İŞ HUKUKU · BOZMA
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi — Yabancılık Unsurlu İş Sözleşmesinde Ücret ve Fazla Çalışma
2026/338 E., 2026/5336 K. · 9 Haziran 2026
İçerik Sorumlusu: Av. Mete ŞAHİN · Son Güncelleme: 16 Kasım 2026
Kararın Özeti
Yabancılık unsuru taşıyan iş sözleşmesine dayalı davada işçi fazla çalışma, hafta tatili ile ulusal bayram ve genel tatil ücretlerini istedi; ilk derece mahkemesi davayı kısmen kabul etti, istinaf başvuruları esastan reddedildi. Yargıtay 9. Hukuk Dairesi Türk hukukunun uygulanmasını yerinde buldu. Buna karşılık imzalı belgeler gözetilmeden ücretin belirlenmesini, menfaat birliği bulunmayan tanığın iki beyanının birlikte değerlendirilmemesini, yazılı talep aranmadan serbest zaman mahsubunu ve yabancı para faizindeki belirsizliği hatalı bularak kararı bozdu.
Hukuki İlke
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, yabancılık unsuru taşıyan iş sözleşmesinde davalının en geç cevap dilekçesiyle yabancı hukukun uygulanmasını ileri sürmemesi hâlinde, 5718 sayılı Kanunun 24/1 maddesi uyarınca Türk hukukunun zımnen seçildiğini kabul etti. Bu dosyada Daire, ücretin imzalı belgeler ve banka ödemeleri birlikte gözetilerek belirlenmesini, çalışma düzeni için menfaat birliği bulunmayan tanığın iki beyanının birlikte değerlendirilmesini ve işçinin yazılı başvurusu olmadan serbest zaman mahsubu yapılmamasını gerekli gördü. Yabancı para alacağına da 3095 sayılı Kanunun 4/a maddesindeki faizin açıkça uygulanması gerektiğini belirtti.
Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin istinaf başvurularını esastan reddeden kararı ortadan kaldırıldı ve İlk Derece Mahkemesi kararı bozuldu. Dosya kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneği Bölge Adliye Mahkemesine gönderildi; her iki taraf yararına 40.000,00 Türk lirası duruşma vekâlet ücreti takdir edilerek karşı tarafa yükletildi; peşin alınan temyiz karar harçlarının istek hâlinde iadesine karar verildi.
İlgili Mevzuat
5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun — m. 24/1
Taraflarca zımnen yapılabilen hukuk seçimi ve Türk hukukunun uygulanması3095 sayılı Kanunî Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun — m. 4/a
Yabancı para borcuna uygulanacak faiz
Bu bölümde karar metninde atıf yapılan hükümler gösterilmiştir. Kararda anılan hüküm, bugün yürürlükte olan metinle aynı olmayabilir.
Kararın Tam Metni
Aşağıdaki metin, kararın resmî kaynaktaki metnidir.
9. Hukuk Dairesi 2026/338 E. , 2026/5336 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 34. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2024/1602 E., 2025/2553 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : ... 49. İş Mahkemesi
SAYISI : 2022/80 E., 2024/407 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili ve davalılardan ... ... Madencilik AŞ ve Tasfiye Hâlinde ... Madencilik Hiz. AŞ vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildi.
Davalılar vekilince temyiz incelemesinin duruşmalı olarak yapılmasının istenilmesi üzerine, işin duruşmaya tâbi olduğu anlaşılmış ve duruşma için 09.06.2026 Salı günü tayin edilerek taraflara tebligat gönderilmiştir.
Duruşma günü davalılar vekilleri Avukat ... ... ve ... ile davacı vekili Avukat ... geldiler.
Duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra duruşmaya son verildi.
Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin 21.08.2018-11.11.2021 tarihleri arasında aralarında organik bağ bulunan davalıların Liberya işyerinde işyeri hekimi olarak çalıştığını, işe başladığı tarihteki çıplak brüt ücretinin 7.932,34 USD olduğunu, 01.04.2021 tarihinden itibaren 7.374,09 TL çıplak brüt ücret ile çalıştığını, iş sözleşmesinin haksız feshedildiğini ve haftanın 7 günü 07.00-22.00 saatleri arasında ulusal bayram ve genel tatil günleri dâhil çalıştığını ileri sürerek fazla çalışma ücreti, hafta tatili ücreti ile ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalılar vekili cevap dilekçesinde; davalılar arasında organik bağ bulunmadığını, davacının ücretinin iş sözleşmesinde 3.800,00 USD olarak kararlaştırıldığını, son net ücretinin 4.750,00 USD olduğunu, dava dilekçesinde iddia edilen sosyal yardımların yapılmadığını, işçilik ücretlerinin bordrolara yansıtılarak ödendiğini savunarak davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacının davalı işyerinde 21.08.2018-11.11.2021 tarihleri arasında ve en son aylık brüt 7.374,00 USD ücretle çalıştığı, davacının fazla çalışma yaptığı ve ulusal bayram ve genel tatil günleri ile hafta tatillerinde çalıştığına ilişkin iddiasının tanık beyanlarına göre ispatlandığı ancak bu çalışmaların karşılığının ödenmediğinin anlaşıldığı, davalılardan ... Holding AŞ'ye husumet yöneltilemeyeceği gerekçesiyle davanın ... Holding AŞ yönünden husumetten reddine ve diğer davalılar yönünden kısmen kabulüne karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ve davalılardan ... ... Madencilik AŞ ve Tasfiye Hâlindeki ... Madencilik Hizmetleri AŞ vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile İlk Derece Mahkemesinin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden kanuna aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
1. Davacı vekili temyiz dilekçesinde;
a. Davalılardan ... Holding AŞ yönünden davanın husumetten reddine karar verilmesinin hatalı olduğunu,
b. Fazla çalışma ücreti hesabında 04.10.2021 tarihinden sonraki dönem için hesaplama yapılmamasının hatalı olduğunu ve davacının serbest zaman kullanmadığını ileri sürmüştür.
2. Davalı vekili temyiz dilekçesinde;
a. Dosyaya sunulan belgelerden davacının aylık ücretinin 3.800,00 USD olduğunun açıkça yazılı olduğunu, davacının ücretinin düşürülmesine yazılı olarak muvafakat verdiğini, davacıya hiçbir zaman iddia ettiği tutarlarda ödeme yapılmadığını,
b. Davacının müvekkili lehine tanıklık yaptığı dosyalardaki beyanlarının dikkate alınmadığını, bu beyanların çalışma koşulları belirlenirken dikkate alınması gerektiğini,
c. Denkleştirme esasının dikkate alınmamasının hatalı olduğunu,
d. Davacı tanıkları davacı ile menfaat birliği içinde olduğundan beyanlarına itibar edilemeyeceğini,
e. Fesih tarihi sonrasında ödenen miktarların mahsup edilmesi gerektiğini ileri sürmüştür.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, uygulanacak hukuk, davalı ... Holdingin dava konusu alacaklardan sorumlu olup olmadığı, aylık ücret miktarı, fazla çalışma, hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının ispat ve hesaplanması ile faiz noktalarında toplanmaktadır.
1.5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkındaki Kanun'un 24/1 hükmüne göre hukuk seçimi, taraflarca açıkça yapılabileceği gibi zımni olarak da yapılabilir. Yabancılık unsuru taşıyan bir iş sözleşmesinin varlığı karşısında, Türk hukukuna göre açılmış bir davada davalı tarafça en geç cevap dilekçesi ile yabancı hukukun uygulanması gerektiği yönünde itirazda bulunulmaması yahut en geç ön inceleme duruşmasında tarafların hukuk seçimi konusunda anlaşmamış olmaları durumunda uyuşmazlığa uygulanacak olan hukukun Türk hukuku olarak zımnen seçilmiş olduğunun kabulü gerekir. Buna göre somut uyuşmazlığa Türk hukukunun uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmamaktadır.
2. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davacı ile davalılardan ... ... Madencilik AŞ ve Tasfiye Hâlinde ... Madencilik Hiz. AŞ'nin aşağıdaki paragrafların kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
3. Davacı vekili dava dilekçesinde müvekkilinin ücretinin işe başladığı tarihten 01.04.2021 tarihine kadar brüt 7.932,34 USD olduğunu, bu tarihten sonra ise 7.374,09 USD olduğunu iddia etmiştir. Davalı vekili ise davacının ücretinin net 6.000,00 USD iken 31.03.2021 tarihli muvafakatname ile 3.800,00 USD'ye düşürüldüğünü ve iki ay sonraki zamla birlikte son net ücretinin 4.750,00 USD olduğunu savunmuştur.
İlk Derece Mahkemesince hükme esas alınan bilirkişi raporunda; banka kayıtlarına göre 2021 yılı Nisan ayına kadar 18 ay aylık 6.000,00 USD ve iki ay aylık 7.381,00 USD ödendiği, 2021 yılı Nisan ayından itibaren ise bir ay dışında aylık 6.000,00 USD'nin üzerinde ücret tahakkuk ettirildiği, 2021 yılı Nisan ayından itibaren bankaya ödenen ücretlerin düşmediği, aksine arttığı belirtilerek davacının ücretinin 01.04.2021 tarihine kadar brüt 7.933,25 USD ve net 6.000,00 USD olduğu, 01.04.2021 tarihinden itibaren ise 7.374,00 USD olduğu kabul edilerek hesaplama yapılmıştır. Ancak dosya kapsamında mevcut 31.03.2021 tarihli "Muvafakatname" başlıklı ve davacı imzasını havi belgede davacının 6.000,00 USD ücret karşılığında çalışırken 01.04.2021 tarihinden itibaren aylık ücretinin 3.800,00 USD olarak ödenmesine muvafakat ettiği anlaşılmaktadır. Yine davacı imzasını havi ve "Employee Status Change Form" başlıklı belge de ise davacının son net ücretinin 4.750,00 USD olarak belirlendiği görülmektedir. Söz konusu belgelerin hukuki değer taşıdığı gözetildiğinde ve Nisan 2021 döneminden sonraki banka ödemelerinin de farklı miktarlarda gerçekleştiği dikkate alındığında; davacının çıplak ücretinin 01.04.2021 tarihine kadar net 6.000,00 USD, 01.04.2021-30.04.2021 tarihleri arasında net 3.800,00 USD ve 01.05.2021 tarihinden itibaren ise net 4.750,00 USD olarak kabulü gerekmektedir. Bu husus gözetilmeksizin yazılı şekilde ücret belirlenerek hüküm kurulması hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.
4. Davacı vekili müvekkilinin ulusal bayram ve genel tatil günleri dâhil haftanın 7 günü 07.00-22.00 saatleri arasında çalıştığını ileri sürmüştür. Davalı vekili ise fazla çalışma yapılması hâlinde bunun bordrolara yansıtılarak ödendiğini, Türkiye'de geçirilen dönemlerin ise fazla çalışma karşılığı serbest zaman olarak kullandırıldığını savunmuştur.
Hükme esas alınan bilirkişi raporunda; davacı tanıklarından K.T. ve O.G'nin davacı ile menfaat birliği içinde olduğu, menfaat birliği bulunmayan tanık E.D'nin ise iki ayrı tarihte beyanda bulunduğu ve ikinci beyanının menfaat birliği içindeki tanıkların anlatımlarını destekler nitelikte kabul edildiği belirtilerek davacının 08.00-21.00 saatleri arasında 1,5 saat ara dinlenmeyle haftalık 80,5 saat çalıştığı, bunun 7,5 saatinin hafta tatili kapsamında değerlendirileceği ve haftalık 28 saat fazla çalışma yaptığı kabul edilmiştir. Davacının yıllık ücretli izin dışında Türkiye'de bulunduğu süreler serbest zaman olarak mahsup edilmiş; tüm hafta tatilleri ile ulusal bayram ve genel tatil günlerinde de çalıştığı sonucuna varılmıştır.
Ne var ki dosya kapsamından, menfaat birliği içinde olmayan davacı tanığı E.D'nin talimat yoluyla alınan ilk beyanında davacının çalışma düzenine ilişkin somut beyanlarda bulunduğu, ardından davacı vekilinin talebi üzerine Mahkemece talimat yoluyla yeniden dinlendiği anlaşılmaktadır. Bu itibarla tanığın her iki beyanının birlikte değerlendirilmesi zorunludur. Tanığın ilk beyanına göre davacının yoğun çalıştığını belirttiği 2020-2021 yıllarında haftanın 7 günü 08.00-21.00, daha önceki dönemlerde ise haftanın 2 günü 08.00-21.00 saatleri arasında çalıştığının kabulü ve fazla çalışma ücretinin tanık E.D'nin hizmet süresiyle sınırlı tutularak hesaplanması gerekmektedir. Davacı tanığı E.D'nin sadece ikinci beyanına itibar edilerek sonuca varılması yerinde değildir.
5. Öte yandan davacının fazla çalışması karşılığında serbest zaman kullanmayı talep ettiğine dair yazılı bir başvurusunun bulunmadığı ve bu yönde bir iradesinin ortaya konulamadığı gözetildiğinde; yıllık ücretli izin dışında Türkiye'de geçirilen sürelerin serbest zaman olarak mahsup edilmesi dosya kapsamı ve emsal dosyalarla da bağdaşmamakta olup bu husus da bozmayı gerektirmiştir.
6. Yabancı para borcuna hangi faizin uygulanacağı 3095 sayılı Kanunî Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun'un (3095 sayılı Kanun) "Yabancı para borcunda faiz" kenar başlıklı 4/a maddesinde düzenlenmiş olup ilgili düzenlemede; "Sözleşmede daha yüksek akdi veya gecikme faizi kararlaştırılmadığı hallerde, yabancı para borcunun faizinde Devlet Bankalarının o yabancı para ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı uygulanır." kuralına yer verilmiştir.
Somut olayda uyuşmazlık konusu alacakların yabancı parayla tahsili talep edildiğinden hüküm altına alınan alacaklara, 3095 sayılı Kanun'un 4/a maddesi uyarınca Devlet bankalarınca USD üzerinden açılmış bir yıllık vadeli mevduata uygulanan en yüksek faiz oranının uygulanması gerekir. Sözü edilen düzenleme gözetilmeksizin, infazda tereddüt yaratacak şekilde alacaklara en yüksek banka mevduat faizi uygulanması da hatalıdır.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,
2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,
Davalı yararına takdir edilen 40.000,00 TL duruşma vekâlet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine,
Davacı yararına takdir edilen 40.000,00 TL duruşma vekâlet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine,
Peşin alınan temyiz karar harçlarının istek hâlinde ilgililere iadesine,
Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
09.06.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Benzer Kararlar
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi — Yurt Dışı Çalışmada Tatil Ücreti ve Döviz Faizi
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi — Kuveyt Hukukunda Aylık Ücretten Hafta Tatili ve Fazla Çalışma Hesabı
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi — Dönemsel Döviz Alacağında Kur Tarihi
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi — Fazla Ödenen Yıllık İzin Ücretinin Diğer Alacaklardan Mahsubu
İlgili Sayfalar
Fazla Çalışma ve Ücret Alacaklarında Yargı Denetimi
Benzer bir uyuşmazlıkla ilgili görüşmek isterseniz iletişim bilgilerine ulaşabilirsiniz.
Bu sayfa genel bilgilendirme amacı taşır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Özet ve açıklamalar site tarafından hazırlanmıştır; karar metni resmî kaynaktan alınmıştır.
Karar Künyesi
Mahkeme
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi
Esas No
2026/338
Karar No
2026/5336
Karar Tarihi
9 Haziran 2026
Oy Durumu
Oy birliği
Resmî Kaynak
Adalet Bakanlığı Mevzuat ve İçtihat Programı
Hukuki Destek
Av. Mete ŞAHİN Hukuk Bürosu
Bu sayfadaki bilgiler genel niteliktedir; kendi dosyanızın değerlendirilmesi için büroyla iletişime geçebilirsiniz.
Işınlar Mah. İvedik Cad. No: 116/1, Yenimahalle/Ankara
İlgili Hukuk Alanları
Hesaplama Araçları