top of page

Ana Sayfa › İçtihatlar

 

AİLE HUKUKU  ·  BOZMA

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi — Hayvan İşletmesinde Katılma Alacağının Gelir Değerine Göre Hesaplanması

 

2025/6428 E., 2026/8282 K. · 17 Eylül 2026

 

İçerik Sorumlusu: Av. Mete ŞAHİN · Son Güncelleme: 16 Kasım 2026

 

Kararın Özeti

 

Katılma alacağı davasında davalı erkeğin hayvan işletmesindeki hayvanların tamamı edinilmiş mal sayılmış ve sürüm değeri üzerinden hesap yapılmıştı; istinaf başvurusu esastan reddedildi. Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, işletmenin evlenmeden önce 05.12.2001 tarihinde kurulduğunu, evlenme tarihinde işletmede kaç hayvan bulunduğu ve kişisel mal yerine geçen değer olup olmadığı belirlenmeden karar verilemeyeceğini belirtti. Ayrıca hayvansal işletmelerin tarımsal işletme niteliğinde olduğunu, katılma alacağının sürüm değeri yerine gelir değeri dikkate alınarak hesaplanması gerektiğini açıklayarak kararı bozdu.

 

Hukuki İlke

 

Bu dosyada Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, evlenmeden önce kurulan hayvan işletmesinde mal rejiminin başlangıcında kaç hayvan bulunduğu ve kişisel mal yerine geçen değer olup olmadığı belirlenmeden hayvanların tamamının edinilmiş mal sayılmasını hatalı bulmuştur. Hayvansal işletme tarımsal işletme niteliğindedir; Türk Medeni Kanununun 233. maddesi uyarınca katılma alacağı, sürüm değeri kuralının istisnası olarak gelir değeri dikkate alınarak belirlenir.

 

Sonuç

 

İstinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararı ortadan kaldırıldı; davalı erkek vekilinin temyiz itirazları kısmen kabul edilerek İlk Derece Mahkemesi kararı kişisel mal savunması ve değerleme yöntemi yönlerinden bozuldu. Yargılama giderlerine yönelik itirazların şimdilik incelenmesine yer olmadığına, bozma kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazlarının reddine oybirliğiyle karar verildi.

 

İlgili Mevzuat

 

  • 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu — m. 220, 233
    Mal rejiminin başlangıcında eşe ait malvarlığı değerleri ile kişisel mal yerine geçen değerlerin kişisel mal sayılması; tarımsal işletmede değer artış payı ve katılma alacağının gelir değerine göre hesaplanması

  • 5488 sayılı Tarım Kanunu — m. 3
    Tarımsal işletme tanımı

Bu bölümde karar metninde atıf yapılan hükümler gösterilmiştir. Kararda anılan hüküm, bugün yürürlükte olan metinle aynı olmayabilir.

 

Kararın Tam Metni

 

Aşağıdaki metin, kararın resmî kaynaktaki metnidir.

 

2. Hukuk Dairesi         2025/6428 E.  ,  2026/8282 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2024/779 E., 2025/1110 K.

DAVA TÜRÜ : Katılma Alacağı

İLK DERECE MAHKEMESİ : Erzincan 1. Aile Mahkemesi

SAYISI : 2018/890 E., 2024/333 K.

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesince verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm davalı erkek vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre, davalı erkek vekilinin aşağıdaki paragrafların kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Davalı erkek vekilinin kişisel mal savunmasına yönelik temyiz itirazlarının incelemesinde;

Mal rejiminin başlangıcında eşlerden birine ait bulunan malvarlığı değerleri (TMK md. 220/1, b.2) ile kişisel mallar yerine geçen değerler, kişisel mal niteliğindedir (TMK 220/1, b. 4).

Somut olayda, Mahkemece, hayvanlar yönünden yazılı şekilde karar verilmiş ise de karar hatalı olmuştur. Şöyle ki, davalı erkeğin evlenme tarihinden önce 05.12.2001 tarihinde hayvan işletmesini kurduğu, ancak işletmede evlenme tarihinde kaç hayvan olduğu belirlenmeden mal rejiminin sona erdiği tarihte ve 1 gün önce kesimi yapılan hayvanların tamamının edinilmiş mal olduğu kabul edilerek karar verildiği anlaşılmaktadır. O halde, Mahkemece, mal rejiminin başlangıcında (evlenme tarihi) işletmede kaç hayvan olduğu ve kişisel mal yerine geçen değer olup olmadığı değerlendirmeden yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olmuş, bozmayı gerektirmiştir.

3. Davalı erkek vekilinin değere yönelik temyiz itirazlarının incelemesinde;

Mal rejiminin tasfiyesinde, malların sürüm (rayiç) değerinin dikkate alınacağı kuralının istisnası, tarımsal işletmeler için gelir değerinin dikkate alınmasıdır.

TMK'nin '2. Gelir değeri/ a. Genel olarak' başlıklı 233. maddesi;

'Bir eşin malik olarak bizzat işletmeye devam ettiği veya sağ kalan eş ya da altsoyundan birinin kendisine bir bütün olarak özgülenmesini istemeye haklı olduğu bir tarımsal işletme için değer artışından alacağı pay ve katılma alacağı, bunların gelir değeri göz önünde tutularak hesaplanır.

Tarımsal işletmenin maliki veya mirasçıları, diğer eşe karşı ileri sürebilecekleri değer artışı payının veya katılma alacağının, işletmenin sadece sürüm değeri üzerinden hesaplanmasını isteyebilir.

Değerlendirmeye ve işletmenin kazancından mirasçılara pay ödenmesine ilişkin miras hukuku hükümleri kıyas yoluyla uygulanır.'

şeklinde düzenlenmiştir

Tarımsal işletme; üretim faktörlerini kullanarak bitkisel ve/veya hayvansal ve/veya su ürünlerinin üretimi için tarımsal faaliyet yapan veya söz konusu tarımsal faaliyete ilave olarak işleme, depolama, muhafaza ve pazarlamaya yönelik faaliyetlerde bulunan işletmeye denir (5488 sayılı Tarım Kanunu md. 3/1, i). Hayvansal işletmeler de, bir tarımsal işletme niteliğindedir.

Yukarıda açıklanan yasal düzenlemeler uyarınca; Mahkemece, hayvansal işletmelerin de tarımsal işletme niteliğinde olduğu ve TMK'nin 233. maddesi uyarında hayvan işletmesinin tasfiyede gelir değerinin dikkate alınarak katılma alacağının belirlenmesi gerektiği göz ardı edilerek hayvanların belirlenen sürüm (rayiç) değeri üzerinden katılma alacağının belirlenmesi karar verilmesi hatalı olmuş, bozmayı gerektirmiştir.

KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. Davalı erkek vekilinin temyiz itirazlarının kısmen kabulü ile, temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararının yukarıda (2) ve (3) nolu bentte açıklanan sebeplerle BOZULMASINA, bozma sebebine göre yargılama giderlerine yönelik temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına,

3. Davalı erkek vekilinin bozma kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddine,

Temyiz peşin harcının istek halinde yatırana geri verilmesine,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

17.09.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.

 

Benzer Kararlar

 

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi — Kişisel Mal Yerine Geçen Konut İddiası

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi — Mal Rejiminin Tasfiyesinde Tarlanın Değeri ve Traktör Kredisi

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi — Katılma Alacağında İnşaat Seviyesi

Tüm Aile Hukuku Kararları ›

 

İlgili Sayfalar

 

Boşanmada Mal Rejiminin Tasfiyesi ve Katılma Alacağı

 

Benzer bir uyuşmazlıkla ilgili görüşmek isterseniz iletişim bilgilerine ulaşabilirsiniz.

 

Bu sayfa genel bilgilendirme amacı taşır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Özet ve açıklamalar site tarafından hazırlanmıştır; karar metni resmî kaynaktan alınmıştır.

 

Karar Künyesi

 

Mahkeme

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi

 

Esas No

2025/6428

 

Karar No

2026/8282

 

Karar Tarihi

17 Eylül 2026

 

Oy Durumu

Oybirliği

 

Resmî Kaynak

Adalet Bakanlığı Mevzuat ve İçtihat Programı

 

Hukuki Destek

Av. Mete ŞAHİN Hukuk Bürosu

 

Bu sayfadaki bilgiler genel niteliktedir; kendi dosyanızın değerlendirilmesi için büroyla iletişime geçebilirsiniz.

Işınlar Mah. İvedik Cad. No: 116/1, Yenimahalle/Ankara

 

0552 725 25 18

WhatsApp ile Yazın

İletişim ve Yol Tarifi

 

İlgili Hukuk Alanları

Boşanma ve Aile Hukuku

Tüm Çalışma Alanları ›

bottom of page