Yargıtay 3. Hukuk Dairesi: Ek Protokolle Belirlenen Dönemde Kira Tespiti

Kararın Tam Metni

Aşağıdaki metin, kararın resmî kaynaktaki metnidir.

MAHKEMESİ : Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2024/1675 E., 2025/1400 K.

İLK DERECE MAHKEMESİ : Gebze 1. Sulh Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2022/1229 E., 2024/473 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekillerince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili; davacıya ait ... Organize Sanayi Bölgesindeki taşınmazın 15.01.2017 başlangıç tarihli ve 5+5 yıl süreli kira sözleşmesi ile KDV dahil 76.700,00 TL bedelle davalıya kiraya verildiğini, sözleşmede artış hükmü buulunduğunu, 2022 yılı için 354.000,00 TL kira parası talep edilmesine dair ihtara rağmen davalı tarafın 194.700,00 TL ödediğini, kiralananın rayiç kira bedelinin çok daha yüksek olduğunu ileri sürerek; 2022 yılı kira dönemine ilişkin kira bedelinin KDV dahil 354.000,00 TL olarak tespitine, yenilenen kira dönemlerinde uygulanacak kira artış oranının yasal üst sınırdan belirlenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili; kira bedelinin her 6 ayda bir sözleşmeye uygun olarak tarafların ortak rızasıyla belirlenerek arttırıldığını, 01.07.2022 tarihinden itibaren taraflarca belirlenen oranın üzerinde artış yapılarak KDV dahil 194.700,00 TL ödendiğini, talep edilen 354.000,00 TL bedelin fahiş olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; 22.12.2016 imza tarihli kira sözleşmesi uyarınca davalının kullanımında olan 7.551 m² yükümlü arsa içinde yer alan 6.340 m² inşaat alanlı kiralananın rayiç kira bedelinin aylık brüt 443.038,81 TL olarak belirlendiği, davalı eski kiracı olduğundan %10 oranında hakkaniyet indirimi yapılması gerektiği, tespit olunan bedel talep edilenin üzerinde olduğundan taleple bağlı kalınması gerektiğinden bahisle; davanın kabulü ile taşınmazın 15.01.2022 tarihi itibariyle brüt kirasının 354.000,00 TL (net 300.000,00 TL) olarak tespitine karar verilmiş; karar, davalı vekili tarafından istinaf edilmiştir.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; taraflar arasında imzalanan 15.01.2017 başlangıç tarihli ve 5+5 yıl süreli kira sözleşmesinde artış şartı bulunduğu, taraflar arasındaki 21.12.2021 tarihli ek protokol ile 2022 yılı Ocak, Şubat, Mart, Nisan, Mayıs, Haziran ayları arası kira bedelinin 120.000,00 TL +KDV olarak belirlendiği, 2022 yılı Temmuz ayında tarafların kira bedelini belirlemek için yeniden bir araya geleceklerinin belirlendiği, kira sözleşmesi ile ek protokolün geçerli olup tarafları bağladığı, davaya konu edilen 2022 yılı Ocak, Şubat, Mart, Nisan, Mayıs, Haziran ayları arası kira bedeli taraflarca ek protokol ile belirlendiğinden 2022 yılı Temmuz ayı itibari ile kira bedelinin tespitine karar verilmesi gerekirken, protokol dikkate alınmadan 15.01.2022 tarihi itibariyle hak ve nesafete göre kira bedelinin belirlenmesinin doğru olmadığı gerekçesiyle; istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, yeniden davanın kısmen kabulüne, kiralananın 15.01.2022-15.07.2022 dönemi için aylık kira bedelinin 120.000,00 TL+KDV olduğunun tespitine, 15.07.2022 tarihi itibariyle dönem sonuna kadar aylık kira bedelinin 300.000,00 TL+KDV olarak tespitine karar verilmiş; karar, taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

1.Davacı vekili; beş yıllık süre sonrasında taraflar arasındaki anlaşmanın bağlayıcılığı olmadığına ilişkin kanuni düzenlemeye aykırı olarak kira tespiti yapıldığını, 2022 yılı Temmuz ayına kadar protokolde yer alan bedelin geçerli olduğu yönündeki değerlendirmenin hatalı olduğunu ileri sürerek, kararın bozulmasına karar verilmesini istemiştir.

2. Davalı vekili; karşılıklı rıza ile yapılan artışların sözleşmeye aykırı olduğunun ileri sürülmesinin dürüstlük kuralına aykırı bulunduğunu, emsal değerlendirmesinin ve kira tespitinin bilirkişi raporunda hatalı yapıldığını, belirlenen tutardan indirim yapılması gerektiğini ileri sürerek, kararın bozulmasına karar verilmesini istemiştir.

B. Gerekçe ve Değrlendirme

Uyuşmazlık, kira bedelinin tespiti istemine ilişkindir.

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararında belirtilen gerekçeye, hukuki ilişkinin ve bu ilişki nedeniyle ortaya çıkan uyuşmazlığa ilgili kanun maddelerinin doğru şekilde uygulanmasına, hükme esas alınan bilirkişi raporunda tespiti istenilen dönem kira bedelinin denetime elverişli olacak şekilde belirlenmesine ve bu bedel üzerinden yapılan hakkaniyet indiriminin yerinde olmasına, tarafları bağlayıcı ek protokol dikkate alınarak takip eden dönem sonrası bakımından tespit hükmü kurulmasında bir isabetsizlik bulunmamasına göre, tarafların temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun bulunan kararın onanmasına karar verilmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 370/1 maddesi uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı bakiye temyiz karar harçlarının temyiz edenlere yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

01.04.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.