AİLE HUKUKU · BOZMA
Yargıtay 2. Hukuk Dairesi — Boşanma Yargılamasının İadesinde Dava Ehliyeti ve Önceki Tarihte Ayırt Etme Gücü
2025/8152 E., 2026/3316 K. · 30 Mart 2026
İçerik Sorumlusu: Av. Mete ŞAHİN · Son Güncelleme: 5 Kasım 2026
Kararın Özeti
Anlaşmalı boşanmanın ardından açılan yargılamanın iadesi davası reddedildi. Dosyada davacının ruhsal rahatsızlığına ilişkin iddiayı destekleyen deliller bulunduğunu gören Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, vesayet gerekip gerekmediğinin öncelikle araştırılmasını istedi. Daire ayrıca, önceki boşanma davasının açıldığı tarihte davacının ayırt etme gücünün bulunup bulunmadığının raporla incelenmesi gerektiğini belirtti. Bu iki inceleme tamamlanmadan esastan ret hükmü kurulmasını bozma nedeni saydı.
Hukuki İlke
Yargılamanın iadesini isteyen kişinin bugünkü dava ehliyeti ile önceki anlaşmalı boşanma davası sırasında ayırt etme gücüne sahip olup olmadığı ayrı sorulardır.
Sonuç
İstinaf kararı kaldırıldı, ilk derece hükmü bozuldu. Diğer temyiz itirazları şimdilik incelenmedi.
Kararın Dosyaya Etkisi
Daire, davacının ehliyetsiz olduğuna veya ilk boşanmanın geçersizliğine karar vermedi.
İlgili Mevzuat
4721 sayılı Türk Medeni Kanunu — m. 405, 462/8
Vesayet ihtiyacı ve gerektiğinde izin işlemleri.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu — m. 56/1, 114/1-d, 115/1
Dava ehliyeti ve ön sorun.
Bu bölümde karar metninde atıf yapılan hükümler gösterilmiştir. Kararda anılan hüküm, bugün yürürlükte olan metinle aynı olmayabilir.
Kararın Tam Metni
Aşağıdaki metin, kararın resmî kaynaktaki metnidir. Resmî metindeki maskelemeler korunmuştur.
2. Hukuk Dairesi 2025/8152 E. , 2026/3316 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ: İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 18. Hukuk Dairesi
SAYISI: 2023/2045 E., 2025/1133 K.
DAVA TÜRÜ: Yargılamanın Yenilenmesi
İLK DERECE MAHKEMESİ: Bodrum 1. Aile Mahkemesi
SAYISI: 2022/1230 E., 2023/512 K.
Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesince verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
Davacı erkek tarafından davalı kadına karşı yargılamanın iadesi talebiyle açılan davada İlk Derece Mahkemesi tarafından davanın reddine karar verilmiş karar davacı tarafından kararın istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince itirazın reddine karar verilmiştir. Hüküm davacı erkek vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Tarafların, taraf ve dava ehliyetine sahip olmaları dava şartlarından (HMK md. 114/1-d) olup bu husus kamu düzeniyle ilgilidir. Mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırmakla yükümlüdür. Taraflar da dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebilirler. (HMK md.115/1) Davada, davacının ruhsal rahatsızlığı ileri sürülmüş ve bu iddia dosya arasındaki bir kısım delille de doğrulanmış bulunmasına göre, Mahkemece yapılacak iş; Türk Medeni Kanunu'nun 405. ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 56/1. maddeleri uyarınca davacının vesayet altına alınmasının gerekip gerekmediğinin araştırılması ve bu hususun bir ön sorun sayılması, gerekirse Türk Medeni Kanununun 462/8. maddesi uyarınca işlem yapılması ve sonucuna kadar yargılamanın bekletilmesinden ibarettir. Bu yön gözönünde tutulmadan yargılamaya devam olunarak işin esası hakkında karar verilmesi usul ve kanuna aykırıdır.
Kabule göre de davacı erkeğin yargılamanın iadesi davasına konu olan anlaşmalı boşanma dava tarihinde de erkeğin ayırt etme gücünün bulunup bulunmadığı ve vesayet altına alınmasının gerekip gerekmediğinin araştırılmaması buna ilişkin rapor alınmaması doğru görülmemiş bozmayı gerektirmiştir.
KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1.Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,
2.İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA, sair temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına,
Peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde temyiz edene iadesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
30.03.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Benzer Kararlar
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu Yargılamanın İadesinde Süre Başlangıcı
Yargıtay 2. Hukuk Dairesi Anlaşmalı Boşanma Protokolünün İptali
İlgili Sayfalar
TMK m. 165 Kapsamında Akıl Hastalığı Nedeniyle Boşanma
Benzer bir uyuşmazlıkla ilgili görüşmek isterseniz iletişim bilgilerine ulaşabilirsiniz.
Bu sayfa genel bilgilendirme amacı taşır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Özet ve açıklamalar site tarafından hazırlanmıştır; karar metni resmî kaynaktan alınmıştır.
Karar Künyesi
Mahkeme
Yargıtay 2. Hukuk Dairesi
Esas No
2025/8152
Karar No
2026/3316
Karar Tarihi
30 Mart 2026
Oy Durumu
Oy birliği
Resmî Kaynak
Adalet Bakanlığı Mevzuat ve İçtihat Programı
Hukuki Destek
Av. Mete ŞAHİN Hukuk Bürosu
Bu sayfadaki bilgiler genel niteliktedir; kendi dosyanızın değerlendirilmesi için büroyla iletişime geçebilirsiniz.
Işınlar Mah. İvedik Cad. No: 116/1, Yenimahalle/Ankara
İlgili Hukuk Alanları