İŞ HUKUKU · BOZMA
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi — Belirli Süreli Sözleşmedeki Ücrete Dâhil Fazla Çalışma Kaydı
2026/2333 E., 2026/5423 K. · 10 Haziran 2026
İçerik Sorumlusu: Av. Mete ŞAHİN · Son Güncelleme: 16 Kasım 2026
Kararın Özeti
Yurt dışı şantiyelerinde mekanik tesisat ustası olarak çalışan işçi, kıdem ve ihbar tazminatı ile fazla çalışma ve diğer alacaklarını istedi. Sözleşmede yasal sınırlar içindeki fazla çalışmanın ücrete dâhil olduğu yazılıydı. Bölge adliye mahkemesi, belirli süreli sözleşmenin tarihi fazla çalışma döneminden önce olduğu için bu kaydı uygulamadı. Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, Türk hukukunun zımnen seçildiğini kabul etti; iş ilişkisi devam ettiğinden kaydın geçerli olduğunu, yeterli ücret alan işçinin ispatlanan fazla çalışmasından aylık 22,5 saatin düşülmesi gerektiğini belirterek kararı bozdu.
Hukuki İlke
Yıllık 270 saatle sınırlı olarak fazla çalışmanın aylık ücrete dâhil olduğuna ilişkin sözleşme hükmü, kararlaştırılan ücret asgari ücretin üzerinde olup bu çalışmanın karşılığını da içerecek düzeydeyse geçerlidir. Bu dosyada hükmün belirli süreli olarak nitelendirilen sözleşmede yer alması ve sözleşme tarihinin hesaplanan fazla çalışma döneminden önceye denk gelmesi, iş ilişkisi devam ettiği için kaydın geçerliliğini ortadan kaldırmamıştır.
Sonuç
Bölge adliye mahkemesi kararı oybirliğiyle bozuldu. Uyuşmazlığa Türk hukukunun uygulanması yerinde bulundu; ücret içinde ödendiği kabul edilen aylık 22,5 saatlik fazla çalışmanın ispatlanan fazla çalışmadan indirilmesi gerektiği belirtildi.
İlgili Mevzuat
5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun — m. 24/1
Hukuk seçiminin zımnen yapılabilmesi4857 sayılı İş Kanunu — m. 41
Yıllık 270 saatlik fazla çalışma sınırı
Bu bölümde karar metninde atıf yapılan hükümler gösterilmiştir. Kararda anılan hüküm, bugün yürürlükte olan metinle aynı olmayabilir.
Kararın Tam Metni
Aşağıdaki metin, kararın resmî kaynaktaki metnidir.
9. Hukuk Dairesi 2026/2333 E. , 2026/5423 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 30. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2025/2742 E., 2025/2946 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : ... 26. İş Mahkemesi
SAYISI : 2024/601 E., 2025/221 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin 2013-2017 yılları arasında davalı Şirketin yurt dışı şantiyelerinde mekanik tesisat ustası olarak çalıştığını, çalışma saatlerinin 08.00-20.00 arası olduğunu, ayda iki hafta tatili çalışıldığını, dinî bayramların ilk iki günü hariç diğer ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalışma bulunduğunu, ücretin 2.500,00 USD olup bir kısmının elden kalan tutarın ise bankadan ödendiğini, yemek ve barınma ihtiyacının işverence karşılandığını, iş sözleşmesinin işverence feshedildiğini iddia ederek kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, yıllık ücretli izin, fazla çalışma ücreti, hafta tatili ücreti ile ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; alacak taleplerinin zamanaşımına uğradığını, davacının Afrika'daki şantiyelerde 30.11.2013-10.05.2017 tarihleri arasında belirli süreli iş sözleşmesi ile tesisatçı olarak yıllık 270 saate kadar fazla çalışma dâhil aylık brüt 2.500,00 USD ücret ile çalıştığını, davacının fazla çalışma yapması hâlinde ücretinin ödendiğini, işlerin tamamlanması sonucu sözleşmenin kendiliğinden sona erdiğini, işyerinde tatil günü çalışması bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; yıllık izin ücreti alacağına yönelik talebin reddine, diğer talepler değerlendirilmek suretiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine, Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; ücret tespiti, hükmedilen faiz oranı ve çalışma sürelerine ilişkin tespitler hatalı bulunarak İlk Derece Mahkemesi kararının ortadan kaldırılmasına ve belirtilen gerekçe ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili temyiz dilekçesinde;
1. Yabancı hukuk itirazının dikkate alınmamasının hatalı olduğunu,
2. Ücret tespitinin hatalı olduğunu,
3. Davacı tanıklarının beyanlarına itibar edilmesinin mümkün olmadığını, yapılan indirim oranının da düşük olduğunu,
4. Kıdem ve ihbar tazminatı taleplerinin de reddedilmesi gerektiğini, talep altına alınan alacakların hatalı hesaplandığını ileri sürmüştür.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, iş sözleşmesinin feshinin niteliğine, talep edilen alacaklara hak kazanılıp kazanılamayacağına, bu alacakların hesap yöntemi ile unsurlarına ilişkindir.
1. 5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkındaki Kanun'un 24/1 hükmüne göre hukuk seçimi, taraflarca açıkça yapılabileceği gibi zımni olarak da yapılabilir. Yabancılık unsuru taşıyan bir iş sözleşmesinin varlığı karşısında, Türk hukukuna göre açılmış bir davada davalı tarafça en geç cevap dilekçesi ile yabancı hukukun uygulanması gerektiği yönünde itirazda bulunulmaması yahut en geç ön inceleme duruşmasında tarafların hukuk seçimi konusunda anlaşmamış olmaları durumunda uyuşmazlığa uygulanacak olan hukukun Türk hukuku olarak zımnen seçilmiş olduğunun kabulü gerekir. Buna göre somut uyuşmazlığa Türk hukukunun uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmamaktadır.
Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı vekilinin aşağıdaki paragrafların kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
Taraflar arasında, hüküm altına alınan fazla çalışma alacağı bakımından uyuşmazlık bulunmaktadır.
Dairemizin 10.01.2023 tarihli ve 2022/15911 Esas, 2023/123 Karar sayılı kararının ilgili bölümü şöyledir:
2. Sözleşme özgürlüğü kuralı uyarınca yasal sınırlar içinde kalan fazla çalışma ücretinin aylık ücretin içinde olduğuna dair sözleşme hükümleri kural olarak geçerlidir. Dairemiz; yerleşik hâle gelen ilkeleri ile fazla çalışma ücretinin, ücrete dâhil olarak kararlaştırılmış olmasına sınırlı olarak değer vermektedir. Bu bağlamda sözleşme hükümlerinin geçerliliğine getirilen iki temel sınırlama mevcuttur. Bunlardan ilki, 4857 sayılı İş Kanun'un 41. maddesi gereği fazla çalışma süresinin bir yılda 270 saatten fazla olamayacağı; diğeri ise kararlaştırılan aylık temel ücretin asgari ücretin üzerinde olması gerekliliğidir. Bir başka anlatımla Dairemiz, ücret seviyesinin yüksekliğini kaydın geçerliliğinin tespitinde dikkate almaktadır.
Diğer yandan iş sözleşmesinin devamı sırasında işçinin bir hakkından feragat etmesi veya hakkından feragat sonucu doğuran bir işlem yapması geçersizdir. Ancak fazla çalışmanın temel ücret içinde ödeneceğinin kararlaştırılmış olması, fazla çalışma ücretinden feragat anlamına gelmez. Fazla çalışma ücreti ödenmeyeceğinin kararlaştırılması ile fazla çalışmanın temel ücret içinde ödeneceğinin belirlenmesi birbirinden farktı kavramlardır. (... ..., ..., ... ..., 'Anayasa Mahkemesinin Fazla Çalışmaya İlişkin Bireysel Başvuru Kararının Değerlendirilmesi (... ... Başvurusu)', ... İşveren, Cilt 36, Temmuz 2022, Sayı 4, 8-35, s.31). Bu bağlamda davacı fazla çalışma ücretinden feragat etmiş değildir.
Fazla çalışma onayı alınmasına ilişkin düzenleme, işçinin fazla çalışma yapmaya zorlanamaması bakımından önemlidir. Düzenlemenin amacı, işçiyi işverenin olası haksız feshine karşı korumaktır. Fazla çalışma ücretinin karşılığının kararlaştırılan temel ücretin içinde olduğuna ilişkin kayıtlar ise fazla çalışmanın ücretlendirilmesine ilişkindir. İş sözleşmesindeki kayıt ile taraflar, fiilen yapılan fazla çalışmanın nasıl ücretlendirileceğini belirlemişlerdir. Fazla çalışma ücreti dâhil edilerek belirlenen ücret, işçinin aylık temeI ücreti olduğundan iş sözleşmesindeki kayda rağmen yapılmayan fazla çalışmanın karşılığı ücretin, işverence geri istenmesi de mümkün olmaz. Şu hâlde fazla çalışma onayı alınması ile iş sözleşmesinde temel ücret içinde fazla çalışma ücretlerinin ödeneceği kuralı arasında herhangi bir bağlantı bulunmamaktadır."
Dairemizin yukarıda belirtilen kararında da açıklandığı üzere, iş sözleşmelerinde fazla çalışma ücretinin aylık ücrete dâhil olduğu yönündeki kurallara sınırlı olarak değer verilmelidir. Dairemizin kararlılık kazanmış olan uygulamasına göre yıllık 270 saatle sınırlı olarak söz konusu hükümlerin geçerli olduğu kabul edilmektedir. Fazla çalışmaların aylık ücret içinde ödendiğinin öngörülmesi ve buna uygun ödeme yapılması hâlinde, yıllık 270 saatlik fazla çalışma süresinin (aylık 22,5 saat, haftalık 5,2 saat) ispatlanan fazla çalışmalardan indirilmesi gerekir.
Somut uyuşmazlıkta; taraflar arasında imzalanan iş sözleşmesinin "Çalışma Kuralları" bölümünün 2 numaralı bendinde, "Yasal sınırlar içinde kalan fazla mesai ücreti, çalışanın ücretine dâhil olup, yasal sınırlar içinde kalan fazla mesai için ayrıca fazla mesai ücreti ödenmeyecektir" şeklinde düzenleme bulunmaktadır.
Yapılan açıklamalar doğrultusunda; davacının kabul edilen aylık ücretinin aylık 22,5 saatlik fazla çalışma ücretini de karşılayacak miktarda olduğu anlaşıldığından, ücret içinde ödendiği kabul edilen bu fazla çalışma miktarının, yukarıda açıklanan ilke uyarınca, ispatlanan fazla çalışmadan indirilmesi gerekmektedir. Her ne kadar Bölge Adliye Mahkemesince "yurtdışı iş sözleşmesi tarihi dikkate alındığında yılda 270 saat fazla çalışmanın aylık ücrete dâhil olmadığı kabulü isabetlidir" şeklinde gerekçe oluşturulmuş ise de bu yöndeki hükmün belirli süreli olarak nitelendirilen iş sözleşmesinde yer alması ve sözleşme tarihinin hesaplanan fazla çalışma döneminden daha önceye denk gelmesi, söz konusu hükmün geçerliliğini ortadan kaldırmaz. Sözleşme süresinin niteliğine dair yapılacak değerlendirme, iş ilişkisinin devam ettiğinin anlaşılması karşısında, fazla çalışmanın aylık ücrete dâhil olduğu yönündeki hükmün sıhhatini etkilememektedir. Bu husus gözetilmeksizin, sözleşme hükmüne değer verilmeyerek yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olmuştur.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA,
Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,
Dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
10.06.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Benzer Kararlar
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi — Fazla Mesainin Ücrete Dâhil Edilmesi
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi — Yetki İtirazı ve Zımni Hukuk Seçimi
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi — Bilgilendirme Formundaki Fazla Çalışma Ücreti Kaydı
İlgili Sayfalar
Fazla Çalışma Ücreti ve İş Sözleşmesindeki Kayıtlar
Benzer bir uyuşmazlıkla ilgili görüşmek isterseniz iletişim bilgilerine ulaşabilirsiniz.
Bu sayfa genel bilgilendirme amacı taşır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Özet ve açıklamalar site tarafından hazırlanmıştır; karar metni resmî kaynaktan alınmıştır.
Karar Künyesi
Mahkeme
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi
Esas No
2026/2333
Karar No
2026/5423
Karar Tarihi
10 Haziran 2026
Oy Durumu
Oybirliği
Resmî Kaynak
Adalet Bakanlığı Mevzuat ve İçtihat Programı
Hukuki Destek
Av. Mete ŞAHİN Hukuk Bürosu
Bu sayfadaki bilgiler genel niteliktedir; kendi dosyanızın değerlendirilmesi için büroyla iletişime geçebilirsiniz.
Işınlar Mah. İvedik Cad. No: 116/1, Yenimahalle/Ankara
İlgili Hukuk Alanları
Hesaplama Araçları