KİRA HUKUKU · ONAMA
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi — Kiraya Verenin Tahliye Taahhüdünü İşletmesinden Sonraki Dönem ve Makul Süre Kira Talebi
2023/5801 E., 2024/3516 K. · 5 Kasım 2024
İçerik Sorumlusu: Av. Mete ŞAHİN · Son Güncelleme: 5 Kasım 2026
Kararın Özeti
Kiraya veren, tahliye taahhüdüne dayalı takibiyle kiracıyı icra yolundan çıkardıktan sonraki dönem için kira istedi. Yargıtay, bu somut tahliye sebebi karşısında kiracının sorumluluğunun tahliye tarihine kadar olduğunu; kiraya verenin ayrıca yeniden kiralama için makul süre bedeli isteyemeyeceğini kabul etti. Muacceliyet şartına dayanılarak sonraki dönem kirasının talep edilmesi de sonuç vermedi ve ret hükmü onandı. Karar, kiracının kendiliğinden ve sözleşmeye aykırı erken çıkmasıyla kiraya verenin başlattığı taahhüt takibinin aynı tutulamayacağını gösterir.
Hukuki İlke
Kiraya verenin taahhüt takibiyle gerçekleştirdiği bu tahliyede, sonrasındaki kira ve makul süre bedeli kiracının borcu sayılmamıştır.
Sonuç
Kiraya verenin tahliye sonrası muaccel kira ve makul süre bedeline ilişkin davasını reddeden karar oy birliğiyle onandı.
İlgili Mevzuat
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu — m. 299
kira ilişkisi ve tahliye sonrasındaki sorumluluk6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu — m. 325
ilk derece gerekçesinde erken iade ile somut icra tahliyesinin ayrılması6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu — m. 346
davacının ileri sürdüğü tarihsel muacceliyet ve erteleme iddiası; genel geçerlilik kabulü değil6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu — m. 370
onama
Bu bölümde karar metninde atıf yapılan hükümler gösterilmiştir. Kararda anılan hüküm, bugün yürürlükte olan metinle aynı olmayabilir.
Kararın Tam Metni
Aşağıdaki metin, kararın resmî kaynaktaki metnidir. Resmî metindeki maskelemeler korunmuştur.
3. Hukuk Dairesi 2023/5801 E. , 2024/3516 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 15. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/261 E., 2023/2507 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 9. Sulh Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2021/297 E., 2021/1716 K.
Taraflar arasındaki alacak davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.
Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili; taraflar arasında 01.06.2019 tarihli kira sözleşmesi düzenlendiğini, sözleşmenin özel şartlar (19) maddesinde, bir kira ödenmediği takdirde gelecek kiraların muacceliyet kesbedeceğini, gelecek kiraların tahsiline gidileceğinin kararlaştırıldığını, davalı kiracının 2020 yılı Şubat, Mart, Mayıs, Haziran kiralarını zamanında ödenmediğini ve dönem sonuna kadar olan kira bedellerinin muaccel hale geldiğini, davalı kiracı tacir olduğundan 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun (6098 sayılı Kanun) 346 ncı maddesinin 01.07.2012 tarihinden itibaren 8 yıl süreyle uygulanmayacağın ileri sürerek; fazlaya dair hakları kalmak suretiyle, şimdilik 500,00 TL olmak üzere bilirkişi marifetiyle hesap edilecek 2021 yılı Ocak-Aralık dönemi 12 aylık muaccel kira bedelinin tahsiline karar verilmesini talep etmiş, ıslah dilekçesi ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik kısmi olarak 45.000,00 TL olmak üzere 2021 yılı Ocak ayı kirasının tahsilini istemiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili; davanın haksız olduğunu, müvekkilinin 19.09.2020 tarihinde kiralananı tahliye ettiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; taraflar arasındaki kira ilişkisinin tahliye tarihi itibariyle sona erdiği, davacının davalıdan tahliye tarihine kadar olan süreye ilişkin kira bedelini talep edebileceği, dava konusu edilen 2021 yılı Ocak ayı itibariyle taraflar arasındaki kira ilişkisi sona ermiş olduğundan muacceliyet koşuluna dayalı talebinin yerinde olmadığı; ayrıca tahliyenin davacı kiraya verenin talebiyle ve tahliye taahhüdüne dayalı olarak gerçekleştirilmiş olması nedeniyle, kiracı tarafından sözleşme süresine ve fesih süresine uyulmaksızın kiralananın geri verilmesi de söz konusu olmadığından, davacının 6098 sayılı Kanun’un 325 inci maddesi gereğince taşınmazın yeniden kiraya verilebileceği makul süreye ilişkin kira bedeli talebinin de yerinde olmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davacı vekili; muacceliyet kaydının geçerli olduğunu ve her halde makul süre tazminatı ödenmesi gerektiğini, karşı taraf lehine fazla vekalet ücretine hükmedildiğini ileri sürerek, kararın kaldırılmasını istemiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davacı tarafından davalı aleyhine tahliye taahhüdüne dayalı takipte bulunulduğu, davalı tarafça yapılan itiraz üzerine açılan itirazın kaldırılması ve tahliye davasında, davalının itirazının kaldırılmasına ve kiralananın tahliyesine karar verildiği, bu karara dayanılarak kiralananın 19.11.2020 tarihinde icra kanalı ile tahliye edildiği, davalı kiracının tahliye tarihine kadar olan kira bedellerinden sorumlu olup, tahliye tarihinden sonraki kira bedellerinden ve ayrıca kiralananın icra kanalı ile tahliye edildiği göz önüne alındığında makul süre kira bedelinden sorumlu olmadığı, davanın reddine karar verilmesinde usul ve yasaya aykırı bir durum bulunmadığı gerekçesiyle, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek, kararın bozulmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, muacceliyet koşuluna dayalı kira alacağının tahsili istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6098 sayılı Kanun'un 299 ıncı maddesi
3. Değerlendirme
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararında; hukuki ilişkinin ve bu ilişki nedeniyle ortaya çıkan uyuşmazlığa yukarıda yer verilen kanun maddesinin doğru şekilde uygulandığı, davalı kiracının, tahliye taahhütnamesine dayalı olarak başlatılan takip neticesinde tahliye edildiği, buna bağlı olarak davalı kiracının tahliye tarihine kadar olan kira bedellerinden sorumlu tutulabileceği, tahliye sebebi gözetildiğinde davalı kiracının makul süre kira bedelinden sorumlu olmayacağının anlaşılmasına göre, davacının temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun bulunan kararın onanmasına karar vermek gerekmiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeple;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Aşağıda yazılı bakiye temyiz harcının temyiz edene yükletilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
05.11.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Benzer Kararlar
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi: Erken Tahliyede Üç Aylık İhbar ve Makul Süre
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi — Sözlü Fesih Bildirimi, Erken Tahliye ve Makul Süre Tazminatı
İlgili Sayfalar
Benzer bir uyuşmazlıkla ilgili görüşmek isterseniz iletişim bilgilerine ulaşabilirsiniz.
Bu sayfa genel bilgilendirme amacı taşır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Özet ve açıklamalar site tarafından hazırlanmıştır; karar metni resmî kaynaktan alınmıştır.
Karar Künyesi
Mahkeme
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi
Esas No
2023/5801
Karar No
2024/3516
Karar Tarihi
5 Kasım 2024
Oy Durumu
Oy birliği
Resmî Kaynak
Adalet Bakanlığı Mevzuat ve İçtihat Programı
Hukuki Destek
Av. Mete ŞAHİN Hukuk Bürosu
Bu sayfadaki bilgiler genel niteliktedir; kendi dosyanızın değerlendirilmesi için büroyla iletişime geçebilirsiniz.
Işınlar Mah. İvedik Cad. No: 116/1, Yenimahalle/Ankara
İlgili Hukuk Alanları
Hesaplama Araçları