CEZA HUKUKU · KANUN YARARINA BOZMA
Yargıtay 8. Ceza Dairesi — Uyuşturucu Davasında Başka Suçtaki Geri Bırakmaya Dayalı Düşme
2024/23078 E., 2026/10126 K. · 9 Eylül 2026
İçerik Sorumlusu: Av. Mete ŞAHİN · Son Güncelleme: 16 Kasım 2026
Kararın Özeti
Kullanmak için uyuşturucu bulundurmaktan hakkında kamu davasının açılması ertelenen sanık, denetimli serbestlik müdürlüğüne başvurmadığı için yargılandı. Mahkeme, sanığın basit yaralamadan aldığı hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararını esas alarak eylemin denetim ihlali olduğunu kabul etti ve davayı düşürdü. Yargıtay 8. Ceza Dairesi, zorunlu geri bırakma kararlarında denetim ihlali için önceki suçun da kullanmak için bulundurma olması gerektiğini belirtti. İlk uyarıya uyulmamasını ısrar saymayarak durma gerektiğinden düşme kararını kanun yararına bozdu.
Hukuki İlke
Bu dosyada Daire, Ceza Muhakemesi Kanununun 231. maddesindeki şartlar aranmaksızın zorunlu olarak verilen geri bırakma kararlarında yeni eylemin denetim ihlali sayılabilmesi için önceki suçun da kullanmak için uyuşturucu bulundurma olması gerektiğini kabul etti. Denetimli Serbestlik Hizmetleri Yönetmeliğine göre ısrar için bir yıl içinde üç ihlal arandığından, ilk uyarıya uyulmaması kovuşturma şartını gerçekleştirmedi.
Sonuç
Kanun yararına bozma istemi kabul edildi; düşme kararı oybirliğiyle kanun yararına bozuldu ve dosya Ceza Muhakemesi Kanununun 309/4-b maddesi uyarınca gerekli işlem için mahkemesine gönderilmek üzere Başsavcılığa tevdi edildi.
İlgili Mevzuat
5237 sayılı Türk Ceza Kanunu — m. 86, 191
Önceki basit yaralama hükmü ve kullanmak için uyuşturucu bulundurma5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu — m. 231, 309
Geri bırakma kararı ve kanun yararına bozmaDenetimli Serbestlik Hizmetleri Yönetmeliği — m. 5, 44
Yükümlülük ihlali ve ısrarın tanımı
Bu bölümde karar metninde atıf yapılan hükümler gösterilmiştir. Kararda anılan hüküm, bugün yürürlükte olan metinle aynı olmayabilir.
Kararın Tam Metni
Aşağıdaki metin, kararın resmî kaynaktaki metnidir.
8. Ceza Dairesi 2024/23078 E. , 2026/10126 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi
SAYISI: 2022/471 E. 2023/471 K.
SUÇ : Kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma
KARAR: Düşme
KANUN YARARINA BOZMA YOLUNA BAŞVURAN: Adalet Bakanlığının istemi üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı
TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ: İlgili kararın kanun yararına bozulması
Hükümlü hakkında Bakırköy 37. Asliye Ceza Mahkemesinin 03.11.2023 tarihli ve 2022/471 Esas, 2023/471 Karar sayılı kararı ile kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçundan açılan kamu davasında kamu davasının düşmesine karar verildiği, kararın 11.11.2023 tarihinde usûlüne uygun şekilde kesinleştiği, anlaşılmıştır.
Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanun'un (5271 sayılı Kanun) 309/1. maddesi uyarınca, 03.07.2024 tarihli ve 2024/4546 sayılı evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 09.09.2024 tarihli ve KYB-2024/81428 sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü:
I. İSTEM
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin;
"Dosya kapsamına göre,
Bakırköy 37. Asliye Ceza Mahkemesinin 03.112023 tarihli kararı ile sanık hakkında Bakırköy 42. Asliye Ceza Mahkemesinin 19.09.2018 tarihli 2018/40 Esas, 2018/621 sayılı kararı ile sanığın mahkumiyetine, cezasının 5271 sayılı Kanun'un 231/5. maddesi uyarınca hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmesi sebebiyle sanığın eyleminin müstakil suç oluşturmayıp denetim ihlali olduğundan bahisle düşürülmesine kararı verilmiş ise de, Bakırköy 42. Asliye Ceza Mahkemesinin 19.09.2018 tarihli anılan kararının incelenmesinde, sanığın eyleminin 5237 sayılı Kanun'un 86/2. maddesinde düzenlenen "basit yaralama suçu" olduğu, 5271 sayılı Kanun'un 231. maddesindeki şartlar aranmaksızın zorunlu olarak hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına dair verilen kararlarda denetimin ihlali olarak kabul edilebilmesi için suçun "kullanmak için uyuşturucu madde bulundurmak suçu" olması gerektiği, ihbarda bulunulan dosyada sanığın eyleminin ise "basit yaralama suçu" olduğu gözetilmeden yazılı şekilde düşme kararı verilmesinde,
Kabul göre de,
10.11.2021 tarihinde Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Denetimli Serbestlik Hizmetleri Yönetmeliğinin 5/1. maddesinde yer alan, "(1) Hakkında herhangi bir tedbire hükmedilen kişi, karara uygun olarak müdürlüğün hazırladığı programa ve denetimli serbestlik görevlilerinin bu kapsamdaki uyarı ve önerilerine uymak ve katlanmak zorundadır." şeklindeki ve aynı Yönetmeliğin 44. maddesinde yer alan, "(1) Yükümlülüğün yerine getirilmesi için uyulması gereken kurallar ile karara uygun olarak hazırlanan programa ve denetimli serbestlik personelinin bu kapsamdaki uyarı ve çağrılarına uyulmaması yükümlülüğün ihlali sayılır. Yükümlülüğün ihlal edilmesi durumunda vaka sorumlusunun teklifi üzerine yükümlü, komisyon tarafından veya Kanunda yazılı hâllerde komisyonun önerisi üzerine infaz hâkimi tarafından uyarılır. (2) Uyarı bir yazı ile yükümlüye tebliğ edilir. Gerektiğinde yükümlü, müdürlüğe davet edilerek yükümlülüklerine ilişkin hususlar ve ihlalin sonuçları vaka sorumlusu tarafından kendisine sözlü olarak da açıklanır. Yükümlünün gelmemesi durumunda daha önce yapılmış olan yazılı uyarı yeterli sayılır. (3) Denetimli serbestlik kararlarının infazında, yükümlülüğün bir yıl içerisinde mazereti olmaksızın ve kasıtlı olarak üç defa ihlal edilmesi yükümlülüğe uymamada ısrar etme sayılır. Yükümlünün ikinci kez uyarılmasının ardından bir yıl içerisinde üçüncü ihlalin tespit edilmesi halinde dosyanın kapatılması ile ilgili süreç başlatılır. Suça sürüklenen çocuklar ve denetimli serbestlik kararının infazına başlandığı tarihte çocuk olup infaz sürecinde on sekiz yaşını dolduranlar bakımından ise yükümlünün bir yıl içerisinde üçüncü kez uyarılmasının ardından bir yıl içinde dördüncü ihlalin tespit edilmesi halinde dosyanın kapatılması ile ilgili süreç başlatılır. (4) Uyarı için yapılan tebligatta, bir yıl içerisinde suça sürüklenen çocuklar ve denetimli serbestlik kararının infazına başlandığı tarihte çocuk olup infaz sürecinde on sekiz yaşını dolduranlar bakımından dördüncü kez, diğer yükümlüler bakımından üçüncü kez ihlal durumunun tespit edilmesi halinde tekrar bir uyarının yapılmayacağı, dosyanın kapatılması ile ilgili sürecin başlatılacağı ve dosyanın ilgili yargı merciine gönderileceği yükümlüye ihtar edilir. "şeklindeki düzenlemeler dikkate alındığında, yükümlülüğe uymamada ısrarın, yükümlülüğün üç defa ihlâl edilmesi olarak sayıldığı, iki defa uyarılma sonrası üçüncü kez yükümlülüğün ihlâl edilmesi halinde ise infaz dosyasının kapatılacağı şeklindeki değişikliğin şüpheli lehine bir düzenleme içerdiği nazara alındığında;
Somut olayda, Bakırköy Cumhuriyet Başsavcılığınca verilen 17.11.2021 tarihli kamu davasının açılmasının ertelenmesine ve 5237 sayılı Kanun'un 191/3. maddesi uyarınca şüpheli hakkında 1 yıl süre ile denetimli serbestlik tedbiri uygulanmasına dair kararını müteakip, Bakırköy Denetimli Serbestlik Müdürlüğünün 20.06.2022 tarihli ve 2022/1953 DS sayılı yazısı ile 01.04.2022 tarihinde yapılan tebligata rağmen yükümlünün müracaat etmeyerek yükümlülüklerini ihlal ettiğinden kaydın kapatılmasını takiben, sanığın denetim yükümlülüklerini ihlal etmekte ısrar ettiğinden bahisle anılan kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararının kaldırılarak kamu davası açılması üzerine, sanığın ilk uyarıya uymamasının ısrar olarak kabul edilemeyeceği ve kovuşturma şartının gerçekleşmediği gerekçesiyle durma kararı verilmesi gerekirken düşme kararı verilmesinde isabet görülmemiştir." şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.
II. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
A.Şüpheli hakkında, 18.12.2017, 27.05.2018, 02.06.2018, 22.07.20 18... .07.2018 tarihinde işlediği iddia olunan kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçlarından yapılan soruşturma sonucunda, Bakırköy Cumhuriyet Başsavcılığının 17.11.2021 tarihli ve 2021/63740 Soruşturma, 2021/3351 Karar sayılı kararı ile 5237 sayılı Kanun’un 191/2. maddesi uyarınca beş yıl süreyle kamu davasının açılmasının ertelenmesine, aynı maddenin üçüncü fıkrası uyarınca bir yıl süreyle denetimli serbestlik tedbiri uygulanmasına, dördüncü fıkrası uyarınca erteleme süresi içerisinde kendisine yüklenen yükümlülüklere veya uygulanan tedavinin gereklerine uygun davranmamakta ısrar etmesi ya da tekrar kullanmak için uyuşturucu veya uyarıcı madde satın alması, kabul etmesi veya bulundurması ya da uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanması durumunda hakkında kamu davası açılacağının ihtarına karar verildiği,
B. Şüphelinin tedavi ve denetimli serbestlik tedbiri yükümlülüklerine uymaması üzerine erteleme kararının kaldırıldığı, Bakırköy Cumhuriyet Başsavcılığının 28.07.2022 tarihli ve 2021/63740 Soruşturma, 2022/26049 Esas, 2022/16698 sayılı iddianamesi ile Bakırköy 37. Asliye Ceza Mahkemesine kamu davası açıldığı,
C.Bakırköy 37. Asliye Ceza Mahkemesinin 03.11.2023 tarihli ve 2022/471 Esas, 2023/471 Karar sayılı kararı ile sanık hakkında Bakırköy 42. Asliye Ceza Mahkemesinin 2018/40 Esas, 2018/621 Karar sayılı kararı ile verilen hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararının ihlali olması sebebi ile kamu davasının düşmesine karar verildiği, kararın 11.11.2023 tarihinde usûlüne uygun şekilde kesinleştiği,
D. Sanığın 15.02.2017 tarihli basit yaralama suçundan yapılan yargılamada Bakırköy 42. Asliye Ceza Mahkemesinin 19.09.2018 tarihli ve 2018/40 Esas, 2018/621 Karar sayılı kararı ile 5237 sayılı Kanun'un 86/2-3e, 52. maddeleri uyarınca 740,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına, 5271 sayılı Kanun'un 231/5. maddesi uyarınca hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği, kararın 09.11.2018 tarihinde kesinleştiği,
Anlaşılmıştır.
E. Sanığın eyleminin müstakil suç oluşturmayıp denetim ihlali olduğundan bahisle Bakırköy 37. Asliye Ceza Mahkemesinin 03.11.2023 tarihli kararı ile sanık hakkında Bakırköy 42. Asliye Ceza Mahkemesinin 19.09.2018 tarihli 2018/40 Esas, 2018/621 Karar sayılı kararı ile verilen hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına kararının ihlali olduğu belirtilerek kamu davasının düşürülmesine kararı verilmiş ise de, Bakırköy 42. Asliye Ceza Mahkemesinin 19.09.2018 tarihli kararının incelenmesinde, sanığın eyleminin 5237 sayılı Kanun'un 86/2. maddesinde düzenlenen "basit yaralama suçu" olduğu, 5271 sayılı Kanun'un 231. maddesindeki şartlar aranmaksızın zorunlu olarak hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına dair verilen kararlarda denetimin ihlali olarak kabul edilebilmesi için suçun "kullanmak için uyuşturucu madde bulundurmak suçu" olması gerektiği, ihbarda bulunulan dosyada sanığın eyleminin ise "basit yaralama suçu" olduğu gözetilmeden yazılı şekilde düşme kararı verilmesi,
F. Kabule göre ise;
10.11.2021 tarihinde Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Denetimli Serbestlik Hizmetleri Yönetmeliğinin 5/1. maddesinde yer alan, "(1) Hakkında herhangi bir tedbire hükmedilen kişi, karara uygun olarak müdürlüğün hazırladığı programa ve denetimli serbestlik görevlilerinin bu kapsamdaki uyarı ve önerilerine uymak ve katlanmak zorundadır." şeklindeki ve aynı Yönetmeliğin 44. maddesinde yer alan,
"(1) Yükümlülüğün yerine getirilmesi için uyulması gereken kurallar ile karara uygun olarak hazırlanan programa ve denetimli serbestlik personelinin bu kapsamdaki uyarı ve çağrılarına uyulmaması yükümlülüğün ihlali sayılır. Yükümlülüğün ihlal edilmesi durumunda vaka sorumlusunun teklifi üzerine yükümlü, komisyon tarafından veya Kanunda yazılı hâllerde komisyonun önerisi üzerine infaz hâkimi tarafından uyarılır.
(2) Uyarı bir yazı ile yükümlüye tebliğ edilir. Gerektiğinde yükümlü, müdürlüğe davet edilerek yükümlülüklerine ilişkin hususlar ve ihlalin sonuçları vaka sorumlusu tarafından kendisine sözlü olarak da açıklanır. Yükümlünün gelmemesi durumunda daha önce yapılmış olan yazılı uyarı yeterli sayılır.
(3) Denetimli serbestlik kararlarının infazında, yükümlülüğün bir yıl içerisinde mazereti olmaksızın ve kasıtlı olarak üç defa ihlal edilmesi yükümlülüğe uymamada ısrar etme sayılır. Yükümlünün ikinci kez uyarılmasının ardından bir yıl içerisinde üçüncü ihlalin tespit edilmesi halinde dosyanın kapatılması ile ilgili süreç başlatılır. Suça sürüklenen çocuklar ve denetimli serbestlik kararının infazına başlandığı tarihte çocuk olup infaz sürecinde on sekiz yaşını dolduranlar bakımından ise yükümlünün bir yıl içerisinde üçüncü kez uyarılmasının ardından bir yıl içinde dördüncü ihlalin tespit edilmesi halinde dosyanın kapatılması ile ilgili süreç başlatılır.
(4) Uyarı için yapılan tebligatta, bir yıl içerisinde suça sürüklenen çocuklar ve denetimli serbestlik kararının infazına başlandığı tarihte çocuk olup infaz sürecinde on sekiz yaşını dolduranlar bakımından dördüncü kez, diğer yükümlüler bakımından üçüncü kez ihlal durumunun tespit edilmesi halinde tekrar bir uyarının yapılmayacağı, dosyanın kapatılması ile ilgili sürecin başlatılacağı ve dosyanın ilgili yargı merciine gönderileceği yükümlüye ihtar edilir." şeklindeki düzenlemeler dikkate alındığında, yükümlülüğe uymamada ısrarın, yükümlülüğün üç defa ihlâl edilmesi olarak sayıldığı, iki defa uyarılma sonrası üçüncü kez yükümlülüğün ihlâl edilmesi halinde ise infaz dosyasının kapatılacağı şeklindeki değişikliğin şüpheli lehine bir düzenleme içerdiği görülmektedir.
Dosya kapsamına göre; Bakırköy Cumhuriyet Başsavcılığınca verilen 17.11.2021 tarihli kamu davasının açılmasının ertelenmesine ve 5237 sayılı Kanun'un 191/3. maddesi uyarınca şüpheli hakkında 1 yıl süre ile denetimli serbestlik tedbiri uygulanmasına dair kararının infazında, Bakırköy Denetimli Serbestlik Müdürlüğünün 20.06.2022 tarihli ve 2022/1953 DS sayılı yazısı ile 01.04.2022 tarihinde yapılan tebligata rağmen yükümlünün başvuruda bulunmayarak yükümlülüklerini ihlal ettiğinden kaydın kapatıldığı, sanığın denetim yükümlülüklerini ihlal etmekte ısrar ettiği belirtilerek kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararının kaldırılarak kamu davası açılması üzerine, sanığın ilk uyarıya uymamasının ısrar olarak kabul edilemeyeceği ve kovuşturma şartının gerçekleşmediği gerekçesiyle durma kararı verilmesi gerekirken düşme kararı verilmesi, Kanun’a aykırı olup kanun yararına bozma istemi yerinde görülmüştür.
III. KARAR
A. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin KABULÜNE,
B. Bakırköy 37. Asliye Ceza Mahkemesinin 03.11.2023 tarihli ve 2022/471 Esas, 2023/471 Karar sayılı kararının 5271 sayılı Kanun’un 309/3. maddesi gereği, oy birliğiyle KANUN YARARINA BOZULMASINA,
5271 sayılı Kanun’un 309/4-b maddesi uyarınca gerekli işlemin yapılması için dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 09.09.2026 tarihinde karar verildi.
Benzer Kararlar
Yargıtay Ceza Genel Kurulu — Denetimli Serbestlikte Israr Şartı ve Erteleme Süresindeki Eylem
Yargıtay 10. Ceza Dairesi — Kullanmak İçin Bulundurmada Geri Bırakma
İlgili Sayfalar
Uyuşturucu Kullanma Suçunda Denetimli Serbestlik ve Kovuşturma Şartı
Benzer bir uyuşmazlıkla ilgili görüşmek isterseniz iletişim bilgilerine ulaşabilirsiniz.
Bu sayfa genel bilgilendirme amacı taşır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Özet ve açıklamalar site tarafından hazırlanmıştır; karar metni resmî kaynaktan alınmıştır.
Karar Künyesi
Mahkeme
Yargıtay 8. Ceza Dairesi
Esas No
2024/23078
Karar No
2026/10126
Karar Tarihi
9 Eylül 2026
Oy Durumu
Oybirliği
Resmî Kaynak
Adalet Bakanlığı Mevzuat ve İçtihat Programı
Hukuki Destek
Av. Mete ŞAHİN Hukuk Bürosu
Bu sayfadaki bilgiler genel niteliktedir; kendi dosyanızın değerlendirilmesi için büroyla iletişime geçebilirsiniz.
Işınlar Mah. İvedik Cad. No: 116/1, Yenimahalle/Ankara
İlgili Hukuk Alanları
Hesaplama Araçları