KİRA HUKUKU · ONAMA
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi — İki Haklı İhtar Davası Konusuz Kalınca Yargılama Giderleri
2023/588 E., 2023/2546 K. · 4 Ekim 2023
İçerik Sorumlusu: Av. Mete ŞAHİN · Son Güncelleme: 16 Kasım 2026
Kararın Özeti
Kiraya veren, kiracı şirketin 2017 yılı Eylül ve Ekim ayı kira bedellerini zamanında ödemeyerek aynı kira döneminde iki haklı ihtara yol açtığını ileri sürüp tahliye istedi. Önceki ret kararı, sözleşmede kiranın ayın on beşinde peşin ödeneceği gözetilmeden verildiği için bozulmuştu. Bozmaya uyan mahkeme tahliye koşullarının oluştuğunu, ancak kiralananın yargılama sırasında boşaltıldığını belirleyerek karar verilmesine yer olmadığına hükmetti ve giderleri kiracıya yükledi. Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, kiraya verenin davayı açmakta haklı olduğu gerekçesiyle kiracının temyizini reddedip kararı onadı.
Hukuki İlke
Dava konusuz kaldığında yargılama giderleri, davanın açıldığı tarihteki haklılık durumuna göre belirlenir. Bu dosyada kiracı, muaccel kira bedellerini zamanında ödemeyerek iki haklı ihtara sebebiyet verdiğinden, kiralananı yargılama sırasında boşaltmış olsa da yargılama giderleri ve vekâlet ücretinden sorumlu tutulmuştur.
Sonuç
Davalı kiracının temyiz itirazları reddedildi; konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına ve yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına ilişkin ilk derece mahkemesi kararı oy birliğiyle onandı.
İlgili Mevzuat
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu — m. 326/1, 331, 370/1
Yargılama giderlerinden sorumluluk, konusuz kalan davada giderlerin takdiri ve onama6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu — m. 352/2
Önceki bozma kararında iki haklı ihtar nedeniyle tahliye koşullarının dayanağı
Bu bölümde karar metninde atıf yapılan hükümler gösterilmiştir. Kararda anılan hüküm, bugün yürürlükte olan metinle aynı olmayabilir.
Kararın Tam Metni
Aşağıdaki metin, kararın resmî kaynaktaki metnidir. Kişileri belirleyebilen bilgiler “...” ile gizlenmiştir.
3. Hukuk Dairesi 2023/588 E. , 2023/2546 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen kiralananın tahliyesi davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararı davalı tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı; davalı şirket ile 01.09.2016 başlangıç tarihli kira sözleşmesi imzaladığını, kira sözleşmesine göre aylık kira bedellerinin ait olduğu ayın 15. gününde ve her ay peşin olarak ödenmesi gerektiğini, davalının 2017 yılı Eylül ayı kira bedelini vaktinde ödememesi üzerine ihtarname gönderdiğini, davalının eksik ödeme yaptığını, yine Ekim ayı kira bedelinin de muaccel olmasına rağmen ödenmediğini, Eylül ayı kira bedelinin ödenmeyen bakiyesi ile Ekim ayı kira bedelinin tahsili için icra takibi başlattığını, takip konusu borca haksız olarak itiraz eden davalının bilahare çek vererek 2017 yılı Eylül ayı kira parası bakiyesini ve 2017 yılı Ekim ayı kira parasını ödediğini, davalının 01.09.2017 tarihinde başlayan dönemde, iki haklı ihtarda bulunulmasına sebep olduğunu, bu durumun kanunda kiracıdan kaynaklanan fesih sebebi olarak kabul edildiğini ileri sürerek; taraflar arasındaki 01.09.2016 başlangıç tarihli kira sözleşmesinin feshine, davalının kiralanandan tahliyesine ve kiralananın boş olarak teslimine karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı; davacı tarafça sunulan kira sözleşmesini imzalayanın ... olduğunu, şirketin bu kişi ile ilgisi olmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 10.01.2019 tarihli ve 2018/912 E., 2019/13 K. sayılı kararıyla; 01.09.2016 tarihli kira sözleşmesinde kira bedellerinin “banka hesabına nakit” olarak ödeneceğinin belirlendiği, bu şekilde belirlenen ödeme tarihine göre 2017 Ekim ayının kira bedelinin 01.11.2017 tarihinde muaccel olacağı, sözleşmede kira bedelinin peşin ödeneceği yönünde hüküm bulunmadığı, takip tarihinde Ekim ayı kirasının henüz muaccel olmadığı, temerrüt olgusunun kabul edilebileceği kesinleşmiş bir takibin bulunmadığı ve temerrüt nedeniyle tahliye şartlarının oluşmadığı, haklı iki ihtar şartının da gerçekleşmediği gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, süresi içinde davacı tarafça istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin 29.06.2021 tarihli ve 2019/3607 E., 2021/1617 K. sayılı kararıyla, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, süresi içinde davacı tarafça temyiz isteminde bulunmuştur.
2. Dairemizin 08.11.2021 tarihli ve 2021/7138 E., 2021/10994 K. sayılı ilamıyla; kira sözleşmesinde kira bedelinin ait olduğu ayın 15. gününde banka hesabına peşin ödeneceğine dair hüküm bulunduğu gözetilerek, TBK'nın 352 nci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca tahliye koşulların oluşup oluşmadığının değerlendirilmesi gerektiğinden bahisle, karar bozulmuştur.
B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar
İlk Derece Mahkemesinin ilam başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; kira bedelinin ödenmemesi nedeniyle tahliye talep edilen kira döneminin 01.09.2017 ile 01.09.2018 dönemi olduğu, süresinde açılan dava ile muaccel olan Eylül ve Ekim ayları kira bedellerinin dava konusu ihtarname ve icra takibine dayanak yapıldığı, tahliye şartlarının oluştuğu ancak yargılama devam ederken kiralananın tahliye edildiği gerekçesiyle; konusuz kalan davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına, davanın açılmasına davalı sebebiyet verdiğinden yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuran
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, süresi içinde davalı temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalı; bozma ilamından önce vekalet ücretinin tarafına verilmesine ve yargılama giderlerinin davacı tarafa yüklenilmesine rağmen bu durumun değiştirilmesinin hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğunu, yargılama sırasında söz konusu taşınmaz tahliye edilmiş olup halihazırda konusuz kalmış olan bir davada ödeme yükümlülüğü sorumluluğunun tarafına yükletilmesinin hatalı olduğunu ileri sürerek; kararın bozulmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, iki haklı ihtar sebebiyle kiralananın tahliyesi istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 326 ncı maddesinin birinci fıkrasına göre; yargılama giderleri, kural olarak davada haksız çıkan tarafa yükletilir.
2. 6100 sayılı Kanun'un 331 inci maddesine göre; “Davanın konusuz kalması sebebiyle davanın esası hakkında bir karar verilmesine gerek bulunmayan hâllerde, hâkim, davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumuna göre yargılama giderlerini takdir ve hükmeder.” düzenlemesi yer almaktadır.
3. Değerlendirme
Temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere ve özellikle davalının iki haklı ihtara sebebiyet verecek şekilde muaccel olan kira bedellerini zamanında ödemediğinin, bu nedenle İlk Derece Mahkemesince davacının davayı açmakta haklı olduğu kabul edilerek yargılama giderlerinin davalıya yükletilmiş olmasına göre, davalının temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun bulunan kararın onanmasına karar vermek gerekmiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeple;
Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Aşağıda yazılı bakiye temyiz harcının temyiz edene yükletilmesine,
04.10.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Benzer Kararlar
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi — Tebliğ Edilmeyen İki İhtar Sonrasında Tahliyede Yargılama Gideri
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi — Tacir Kiracının 2014 Borcunda Muacceliyet Kaydı ve İki Haklı İhtar
İlgili Sayfalar
İki Haklı İhtar Nedeniyle Tahliye Davaları
Benzer bir uyuşmazlıkla ilgili görüşmek isterseniz iletişim bilgilerine ulaşabilirsiniz.
Bu sayfa genel bilgilendirme amacı taşır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Özet ve açıklamalar site tarafından hazırlanmıştır; karar metni resmî kaynaktan alınmıştır.
Karar Künyesi
Mahkeme
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi
Esas No
2023/588
Karar No
2023/2546
Karar Tarihi
4 Ekim 2023
Oy Durumu
Oybirliği
Resmî Kaynak
Adalet Bakanlığı Mevzuat ve İçtihat Programı
Hukuki Destek
Av. Mete ŞAHİN Hukuk Bürosu
Bu sayfadaki bilgiler genel niteliktedir; kendi dosyanızın değerlendirilmesi için büroyla iletişime geçebilirsiniz.
Işınlar Mah. İvedik Cad. No: 116/1, Yenimahalle/Ankara
İlgili Hukuk Alanları
Hesaplama Araçları