İŞ HUKUKU · BOZMA
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi — Yurt Dışı Çalışmada Dönem ve Alacak Bazında Hukuk Seçimi
2026/2090 E., 2026/3815 K. · 27 Nisan 2026
İçerik Sorumlusu: Av. Mete ŞAHİN · Son Güncelleme: 4 Kasım 2026
Kararın Özeti
Yurt dışındaki bütün çalışma dönemleri ve alacaklar aynı hukuk seçimine bağlı sayılmadı. Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, farklı ülkelerde çalışan işçinin sözleşmelerini dönemler ve alacak türleri bakımından ayrı değerlendirdi. Kosova sözleşmesindeki seçimin bazı dönemlerde fazla çalışma ve tatil ücretlerini kapsadığını, feshe bağlı alacaklar ile yıllık iznin dışında kaldığını belirledi. Seçim yapılmayan dönemlerde daha sıkı ilişkili Türk hukukunun uygulanmasını ve talebi aşan hizmet başlangıcının düzeltilmesini isteyerek hükmü bozdu.
Hukuki İlke
Bu dosyada hukuk seçiminin kapsamı, sözleşmenin tarihi ve düzenlediği alacak türlerine göre belirlenmiştir; kapsam dışındaki dönem ve alacaklarda daha sıkı ilişkili hukuk ayrıca araştırılmıştır.
Sonuç
Bölge adliye mahkemesi kararı kaldırılarak ilk derece hükmü uygulanacak hukuk ve çalışma başlangıcı değerlendirmeleri nedeniyle oy birliğiyle bozuldu; tarafların diğer temyiz itirazları şimdilik incelenmedi.
İlgili Mevzuat
5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun — m. 27/2, 27/4
Mutad işyeri hukuku ile daha sıkı ilişkili hukuk ve sözleşmedeki seçimin kapsamı değerlendirilmiştir.Kırgızistan İş Kanunu — m. 414
Alt mahkemenin zamanaşımı değerlendirmesi aktarılmıştır.Kazakistan İş Kanunu — m. 160
Alt mahkemenin zamanaşımı değerlendirmesinde aktarılmış; ilgili dönemde uygulanacak hukuk yönünden karar bozulmuştur.Arnavutluk İş Kanunu — m. 203
Alt mahkemenin zamanaşımı değerlendirmesinde aktarılmış; ilgili dönemde uygulanacak hukuk yönünden karar bozulmuştur.Kosova İş Kanunu (03/L-212) — m. 87
Alt mahkemenin zamanaşımı ve ücret değerlendirmeleri kapsamında aktarılmıştır.
Bu bölümde karar metninde atıf yapılan hükümler gösterilmiştir. Kararda anılan hüküm, bugün yürürlükte olan metinle aynı olmayabilir.
Kararın Tam Metni
Aşağıdaki metin, kararın resmî kaynaktaki metnidir. Resmî metindeki maskelemeler korunmuştur.
9. Hukuk Dairesi 2026/2090 E. , 2026/3815 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 52. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2025/747 E., 2025/2133 K.
DAVA TARİHİ : 12.10.2018
İLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul 14. İş Mahkemesi
SAYISI : 2024/143 E., 2025/115 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekillerince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalı Şirketin yurt içi ve yurt dışı projelerinde 1987-2018 yılları arasında fasılalı şekilde kamp müdürü olarak net 3.165,00 Euro ücretle çalıştığını, haftada 7 gün 06.00-21.00/22.00 saatleri arasında çalıştığını, hafta tatili ulusal bayram ve genel tatil günlerinde de çalıştığını ancak karşılığının ödenmediğini, iş sözleşmesi haksız olarak feshedilmesine rağmen işçilik alacaklarının ödenmediğini belirterek kıdem ve ihbar tazminatı ile fazla çalışma, hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil ile yıllık ücretli izin alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; taraflar arasındaki ihtilafta yabancı hukukun uygulanması gerektiğini, zamanaşımı def'inde bulunduklarını, davacının her türlü hakkının bordrosuna yansıtılarak banka kanalıyla ödendiğini savunarak davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; Bölge Adliye Mahkemesinin 18.01.2024 tarihli kaldırma kararından sonra yapılan yargılama neticesinde, davacının Türkiye'de çalıştığı ve Türk hukukunun uygulanacağı dönemdeki alacaklarının zamanaşımına uğradığı, Kırgızistan İş Kanunu'nun 414. maddesinde iş sözleşmesinden kaynaklı uyuşmazlık için 3 aylık zamanaşımı süresinin öngörüldüğü, davacının bu ülkedeki çalışmasının 1994 yılında sona erdiği, davanın açıldığı tarih itibarıyla 24 yıl geçtiği, bu ülkedeki çalışmaların da zamanaşımına uğradığı, Kazakistan İş Kanunu'nun 160. maddesinde zamanaşımı süresinin 1 yıl olarak belirlendiği, bu ülkedeki çalışmanın 2007 yılında sona erdiği, davanın açıldığı tarih itibarıyla dava konusu alacakların zamanaşımına uğradığı, Arnavutluk İş Kanunu'nun 203. maddesinde zamanaşımı süresinin 3 yıl olarak düzenlendiği, bu ülkedeki çalışmanın 2009 yılında sona erdiği, dava tarihi itibarıyla davaya konu alacakların zamanaşımına uğradığı, Kosova İş Kanunu'nun 87. maddesinde zamanaşımı süresinin 3 yıl olarak düzenlendiği, bu ülkedeki çalışma fasılalı çalışma dönemleri arasında ve fesih ile dava arasında üç yıllık sürenin geçmediği, davacının Kosova'daki hizmet süresinin 6 yıl 6 ay 7 gün olarak kabul edildiği, davacının ücretinin 2.750,00 Euro olduğu, 415,00 Euro kira yardımı ve prim tahakkuk ettirildiği, giydirilmiş net ücretin 3.165,00 Euro olduğu, davalı işveren tarafından iş sözleşmesinin tazminat gerektirilmeyecek şekilde feshedildiğine ilişkin bir delil dosyaya ibraz edilmediğinden iş sözleşmesinin davalı tarafından haklı neden olmadan feshedildiğinin kabul edildiği, davacının yıllık ücretli izin alacağı olmadığı, tanık beyanlarına göre davacının fazla çalışma yaptığının, Kosova resmî tatillerinde ve hafta tatillerinde çalıştığının anlaşıldığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekillerince istinaf başvurusunda bulunulması üzerine, Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacının Türkiye, Kırgızistan, Kazakistan ve Arnavutluk ülkelerindeki çalışmaları bakımından mutad işyeri hukukunun uygulanarak bu ülkelerdeki çalışmalarından kaynaklanan alacak taleplerinin ilgili ülkelerin hukukuna göre zamanaşımına uğradığı, davacının ücretinin net 2.750,00 Euro, giydirilmiş net ücretin 3.165,00 Euro olarak kabulünün dosya kapsamına uygun olduğu, uygulanan Kosova hukukuna göre sözleşmenin fesih tarihi ile dava tarihi arasında üç yıllık zamanaşımı süresinin dolmadığı, iş sözleşmesinin davalı tarafından kıdem ve ihbar tazminatı ödenerek feshedildiği, giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanan tazminat miktarından fesih sırasında işverence yapılan ödemelerin mahsup edildiği, Kosova İş Kanunun, "(yasa no.03/L-212) fazla mesai ücreti temel ücrete dahil edilmez, aksine ek bir ödeme olarak ayrı ayrı ödenmesi zorunludur." hükmü karşısında yıllık 270 saate kadar olan fazla çalışmaların ücrete dâhil edileceğine dair Türk yargısına ait içtihadın uygulama alanının bulunmadığı gerekçesiyle taraf vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
1. Davacı vekili temyiz dilekçesinde;
a. Uyuşmazlığa Türk hukukunun uygulanması gerektiğini,
b. İmzasız ücret bordrolarına itibar edilerek kıdem ve ihbar tazminatından indirim yapılmasının dosya kapsamına ve hukuka aykırı olduğunu,
c. Yıllık ücretli izin alacağının hatalı bir şekilde hesaplandığını,
d. Davacı aleyhine vekâlet ücreti ve yargılama giderine hükmedilmesinin hatalı olduğunu ileri sürmüştür.
2. Davalı vekili temyiz dilekçesinde;
a. Kosova'daki hizmet sürelerinin birleştirilmesinin hatalı olduğunu, Kosova İş Kanunun'daki zamanaşımı süresinin hatalı uygulandığını,
b. Kıdem tazminatının hatalı bir şekilde hesaplandığını,
c. Ücret tespitinin hatalı olduğunu,
d. Davacı tanıklarının ifadelerine itibar edilemeyeceğini,
e. Günlük çalışma süresinin hatalı bir şekilde belirlendiğini ileri sürmüştür.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, iş sözleşmesine uygulanacak hukuk, ücret miktarı, dava konusu alacakların ispatı ve hesaplanması, vekâlet ücreti ile yargılama giderine ilişkindir.
Somut uyuşmazlıkta davacı işçi, davalının yurt dışında bulunan şantiyelerinde çalıştığını ileri sürerek ödenmeyen işçilik alacaklarının hüküm altına alınmasını istemiş; davalı işveren ise yasal süresi içinde sunduğu cevap dilekçesinde davacının yurt dışı şantiyelerinde çalışması sebebiyle uyuşmazlığın yabancı hukuka göre çözümlenmesi gerektiğini savunmuştur. İlk Derece Mahkemesince davacının Türkiye'de çalıştığı dönem bakımından Türk hukuku, Kırgizistan'daki çalışma dönemi bakımından Kırgızistan hukuku, Kazakistan'daki çalışma dönemi bakımından Kazakistan hukuku, Arnavutluk'taki çalışma dönemi bakımından Arnavutluk hukuku, Kosova'daki çalışma dönemi bakımından Kosova hukuku uygulanmak suretiyle yargılama sonuçlandırılmıştır.
Hukuk seçimi anlaşması yapıldığı anlaşılan 19.01.2015-28.12.2017 tarihleri arasındaki çalışma dönemi bakımından Kosova hukukunun; Türkiye'deki çalışma dönemi bakımından Türk hukukunun; Kırgizistan'daki çalışma dönemi bakımından Kırgızistan hukukunun uygulanması yerinde ise de diğer çalışma dönemleri bakımından varılan sonuç dosya kapsamına uygun düşmemiştir.
Tarafların hukuk seçimi anlaşması yapmadıkları veya yapılan hukuk seçimi anlaşmasının geçersiz olduğu dönemde iş sözleşmesine, kural olarak işçinin işini mutad olarak yaptığı işyeri hukukunun uygulanması gerektiği 5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun'un (5718 sayılı Kanun) 27/2 hükmünde genel bir kural olarak düzenlenmiştir. Burada yetkili kılınan hukuk, işçinin işini fiilen yerine getirdiği yer ülke hukukudur. Ancak 5718 sayılı Kanun’un 27/4 hükmünde düzenlenen daha sıkı ilişkili hukukun varlığı hâlinde bu hukuk uygulanabilir. Bu bağlamda tarafların tabiiyeti, sözleşmenin dili ve imzalandığı yer, işçinin tâbi olduğu ... sistemi, tarafların yerleşim yerleri, sosyal ve hukuki ilişkilerin yoğunlaştığı yer, ücretin ödendiği yer, iş sözleşmesinin daha sıkı ilişkili hukuka özgü kurumlar (Örneğin Türk hukuku) gözetilerek yapılması, daha önceki (daha sıkı ilişkili hukukun uygulandığı) iş sözleşmesine gönderme yapılması gibi unsurların sözleşmenin hangi hukukla daha sıkı ilişkili olduğunun belirlenmesinde dikkate alınması mümkündür.
Somut uyuşmazlıkta dosyadaki bilgi ve belgelere göre yukarıda açıklanan hususlar dikkate alınmak suretiyle değerlendirme yapıldığında; 14.04.2006-07.08.2006 tarihleri arasında Kazakistan, 05.03.2007-18.11.2009 tarihleri arasında Arnavutluk'ta çalışan davacı işçi ile işveren davalının tabiiyeti, tarafların yerleşim yerleri, sosyal ve hukuki ilişkilerin yoğunlaştığı yer ile ücretin Türkiye'de ödendiği dikkate alındığında hukuk seçimi anlaşması bulunmayan söz konusu çalışma dönemlerinde daha sıkı ilişkili hukukun Türk hukuku olduğu anlaşılmaktadır. Buna göre, davacının 14.04.2006-07.08.20 06... .03.2007-18.11.2009 tarihleri arasındaki çalışma dönemleri bakımından uyuşmazlığa Türk hukuku uygulanarak dava konusu alacaklar hakkında bir karar verilmesi gerekmektedir.
Dosya kapsamında davacı işçi davalının Kosova'daki işyerlerinde 01.06.2010–26.08.20 13... .10.2014–28.12.2017 tarihleri arasında çalıştığını iddia etmiş olup, hükme esas alınan bilirkişi raporunda hizmet süresinin başlangıcının 21.04.2010 olarak belirlenmesi talep aşımı mahiyetindedir. Davacının talebi, davalının savunması ve tüm dosya kapsamı dikkate alındığında davacı işçinin davalının Kosova'daki işyerlerinde 01.06.2010 –26.08.20 13... .10.2014–28.12.2017 tarihleri arasında çalıştığı kabul edilmelidir. Taraflar arasında imzalanan 01.06.2010 tarihli iş sözleşmesinin, tarafların iş ilişkisindeki hak ve yükümlüklerine ilişkin çalışma süresi, fazla çalışma, hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacaklarına ilişkin maddelerinde işverenin adresinin bulunduğu ülke kanunlarının uygulanacağı belirtilmiştir. Sözleşmenin süresi, sona erdirilmesine ilişkin maddede ve yıllık ücretli izine ilişkin maddede hukuk seçimine yer verilmediği görülmüştür. Buna göre 01.06.2010-26.08.2013 tarihleri arasındaki çalışma dönemi bakımından tarafların iş sözleşmesi ile belirtilen fazla çalışma ücreti, hafta tatili ücreti ile ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacakları yönünden bir hukuk seçimi anlaşması bulunduğundan, bu alacakların ait olduğu söz konusu çalışma dönemleri hakkında Kosova hukukunun uygulanması yerindedir. Ancak yabancı hukuk seçiminin kapsamı dışında kalan iş sözleşmesinin sona ermesine bağlı kıdem tazminatı, ihbar tazminatı ile yıllık ücretli izin alacağına yönelik uyuşmazlığın çözümü bakımından davacı işçi ile işveren davalının tabiiyeti, tarafların yerleşim yerleri, sosyal ve hukuki ilişkilerin yoğunlaştığı yer ile ücretin Türkiye'de ödendiği dikkate alındığında Türk hukukunun uygulanması gerekmektedir.
Davacının Kosovada'ki 26.10.2014–28.12.2017 tarihleri arasındaki çalışma dönemi bakımından, 19.01.2015 tarihinde başlayan ve 28.12.2017 tarihinde sona eren çalışma dönemini kapsadığı anlaşılan yurt dışı iş sözleşmesinde Kosova hukukunun uygulanması yönünde hukuk seçimi yapılmış olduğundan 19.01.2015-28.12.2017 tarihleri arasındaki çalışma dönemi bakımından Kosova hukukunun uygulanması yerinde ise de 26.10.2014-18.01.2015 tarihleri arasındaki çalışma dönemi bakımından davacı işçi ile işveren davalının tabiiyeti, tarafların yerleşim yerleri, sosyal ve hukuki ilişkilerin yoğunlaştığı yer ile ücretin Türkiye'de ödendiği dikkate alındığında Türk hukukunun uygulanması gerekmektedir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,
2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,
Bozma sebebine göre taraf vekillerinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına,
Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgililere iadesine,
Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
27.04.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Benzer Kararlar
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi — Yurt Dışı İşçilik Alacaklarında Dönemlere Göre Uygulanacak Hukuk
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi — Yurt Dışı Çalışmada Uygulanacak Hukuk ve Hesap Tutarlılığı
İlgili Sayfalar
Benzer bir uyuşmazlıkla ilgili görüşmek isterseniz iletişim bilgilerine ulaşabilirsiniz.
Bu sayfa genel bilgilendirme amacı taşır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Özet ve açıklamalar site tarafından hazırlanmıştır; karar metni resmî kaynaktan alınmıştır.
Karar Künyesi
Mahkeme
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi
Esas No
2026/2090
Karar No
2026/3815
Karar Tarihi
27 Nisan 2026
Oy Durumu
Oy birliği
Resmî Kaynak
Adalet Bakanlığı Mevzuat ve İçtihat Programı
Hukuki Destek
Av. Mete ŞAHİN Hukuk Bürosu
Bu sayfadaki bilgiler genel niteliktedir; kendi dosyanızın değerlendirilmesi için büroyla iletişime geçebilirsiniz.
Işınlar Mah. İvedik Cad. No: 116/1, Yenimahalle/Ankara
İlgili Hukuk Alanları
Hesaplama Araçları