top of page

Ana Sayfa › İçtihatlar

 

Bireysel Başvuru Kararları  ·  AİLE HUKUKU  ·  HAK İHLALİ

Anayasa Mahkemesi İkinci Bölüm — Ceza Davasında Beraat Sonrası Velayet ve Risk İncelemesi

 

B. No: 2020/21844 · 31 Ocak 2023

 

İçerik Sorumlusu: Av. Mete ŞAHİN · Son Güncelleme: 20 Kasım 2026

 

Kararın Özeti

 

Çocuk bir süre babasının yanında kaldı. İlk derece mahkemesi, tanıklar ile uzman raporunu değerlendirip velayeti babaya verdi. Bölge adliye mahkemesi, ceza davasının beraatle sonuçlanmasını ve çocuğun yaşını gözeterek velayeti anneye verdi. Anayasa Mahkemesi, beraat sonucunun yanı sıra çocuğun yaşam koşulları, bakım düzeni ve uzman değerlendirmesi de ele alınmadığı için çocuğun üstün yararının yeterli gerekçeyle ortaya konmadığı sonucuna vardı.

 

Hukuki İlke

 

Ceza davasının beraatle sonuçlanması, velayet uyuşmazlığında çocuğun bakım koşulları ve somut risklerden doğan ihtiyaçlarının uzman incelemesiyle birlikte değerlendirilmesi gereğini ortadan kaldırmaz.

 

Sonuç

 

Aile hayatına saygı hakkının ihlaline ve yeniden yargılama yapılmasına oy birliğiyle karar verildi. Başvurucunun kamuya açık belgelerde kimliğinin gizli tutulması talebi kabul edildi.

 

İlgili Mevzuat

 

  • Türkiye Cumhuriyeti Anayasası — m. 20, 41
    Kararda anılan

  • 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu — m. 182, 183, 323
    Kararda anılan

  • 6216 sayılı Kanun — m. 50/2
    Kararda anılan

Bu bölümde karar metninde atıf yapılan hükümler gösterilmiştir. Kararda anılan hüküm, bugün yürürlükte olan metinle aynı olmayabilir.

 

Kararın Tam Metni

 

Aşağıdaki metin, kararın resmî kaynaktaki metnidir. Kişileri belirleyebilen bilgiler “...” ile gizlenmiştir.

 

TÜRKİYE CUMHURİYETİ


ANAYASA MAHKEMESİ


 


 


İKİNCİ BÖLÜM


 


KARAR


 


... BAŞVURUSU


(Başvuru Numarası: 2020/21844)


 


Karar Tarihi: 31/1/2023


R.G. Tarih ve Sayı:20/4/2023 - 32169


 


İKİNCİ BÖLÜM


 


KARAR


GİZLİLİK TALEBİ KABUL


 


Başkan


:


Kadir ÖZKAYA


Üyeler


:


Engin YILDIRIM


 


 


M. Emin KUZ


 


 


Rıdvan GÜLEÇ


 


 


Kenan YAŞAR


Raportör


:


Berrak YILMAZ


Başvurucu


:


...


Vekili


:


Av. ...


 


I. BAŞVURUNUN


KONUSU


1. Başvuru, müşterek çocuğun velayetinin anneye verilmesi


nedeniyle aile hayatına saygı hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.


II. BAŞVURU


SÜRECİ


2. Başvuru 17/7/2020 tarihinde yapılmıştır. Komisyon,


başvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar


vermiştir.


3. Başvuru belgelerinin bir örneği bilgi için Adalet


Bakanlığına (Bakanlık) gönderilmiştir. Bakanlık, görüşünü bildirmiştir.


Başvurucu, Bakanlığın görüşüne karşı beyanda bulunmuştur.


III. OLAY VE


OLGULAR


4. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle


olaylar özetle şöyledir:


5. Başvurucunun yaptığı evlilikten 2013 yılında bir kız


çocuğu dünyaya gelmiştir. Evlilik birliği 2015 yılında sona ermiş ve çocuğun


velayeti annesine verilmiştir.


6. Anne bir süre sonra başka biriyle evlenmiş, evlendiği


kişi hakkında Anadolu Ağır Ceza Mahkemesinde müşterek çocuğa yönelik hakaret,


tehdit ve çocuğun cinsel istismarı suçlamasıyla kamu davası açılmıştır. Bunun


üzerine anne boşanma davası açmıştır.


7. Başvurucu, dört yaşında olan müşterek çocuğun


velayetinin kendisine verilmesi talebiyle 27/2/2017 tarihinde İstanbul Anadolu


10. Aile Mahkemesinde (Mahkeme) dava açmıştır. Dava dilekçesinde başvurucu,


annenin eşinden ayrılma kararı aldığı için çocuğun kendisinde kalmasını talep


ettiğini ve o günden beri çocuğun babaanne ve kendisiyle birlikte yaşadığını,


annenin evlendiği kişi hakkında müşterek çocuğa yönelik eylemler nedeniyle


hakaret, tehdit ve çocuğun cinsel istismarı suçlamasıyla kamu davası açıldığını


belirtmiş; çocuğun bedensel, zihinsel, ruhsal, ahlaki ve toplumsal gelişiminin


sağlanması için velayetinin değiştirilerek kendisine verilmesini talep


etmiştir. Başvurucu; müşterek çocuğa dört aylıktan boşanma sürecine kadar


annesi ve teyzesinin baktığını, çocuğun annenin eşinden ayrılma kararı aldığı


tarihten beri annenin talebiyle babaanne ve kendisiyle birlikte yaşamaya devam


ettiğini, çocuğu kreşe kendisinin bıraktığını ve babaannesinin aldığını, esnek


zamanlı çalışması nedeniyle çocukla uzun ve kaliteli zaman geçirebildiğini,


çocuğun kendisine ait bir odasının bulunduğunu belirtmiştir. Başvurucu ayrıca


annenin boşanma aşamasında olduğunu ve koruma kararı aldırdığını, bunun çocuk


için bir risk oluşturduğunu, çocuğun anne tarafından korunamadığını ve annenin


eşi tarafından istismar edildiğini, annenin kurulu bir düzeninin bulunmadığını


vurgulamıştır.


8. Anne cevap dilekçesinde; eşi ile boşanma davasının


devam ettiğini, cinsel istismar fiilini öğrenir öğrenmez yasal yollara


başvurduğunu, eşinden fiilen ayrıldığını ve koruma kararı aldırdığını, çocuğuna


karşı bakım, özen ve koruma görevini hiçbir şekilde ihmal etmediğini, bu


olaylar nedeniyle kendisine ev tutup düzen kurmak için çocuğu geçici olarak


başvurucuya bıraktığını, yedi yıldır çalıştığı işyerinin başka bir şehre


taşınması nedeniyle işsiz kalacağını ve başka bir şehirde olan ailesinin yanına


taşınacağını başvurucuya anlatması nedeniyle başvurucunun velayet davası


açtığını ifade etmiştir.


9. Mahkeme 2/3/2017 tarihinde verdiği ara kararla çocuğun


geçici velayetini tedbiren başvurucuya bırakarak anne ile kişisel ilişki


kurulmasına karar vermiştir. Yargılama sürecinde velayet hususunda Mahkemece


İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Adli Tıp Enstitüsü Müdürlüğünden bilirkişi


raporu alınmıştır. Çocuk ve davanın tarafları ile bire bir görüşmeler yapılarak


hazırlanan 2/11/2018 tarihli raporda; doğrudan doğruya velayet tercihi


sorulduğunda müşterek çocuğun mevcut düzeni sürdürmekten yana görüş bildirmesi,


hâlihazırda süregelen mevcut düzenin işlevsel yapısı dikkate alınarak çocuğun


ihtiyaçları, ebeveynin bakım kapasitesi ve aile dinamikleri bağlamında yeterli


olduğu kanaati bildirilmiştir. Raporda ayrıca çocuğun yaşamış olduğu muhtelif


olayların ardından yaşam şartlarındaki yeni bir değişikliğe hazır olmadığı da


gözönüne alınarak çocuğun velayetinin başvurucuda devam etmesinin uygun olacağı


sonucuna varılmıştır.


10. Mahkeme 19/11/2019 tarihinde davanın kabulüne ve


müşterek çocuğun velayetinin başvurucuya verilmesine, anne ile çocuğu arasında


kişisel ilişki kurulmasına karar vermiştir. Kararda yargılamada dinlenen tanık


beyanları ve velayet hususunda alınan bilirkişi raporu gözönüne alındığında


çocuğun velayetinin başvurucuya verilmesinin küçüğün menfaatine olduğu


kanaatine varılmıştır. Ayrıca anne tarafından bakım görevinin gereği gibi


gerçekleştirilemediği, küçüğün annenin evlendiği şahıs tarafından istismar


edildiğini anlattığında annenin evden ayrıldığı ve bir düzen kurmak amacıyla


çocuğu başvurucuya bıraktığı, çocuğun bedensel, zihinsel, ahlaki, sosyal ve


duygusal gelişiminin sağlıklı bir ortamda sağlanmasının temini amacıyla çocuğun


yaşadığı ve yargılaması devam eden cinsel istismar vakasının çocukta yaratmış


olduğu travmatik etkiler dikkate alınarak velayeti kendisinden alınmış anne ile


arasındaki güven ilişkisinin aşamalı olarak yeniden tesisi ve çocuğun eğitim


durumu, sosyal hayatının sekteye uğramaması için anne ile belirlenen sürelerde


şahsi ilişki kurulması gerektiği vurgulanmıştır.


11. Çocuğun annesi İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 38.


Hukuk Dairesine (Bölge Adliye Mahkemesi) istinaf başvurusunda bulunmuştur.


Bölge Adliye Mahkemesi 3/6/2020 tarihinde ilk derece mahkemesinin kararını


kaldırarak velayetin anneye verilmesine ve başvurucu ile çocuğu arasında


kişisel ilişki kurulmasına kesin olarak karar vermiştir. Kararın gerekçesinde;


annenin velayet görevini gereği gibi yerine getirdiği, çocuğun cinsel


istismarına ilişkin davanın beraat ile sonuçlanması nedeniyle bu olayın


velayetin değiştirilmesi sebebi olarak değerlendirilemeyeceği, çocuğun yaşının


küçüklüğü nedeniyle anne bakım ve şefkatine muhtaç olması ve üstün yararı


dikkate alındığında velayetin değiştirilmesi yerine annede kalmasının daha


uygun olduğu belirtilmiştir.


12. Nihai karar başvurucuya 16/7/2020 tarihinde tebliğ


edilmiştir.


IV. İLGİLİ


HUKUK


13. İlgili hukuk için bkz. Aysel Aslan, B.No:


2019/12792, 12/1/2021, §§ 16-24.


V. İNCELEME VE


GEREKÇE


14. Anayasa Mahkemesinin 31/1/2023 tarihinde yapmış


olduğu toplantıda başvuru incelenip gereği düşünüldü:


A. Başvurucunun


İddiaları ve Bakanlık Görüşü


15. Başvurucu; velayetin değiştirilmesi davasında


çocuğunun velayetinin kendisine verilmesine karar verildiğini, annenin istinaf


başvurusunda bulunduğu Bölge Adliye Mahkemesinin velayetin anneden alınmasını


gerektirir bir neden olmadığına karar verdiğini ifade etmiştir. Başvurucu;


Bölge Adliye Mahkemesi kararında, derece mahkemesi kararına dayanak teşkil eden


bilirkişi raporundan bahsedilmediğini, sadece çocuğun yaşının küçüklüğünün


gerekçe gösterildiğini, söz konusu bilirkişi raporuna niçin itibar edilmediğine


dair hiçbir gerekçe ve izahatta bulunulmadığını, çocuğun üstün yararının gözetilmediğini


belirtmiştir. Başvurucu bu nedenlerle Anayasa'nın ailenin korunması ve çocuk


haklarına ilişkin düzenlemelerine aykırı davranıldığını belirterek aile


hayatına saygıile adil yargılanma hakkının ihlal edildiğini ileri sürmüştür.


16. Bakanlık görüşünde, somut başvurunun bir özeti


yapıldıktan sonra başvurucunun özel hayata saygı hakkının ihlal edilip


edilmediği konusunda inceleme yapılırken Anayasa ve ilgili mevzuat hükümleri,


Anayasa Mahkemesi içtihadı ve somut olayın kendine özgü koşullarının da dikkate


alınması gerektiği belirtilmiştir. Başvurucu, Bakanlık görüşüne verdiği cevapta


önceki beyanlarını tekrar etmiştir.


B. Değerlendirme


17. Anayasa’nın "Özel hayatın gizliliği ve


korunması" kenar başlıklı 20. maddesinin birinci fıkrası şöyledir:


 “Herkes, özel hayatına ve aile hayatına


saygı gösterilmesini isteme hakkına sahiptir. Özel hayatın ve aile hayatının


gizliliğine dokunulamaz.”


18. Anayasa’nın "Ailenin korunması ve çocuk


hakları" kenar başlıklı 41. maddesi şöyledir:


 “Aile, Türk toplumunun temelidir ve


eşler arasında eşitliğe dayanır.


Devlet, ailenin huzur ve refahı ile


özellikle ananın ve çocukların korunması ve aile planlamasının öğretimi ile


uygulanmasını sağlamak için gerekli tedbirleri alır, teşkilatı kurar.


Her çocuk, korunma ve bakımdan


yararlanma, yüksek yararına açıkça aykırı olmadıkça, ana ve babasıyla kişisel


ve doğrudan ilişki kurma ve sürdürme hakkına sahiptir.


Devlet, her türlü istismara ve şiddete


karşı çocukları koruyucu tedbirleri alır.”


19. Anayasa Mahkemesi, olayların başvurucu tarafından


yapılan hukuki nitelendirmesi ile bağlı olmayıp olay ve olguların hukuki


tavsifini kendisi takdir eder (Tahir Canan, B. No: 2012/969, 18/9/2013,


§ 16).


20. Velayet hakkına ve kişisel ilişki kurulmasına ilişkin


uyuşmazlıklar, adil yargılanma hakkının ihlali iddialarına sıklıkla konu


olmakla birlikte sürecin ivedi olarak yürütülmesi de dâhil olmak üzere -ilgili


prosedürlere ilişkin işlem ve eylemlerin aile hayatına saygı hakkı bağlamında


meydana getirdiği sonuçlar dikkate alındığında- söz konusu iddiaların aile


hayatına saygı hakkı bağlamında ele alınması uygun görülmektedir (Marcus


Frank Cerny [GK], B. No: 2013/5126, 2/7/2015, § 82; M.M.E. ve T.E., B.


No: 2013/2910, 5/11/2015, § 137).


1. Kabul


Edilebilirlik Yönünden


21. Açıkça dayanaktan yoksun olmadığı ve kabul


edilemezliğine karar verilmesini gerektirecek başka bir neden de bulunmadığı


anlaşılan aile hayatına saygı hakkının ihlal edildiğine ilişkin iddianın kabul


edilebilir olduğuna karar verilmesi gerekir.


2. Esas Yönünden


a. Genel


İlkeler


22. Aile hayatına saygı hakkı kapsamında devlet için söz


konusu olan yükümlülük, sadece belirtilen hakka keyfî surette müdahaleden


kaçınmakla sınırlı olmayıp öncelikli olan bu negatif yükümlülüğe ek olarak aile


hayatına etkili bir biçimde saygının sağlanması bağlamında pozitif


yükümlülükleri de içermektedir. Söz konusu pozitif yükümlülükler, bireyler


arası ilişkiler alanında olsa da aile yaşamına saygıyı sağlamaya yönelik


tedbirlerin alınmasını zorunlu kılar (Murat Atılgan, B. No: 2013/9047,


7/5/2015, § 26).


23. Devletin pozitif tedbirler alma yükümlülüğü konusunda


Anayasa’nın 20. ve 41. maddeleri, ebeveynin çocuğuyla bütünleşmesinin


sağlanması amacıyla tedbirler alınmasını isteme hakkını ve kamusal makamların


bu tür tedbirleri alma yükümlülüğünü içermektedir. 41. maddede, her çocuğun


yüksek yararına aykırı olmadıkça anne ve babasıyla kişisel ve doğrudan ilişki


kurma ve sürdürme hakkına sahip olduğu açıkça belirtilmektedir (Serpil Toros,


B. No: 2013/6382, 9/3/2016, § 69).


24. Ebeveyn ile çocukların birlikte yaşama istekleri,


aile hayatının vazgeçilmez bir unsuru olup ebeveyn arasında ortak yaşamın


kurulamaması veya hukuken ya da fiilen sona ermiş olması aile hayatını ortadan


kaldırmaz. Ebeveyn ve çocuk arasındaki aile hayatının anne ve babanın birlikte


yaşamamaları veya ortak yaşama son vermelerinin ardından da devam edeceği açık


olup anne, baba ve çocuğun aile hayatlarına saygı hakkı, belirtilen durumlarda


ailenin yeniden birleştirilmesine yönelik tedbirleri de içermektedir. Söz


konusu yükümlülük, ebeveyn veya diğer aile bireyleri arasındaki velayet ve


kişisel ilişki tesisine ilişkin uyuşmazlıklar için de geçerlidir (Murat


Atılgan, § 25).


25. Anayasa'nın 41. maddesinde ifade edilen çocuğun


yüksek yararı; mahkemeler, idari makamlar ve yasama organı tarafından


yapılan ve çocukları ilgilendiren bütün faaliyetlerde gözetilmesi gereken bir


ilkedir. Bu bağlamda çocuklar üzerinde etki doğuracak bir işlem yapılacağı


zaman bu işlemin çocuğun yararına uygun olup olmadığı yönünde bir değerlendirme


yapılması aile hayatına saygı hakkının öngördüğü pozitif yükümlülüklerin yerine


getirilmesi açısından oldukça önemlidir (Şükran İrge, B. No: 2016/8660,


7/11/2019, § 33).


26. Öte yandan mevzuatın yorumlanmasıyla ilgili sorunları


çözmek öncelikle derece mahkemelerinin yetkisinde ve sorumluluk alanındadır.


Çocuğun üstün yararı başvuru konusu dava açısından en önemli unsur olup olayın


tüm tarafları ile doğrudan temas hâlinde bulunan derece mahkemelerinin olayın


koşullarını değerlendirmek açısından daha avantajlı konumda bulunduğu da


tartışmasızdır. Anayasa Mahkemesinin rolü ise bu kuralların yorumunun


Anayasa’ya uygun olup olmadığını belirlemekle sınırlıdır.Bu nedenle Anayasa


Mahkemesi, derece mahkemeleri tarafından izlenen usulü denetlemekte; özellikle


mahkemelerin kişisel ilişki kurulmasına ve velayete ilişkin mevzuat hükümlerini


yorumlayıp uygularken Anayasa’nın 20. ve 41. maddelerindeki güvenceleri gözetip


gözetmediğini incelemektedir (M.M.E. ve T.E., § 135).


b. İlkelerin Olaya Uygulanması


27. Somut olayda tarafların evlilik birliği içinde bir


tane müşterek kız çocuklarının olduğu, annenin boşanmadan sonra evlendiği kişi


hakkında müşterek çocuğa yönelik hakaret, tehdit ve çocuğun cinsel istismarı


suçlamasıyla kamu davası açıldığı, dava açıldıktan sonra annenin çocuğu


başvurucuya bıraktığı ve bakımının başvurucu tarafından yapıldığı


anlaşılmaktadır. Ayrıca başvurucunun velayetin kendisine verilmesi talebiyle


dava açtığı, bu davanın kabul edildiği ve velayetin babaya verildiği, anne


tarafından yapılan istinaf başvurusu üzerine Bölge Adliye Mahkemesince ilk


derece mahkemesi kararının kaldırıldığı, velayetin anneye verilmesine ve


başvurucu ile çocuk arasında kişisel ilişki kurulmasına kesin olarak karar


verildiği görülmektedir.


28. Başvuru konusu yargısal süreç incelendiğinde ilk


derece mahkemesinin yargılama sürecinde tarafların tanıklarını dinlediği,


konuyla ilgili uzman bilirkişi raporu aldığı, çocuğun babasının yanında kaldığı


ve onun sunduğu yaşam koşullarına alıştığı anılan raporda belirtildiğinden


velayetin babaya verilmesine karar verdiği anlaşılmaktadır. Bölge Adliye


Mahkemesinin ise ilk derece mahkemesi tarafından karara dayanak teşkil eden


deliller hakkında değerlendirme yapmadığı, çocuğun yaşını dikkate alarak bu


yaştaki bir çocuğun annenin bakım ve şefkatine muhtaç olduğunu ve çocuğun


cinsel istismarına ilişkin davanın beraat ile sonuçlandığını dikkate alarak ilk


derece mahkemesinin kararını kaldırdığı, velayeti anneye verdiği görülmektedir.


29. Yargı makamlarınca uyuşmazlığın özenli şekilde


incelenmesi, ilgili tarafların katılım haklarına riayet edilerek iddia, savunma


ve delillerinin gereği gibi değerlendirilmesi ve takdirin gerekçelerinin


ayrıntılı şekilde ortaya konulması zaruridir. Bu kapsamda yargısal makamlar


tarafından ilgili tüm unsurlar incelenmeli ve ilgili menfaatler arasında bir


dengeleme yapılmalıdır (Melahat Karkin, B. No: 2014/17751, 13/10/2016, §


63).


30. Şüphesiz çocuğun üstün yararının ne olduğuna ilişkin


tespit, bu tür davalarda dikkate alınması gereken en önemli unsurdur. Derece


mahkemelerinin takdirlerinin gerekçelerini, ilgili ebeveynin kanun yoluna


müracaat imkânını da etkili şekilde kullanabilmelerini sağlayacak surette


ayrıntılı olarak ortaya koymaları ve ulaşılan sonuçların yeterli açıklıktaki


bilimsel görüş ve raporlar gibi yeterli ve objektif verilere dayandırılması


gerekmektedir (Murat Atılgan, § 45; N.Ö., § 56; Marcus


Frank Cerny, § 84).


31. Bu bağlamda ilk derece mahkemesi tarafından velayet


hususunda bilirkişi raporu alınmıştır. İlk derece mahkemesi çocuk ve davanın


tarafları ile bire bir görüşmeler yapılarak hazırlanan bu raporda belirtilen


tespitlere dayanarak çocuğun velayetinin babaya verilmesine karar vermiştir.


İlk derece mahkemesi çocuğun yaşadığı ve yargılaması devam eden cinsel istismar


vakasının çocukta travmatik etkiler yarattığını vurgulamıştır. İlk derece


mahkemesi söz konusu travmatik etkileri dikkate alarak çocuğun bedensel,


zihinsel, ahlaki, sosyal ve duygusal gelişimlerinin sağlıklı bir ortamda


sağlanmasının temini amacıyla çocuğun velayeti kendisinden alınmış anne ile


arasındaki güven ilişkisinin aşamalı olarak yeniden tesisi ve çocuğun eğitim


durumunun sosyal hayatının sekteye uğramaması için anne ile belirlenen


sürelerde şahsi ilişki kurulması gerektiğini vurgulamıştır. Bununla birlikte


Bölge Adliye Mahkemesi söz konusu karara neden katılmadığı yönünde yeterli bir


açıklama yapmadığı gibi ilk derece mahkemesinin tanık beyanları ile tarafların


ifadelerini ve tarafların özel koşullarını gözeterek ulaştığı sonucun neden


çocuğun üstün yararına uymadığına dair bir değerlendirmede de bulunmamıştır.


32. Anılan kararda sadece çocuğun yaşına vurgu yapılmış


ve bu yaştaki bir çocuğun annenin bakım ve şefkatine muhtaç olduğu, annenin


velayet görevini gereği gibi yerine getirdiği, çocuğun cinsel istismarına


ilişkin davanın beraat ile sonuçlanması nedeniyle bu olayın velayetin


değiştirilmesi sebebi olarak değerlendirilemeyeceği belirtilmiştir. Velayetin


tespitinde çocuğunun yaşının ve anne bakımına muhtaç olmasının önemli bir unsur


olduğu yadsınamaz. Ancak uzman raporu, tarafların koşulları, çocuğun maruz


kaldığı olaylar/risklergözetilerek çocuğun fiziksel ve ruhsal gelişimine en


uygun çözümün tercih edilmesi vebunun çocuğun yararına olduğunun yeterli


gerekçeyle açıklanması gerekir. Somut olayda istinaf mercii tarafından çocuğun


içinde bulunduğu koşulların ve yaşadıklarının tam olarak ortayakonulmak


suretiyle çocuğun sağlığı ve gelişimi açısından üstün yararına olanın açık bir


şekilde tespit edildiği söylenemez.


33. Velayet davalarında asıl amacın tarafların iddiaları


ile mevcut deliller değerlendirilmek suretiyle çocuğun üstün yararına olanın


belirlenmesi olduğu hatırlatılmalıdır. Bu bağlamda yargılama süreci bir bütün


hâlinde değerlendirildiğinde yukarıda belirtildiği üzere istinaf merciinin velayetin


değiştirilmesiyle ilgili ilk derece mahkemesi yargılaması sırasında alınan


tanık beyanları, bilirkişi raporu gibi velayet davasını etkileyebilecek


nitelikteki incelemelere niçin itibar etmediği yönünde bir gerekçe sunmadığı


gözetildiğinde istinaf merciinin aile hayatına saygı hakkına ilişkin Anayasa'da


belirtilen güvenceleri ve çocuğun üstün yararı ilkesini gözeten özenli bir


yargılama yaptığı söylenemez.


34. Açıklanan gerekçelerle aile hayatına saygı hakkının


öngördüğü pozitif yükümlülüklerin yerine getirilmediği anlaşıldığından


Anayasa'nın 20. maddesinde güvence altına alınan aile hayatına saygı hakkının


ihlal edildiğine karar verilmesi gerekir.


3. Giderim


Yönünden


35. Başvurucu ihlalin tespiti ile yeniden yargılama


talebinde bulunmuştur.


36. Tespit edilen ihlalin ve sonuçlarının ortadan


kaldırılmasına ilişkin usul ve esaslar 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa


Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun'un 50. maddesinde


yer almaktadır.


37. Başvuruda tespit edilen hak ihlalinin sonuçlarının


ortadan kaldırılması için yeniden yargılama yapılmasında hukuki


yarar bulunmaktadır. Bu kapsamda kararın gönderildiği yargı mercilerince


yapılması gereken iş yeniden yargılama işlemlerini başlatmak ve Anayasa


Mahkemesini ihlal sonucuna ulaştıran nedenleri gideren, ihlal kararında


belirtilen ilkelere uygun yeni bir karar vermektir (6216 sayılı Kanun'un 50.


maddesinin (2) numaralı fıkrasında düzenlenen bireysel başvuruya özgü yeniden


yargılama kurumunun özelliklerine ilişkin kapsamlı açıklamalar için bkz. Mehmet


Doğan ([GK], B. No: 2014/8875, 7/6/2018, §§ 54-60; Aligül Alkaya ve


diğerleri (2), B. No: 2016/12506, 7/11/2019, §§ 53-60, 66; Kadri Enis


Berberoğlu (3) [GK], B. No: 2020/32949, 21/1/2021, §§ 93-100).


VI. HÜKÜM


Açıklanan gerekçelerle;


A. Kamuya açık belgelerde başvurucunun kimliğinin gizli


tutulması talebinin KABULÜNE,


B. Aile hayatına saygı hakkının ihlal edildiğine ilişkin


iddianın KABUL EDİLEBİLİR OLDUĞUNA,


C. Anayasa’nın 20. maddesinde güvence altına alınan aile


hayatına saygı hakkının İHLAL EDİLDİĞİNE,


D. Kararın bir örneğinin aile hayatına saygı hakkının


ihlalinin sonuçlarının ortadan kaldırılması için yeniden yargılama yapılması


amacıyla İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 38. Hukuk Dairesine (E.2020/473,


K.2020/579) iletilmek üzere İstanbul Anadolu 10. Aile Mahkemesine (E.2017/128,


K.2019/871) GÖNDERİLMESİNE,


E. 446,90 TL harç ve 9.900 TL vekâlet ücretinden oluşan


toplam 10.346,90 TL yargılama giderinin başvurucuya ÖDENMESİNE,


F. Ödemenin, kararın tebliğini takiben başvurucunun


Hazine ve Maliye Bakanlığına başvuru tarihinden itibaren dört ay içinde


yapılmasına, ödemede gecikme olması hâlinde bu sürenin sona erdiği tarihten


ödeme tarihine kadar geçen süre için yasal FAİZ UYGULANMASINA,


G. Kararın bir örneğinin Adalet Bakanlığına


GÖNDERİLMESİNE 31/1/2023 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.

 

Benzer Kararlar

 

Anayasa Mahkemesi İkinci Bölüm — Velayet Değişikliğinde Bilirkişi Raporlarının Gerekçesiz Göz Ardı Edilmesi

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi — Velayet Kararından Sonra Dosyaya Giren Şiddet İddiası ve Yeni Sosyal İnceleme

Anayasa Mahkemesi İkinci Bölüm — Çocuğun Mutat Meskenine İadesinde Ciddi Risk İncelemesi ve Velayet Raporu

Tüm Aile Hukuku Kararları ›

 

İlgili Sayfalar

 

Aile ve Boşanma Hukuku

 

Benzer bir uyuşmazlıkla ilgili görüşmek isterseniz iletişim bilgilerine ulaşabilirsiniz.

 

Bu sayfa genel bilgilendirme amacı taşır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Özet ve açıklamalar site tarafından hazırlanmıştır; karar metni resmî kaynaktan alınmıştır.

 

Karar Künyesi

 

Mahkeme

Anayasa Mahkemesi İkinci Bölüm

 

Karar Türü

Bireysel Başvuru

 

Başvuru No

2020/21844

 

Karar Tarihi

31 Ocak 2023

 

Oy Durumu

Oy birliği

 

Resmî Kaynak

Anayasa Mahkemesi Kararlar Bilgi Bankası

 

Hukuki Destek

Av. Mete ŞAHİN Hukuk Bürosu

 

Bu sayfadaki bilgiler genel niteliktedir; kendi dosyanızın değerlendirilmesi için büroyla iletişime geçebilirsiniz.

Işınlar Mah. İvedik Cad. No: 116/1, Yenimahalle/Ankara

 

0552 725 25 18

WhatsApp ile Yazın

İletişim ve Yol Tarifi

 

İlgili Hukuk Alanları

Boşanma ve Aile Hukuku

Tüm Çalışma Alanları ›

bottom of page