AİLE HUKUKU · BOZMA
Yargıtay 2. Hukuk Dairesi — Evlilik Öncesi Ortaklık Payı ve Talep Artırımının Islahla Ayrılması
2025/2244 E., 2026/2269 K. · 26 Şubat 2026
İçerik Sorumlusu: Av. Mete ŞAHİN · Son Güncelleme: 10 Kasım 2026
Kararın Özeti
Mal rejiminin tasfiyesi için 2013 yılında açılan davada, evlilikten önce kurulmuş ortaklıktan gelen paranın tamamı edinilmiş mal sayıldı. Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, önceki döneme ait kişisel mal bölümünün ayrılması gerektiğini belirtti. Davanın belirsiz alacak niteliğini de gözeterek ilk miktar açıklamasını ıslah saymadı. Sonraki artırımın ikinci ıslah olduğu gerekçesiyle dışlanmasını hatalı buldu. Her iki nedenle hükmü bozdu.
Hukuki İlke
Önceden kurulmuş ortaklığın bedelinde kişisel mal dönemi ayrı değerlendirilir. Bu dosyada belirsiz alacağın ilk miktar açıklaması ıslah olmadığından sonraki dilekçe ikinci ıslah olarak reddedilemezdi.
Sonuç
İstinafın ret kararı kaldırıldı; kişisel mal bölümünün ayrılmaması ve talep artırımının yanlış nitelendirilmesi nedeniyle ilk derece hükmü bozuldu.
Kararın Dosyaya Etkisi
Belirsiz alacak değerlendirmesi 2013te açılmış somut dosyanın safahatına ilişkindir; bütün artırım dilekçeleri için sınırsız hak sonucu çıkarılmamıştır.
Kararın Kapsamı
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun belirsiz alacak davasını düzenleyen 107. maddesi, 31.07.2026 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan 7589 sayılı Kanunun 19. maddesiyle yürürlükten kaldırılmıştır. Aynı Kanunun geçici 1. maddesinin 10. fıkrasına göre bu hüküm, kaldırma tarihinden önce açılan davalarda uygulanmaya devam eder; Kanunun 20. maddesiyle 109. maddeye, kısmi davada talebin bir defaya mahsus artırılmasına ilişkin dördüncü fıkra eklenmiştir.
İlgili Mevzuat
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu — m. 107/1
Bu bölümde karar metninde atıf yapılan hükümler gösterilmiştir. Kararda anılan hüküm, bugün yürürlükte olan metinle aynı olmayabilir.
Kararın Tam Metni
Aşağıdaki metin, kararın resmî kaynaktaki metnidir. Resmî metindeki maskelemeler korunmuştur.
2. Hukuk Dairesi 2025/2244 E. , 2026/2269 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2024/956 E., 2024/1322 K.
Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesince verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm taraf vekilleri tarafından temyiz edilmiş, incelemenin duruşmalı olarak yapılması davalı erkek vekili tarafından istenilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 17.02.2026 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.
Belli edilen günde duruşmalı temyiz eden davalı ... vekili Av. ... ile karşı taraf temyiz eden davacı ... vekili Av. ... geldiler. Gelenlerin sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için uygun görülen 26.02.2026 tarihinde Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre, taraf vekillerinin aşağıdaki paragrafların kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
2. Davalı erkek vekilinin kişisel mal savunmasına yönelik diğer temyiz itirazlarının incelemesinde;
Mahkemece, davalının ağabeyi tarafından gönderilen paranın ortaklık payının karşılığı olduğuna ve taşınmazların edinilmesinde kullanıldığına yönelik kabulü yerinde ise de, bedelin tamamının edinilmiş mal olduğuna yönelik kabulü dosya kapsamı ile örtüşmemektedir. Şöyle ki, dosya kapsamındaki vergi kayıtları ve tanık beyanlarına göre davalı ile ağabeyi arasındaki ortaklığın, tarafların evlenme tarihinden önce 1992 yılında kurulduğu, evlilik birliği içinde de devam ettiği anlaşılmaktadır. O halde, Mahkemece, ortaklık bedelinin ortaklığın evlilik tarihinden ve 01.01.2002 tarihinden önceki döneme ilişkin kısmının davalı erkeğin kişisel malı olduğunun kabulü gerekirken, tamamının edinilmiş olduğu kabul edilerek katılma alacağının hesaplanması hatalı olmuş, bozmayı gerektirmiştir.
3. Davacı kadın vekilinin davanın türüne yönelik temyiz itirazlarının incelemesinde;
HMK'nin 107/1. maddesinde belirsiz alacak davası "... Davanın açıldığı tarihte alacağın miktarını yahut değerini tam ve kesin olarak belirleyebilmesinin kendisinden beklenemeyeceği veya bunun imkânsız olduğu hâllerde, alacaklı, hukuki ilişkiyi ve asgari bir miktar ya da değeri belirtmek suretiyle belirsiz alacak davası açabilir. ..." şeklinde düzenlenmiştir.
Alacaklının bu tür bir dava açması için, dava açacağı miktar ya da değeri tam ve kesin olarak gerçekten belirlemesi mümkün olmamalı ya da bu objektif olarak imkânsız olmalıdır. Açılacak davanın miktarı biliniyor yahut tespit edilebiliyorsa, böyle bir dava açılamaz. Çünkü, her davada arandığı gibi, burada da hukukî yarar aranacaktır, böyle bir durumda hukukî yararın bulunduğundan söz edilemez. Özellikle, kısmî davaya ilişkin yeni hükümler de dikkate alınıp birlikte değerlendirildiğinde, baştan tespiti mümkün olan hâllerde bu yola başvurulması kabul edilemez. Belirsiz alacak davası açılması hâlinde, alacaklı, tüm miktarı belirtmese dahi, davanın başında hukukî ilişkiyi somut olarak belirtmek ve tespit edebildiği ölçüde de asgarî miktarı göstermek durumundadır.
Aynı maddenin ikinci fıkrasında da, belirsiz alacak davası açılabilen durumlarda, karşı tarafın verdiği bilgi veya tahkikat sonucu alacağın miktarı veya değerinin tam ve kesin olarak belirlenebilmesi mümkün olduğunda, iddianın genişletilmesi yasağından etkilenmeksizin talebini artırabileceği belirtilmiştir. Kural olarak, bir davada başlangıçta belirtilen miktar veya değerin artırılması, iddianın genişletilmesi yasağına tâbidir. Bunun amacı, davacının dava açarken hakkını kötüye kullanmaması, daha özenli davranması, yargılamayı gereksiz yere uzatmamasıdır. Oysa, baştan miktar veya değeri tam tespit edilemeyen bir alacak için, davacının böyle bir ihmal ya da kusurundan söz edilemez. Bu sebeple, belirsiz alacak davası açıldıktan sonra, yargılamanın ilerleyen aşamalarında, karşı tarafın verdiği bilgiler ve sunduğu delillerle ya da delillerin incelenmesi ve tahkikat işlemleri sonucu (örneğin, bilirkişi ya da keşif incelemesi sonrası), baştan belirsiz olan alacak belirli hâle gelmişse, davacının, iddianın genişletilmesi yasağına tabi olmaksızın davanın başında belirtmiş olduğu talebini artırabilmesi benimsenmiştir. Davacı, sınırlama ve yasağa tabi olmadan, sadece talepte bulunmak suretiyle yeni miktar üzerinden yargılamaya devam edilmesini isteyebilecektir. Şüphesiz, alacağın belirli hâle gelmesini müteakip ortaya çıkan yeni talep eksik belirtilmişse, bundan sonra yeni bir artırma isteği iddianın genişletilmesi yasağıyla karşılaşacaktır. Çünkü, bu hâlde belirsizlik değil, davacının kendi ihmalinden kaynaklanan bir durum söz konusudur.
Yukarıda açıklanan yasal düzenleme ve ilkeler uyarınca yapılan incelemede; somut olayda, davanın 17.12.2013 tarihinde açıldığı, davacı kadın vekili tarafından dava dilekçesinde, 200.000,00 TL harca değer esas değer gösterilerek '...malların tasfiyesine ve malların edinilmiş mallara katılma ile ilgili mal rejimine göre paylaştırılmasına karar verilmesini ...'' talep ve dava ettiği, başlangıçta gösterilen dava değeri üzerinden nispi peşin harç ve başvurma harcının yatırıldığı, davacı kadın vekilinin mal rejiminin tasfiyesi yönünden talep miktarını 23.01.2019 tarihli dilekçesi ile 655.000,00 TL'ye, 08.02.2024 tarihli dilekçesi ile de 3.700.000,00 TL'ye yükselttiği anlaşılmaktadır.
Belirsiz alacak davası, yukarıda belirtildiği üzere, 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren HMK'nin 107. maddesiyle kabul edilmiştir. Bu durumda, davacının dava dilekçesindeki anlatımlarıyla alacağını dava açtığı sırada belirleyemediği, ancak delillerin toplanması ya da bilirkişi incelemesi yaptırılması ya da hâkimin takdiri ile belirlenebilir hale gelebileceği anlaşılmakla; bu nedenlerle eldeki davanın açıldığı tarihte HMK de yürürlükte olduğuna göre, belirsiz alacak davası ile ilgili hükümlerin uygulanması gerekir.
O halde, dava, katılma alacağı isteğine ilişkin olup belirsiz alacak davası niteliğinde de olduğundan davacı tarafça sunulan 23.01.2019 tarihli dilekçenin ıslah dilekçesi değil, talep açıklama dilekçesi olduğunun, 08.02.2024 tarihli dilekçenin de ilk ıslah dilekçesi olduğunun kabulü gerekir. O halde, Mahkemece, hatalı nitelendirmeyle davacının 08.02.2024 tarihli dilekçesiyle artırılan miktar ikinci ıslah kabul edilerek yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olmuş, bozmayı gerekirmiştir.
KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,
2.Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararının yukarıda (2) ve (3) nolu bentlerde açıklanan sebeplerle BOZULMASINA,
3. Taraf vekillerinin bozma kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddine,
40.000,00 TL vekâlet ücretinin davacı ...'den alınarak kendisini duruşmada vekil ile temsil ettiren davalı ...'a verilmesine,
40.000,00 TL vekâlet ücretinin davalı ...'dan alınarak kendisini duruşmada vekil ile temsil ettiren davacı ...'ye verilmesine,
Temyiz peşin harcının istek halinde yatırana geri verilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
26.02.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Karşılaştırmalı Okuma
Yargıtay 2. Hukuk Dairesi — Mal Ayrılığı Sözleşmesinden Sonraki Kredi Taksitleri
Yargıtay 2. Hukuk Dairesi — Katkı Payında Net Gelir ve Tasfiye Malının Güncel Değeri
Yargıtay 2. Hukuk Dairesi — Katkı Payında Edinme Tarihi ve Bozma Sonrası Hükmün Kapsamı
İlgili Sayfalar
Boşanma, Velâyet ve Mal Rejimi Uyuşmazlıkları
Benzer bir uyuşmazlıkla ilgili görüşmek isterseniz iletişim bilgilerine ulaşabilirsiniz.
Bu sayfa genel bilgilendirme amacı taşır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Özet ve açıklamalar site tarafından hazırlanmıştır; karar metni resmî kaynaktan alınmıştır.
Karar Künyesi
Mahkeme
Yargıtay 2. Hukuk Dairesi
Esas No
2025/2244
Karar No
2026/2269
Karar Tarihi
26 Şubat 2026
Oy Durumu
Oy birliği
Resmî Kaynak
Adalet Bakanlığı Mevzuat ve İçtihat Programı
Hukuki Destek
Av. Mete ŞAHİN Hukuk Bürosu
Bu sayfadaki bilgiler genel niteliktedir; kendi dosyanızın değerlendirilmesi için büroyla iletişime geçebilirsiniz.
Işınlar Mah. İvedik Cad. No: 116/1, Yenimahalle/Ankara
İlgili Hukuk Alanları