece yerinde bulundu.
İlgili Mevzuat
4721 sayılı Türk Medeni Kanunu — m. 240/1, 240/3
Dairenin, sağ kalan eşe konut üzerinde hak tanınmasını ve bunun karşılığının katılma alacağından düşülmesini değerlendirirken dayandığı hükümler.
Bu bölümde karar metninde atıf yapılan hükümler gösterilmiştir. Kararda anılan hüküm, bugün yürürlükte olan metinle aynı olmayabilir.
Kararın Tam Metni
Aşağıdaki metin, kararın resmî kaynaktaki metnidir.
MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/3176 E., 2024/584 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Küçükçekmece 1. Aile Mahkemesi
SAYISI : 2016/119 E., 2021/225 K.
Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesince verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm taraf vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre, taraf vekillerinin aşağıdaki paragrafların kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
2.Davacı vekilinin takasa yönelik temyiz itirazlarının incelemesinde;
Somut olayda; davalılar tarafından dilekçeler aşamasında takas isteği bulunulmadığı gibi, usulüne uygun harcı yatırılarak açılmış bir karşı davaları da olmadığına ve davacı taraf da bu hususa açıkça muvafakat etmediğine göre, yazılı şekilde davacının hesabında bulunan para yönünden takas yapılması hatalı olmuş, bozmayı gerektirmiştir.
3.Davalılar vekilinin alacağın miktarına yönelik temyiz itirazlarının incelemesinde;
4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun (TMK) 240/1. maddesi ''... Sağ kalan eş, eski yaşantısını devam ettirebilmesi için, ölen eşine ait olup birlikte yaşadıkları konut üzerinde kendisine katılma alacağına mahsup edilmek, yetmez ise bedel eklenmek suretiyle intifa veya oturma hakkı tanınmasını isteyebilir; mal rejimi sözleşmesiyle kabul edilen başka düzenlemeler saklıdır. ...'' şeklinde düzenlenmiştir. Aynı Kanun'un 240/3. maddesi de ''... Haklı sebeplerin varlığı hâlinde, sağ kalan eşin veya ölen eşin yasal mirasçılarının istemiyle intifa veya oturma hakkı yerine, konut üzerinde mülkiyet hakkı tanınabilir. ...'' şeklinde düzenlenmiştir.
Davacı sağ kalan eşin belirlenen katılma alacağından mahsup edilmesi gereken miktar, iptaline karar verilen mülkiyet hakkının karşılığı olan miktardır; diğer bir deyişle, belirlenen katılma alacağından mahsup edilecek miktar aile konutundaki davalıların hisse değeridir.
Somut olayda, Mahkemesince, TMK 240. maddesi uyarınca sağ kalan eş adına mülkiyet hakkı tanınmasına karar verilmesi yerinde ise de, belirlenen katılma alacağından mahsup edilen miktar ve buna bağlı olarak davalılar lehine depo edilecek miktarı hatalıdır. Şöyle ki, Mahkemece davacı sağ kalan eşin miras payı oranında sorumlu olduğu miktar düşülerek sadece davalıların sorumlu olduğu katılma alacağı miktarının davalıların iptal edilen hisse değerinden mahsup edilmesi gerekirken taşınmazın sağ kalan eşin hisse değerinin de bulunduğu taşınmaz değerinin tamamından mahsup edildiği anlaşılmaktadır. O halde, Mahkemece, davacı sağ kalan eşin miras payı oranında sorumlu olduğu miktar düşülerek sadece davalıların sorumlu olduğu katılma alacağı miktarından davalıların iptaline karar verilen hisselerinin değeri mahsup edilerek eksik kalan kısmın davalılar lehine depo edilerek karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hatalı hesaplamayla karar verilmesi hatalı olmuş, bozmayı gerektirmiştir.
KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1.Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,
2.Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararının (2) ve (3) nolu bentlerde açıklanan sebeplerle BOZULMASINA,
3.Taraf vekillerinin bozma kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddine,
Peşin alınan harcın istek halinde yatıranlara geri verilmesine,
Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
19.06.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Benzer Kararlar
Katılma Alacağında Güncellenerek Mahsup
İlgili Sayfalar
Benzer bir uyuşmazlıkla ilgili görüşmek isterseniz iletişim bilgilerine ulaşabilirsiniz.
Bu sayfa genel bilgilendirme amacı taşır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Özet ve açıklamalar site tarafından hazırlanmıştır; karar metni resmî kaynaktan alınmıştır.
KARAR KÜNYESİ
Mahkeme
Yargıtay 2. Hukuk Dairesi
Esas No
2024/5685
Karar No
2025/6172
Karar Tarihi
19 Haziran 2025
Oy Durumu
Oy birliği
Resmî Kaynak
Adalet Bakanlığı Mevzuat ve İçtihat Programı
HUKUKİ DESTEK
Av. Mete ŞAHİN Hukuk Bürosu
Bu sayfadaki bilgiler genel niteliktedir; kendi dosyanızın değerlendirilmesi için büroyla iletişime geçebilirsiniz.
Işınlar Mah. İvedik Cad. No: 116/1, Yenimahalle/Ankara
ÇALIŞMA ALANLARI