KİRA HUKUKU · ONAMA
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi — Demirbaş Kirasında Ayrı Bedel
2025/3092 E., 2025/4476 K. · 1 Ekim 2025
İçerik Sorumlusu: Av. Mete ŞAHİN · Son Güncelleme: 4 Kasım 2026
Kararın Özeti
Kiralanan üretim istasyonundaki yapı ve demirbaşlar için sözleşmede ayrıca kira öngörülmesi, alacak hesabının dayanağı oldu. Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, narenciye üretim istasyonuna ilişkin davada sözleşme hükmünü ve bilirkişi raporunu esas alan kısmi kabul kararını onadı. İlk derece mahkemesi, ileri sürülen zamanaşımı savunması nedeniyle yalnız dava tarihinden geriye doğru beş yıllık süre içindeki kira dönemlerini değerlendirmişti. Karar, tarafların temyiz itirazları reddedilerek korundu.
Hukuki İlke
Daire, yapı ve demirbaşlar için ayrı kira öngören somut sözleşmeye ve denetime elverişli bulduğu rapora dayanan kira alacağı kararını onadı.
Sonuç
Tarafların temyiz itirazları reddedildi; kira alacağını kısmen kabul eden mahkeme kararı oy birliğiyle onandı. Karar düzeltme yolu kapalı tutuldu.
İlgili Mevzuat
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu — m. Geçici 3
1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu — m. 440
Bu bölümde karar metninde atıf yapılan hükümler gösterilmiştir. Kararda anılan hüküm, bugün yürürlükte olan metinle aynı olmayabilir.
Kararın Tam Metni
Aşağıdaki metin, kararın resmî kaynaktaki metnidir. Resmî metindeki maskelemeler korunmuştur.
3. Hukuk Dairesi 2025/3092 E. , 2025/4476 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2018/116 E., 2024/1415 K.
Mahkeme kararı taraf vekillerince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili; .. İli, .. İlçesi, .. Mahallesinde kain dava dışı Tarım ve Orman Bakanlığına tahsis edilen dava konusu 42, 43, 44, 45, 163, 176, 1 81... parsel sayılı taşınmazların narenciye üretme istasyonu olarak kullanılmak üzere davalı şirkete 08.08.2004 başlangıç tarihli ve on yıl süreli olarak kiraya verildiğini, taşınmazın kira bedeli ilk yıl için KDV hariç 40.000.000.000 TL (KırkmilyarTürklirası) olup işletmede bulunan mevcut yapı ve tesisler ile alet, makine ve teçhizat ve sair demirbaşların kiracı kullanımına bırakılacak olanlar için ayrıca kira bedeli alınması hususunun sözleşmede kararlaştırıldığını, muhdesat ve demirbaşların kira bedellerinin belirlenmesi amacıyla tespit talebinde bulunulduğunu, 2006 yılı için belirlenen tutara Tarım-ÜFE oranları uygulanması sonucunda davalı şirketin ödemesi gereken kira bedelinin 191.759,79 TL olarak hesaplandığını, davalının yazışmalara rağmen ödeme yapmadığını ileri sürerek; kira bedelinin vade tarihlerinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili; talep konusu alacağın zamanaşımına uğradığını, kira bedelinin İskenderun Sulh Hukuk Mahkemesinin 2006/184 D. İş sayılı dosyasında verilen bilirkişi raporuna göre belirlendiğini, tespitin kesinleşmediğini, ortada bir kira bedeli bulunmadığını, davacı tarafından da uzun süre kira talep edilmemesinin zımnen davacı yanın alacaklı olmadığını kabul ettiğini gösterdiğini, Hükümetçe kiralanan taşınmazdaki demirbaş için ayrıca bir kira alınmayacağı uygulamasının mevcut olduğunu, kira sözleşmesi yapılırken söz konusu yerde bulunan bina ve sair eklentilerin demirbaş dahi belirlenen somut kira bedeli ile kullanıma sunulduğunun kabul edilmesi gerektiğini, kira sözleşmesine ek madde konulmasının dahi bunun aksini göstermeyeceğini, buna ilişkin talepte bulunulmamasının da hükmün zımnen ilga edildiğini gösterdiğini, taraflar arasında kiralama ilişkisi bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.
III. MAHKEME KARARI
Davanın açıldığı İskenderun 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 13.04.2016 tarih ve 2016/381 E., 2016/445 K. sayılı kararıyla, mahkemenin görevsizliği nedeniyle davanın usulden reddine dair verilen kararın Dairece 26.09.2017 tarih ve 2017/14404 E., 2017/12668 K. sayılı ilamla onanması üzerine, dosyanın gönderildiği Mahkemenin ilam başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; taraflar arasındaki sözleşmenin (11.) maddesinde kiralanan taşınmazlar üzerindeki muhdesatlar yönünden ayrıca kira bedeli alınacağı belirtildiğine göre muhtesatların da kiralandığının anlaşıldığı, davacı taraf 06.08.2004-06.08.2014 tarihleri arası kira alacağını talep etmiş ise de kira alacaklarının 5 yıllık zaman aşımına tabi olduğu, davalı tarafın bu hususu cevap dilekçesinde ileri sürdüğü, dava açılış tarihi 21.03.2016 olup davacı tarafın kira alacağını talep edebileceği kira süresinin 21.03.2011-06.08.2014 tarihleri arası olduğu, 17.11.2021 tarihli ek bilirkişi raporunda anılan dönem için hesaplanan toplam kira bedelinin 77.940,96 TL olarak tespit edildiği, davalı taraf ek bilirkişi raporunun sunulmasından sonra dosyaya yeni deliller sunmuş ise de, davacı tarafın savunmanın genişletilmesine muvafakatinin bulunmaması karşısında davalının sunduğu savunma ve delillere itibar edilmediği, ayrıca ek bilirkişi raporunda her kira dönemi için kira alacak tutarının ayrı ayrı hesap edilmediği, ancak taraflarca bu hususa ilişkin herhangi bir itiraz olmadığından bunun davalı taraf lehine kazanılmış hak olduğu, kira bedellerinin ödendiğine dair ispat yükü davalı tarafta olup herhangi bir delil sunulmadığı gerekçesiyle; davanın kısmen kabulüne, 77.940,96 TL'nin 06.08.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiş; karar, taraf vekillerince süresi içinde temyiz edilmiştir.
IV. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
1. Davacı vekili; davalının ödemesi gereken bedelin sözleşme ve mevzuat çerçevesinde belirlendiğini, miktarda herhangi bir fazlalık bulunmadığından kararın talep edilen miktara göre düzeltilerek onanmasına veya kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
2. Davalı vekili; davaya konu edilen eşyanın müvekkili şirkete kiralandığına dair bir delil bulunmadığını, davacının kendisine ait mal varlığını ancak ihale yoluyla üçüncü şahıslara kiralayabileceğini, kiralama işlemi ihale açmak suretiyle mümkün olabileceğinden böyle bir ihale açıp açmadığı ve sonuçları hususunda dosyaya bilgi verilmediğinden davanın reddi gerektiğini belirterek, kararın bozulmasını talep etmiştir.
B. Gerekçe ve Değerlendirme
Uyuşmazlık, ödenmeyen kira alacağının tahsili istemine ilişkindir.
Temyizen incelenen kararda belirtilen gerekçeye, hükme esas alınan bilirkişi raporunun denetime elverişli bulunduğunun anlaşılmasına göre, taraf vekillerinin temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun bulunan kararın onanmasına karar verilmiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Mahkeme kararının ONANMASINA,
Aşağıda yazılı bakiye temyiz harcının temyiz eden davalıya yükletilmesine,
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun Geçici 3. maddesi atfıyla 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 440. maddesi gereğince karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere,
01.10.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Benzer Kararlar
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi — İade Edilmeyen Teknik Ekipmanın Kira Bedelinde Ayrı Değerleme
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi — Eksik Kiranın İhtirazsız Alınmasının Yazılı Artış Şartını Kaldırmaması
İlgili Sayfalar
Benzer bir uyuşmazlıkla ilgili görüşmek isterseniz iletişim bilgilerine ulaşabilirsiniz.
Bu sayfa genel bilgilendirme amacı taşır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Özet ve açıklamalar site tarafından hazırlanmıştır; karar metni resmî kaynaktan alınmıştır.
Karar Künyesi
Mahkeme
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi
Esas No
2025/3092
Karar No
2025/4476
Karar Tarihi
1 Ekim 2025
Oy Durumu
Oy birliği
Resmî Kaynak
Adalet Bakanlığı Mevzuat ve İçtihat Programı
Hukuki Destek
Av. Mete ŞAHİN Hukuk Bürosu
Bu sayfadaki bilgiler genel niteliktedir; kendi dosyanızın değerlendirilmesi için büroyla iletişime geçebilirsiniz.
Işınlar Mah. İvedik Cad. No: 116/1, Yenimahalle/Ankara
İlgili Hukuk Alanları
Hesaplama Araçları