AİLE HUKUKU · BOZMA
Yargıtay 2. Hukuk Dairesi — Nüfusta Kaydı Bulunmayan Babanın Tescili ve Babalık Davası
2025/10924 E., 2026/1684 K. · 16 Şubat 2026
İçerik Sorumlusu: Av. Mete ŞAHİN · Son Güncelleme: 20 Kasım 2026
Kararın Özeti
Davacılar, nüfus kütüğünde kaydı bulunmadığını belirttikleri babalarının tescilini ve aralarında soybağı kurulmasını istedi. İlk derece mahkemesi iki istemi birlikte reddetti. Yargıtay, kişinin doğum ve ölümünün nüfusa tescilini asliye hukuk mahkemesinde görülmesi gereken ayrı bir istem olarak değerlendirdi. Babalık davasında bu tescil kararının kesinleşmesinin beklenmesini, mirasçılık belgesi dosyası ve defin ruhsatı dâhil delillerin toplanmasını istedi.
Hukuki İlke
Nüfus kaydı bulunmayan kişinin tescili ile o kişiyle soybağı kurulması ayrı istemlerdir. Bu dosyada aile mahkemesinin babalık konusunda karar vermeden önce asliye hukuk mahkemesindeki tescil davasını beklemesi gerekti.
Sonuç
Bölge adliye mahkemesi kararı ortadan kaldırıldı. İlk derece mahkemesinin iki istemi reddeden kararı bozuldu.
İlgili Mevzuat
4721 sayılı Türk Medeni Kanunu — m. 39
Kararda anılan5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu — m. 35, 36, 46
Kararda anılan
Bu bölümde karar metninde atıf yapılan hükümler gösterilmiştir. Kararda anılan hüküm, bugün yürürlükte olan metinle aynı olmayabilir.
Kararın Tam Metni
Aşağıdaki metin, kararın resmî kaynaktaki metnidir.
2. Hukuk Dairesi 2025/10924 E. , 2026/1684 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesi
SAYISI: 2024/... E., 2025/2662 K.
Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesince verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm davacılar vekili tarafından davanın reddi yönünden temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
1.Dosya kapsamında; davacılar vekili tarafından babalarının ... ve ... oğlu, 1917 doğumlu ... ... olduğu, 10.10.1982 tarihinde vefat ettiği, ... mezarlığına 50 ada ve ... mezar numarasıyla defnedildiği, ... Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 25.08.2017 tarih, 2017/37 Esas ve 2017/79 Karar sayılı mirasçılık belgesi ile muris ... ...'ın mirasçılarının ... ve ... olduğunun tespit edildiği, ancak ... İlçesi'nde 1987 yılında yersel nüfus yazımı yapılmış olup yazım esnasında kapalı kayıtların yazım sonrası oluşturulan nüfus aile kütüklerine alınmadığı, bu nedenle davacıların anneleri ...'ın aile nüfus tablosunda görünmesine ve davacıların baba hanelerinde ... yazmasına rağmen davacıların babaları ... ...'ın nüfus kaydında bilgilerinin yer almadığı, davacıların nüfus kaydının baba hanesinde ... ...'ın bilgilerinin yazmaması nedeniyle intikal işlemlerinde mağduriyet yaşadıkları iddiası ile biyolojik babalarının ... ... olduğunun tespiti ile davacılar ve ... ... arasındaki soybağının babalık hükmü ile kurulmasına karar verilmesi talep edilmiş ve İlk Derece Mahkemesince nüfusa kayıtlı olmayan bir kişinin nüfusa tesciline esas teşkil edecek şekilde tespit ve tescil hükmü kurulamayacağı açık olup soybağı esasına bağlı olarak idari işleme esas teşkil edecek şekilde adli yargıda tespit ve tescil kararı verilemeyeceği gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiş, davacılar vekilinin istinaf etmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir .
2.Uyuşmazlığın çözümü bakımından ilgili yasal düzenleme ve kavramların açıklanmasında yarar görülmektedir. Bilindiği üzere 4721 sayılı Kanun'un 39 uncu maddesi uyarınca mahkeme kararı olmadıkça, kişisel durum sicilinin hiçbir kaydında düzeltme yapılamaz. 5490 sayılı Kanun'un 46 ncı maddesindeki "yaş, ad, soyadı ve diğer kayıt düzeltme davaları…" ibaresi nazara alındığında, herhangi bir sınırlama olmaksızın nüfus kütüğünde mevcut her kaydın düzeltilmesinin istenebileceği kuşkusuzdur. 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu’nun 35 inci maddesi ile de "Kesinleşmiş mahkeme hükmü olmadıkça nüfus kütüklerinin hiçbir kaydı düzeltilemez ve kayıtların anlamını ve taşıdığı bilgileri değiştirecek şerhler konulamaz. Ancak olayların aile kütüklerine tescili esnasında yapılan maddî hatalar nüfus müdürlüğünce dayanak belgesine uygun olarak düzeltilir" hükmü düzenleme altına alınmıştır. Aynı Kanun’un 36 ncı maddesine göre de; nüfus kayıtlarına ilişkin düzeltme davaları, düzeltmeyi isteyen şahıslar ile ilgili resmî dairenin göstereceği lüzum üzerine Cumhuriyet savcıları tarafından yerleşim yeri adresinin bulunduğu yerdeki görevli asliye hukuk mahkemesinde açılır. Kamu düzeni ile ilgili bulunan davalarda hakim, istemle bağlı kalmayarak kendiliğinden yapacağı araştırma ile elde edeceği sonuçlara göre karar vermek zorundadır. Zira nüfus kayıtlarındaki düzeltme istemine ilişkin davalarda mahkemelerin hiç bir kuşku ve duraksamaya neden olmaksızın doğru sicili oluşturmak zorunluluğu bulunmaktadır. Bu nedenle hâkim, bu tür davalarda doğru sonucun elde edilmesi için tüm maddi olguları resen araştırmalı, bilimsel çalışmaların ulaştığı bütün olanaklardan yararlanmalıdır.
3.Somut olayda; davacıların talebi, babaları olduğunu iddia ettikleri ... ...'ın nüfusa kayıt ve tescili ile aralarında soybağı (... Tespiti) kurulmasına ilişkindir. Baba olduğu iddia edilen ... ...'ın doğumunun ve ölümünün nüfusa tescili, yani varlığının tespiti ile nüfus kayıt ve düzeltim istemine ilişkindir. Bu talep bakımından inceleme genel hükümler kapsamında Asliye Hukuk Mahkemesince görülmelidir. Bu nedenle baba olduğu iddia edilen ... ...'ın nüfusa kayıt ve tesciline ilişkin talep yönünden tefrik kararı verilmesi gereklidir.
4.Davacıların, baba olduğu iddia edilen ... ... ile aralarında soybağı (Babalığın Tespiti) kurulması yönündeki diğer talepleri bakımından ise Asliye Hukuk Mahkemesince görülecek olan nüfus kayıt ve düzeltim davasının sonucu bekletici mesele yapılarak, verilecek karar kesinleştikten sonra ... Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 25.08.2017 tarih, 2017/... Esas ve 2017/79 Karar sayılı mirasçılık belgesi dosyası, ... ...'a ilişkin defin ruhsatı ve tüm deliller toplanarak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamış ve bozmayı gerektirmiştir .
KARAR
Açıklanan sebeple;
1.Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,
2.İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,
Peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde temyiz edene iadesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
16.02.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Benzer Kararlar
Yargıtay 18. Hukuk Dairesi — Soybağı Davasıyla Birlikte İstenen Yaş Düzeltmesinin Ayrılması
Yargıtay 2. Hukuk Dairesi — Soybağını İlgilendiren Nüfus Kaydı Düzeltme Davasında Yargı Yolu
İlgili Sayfalar
5490 Sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu — Kabul Edilen Metin
Benzer bir uyuşmazlıkla ilgili görüşmek isterseniz iletişim bilgilerine ulaşabilirsiniz.
Bu sayfa genel bilgilendirme amacı taşır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Özet ve açıklamalar site tarafından hazırlanmıştır; karar metni resmî kaynaktan alınmıştır.
Karar Künyesi
Mahkeme
Yargıtay 2. Hukuk Dairesi
Esas No
2025/10924
Karar No
2026/1684
Karar Tarihi
16 Şubat 2026
Oy Durumu
Oy birliği
Resmî Kaynak
Adalet Bakanlığı Mevzuat ve İçtihat Programı
Hukuki Destek
Av. Mete ŞAHİN Hukuk Bürosu
Bu sayfadaki bilgiler genel niteliktedir; kendi dosyanızın değerlendirilmesi için büroyla iletişime geçebilirsiniz.
Işınlar Mah. İvedik Cad. No: 116/1, Yenimahalle/Ankara
İlgili Hukuk Alanları