İŞ HUKUKU · BOZMA
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi — İşe Başlatmama Alacaklarında Kısmi Takip İtirazı ve Ücretin İspatı
2026/1965 E., 2026/4778 K. · 20 Mayıs 2026
İçerik Sorumlusu: Av. Mete ŞAHİN · Son Güncelleme: 20 Kasım 2026
Kararın Özeti
İşe iade kararından sonra işe başlatılmayan işçi, alacakları için icra takibi başlattı. İşveren borcun bir bölümüne itiraz etti. Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, kabul edilen kısım kesinleştiği için itirazın iptali davasında yalnız çekişmeli tutar hakkında hüküm kurulabileceğini belirtti. İşçinin işe başlatmama tarihindeki ücreti yönünden ise emsal işçi ve ücret artışı delili sunulmadan eski ücreti asgari ücret artışına oranlayan bilirkişi hesabını da hatalı bularak kararı bozdu.
Hukuki İlke
Kısmi icra itirazında, borçlunun açıkça kabul ettiği tutar itirazın iptali hükmünün dışında kalır. İşe başlatmama tarihindeki ücretin eski ücretten yüksek olduğu ileri sürülüyorsa dosyaya uygun ücret delili gerekir.
Sonuç
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, kısmi itirazın kapsamı ve ücretin ispatı nedeniyle istinafın esastan ret kararını kaldırdı ve ilk derece kararını oy birliğiyle bozdu.
Kararın Tam Metni
Aşağıdaki metin, kararın resmî kaynaktaki metnidir.
9. Hukuk Dairesi 2026/1965 E. , 2026/4778 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 48. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/3016 E., 2025/2333 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul 23. İş Mahkemesi
SAYISI : 2019/863 E., 2021/676 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin iş sözleşmesinin haksız ve geçersiz olarak feshedilmesi üzerine açtıkları işe iade davasının kabulüne karar verildiğini, kararın kesinleşmesinin üzerine süresi içinde işe iade başvurusunda bulunduklarını, davalı işverenin müvekkilini işe davet etmediğini ve alacaklarını ödemediğini, İstanbul 18. İcra Müdürlüğünün 2019/24547 Esas sayılı dosyası ile takip başlattıklarını, davalı tarafın borca kısmen itiraz ettiğini, iş güvencesi tazminatı, boşta geçen süre ücreti, fark kıdem tazminatı, fark ihbar tazminatı ve bakiye yıllık ücretli izin alacaklarının icra dosyasına yapılmış tahsilatlar mahsup edilerek ve müvekkilinin iş sözleşmesinin feshedildiğinin kesinleştiği tarih olan 07.06.2019 tarihindeki ücreti dikkate alınarak hesaplanması gerektiğini ileri sürerek itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmesini ve icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; başlatılan takip üzerine taraflarınca yapılan hesaplamalar ile, yüksek miktarda alacak yönünden takip başlatıldığının tespit edildiğini ve icra takibine kısmi itirazda bulunulduğunu, davacının alacak talepleri yönünden yapılan şifai görüşmeler sonrasında taraflar arasında bir kısım hesap yöntemi farklılıkları bulunduğunun anlaşıldığını, davacının hesap yöntemlerinin taraflarınca kabul edilebilir miktarda olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacının 02.11.2015-09.01.2017 tarihleri arasında çalıştığı, bu bağlamda 4 aylık boşta geçen sürenin eklenmesiyle davacının davalı işyerinde toplam 1 yıl 6 ay 8 gün çalışmasının bulunduğu, kesinleşen işe iade dava dosyası ve bilirkişi raporları dikkate alındığında davacının fesih tarihinde brüt ücretinin 7.342,03 TL olduğu kanaatine varıldığı, davacının yasal süresi içerisinde işe başlamak için davalı işverene başvuru yaptığı ve işverence davacının herhangin bir haklı neden olmaksızın işe başlatılmadığı, bu bağlamda iş sözleşmesinin işe başlatılmadığı tarihte feshedildiği hususu dikkate alınarak davacının kıdem ve ihbar tazminatına hak kazandığı, davacının hizmet süresi itibarıyla hak kazanmış olduğu bakiye 5 günlük yıllık ücretli izin alacağının bulunduğu, davacının boşta geçen süre ücreti ile işe başlatmama tazminatlarına hak kazandığı, takibe konu tazminat miktarlarının tespitinin yargılamayı gerektirdiği, likit kabul edilmediği, icra inkar tazminatı talebinin reddi gerektiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; işe iade kararının kesinleşmesinin ardından davacının davalı tarafça süresinde işe başlama talebinde bulunduğu, ancak davalı tarafından işe başlatılmadığının anlaşıldığı, davacının kıdem ve ihbar tazminatı, işe iade davası sonucu belirlenen işe başlatamama tazminatı ile boşta geçen süre ücreti ve yıllık ücretli izin alacağına hak kazandığı, hükme esas alınan bilirkişi raporunda tespit edilen ücretin, dosyadaki delil durumuna uygun olduğu gibi Türkiye İstatistik Kurumu verilerine de uygun düştüğü, yapılan hesaplamalarda bu nedenle hata olmadığı, yapılan ödemelerin hesaplamalardan mahsup edildiği, zamanaşımına uğrayan bir alacak olmadığı gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili temyiz dilekçesinde;
1. Müvekkilince İcra Dairesine kısmi itiraz sunulduğunu, itiraz edilmeyen kısmın icra dosyasına ödendiğini, davacı tarafça kısmi itiraz tutarı üzerinden davanın harçlandırıldığını ancak Mahkemece takibin tümüne itiraz edilmiş gibi hüküm kurulduğunu, bu durumun taleple bağlılık ilkesine aykırılık teşkil ettiğini, vekâlet ücreti ve ilâm harcının da takibe konu tüm bedel üzerinden hesaplandığını, kısmi itiraz edilen tutar üzerinden hesaplanması gerektiğini,
2. Dosyada alınan bilirkişi raporları arasında çelişki bulunduğunu, bilirkişi raporuna itirazlarının değerlendirilmediğini,
3. Bilirkişi raporunda son brüt ücretin hatalı hesaplandığını, kıdem ve ihbar tazminatları hesaplanırken asgari ücret oranında artış yapılarak sonuca ulaşıldığını, henüz ikinci yılını doldurmamış bir çalışana % 43,93 oranında zam yapılmasının hayatın olağan akışına aykırı olduğunu,
4. 4 aylık boşta geçen süre ücretinin hatalı bir şekilde hesaplandığını,
5. Davacı işten ayrılmadan önce kendisine bakiye yıllık izin ücreti adı altında ödeme yapıldığını,
6. Alacakların zamanaşımına uğradığını ileri sürmüştür.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, taleple bağlılık ilkesine uygun karar verilip verilmediği, davacının hesaplamalara esas ücretinin belirlenmesi, dava konusu alacakların hesaplanması ve zamanaşımına ilişkindir.
1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı vekilinin aşağıdaki paragrafların kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
2. Somut olayda, davacı tarafından davalı aleyhine İstanbul 18. İcra Müdürlüğünün 2019/24547 Esas sayılı dosyası üzerinden icra takibi başlatıldığı, davalı borçlu tarafından icra takibine karşı kısmi itirazda bulunduğu, alacakların kabul edilen miktarlarının borca itiraz dilekçesinde açıkça gösterildiği anlaşılmıştır. Davalı borçlu tarafından açıkça kabul edilen miktarlar üzerinden takip kesinleşmiş olup, Mahkemece sadece itiraza uğrayan ve çekişmeli olan kısım hakkında hüküm kurulması gerekirken takibin tamamına itiraz edilmiş gibi hüküm kurulması hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.
3. Kural olarak, ücretin miktarını ispat yükü işçiye aittir. Geçersiz fesih ile işe başlatmama suretiyle fesih tarihindeki ücretin ispatı yönünden de bu kuraldan ayrılmayı gerektiren bir durum söz konusu değildir. İşçinin işe başlatılmadığı tarihte alması gereken ücretin miktarı o tarihte işyerinde hâlen çalışmaya devam eden emsal işci ücreti esas alınarak belirlenir. İspat yükünün dağılımına göre, davacının kendisine emsal olabilecek işçiyi veya işçileri bildirmesi gerekir. Emsal işçinin belirlenmesinde ilk şart, bu işçinin hem geçersiz sayılan (ilk) fesih tarihinde hem de başlatmama suretiyle fesih tarihinde aynı işyerinde çalışmakta olmasıdır. Bu özelliği taşıyan işçinin varlığı hâlinde ise emsal işçinin davacı ile eşdeğer görevde çalışıp çalışmadığı, kıdeminin davacının kıdemi ile aynı veya yakın olup olmadığı gibi kriterler yönünden araştırma yapılmalı, bu araştırmanın sonucuna göre o işçinin emsal işçi olarak kabul edilip edilemeyeceği belirlenmelidir. Emsal işçi ücretinin belirlenememesi yahut emsal işçinin bulunmaması, bir diğer ifade ile işçinin ispat yükünü yerine getirmemesi durumunda ise işçinin başlatmama suretiyle fesih tarihindeki ücretinin, geçersiz fesih tarihindeki ücretten daha fazla olduğu yönündeki iddiasını ispat edemediği kabul edilmelidir. Dairemizin emsal kararları da bu doğrultudadır.
Somut uyuşmazlıkta; davacı tarafça emsal işçi bildirilmemiş, dava dilekçesinde "farazi ücret araştırması asgari ücret oranları" delil olarak gösterilmiş, Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda ise dosyada emsal çalışanların ücret bordroları veya davalı Şirketin emsal çalışanların ücretlerine uygulanan artış oranını gösteren bir delil bulunmadığı gerekçesiyle geçersiz fesih tarihindeki davacı ücretinin asgari ücrete oranlanması suretiyle işe başlatılmama suretiyle fesih tarihindeki ücreti tespit edilerek hesaplama yapılmıştır. Ancak işe başlatmama suretiyle fesih tarihindeki ücretin asgari ücrete oranlama suretiyle belirlenmesi isabetli değildir. Zira bu konuda ispat yükü davacıya ait olup davacı tarafça işe başlatmama tarihinde alması gereken ücrete yönelik ispat yükünün yerine getirilmediği anlaşılmakla kararın bu nedenle bozulması gerekmektedir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,
2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,
Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,
Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
20.05.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Benzer Kararlar
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi: İşe Başlatmamadan Sonra Ücret İspatı
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi — İşe Başlatmama Alacakları
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi — İşe Başlatılmayan İşçinin Alacağında Likitlik ve Ödeme Savunması
İlgili Sayfalar
İşçilik Alacaklarının Hesaplanmasında Esas Ücret
Benzer bir uyuşmazlıkla ilgili görüşmek isterseniz iletişim bilgilerine ulaşabilirsiniz.
Bu sayfa genel bilgilendirme amacı taşır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Özet ve açıklamalar site tarafından hazırlanmıştır; karar metni resmî kaynaktan alınmıştır.
Karar Künyesi
Mahkeme
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi
Esas No
2026/1965
Karar No
2026/4778
Karar Tarihi
20 Mayıs 2026
Oy Durumu
Oy birliği
Resmî Kaynak
Adalet Bakanlığı Mevzuat ve İçtihat Programı
Hukuki Destek
Av. Mete ŞAHİN Hukuk Bürosu
Bu sayfadaki bilgiler genel niteliktedir; kendi dosyanızın değerlendirilmesi için büroyla iletişime geçebilirsiniz.
Işınlar Mah. İvedik Cad. No: 116/1, Yenimahalle/Ankara
İlgili Hukuk Alanları
Hesaplama Araçları