top of page

Ana Sayfa › İçtihatlar

 

Bireysel Başvuru Kararları  ·  AİLE HUKUKU  ·  BİREYSEL BAŞVURUNUN KABUL EDİLEMEZLİĞİ

Anayasa Mahkemesi Birinci Bölüm — Resmî Evlilik Olmadan Süresiz Nafaka Talebi

 

B. No: 2014/5783 · 20 Aralık 2017

 

İçerik Sorumlusu: Av. Mete ŞAHİN · Son Güncelleme: 23 Kasım 2026

 

Kararın Özeti

 

Başvurucu, resmî nikâh olmadan birlikte yaşadığı kişiden ayrıldıktan sonra 6284 sayılı Kanun uyarınca süresiz nafaka istedi. Anayasa Mahkemesi Birinci Bölüm, bu Kanun’daki nafakanın süreyle sınırlı bir koruma tedbiri olduğunu belirtti. Yoksulluk nafakasının ise resmî evliliğe dayalı boşanmanın sonuçlarından biri olduğunu açıkladı. Çocuk adına nafaka istenmesi ve haksız fiil nedeniyle tazminat talep edilmesi gibi ayrı yolların açık olduğunu gözeterek başvuruyu kabul edilemez buldu.

 

Hukuki İlke

 

6284 sayılı Kanun’daki geçici tedbir nafakası ile boşanmanın sonucu olan yoksulluk nafakası ayrı hukuk yollarıdır. Aile hayatına saygı hakkı, resmî evlilik olmadan sürdürülen birliktelik sona erince taraflardan birinin diğerinden süresiz nafaka almasını güvenceye bağlamaz. Bu tespit, çocuk adına nafaka istemi veya geçici koruma tedbiri hakkında hüküm kurmaz.

 

Sonuç

 

Anayasa Mahkemesi Birinci Bölüm, aile hayatına saygı hakkı kapsamındaki başvuruyu açıkça dayanaktan yoksunluk nedeniyle oy birliğiyle kabul edilemez buldu. Başvurucuyu yargılama giderlerini ödemekten muaf tuttu.

 

İlgili Mevzuat

 

  • Türkiye Cumhuriyeti Anayasası — m. 20, 41
    Kararda anılan

  • 6284 sayılı Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun — m. 5/4, 8/2, 18
    Kararda anılan

  • 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu — m. 175, 327–329
    Kararda anılan

  • 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu — m. 49 ve devamı
    Kararda anılan

  • 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu — m. 339/2
    Kararda anılan

Bu bölümde karar metninde atıf yapılan hükümler gösterilmiştir. Kararda anılan hüküm, bugün yürürlükte olan metinle aynı olmayabilir.

 

Kararın Tam Metni

 

Aşağıdaki metin, kararın resmî kaynaktaki metnidir. Kişileri belirleyebilen bilgiler “...” ile gizlenmiştir.

 

TÜRKİYE CUMHURİYETİ


ANAYASA MAHKEMESİ


 


 


BİRİNCİ BÖLÜM


 


KARAR


 


... BAŞVURUSU


(Başvuru Numarası: 2014/5783)


 


Karar Tarihi: 20/12/2017


 


BİRİNCİ BÖLÜM


 


KARAR


 


GİZLİLİK TALEBİ KABUL


 


Başkan


:


Burhan ÜSTÜN


Üyeler


:


Hicabi DURSUN


 


 


Kadir ÖZKAYA


 


 


Rıdvan GÜLEÇ


 


 


Yusuf Şevki


HAKYEMEZ


Raportör


:


Özgür DUMAN


Başvurucu


:


...


Vekili


:


Av. ...


 


 


 


I. BAŞVURUNUN KONUSU


1. Başvuru, sürekli olarak nafaka ödenmesi talebinin resmî


evlenme akdinin bulunmadığı gerekçesiyle reddedilmesi nedeniyle aile hayatına


saygı hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.


II. BAŞVURU SÜRECİ


2. Başvuru 22/4/2014 tarihinde yapılmıştır.


3. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yapılan ön


incelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur.


4. Komisyonca, başvurucunun adli yardım talebinin kabulüne karar


verilmiştir.


5. Birinci Bölüm Üçüncü Komisyonunca başvurunun kabul


edilebilirlik incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar verilmiştir.


III. OLAY VE OLGULAR


6. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle ilgili


olaylar özetle şöyledir:


7. Başvurucu ile ... -başvuru formu ve eklerinde belirtilmeyen


bir tarihte- resmî evlenme akdi olmaksızın dinî nikâh yapmışlar ve on üç yıl


birlikte yaşamışlardır. Başvurucu ile ...nin ... yıllarında üç çocukları doğmuştur. Bu çocuklardan en küçüğü


babasının yanında, diğer iki çocuk ... ve ... ise başvurucunun yanında


kalmaktadır.


8. ...nin aynı zamanda ...


bulunmaktadır. Başvurucu 2012 yılı ... ayına kadar ... ile birlikte


yaşamıştır. Başvurucunun iddiasına göre ... ortak konutun kapısının kilidini


değiştirip başvurucuyu ve çocuklarını eve almamış, ayrıca başvurucuya şiddet


uygulamış, sonrasında da diğer iki çocuğu da yanına alarak başvurucuya


göstermemiştir.


9. Başvuru formu ve eklerinde belirtilmeyen tarihlerde bir


müddet sığınma evinde kalan başvurucu, çocukları ... ve ...'nin kendisine verilmesi istemiyle .../2014 tarihinde


... 17. Aile Mahkemesinden tedbir talebinde bulunmuştur. Mahkeme .../2014


tarihinde başvurucunun talebini kabul ederk, adı


geçen çocukların anneye teslimine ve bu çocuklar için talep tarihinden itibaren


üç ay süreyle aylık toplam ... TL tedbir nafakasının başvurucuya ödenmesine


karar vermiştir. Bu karar doğrultusunda iki çocuk icra yoluyla yeniden


başvurucuya teslim edilmiştir.


10. Başvurucu, ortak konuttan ayrıldıktan iki yıl sonra


.../2014 tarihinde 8/3/2012 tarihli ve 6284 sayılı Ailenin Korunması ve Kadına


Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun kapsamında kendisine sürekli olarak


nafaka bağlanması için ... 10. Aile Mahkemesinden talepte bulunmuştur.


11. Mahkeme, aynı tarihte verdiği karar ile başvurucunun


talebini reddetmiştir. Kararın gerekçesinde, başvurucu ile ... arasında resmî


evlilik bağı bulunmadığı vurgulanmıştır. Mahkemeye göre bu sebeple ...nin kanunen nafaka ödeme yükümlülüğü bulunmamaktadır.


12. Başvurucu .../2014 tarihinde karara itiraz etmiştir. İtiraz


mercii olan ... 11. Aile Mahkemesi .../2014 tarihinde başvurucunun


itirazının reddine karar vermiştir. Gerekçede itiraza konu karara atıf yapılmış


ve verilen kararın 6284 sayılı Kanun hükümlerinin lafzı ile amacına uygun olduğu


belirtilmiştir.


13. Nihai karar başvurucu vekiline .../2014 tarihinde tebliğ


edilmiştir.


14. Başvurucu 22/4/2014 tarihinde bireysel başvuruda


bulunmuştur.


IV. İLGİLİ HUKUK


A. Ulusal Hukuk


15. 6284 sayılı Kanun’un "Hâkim


tarafından verilecek önleyici tedbir kararları" kenar başlıklı


5. maddesinin (4) numaralı fıkrası şöyledir:


“Şiddet uygulayan, aynı zamanda ailenin


geçimini sağlayan yahut katkıda bulunan kişi ise 4721 sayılı Kanun hükümlerine


göre nafakaya hükmedilmemiş olması kaydıyla hâkim, şiddet mağdurunun yaşam


düzeyini göz önünde bulundurarak talep edilmese dahi tedbir nafakasına


hükmedebilir.”


16. 6284 sayılı Kanun’un "Tedbir


kararının verilmesi, tebliği ve gizlilik" kenar başlıklı 8.


maddesinin (2) numaralı fıkrası şöyledir:


“Tedbir kararı ilk defasında en çok altı ay


için verilebilir. Ancak şiddet veya şiddet uygulanma tehlikesinin devam


edeceğinin anlaşıldığı hâllerde, resen, korunan kişinin ya da Bakanlık veya


kolluk görevlilerinin talebi üzerine tedbirlerin süresinin veya şeklinin


değiştirilmesine, bu tedbirlerin kaldırılmasına veya aynen devam etmesine karar


verilebilir.”


17. 6284 sayılı Kanun’un


"Nafaka" kenar başlıklı 18. maddesi şöyledir:


“(1) Bu Kanun hükümlerine göre nafakaya karar


verilmesi hâlinde, kararın bir örneği, resen nafaka alacaklısının veya


borçlusunun yerleşim yeri icra müdürlüğüne gönderilir.


(2) Nafaka ödemekle yükümlü kılınan kişinin


Sosyal Güvenlik Kurumu ile bağlantısı olması durumunda, korunan kişinin


başvurusu aranmaksızın nafaka, ilgilinin aylık, maaş ya da ücretinden icra


müdürlüğü tarafından tahsil edilir. İcra müdürlüklerinin nafakanın tahsili


işlemlerine ilişkin posta giderleri Cumhuriyet başsavcılığının suçüstü


ödeneğinden karşılanır.”


18. 22/11/2001 tarihli ve 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun "Yoksulluk nafakası" kenar


başlıklı 175. maddesi şöyledir:


"Boşanma yüzünden yoksulluğa düşecek


taraf, kusuru daha ağır olmamak koşuluyla geçimi için diğer taraftan malî gücü


oranında süresiz olarak nafaka isteyebilir.


Nafaka yükümlüsünün kusuru aranmaz."


19. 4721 sayılı Kanun'un "Çocukların


Bakım ve Eğitim Giderlerini Karşılama " başlıklı kısmında yer


alan "Kapsamı" kenar


başlıklı 327. maddesinin birinci fıkrası şöyledir:


“Çocuğun bakımı, eğitimi ve korunması için


gerekli giderler ana ve baba tarafından karşılanır.”


20. 4721 sayılı Kanun’un "Süresi"


kenar başlıklı 328. maddesi şöyledir:


“Ana ve babanın bakım borcu, çocuğun ergin


olmasına kadar devam eder.


Çocuk ergin olduğu halde eğitimi devam


ediyorsa, ana ve baba durum ve koşullara göre kendilerinden beklenebilecek


ölçüde olmak üzere, eğitimi sona erinceye kadar çocuğa bakmakla yükümlüdürler.”


21. 4721 sayılı Kanun’un "


Dava hakkı" kenar başlıklı 329. maddesinin birinci fıkrası


şöyledir:


“Küçüğe fiilen bakan ana veya baba, diğerine


karşı çocuk adına nafaka davası açabilir.”


B. Uluslararası Hukuk


22. Başvurucu iddialarına dayanak olarak Avrupa İnsan Hakları


Mahkemesinin (AİHM) Şerife Yiğit/Türkiye


([BD], B. No: 3976/05, 2/11/2010) kararını göstermiştir (bkz. § 26).


23. Şerife Yiğit/Türkiye kararı,


dinî nikâh ile evlenen kişilerin


dul aylığından yararlandırılmaması şikâyeti ile ilgilidir. Bu olayda başvurucu,


ayrımcılık yasağı ile bağlantılı olarak mülkiyet hakkının ve özel hayat ile


aile hayatına saygı hakkının ihlal edildiğini ileri sürmüştür. AİHM bu kararda;


i.Dinî nikâha dayalı olsa bile çiftlerin


birlikte yaşadığını ve ortak çocuklarının da bulunduğunu gözeterek somut olayda


bir "aile yaşamının" mevcut olduğunu ve Avrupa İnsan Hakları


Sözleşmesi'nin (Sözleşme) 8. maddesinin bu sebeple uygulanabilir olduğunu kabul


etmiştir.


ii. Ancak başvurucunun dinî bir evlilik içinde yaşamayı tercih


ettiği ve bir aile kurduğu, buna resmî makamların da bir müdahalesinin söz


konusu olmadığı vurgulanmıştır.


iii. Ayrıca Sözleşme'nin 8. maddesinin devlete evli olmayan çiftler


için özel düzenlemeler getirmek gibi bir yükümlülük yüklemediğine ve bu


maddenin devletin resmi evlenme akdi dışındaki evlenmeleri tanımaya


zorlayabileceği şeklinde yorumlanamayacağına dikkat çekilmiştir.


iv. AİHM'e göre bu sebeplerle başvurucunun aile yaşamına yönelik


bir müdahale söz konusu değildir (Şerife


Yiğit/Türkiye, §§ 93-103; benzer yönde bkz. Tekin/Türkiye (k.k.),


B. No: 26252/06, 1/2/2011; Balo/Türkiye


(k.k.), B. No: 2379/10, 8/2/2011).


V. İNCELEME VE GEREKÇE


24. Mahkemenin 20/12/2017 tarihinde yapmış olduğu toplantıda


başvuru incelenip gereği düşünüldü:


A. Başvurucunun İddiaları


25. Başvurucu, dinî nikâhlı olarak bir süre birlikte yaşadığı


kişiden ayrı yaşamaya başladığı için geçim zorluğuna düştüğünü ifade etmiştir.Başvurucu, bu nedenle 6284


sayılı Kanun kapsamında bu kişiden alınmak üzere süresiz olarak nafaka


verilmesi talebinin derece mahkemelerince reddedildiğinden yakınmaktadır.


Başvurucuya göre on üç yıl boyunca karı koca hayatı yaşamaları ve üç müşterek


çocuğun varlığı bile süresiz olarak nafakaya hükmedilmesine yeterlidir.


Başvurucu, nafaka talebinin reddedilmesi nedeniyle adil yargılanma hakkının


ihlal edildiğini ileri sürmüştür.


B. Değerlendirme


26. İddianın değerlendirilmesinde dayanak alınacak Anayasa’nın “Özel hayatın gizliliği” kenar başlıklı 20.


maddesi şöyledir:


 “Herkes, özel hayatına ve aile hayatına saygı gösterilmesini isteme


hakkına sahiptir. Özel hayatın ve aile hayatının gizliliğine dokunulamaz.


 ...”


27. Anayasa’nın “Ailenin


korunması ve çocuk hakları” kenar başlıklı 41. maddesi şöyledir:


 “Aile, Türk toplumunun temelidir ve eşler arasında eşitliğe dayanır.


 Devlet, ailenin huzur ve refahı ile özellikle ananın ve çocukların


korunması ve aile planlamasının öğretimi ile uygulanmasını sağlamak için


gerekli tedbirleri alır, teşkilatı kurar.


 Her çocuk, korunma ve bakımdan yararlanma, yüksek yararına açıkça


aykırı olmadıkça, ana ve babasıyla kişisel ve doğrudan ilişki kurma ve sürdürme


hakkına sahiptir.


 Devlet, her türlü istismara ve şiddete karşı çocukları koruyucu


tedbirleri alır.”


28. Anayasa Mahkemesi, olayların başvurucu tarafından yapılan


hukuki nitelendirmesi ile bağlı olmayıp olay ve olguların hukuki tavsifini


kendisi takdir eder (Tahir Canan,


B. No: 2012/969, 18/9/2013, § 16).


29. Aile hayatına saygı hakkı, Anayasanın 20. maddesinin birinci


fıkrasında güvence altına alınmıştır. Maddenin -gerekçesi de dikkate


alındığında- resmî makamların özel hayata ve aile hayatına müdahale edememesini


düzenlediği, kişilerin ferdî ve aile hayatını kendi anladığı gibi düzenleyip


yaşayabilmesi gereğine işaret ettiği görülmektedir. Ayrıca Anayasa’nın 41.


maddesinin Anayasa’nın bütünselliği ilkesi gereği, özellikle aile hayatına


saygı hakkına ilişkin pozitif yükümlülüklerin değerlendirilmesi bağlamında gözönünde bulundurulması gerektiği açıktır (Murat Atılgan, B. No: 2013/9047, 7/5/2015,


§ 22; Marcus Frank Cerny


[GK], B. No: 2013/5126, 2/7/2015, § 36).


30. Aile hayatındaki temel ilişkiler, kadın ve erkek ile ebeveyn


ve çocuk arasındaki ilişkilerdir. Resmî evlilik birliklerinin aile hayatı


kapsamında korunduğu kuşkusuz olup evlilik içinde doğan çocuklar da


kendiliğinden evlilik ilişkisinin bir parçası sayılırlar (Murat Atılgan, § 23; N.Ö., B. No: 2014/19725, 19/11/2015, §


33). Diğer taraftan Anayasa'nın 20. maddesinde belirtilen "aile


hayatı" kavramının kanunlardaki düzenlemelerden bağımsız olarak daha geniş


yorumlandığına dikkat çekmek gerekir. Bu bağlamda aile hayatından söz edebilmek


için "birlikte yaşama" temel bir koşul olmakla birlikte fiilî bir


“aile bağı” oluşturacak kadar yeterli tutarlılık taşımak kaydıyla başka bazı


istisnai durumlarda da aile hayatının varlığından söz edilebilir.


31. Somut olayda başvurucu ile ... resmî bir evlilik akdi


olmaksızın dinî nikâha dayalı olarak yaklaşık on üç yıl boyunca birlikte


yaşamışlardır. Ayrıca başvurucu ile bu kişinin müşterek üç çocukları da


bulunmaktadır. Yine belirtmek gerekir ki aile hayatı örneğin çocukların eğitimi


çerçevesinde yalnızca sosyal, ahlaki ya da kültürel ilişkileri yanında nafaka


yükümlülüğü veya miras hakkı gibi maddi menfaatleri de kapsamaktadır (Fatma Julia Ekinciler, B. No: 2013/2758,


17/2/2016, § 58). Dolayısıyla somut başvuruda aile hayatına saygı hakkına


ilişkin Anayasa'nın 20. maddesinin uygulanabilir olduğu değerlendirilmektedir.


Bu durumda her ne kadar başvurucu, nafaka talebinin resmî bir evlilik akdi


bulunmadığı gerekçesine dayalı olarak reddedilmesi nedeniyle adil yargılanma


hakkının ve ayrımcılık yasağının ihlal edildiğini ileri sürmekte ise de


başvurucunun bu şikâyeti, özü itibarıyla ilgili olduğu aile hayatına saygı


hakkı kapsamında incelenmiştir.


1. Genel İlkeler


32. 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin


Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un 48. maddesinin (2) numaralı


fıkrasında açıkça dayanaktan yoksun başvuruların Anayasa Mahkemesince kabul


edilemezliğine karar verilebileceği belirtilmiştir. Bu bağlamda başvurucunun


ihlal iddialarını kanıtlayamadığı, temel haklara yönelik bir müdahalenin


olmadığı veya müdahalenin meşru olduğu açık olan başvurular ile karmaşık veya


zorlama şikâyetlerden ibaret başvurular açıkça dayanaktan yoksun kabul


edilebilir (Hikmet Balabanoğlu,


B. No: 2012/1334, 17/9/2013, § 24).


33. Somut başvuruda şikâyet edilen husus, başvurucunun dinî


nikâha dayalı olarak birlikte yaşadığı kişiden nafaka talebine ilişkindir. Buna


göre devletin doğrudan bir müdahalesi söz konusu değildir. Bununla birlikte


aile hayatına saygı hakkı kapsamında devlet için söz konusu olan yükümlülük,


sadece belirtilen hakka keyfî surette müdahaleden kaçınmakla sınırlı olmayıp


öncelikli olan bu negatif yükümlülüğe ek olarak aile hayatına etkili bir


biçimde saygının sağlanması bağlamında pozitif yükümlülükleri de içermektedir.


Söz konusu pozitif yükümlülükler, bireyler arası ilişkiler alanında olsa da


aile hayatına saygıyı sağlamaya yönelik tedbirlerin alınmasını zorunlu kılar (Murat Atılgan, § 26; N.Ö., § 36).


34. Aile hayatına saygı hakkı kapsamındaki negatif ve pozitif


yükümlülükler arasındaki sınırları kesin biçimde tanımlamak mümkün olmayıp


ilgili makamların her iki yükümlülük çerçevesinde de belirli bir takdir alanına


sahip olduğu kabul edilmekle birlikte her iki yükümlülük kapsamında da benzer


ilkelerin gözönünde bulundurulması, özellikle her iki


durumda da kamusal makamlarca olayın bağlamı ve müdahalenin türüne göre birey


menfaatleri ile toplum menfaatleri arasında adil bir denge kurulmasına özen


gösterilmesi gerekmektedir (Murat Atılgan,


§ 42; N.Ö., § 53).


2. İlkelerin Olaya


Uygulanması


35. Somut olayda başvurucu, derece mahkemelerinden aile hayatına


saygı hakkı çerçevesinde dinî nikâha dayalı olarak birlikte yaşadığı kişiden


alınmak üzere 6284 sayılı Kanun hükümleri uyarınca süresiz olarak nafaka


verilmesi talebinde bulunmuştur.


36. Kanun koyucu tarafından ailenin korunması ve kadına karşı


şiddetin önlenmesi için etkili ve süratli bir yöntem izlenmesi, şiddete maruz


kalan veya uğrama tehlikesi altında olan kişinin gecikmeksizin korunması


amacıyla Türkiye’nin de taraf olduğu uluslararası sözleşmelerle belirlenen


standartlara uygun olarak 6284 sayılı Kanun hükümleri ihdas edilip yürürlüğe


konulmuştur (Salih Söylemezoğlu,


B. No: 2013/3758, 6/1/2016, § 33).


37. 6284 sayılı Kanun kapsamında düzenlenen nafakanın aynı


Kanun'un 5. ve 18. maddelerine göre aile hâkimi tarafından verilecek önleyici


bir tedbir kararı niteliği taşıdığı anlaşılmaktadır. Nitekim bu Kanun'un 8.


maddesinin (2) numaralı fıkrasına göre tedbir kararı en çok altı ay için


verilebilmektedir. Dolayısıyla söz konusu Kanun hükümlerinin başvurucunun talep


ettiği gibi süresiz olarak nafaka verilmesini sağlamadığı açıktır (bkz. §§


15-17).


38. Başvurucu ayrıca, müşterek üç çocuğundan ikisinin yanında


yaşadığını ve okula gittiğini, bu çocukların masraflarını ise kendisinin


karşıladığını belirtmektedir. Bununla birlikte başvurucu ne derece mahkemeleri


önünde çocukları adına nafaka talebinde bulunmuş ne de bireysel başvuru


kapsamında açık olarak böyle bir nafaka talebinin reddedildiğinden yakınmıştır.


Kaldı ki başvurucunun talebi üzerine belirli bir süreyle tedbiren


çocuklar yararına aylık ... TL nafakaya hükmedildiği de görülmektedir. Bunun


yanında, 4721 sayılı Kanun'un 327. ve devamı hükümlerinde ergin olmayan çocuk


yararına nafaka talebine ilişkin dava hakkına, buna dair usul ve esaslara yer


verilmiştir (bkz. §§ 19-21). Dolayısıyla başvurucunun çocukları adına nafaka


talep etme imkânının bulunduğu görülmektedir.


39. Ayrıca, başvurucunun uğradığını belirttiği şiddet, tehdit ve


hakaret eylemleri nedeniyle 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar


Kanunu'nun 49. ve devamı maddelerinde düzenlenen haksız fiil hükümleri


çerçevesinde haksız fiilde bulunan kişiden tazminat talebinde bulunma imkânı da


vardır. Bu durumda derece mahkemelerince başvurucunun aile hukuku hükümleri


çerçevesinde resmi bir evlenme akdi bulunmadığı için süresiz nafaka talep


edebilmesi mümkün görülmemekle birlikte, başvurucunun gerek müşterek


çocuklarının bakımı için iştirak nafakası talep edebilme gerekse de maruz


kaldığı haksız fiiller sebebiyle tazminat davası açabilme gibi


yararlanabileceği başka hukuki yollarınmevcut olduğu


anlaşılmaktadır.


40. Diğer taraftan Anayasa'nın 20. ve 41. maddeleri çerçevesinde


devletin, aralarında resmî evlenme akdi bulunmayan kişiler yönünden somut


olayda talep edildiği gibi bir geçici tedbirin kapsamını aşacak biçimde çeşitli


özel düzenlemeler ve bu bağlamda taraflara diğerinin aleyhine olacak şekilde


sürekli bazı mali imkân veya ayrıcalıklar sağlanması gibi bir pozitif


yükümlülüğünün bulunduğu söylenemez. Başka bir ifadeyle aile hayatına saygı


hakkı, aralarında resmî evlenme akdi bulunmayan kişiler arasındaki birlikteliklerin


sona ermesi durumunda kişinin diğer taraftan süresiz olarak nafaka ödenmesini


talep edebilme hakkını güvence altına almamaktadır.


41. Somut olayda başvurucunun talebi esas itibarıyla 6284 sayılı


Kanun kapsamında bir tedbir verilmesine yönelik olmayıp karşı taraftan alınmak


üzere süresiz olarak nafaka bağlanmasına ilişkindir. Bu şekilde bir yoksulluk


nafakasına hükmedilebilmesine ilişkin koşullar ise 4721 sayılı Kanun'da


düzenlenmiş olup nafakaya hükmedilebilmesi için resmî nikâha dayalı bir evlenmenin


varlığı aranmaktadır (bkz. § 18). Söz konusu hükümlerde öngörülen bazı mali


imkânlardan yararlanmayı talep eden ilgililerin, ancak anılan hükümlerde


öngörülen koşulların gerçekleşmesi kaydıyla bu imkânlara ilişkin


düzenlemelerden yararlanabilecek olmalarının ise keyfî veya öngörülemez


nitelikte olmadığı da açıktır.


42. Sonuç olarak başvurucunun aile hayatına saygı hakkına


yönelik bir müdahalenin bulunmadığı gibi somut olay bağlamında bu hak


kapsamında kamusal makamların pozitif yükümlülüklerini yerine getirmediği


sonucuna varılması da mümkün değildir.


43. Açıklanan gerekçelerle başvurunun diğer kabul edilebilirlik


koşulları yönünden incelenmeksizin açıkça


dayanaktan yoksun olması nedeniyle kabul edilemez olduğuna karar


verilmesi gerekir.


VI. HÜKÜM


Açıklanan gerekçelerle;


A. Kamuya açık belgelerde başvurucunun kimliğinin gizli


tutulması talebinin KABULÜNE,


B. Başvurunun açıkça


dayanaktan yoksun olması nedeniyle KABUL EDİLEMEZ OLDUĞUNA,


C. 12/1/2011 tarihli ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun


339. maddesinin (2) numaralı fıkrası uyarınca tahsil edilmesi mağduriyetine


neden olacağından başvurucunun yargılama giderlerini ödemekten TAMAMEN MUAF


TUTULMASINA 20/12/2017 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.

Karar Künyesi

 

Mahkeme

Anayasa Mahkemesi Birinci Bölüm

 

Karar Türü

Bireysel Başvuru

 

Başvuru No

2014/5783

 

Karar Tarihi

20 Aralık 2017

 

Oy Durumu

Oy birliği

 

Resmî Kaynak

Anayasa Mahkemesi Kararlar Bilgi Bankası

 

Hukuki Destek

Av. Mete ŞAHİN Hukuk Bürosu

 

Bu sayfadaki bilgiler genel niteliktedir; kendi dosyanızın değerlendirilmesi için büroyla iletişime geçebilirsiniz.

Işınlar Mah. İvedik Cad. No: 116/1, Yenimahalle/Ankara

 

0552 725 25 18

WhatsApp ile Yazın

İletişim ve Yol Tarifi

 

İlgili Hukuk Alanları

Boşanma ve Aile Hukuku

Tüm Çalışma Alanları ›

bottom of page