İŞ HUKUKU · BOZMA
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi
Açıklamasız Ödemenin Ücretten Mahsubu
2026/2253 E., 2026/2308 K. · 11 Mart 2026
İçerik Sorumlusu: Av. Mete ŞAHİN · Son Güncelleme: 31 Ekim 2026
Kararın Özeti
İşveren, işçiye yaptığı ödemenin hangi alacak için olduğunu belirtmemişse bu tutar hangi alacaktan düşülür? Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, hangi borç için yapıldığı açıklanmayan ödemenin Türk Borçlar Kanununun 102. maddesine göre muaccel borca sayılacağını belirterek bu dosyada ödemelerin ücret alacağından düşülmesi gerektiğini kabul etti. Daire, ücretin her ay, kıdem ve ihbar tazminatı ile izin ücretinin ise fesihle muaccel olduğunu hatırlattı; ücret ödenmezken fazla çalışma karşılığı ödeme yapılmasını hayatın olağan akışına aykırı buldu. İşçinin aksi yöndeki beyanına dayanan bölge adliye mahkemesi kararı oy birliğiyle bozuldu.
Hukuki İlke
Daire, işverenin ödeme sırasında hangi alacağa ilişkin olduğunu belirtmediği ve makbuzda da açıklık bulunmayan ödemelerin Türk Borçlar Kanununun 102. maddesi uyarınca muaccel borç için yapılmış sayılacağını esas alarak, asıl edim olan aylık ücretin ödenmediği bu dosyada işçinin ödemelerin fazla çalışma karşılığı olduğu yönündeki beyanına rağmen bu tutarların ücret alacağından mahsup edilmesi gerektiğini kabul etti.
Sonuç
Bölge adliye mahkemesi kararı oy birliğiyle bozuldu. Dosya kararı veren bölge adliye mahkemesine gönderildi.
Kararın Dosyaya Etkisi
Davalının hizmet süresine yönelik itirazı yerinde görülmediğinden bozma, banka yoluyla yapılan ödemelerin mahsubuyla sınırlı kaldı; Daireye göre ücret alacağının bu ödemeler düşülerek belirlenmesi gerekiyor.
İlgili Mevzuat
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu — m. 101, 102
Daire, ödemenin hangi borca sayılacağını belirleyen bu maddeleri, açıklamasız ödemenin ücret alacağından düşülmesi sonucunun dayanağı yaptı.4857 sayılı İş Kanunu — m. 32
Daire, ücretin en geç ayda bir ödeneceğini düzenleyen bu hükümden ücretin her ay muaccel olduğu sonucunu çıkardı.
Bu bölümde karar metninde atıf yapılan hükümler gösterilmiştir. Kararda anılan hüküm, bugün yürürlükte olan metinle aynı olmayabilir.
Kararın Tam Metni
Aşağıdaki metin, kararın resmî kaynaktaki metnidir.
9. Hukuk Dairesi 2026/2253 E. , 2026/2308 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2025/1944 E., 2025/1739 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Gebze 7. İş Mahkemesi
SAYISI : 2024/168 E., 2025/65 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde, müvekkilinin 01.09.1995-30.11.19 96... .05.2000-27.08.2017 tarihleri arasında davalı işyerinde bakımcı ve kaynakçı olarak çalıştığını, en son aylık net ücretinin 3.500,00 TL olduğunu, maaşının asgarisinin bankaya yatırıldığını, kalanının ise elden ödendiğini, iş sözleşmesinin davalı tarafça haksız ve hukuka aykırı olarak sözlü bir şekilde feshedildiğini, ücretlerinin eksik ödendiğini iddia ederek kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, yıllık izin ücreti ve ücret alacağının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının davalı Şirketin işçisi olmadığını, dava dışı .. .. Şirketinin işçisi olduğunu, davalı Şirket ile .. .. arasında bir takım inşaat işleri “anahtar teslimi iş” olarak düzenlendiğini, bu işlerin .. .. Şirketinin işçileri tarafından yapıldığını, davacının sigorta primleri, ücreti vs. tüm ödemeleri ile sigorta bildirimlerinin tamamen .. .. Şirketi tarafından ödendiğini, bu nedenle dava konusu alacaklardan sorumlu olmadıklarını savunarak davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacının 08.06.2000-28.09.2009, 08.10.2009-03.11.2010,
06.11.2010- 27.08.2017 tarihleri arasında fasılalı olarak toplam 17... ay 9 gün davalı işverende çalıştığı, ücretinin net 3.500,00 TL olduğu, davacının yıllık izin kullandığına dair delil sunulmadığı, kaldırma kararı sonrasında davacı asılın isticvap edildiği, asıl beyanında bankaya yapılan 1.364,00 TL ve 1.225,00 TL'lik ödemenin fazla çalışma alacağına ilişkin olduğunu belirtildiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili ve katılma yoluyla davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine, Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; Dairelerinin kaldırma kararında belirtildiği üzere davalı taraf ücret tespitine itiraz etmiş ise de davacı tanıklarının davacı iddiasını doğruladığı, dosya kapsamında her hangi bir ücret bordrosu sunulmadığı, Mahkemece davacının ücretinin asgari geçim indirimi dâhil 3.500,00 TL olarak tespit edildiği, Mahkemece ücret tespitinde bir hata bulunmadığı, yıllık izinlerin kullandırıldığı veya ücretinin ödendiği hususunun ispatı davalı tarafta olup, davalı tarafça bu yöne ilişkin herhangi bir delil sunulmadığı bu yöndeki ilişkin istinaf başvurularının haklı olmadığı, Dairelerince banka kayıtlarında Şirket yetkilisi tarafından yapılan bir kısım ödemeler yönünden davacı asılın beyanının alınması yönünde kaldırma kararı verildiği, davacı asıl beyanında, söz konusu ödemelerin fazla çalışma ödemesi olduğunu, ücret ödemesi olmadığını beyan ettiği, bu nedenle ücret alacağının kabulünde bir hata bulunmadığı, hizmet süresi yönünden taraflar arasında ihtilaf bulunduğu, makul süreyi aşmayan devirlerde hizmet süresinin birleştirilmesi gerektiği, .. .. Limited Şirketi ile .. .. Limited Şirketi arasında makul süreyi aşmayan şekilde devir olgusu gerçekleşmekle aynı işyerinde .. .. Limited Şirketi sigortalısı olarak geçen tüm sürelerin hizmet süresinde dikkate alınması gerektiği, devreden işveren .. .. Limited Şirketi sigortalısı olarak davalı asıl işveren iş yerinde geçtiği anlaşılan 01.09.1995-31.10.1996 döneminin hizmet süresine eklenmemesinin hatalı olduğu ve Dairelerince davacının kıdem tazminatı alacağı 07.01.2025 tarihli rapor seçeneğine göre belirlendiği gerekçeleri ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili temyiz dilekçesinde;
1. Davacının isticvap beyanının kabul edilemeyeceğini ve ücret alacağı olan bir kişiye ücret yerine fazla çalışma alacağının ödenmesinin hayatın olağan akışına aykırı olduğunu,
2. Hizmet süresinin hatalı belirlendiğini, ileri sürmüştür.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, hizmet süresinin tespiti ile kıdem ve ihbar tazminatının hesaplanması ile ücret alacağına ilişkindir.
1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı vekilinin aşağıdaki paragrafların kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
2. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun (6098 sayılı Kanun) 101. maddesinde, birden çok borcu bulunan borçlunun, ödeme gününde bu borçlardan hangisini ödemek istediğini alacaklıya bildirebileceği, böyle bir bildirim yapılmadığı takdirde, yapılan ödemenin, kendisi tarafından derhâl itiraz edilmiş olmadıkça, alacaklının makbuzda gösterdiği borç için yapılmış sayılacağı düzenlenmiştir.
Aynı Kanun’un 102. maddesine göre ise “Kanunen geçerli bir açıklama yapılmadığı veya makbuzda bir açıklık bulunmadığı durumda ödeme, muaccel borç için yapılmış sayılır. Birden çok borç muaccel ise ödemenin, borçluya karşı ilk olarak takip edilen borç için yapılmış olduğu kabul edilir. Takip yapılmamış ise ödeme, vadesi ilk önce gelmiş olan borç için yapılmış olur. Birden çok borcun vadesi aynı zamanda gelmişse, mahsup orantılı olarak; borçlardan hiçbirinin vadesi gelmemişse ödeme, güvencesi en az olan borç için yapılmış sayılır.”
İşçinin birden fazla alacağının söz konusu olması hâlinde, yapılan kısmi ödemenin hangi alacağa ilişkin olduğu işveren tarafından ödeme sırasında belirtilmemiş ve işçi tarafından da bu husus makbuzda gösterilmemiş ise, mahsup işlemi 6098 sayılı Kanun'un ilgili hükmüne göre yapılacaktır. 4857 sayılı İş Kanunu'nda (4857 sayılı Kanun) işçinin sözleşme ve kanundan doğan alacaklarının muacceliyet ve vade zamanları konusunda değişik hükümler öngörülmüştür.
4857 sayılı Kanun'a göre ücret en geç ayda bir ödenir (m.32/5). İş hukuku mevzuatımızda Basın İş Kanunu'nun 14. maddesi hariç, ücretin peşin ödeneceğine dair bir düzenleme bulunmamaktadır. Bu nedenle ücret, çalışılan ayı takip eden aybaşında muaccel hâle gelmektedir. Fazla çalışma, hafta tatili ücreti, ulusal ... ve genel tatil ücretlerinin muacceliyet tarihleri normal aylık ücret gibidir. İşçinin ihbar ve kıdem tazminatı ile yıllık izin ücreti sözleşmenin feshi ile muaccel hâle gelir.
Somut uyuşmazlıkta davacının banka hesabına davalı işveren yetkilisince 20.06.2017 tarihinde 1.364,00 TL, 18.07.2017 tarihinde ise 1.225,00 TL havale yapılmış, davacı asıl ise ödemelerin fazla çalışma alacağına ilişkin olduğunu belirtmiştir. Bu beyan doğrultusunda Mahkemece ödemeler mahsup edilmeksizin hüküm kurulmuş ise de davacıya yapılan ödemenin hangi alacağa ilişkin olduğu işveren tarafından ödeme sırasında belirtilmemiş olduğu, asıl edim olan aylık ücret ödenmezken fazla çalışma ücretinin ödenmesinin hayatın olağan akışına aykırı olduğu anlaşıldığından davalı tarafça ödenen miktarın yukarıda belirtilen ilkelere göre ücret alacağından mahsup edilmesi gerektiği gözetilmeden yazılı şekilde karar verilmiş olması doğru bulunmamıştır.
Eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde sonuca gidilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA,
Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,
Dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
11.03.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
İlgili Hukuk Alanı
İlgili Sayfalar
Benzer bir uyuşmazlıkla ilgili görüşmek isterseniz iletişim bilgilerine ulaşabilirsiniz.
Bu sayfa genel bilgilendirme amacı taşır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Özet ve açıklamalar site tarafından hazırlanmıştır; karar metni resmî kaynaktan alınmıştır.
Karar Künyesi
Mahkeme
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi
Esas No
2026/2253
Karar No
2026/2308
Karar Tarihi
11 Mart 2026
Oy Durumu
Oy birliği
Resmî Kaynak
Adalet Bakanlığı Mevzuat ve İçtihat Programı
Hukuki Destek
Av. Mete ŞAHİN Hukuk Bürosu
Bu sayfadaki bilgiler genel niteliktedir; kendi dosyanızın değerlendirilmesi için büroyla iletişime geçebilirsiniz.
Işınlar Mah. İvedik Cad. No: 116/1, Yenimahalle/Ankara
İlgili Hukuk Alanları
Hesaplama Araçları