Ankara Ticaret Hukuku: Şirketler ve Ticari Uyuşmazlıklar

Av. Mete ŞAHİN, Yenimahalle’deki bürosunda şirket ortakları arasındaki uyuşmazlıklar, genel kurul kararlarının iptali, haksız rekabet ve ticari alacak dosyalarını takip etmektedir. Ankara’da ticari davalar asliye ticaret mahkemelerinde görülür; konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat taleplerinde dava açılmadan önce arabuluculuğa başvurulması dava şartıdır (TTK m. 5/A). Şirket kayıtları ve sözleşmelerin incelenmesi için randevu ile görüşme yapılır.

Ticaret hukuku uyuşmazlıklarında şirket türü, tarafların tacir sıfatı, işlemin ticari niteliği ve tutulan kayıtlar birlikte değerlendirilir. Şirket ortakları arasındaki bir sorun, şirket organlarının kararı, ticari sözleşme veya alacak dosyası farklı hukuki yollar gerektirebilir.

İlk inceleme; ticaret sicili kayıtları, şirket sözleşmesi, genel kurul veya yönetim kararları, ticari sözleşmeler, faturalar, teslim belgeleri, ihtarlar ve ticari defter kayıtları üzerinden yapılır. Bu sayfa genel bilgi sunar; şirket veya uyuşmazlık belgeleri görülmeden sonuç değerlendirilmez.

Son mevzuat kontrolü: 26 Eylül 2026. Arabuluculuk, görev, yetki ve süre bilgileri bu tarihte yürürlükteki kanun metinleriyle karşılaştırılmıştır.

Şirket kuruluşu ve iç düzen

Şirket türü seçimi, sermaye ve pay yapısı, yönetim ve temsil, imza yetkileri ve karar usulleri şirketin sonraki işleyişini etkiler. Esas sözleşme değişiklikleri, pay devri, sermaye işlemleri ve yetki düzenlemelerinde ticaret sicili uygulaması ile şirket belgeleri birlikte kontrol edilir.

Ortaklar ve şirket organları arasındaki uyuşmazlıklar

Bilgi alma, inceleme, genel kurul kararları, yönetim ve temsil, kâr payı, azınlık hakları, çıkma veya çıkarılma gibi konular şirket türüne göre değişir. Ortağın kişisel talebi ile şirketin talebi ayrılmalı; dava açılmadan önce güncel sicil ve karar defteri kayıtları görülmelidir.

Ticari sözleşmeler

Mal veya hizmet tedariki, dağıtım, acentelik, lisans, gizlilik, ortak girişim ve benzeri ilişkilerde tarafların edimleri, teslim ve kabul, ücret, teminat, sorumluluk, fesih ve uyuşmazlık çözümü hükümleri birlikte değerlendirilir. Sözleşme yalnız imza aşamasında değil, uygulama ve sona erme döneminde de incelenmelidir.

Ticari alacak ve sorumluluk

Alacak dosyasında sözleşme, fatura, teslim ve ödeme kayıtları ile tarafların itirazları belirlenir. Şirket borcu, ortak veya yöneticinin sorumluluğu ve temsil yetkisi aynı değildir. Kişisel sorumluluk iddiası, şirket türü ve somut hukuki dayanak bulunmadan varsayılmamalıdır.

Haksız rekabet ve ticari itibar

Yanıltıcı açıklama, karıştırılma, ticari sır veya çalışan ve müşteri ilişkilerine müdahale iddialarında kullanılan içerik, yayın kanalı, tarih, erişim ve zarar bağlantısı önem taşır. Ekran görüntüsü veya çevrimiçi kayıtlar değiştirilmeden korunmalı; kişisel veri ve ticari sırlar açık alanda yayımlanmamalıdır.

Dava öncesi başvuru ve deliller

Konusu bir miktar paranın ödenmesi olan ticari alacak ve tazminat taleplerinde dava öncesi arabuluculuk dava şartıdır; diğer ticari taleplerde başvuru koşulu, talep sonucuna ve uyuşmazlığın niteliğine göre belirlenir. Ticari defter, elektronik kayıt, fatura, teslim belgesi ve yazışmaların saklanma biçimi ispat bakımından önemlidir.

Görevli ve yetkili mahkeme

Ticari davalarda görevli mahkeme kural olarak asliye ticaret mahkemesidir (TTK m. 4 ve 5). Bir uyuşmazlığın ticari dava sayılıp sayılmadığı; her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili olup olmadığına ve tarafların tacir olup olmadığına bakılmaksızın kanunda ticari dava sayılan hâllerden birinin bulunup bulunmadığına göre belirlenir.

Yetki bakımından genel kural davalının yerleşim yeri mahkemesidir (HMK m. 6); sözleşmeden doğan davalarda sözleşmenin ifa edileceği yer (HMK m. 10), bir şubenin işlemlerinden doğan davalarda şubenin bulunduğu yer mahkemesi de yetkilidir (HMK m. 14). Ortaklık ilişkisinden doğan ve ortakların şirkete ya da birbirlerine karşı bu sıfatla açtığı davalarda şirket merkezinin bulunduğu yer mahkemesi kesin yetkilidir (HMK m. 14). Tacirler, aralarındaki uyuşmazlık için yazılı yetki sözleşmesi yapabilir (HMK m. 17 ve 18).

Ankara ve ilçelerinde ticari uyuşmazlıklar

Ostim, İvedik, Batıkent ve Yenimahalle çevresi Ankara’nın sanayi ve toptan ticaret yoğunluğunun bulunduğu bölgelerdendir. Bu bölgelerden gelen dosyalarda en sık karşılaşılan başlıklar; teslim edilmeyen veya ayıplı teslim edilen mal, cari hesap uyuşmazlıkları, çek ve bono kaynaklı alacaklar ile bayilik ve tedarik sözleşmelerinin sona ermesinden doğan taleplerdir.

Keçiören, Çankaya, Altındağ, Mamak, Etimesgut, Sincan ve Pursaklar’da faaliyet gösteren işletmeler bakımından da yetki, işletmenin bulunduğu ilçeye göre değil; davalının yerleşim yeri, ifa yeri, şube veya varsa yetki sözleşmesine göre belirlenir. Davalı bir şirketse ticaret sicilindeki merkez adresi bu değerlendirmede esas alınır.

Kaçırılmaması gereken süreler

Haksız rekabet davaları: davaya hakkı olan tarafın bu hakların doğumunu öğrendiği günden itibaren bir yıl ve her hâlde doğumlarından itibaren üç yıl; fiil daha uzun ceza zamanaşımına tabi bir suç ise o süre uygulanır (TTK m. 60).
Genel kurul kararlarının iptali: karar tarihinden itibaren üç ay içinde, şirket merkezinin bulunduğu yerdeki asliye ticaret mahkemesinde (TTK m. 445).
Ayıplı mal ihbarı: ayıp teslimde açıkça belli ise iki gün; açıkça belli değilse teslimden itibaren sekiz gün içinde inceleme ve ihbar; olağan incelemeyle anlaşılamayan ayıplarda ortaya çıkar çıkmaz bildirim (TTK m. 23; TBK m. 223).
Genel zamanaşımı: kanunda aksine hüküm yoksa on yıl; kira, faiz ve benzeri dönemsel edimler ile ortaklık sözleşmesinden doğan alacaklarda beş yıl (TBK m. 146 ve m. 147).
Arabuluculuk bürosuna başvurudan son tutanağın düzenlendiği tarihe kadar zamanaşımı durur ve hak düşürücü süre işlemez (HUAK m. 18/A).

İlk görüşmeye hangi belgelerle gelinmeli?

Ticari uyuşmazlıklarda ispat büyük ölçüde kayıtlar üzerinden yürür; belgeler ne kadar eksiksizse değerlendirme o kadar isabetli olur.

Güncel ticaret sicili kayıtları, şirket sözleşmesi, imza sirküleri, pay defteri, karar defteri ve genel kurul tutanakları; ortaklık uyuşmazlıklarında esas alınır.
Sözleşme ve ekleri; bayilik, tedarik, satış, eser veya hizmet sözleşmesinin imzalı örneği.
Fatura, irsaliye, teslim ve hizmet kayıtları; teslimin yapılıp yapılmadığı bu belgelerle ortaya konur.
Cari hesap ekstresi ve banka dekontları; ödemelerin ve bakiyenin tespiti için gereklidir.
Çek, bono ve protesto evrakı; kambiyo senedine dayalı taleplerde asıl belgenin bulunması önem taşır.
İhtarname ve taraf yazışmaları; temerrüdün ne zaman oluştuğunu ve tarafların iradesini gösterir.
Arabuluculuk, icra veya dava dosyası belgeleri.

Konusu bir miktar paranın ödenmesi olan ticari alacak ve tazminat taleplerinde arabuluculuk son tutanağının aslı veya arabulucu onaylı örneği dava dilekçesine eklenir; eklenmezse mahkeme bir haftalık kesin süre verir, süresinde sunulmazsa dava usulden reddedilir (HUAK m. 18/A).

Ticari uyuşmazlıklarda süreç nasıl işler?

Ticari uyuşmazlıkların büyük bölümü, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleridir. Bu taleplerde dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır (TTK m. 5/A). Arabulucuya başvurulmadan açılan dava, dava şartı yokluğundan usulden reddedilir (HUAK m. 18/A).

Arabuluculukta anlaşma sağlanırsa anlaşma belgesi; ticari uyuşmazlıklarda avukatlar ve arabulucu tarafından birlikte imzalanmışsa icra edilebilirlik şerhi aranmaksızın, diğer hâllerde icra edilebilirlik şerhi alınarak ilam niteliğinde belge sayılır (HUAK m. 18). Anlaşma sağlanamazsa son tutanak eklenerek asliye ticaret mahkemesinde dava açılır.

Uyuşmazlığın kaynağı sözleşme ise, öncelikle sözleşmenin kurulduğu an, tarafların yükümlülükleri, ifa yeri, teslim ve ayıp ihbarı ile varsa cezai şart hükümleri incelenir. Ortaklık uyuşmazlıklarında ise pay defteri, genel kurul tutanakları, yönetim kurulu kararları ve ticaret sicili kayıtları esas alınır.

Ücret ve masraflar nasıl belirlenir?

Avukatlık ücreti, Avukatlık Kanunu m.164 uyarınca avukat ile iş sahibi arasında serbestçe kararlaştırılır; ancak Türkiye Barolar Birliği’nce her yıl yayımlanan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi’nde gösterilen tutarın altında olamaz. Bu nedenle sabit bir liste fiyatı yoktur: ticari uyuşmazlıklarda ücret; talebin türüne (alacak, tazminat, genel kurul kararının iptali, ortaklıktan çıkma veya haksız rekabet), uyuşmazlığın değerine ve dosyanın kapsamına göre görüşmede belirlenir ve yazılı sözleşmeye bağlanır.

Yargılama gideri ile avukatlık ücreti aynı şey değildir

Başvurma harcı, peşin harç, tebligat, bilirkişi ve keşif giderleri yargılama giderleridir; dava açılırken gider avansı olarak mahkeme veznesine yatırılır. Avukatlık ücreti bu kalemlerden ayrıdır. Yargılama sonunda giderler kural olarak haksız çıkan tarafa yüklenir; davanın kısmen kabulü hâlinde haklılık oranına göre paylaştırılır.

Karşı taraf vekâlet ücreti

Kendisini vekille temsil ettiren ve davayı kazanan taraf lehine, tarifeye göre ayrıca vekâlet ücretine hükmedilir ve bu tutar karşı taraftan tahsil edilir. Karşı taraf vekâlet ücreti, taraf ile avukatı arasındaki sözleşme ücretinden bağımsızdır.

Arabuluculuk ücreti

Konusu bir miktar paranın ödenmesi olan ticari alacak ve tazminat taleplerinde arabuluculuk dava şartıdır. Taraflar anlaşamazsa iki saatlik arabuluculuk ücreti Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanır; iki saati aşan kısım aksi kararlaştırılmadıkça taraflarca eşit ödenir. Anlaşma sağlanırsa ücret, tarifeye göre aksi kararlaştırılmadıkça taraflarca eşit olarak ödenir (HUAK m. 18/A).

Ödeme gücü bulunmayan kişi ne yapabilir?

Yargılama veya takip giderlerini kısmen ya da tamamen karşılayamayacak durumda olan kişi, mahkemeden adli yardım talep edebilir (HMK m.334 vd.). Ayrıca baronun adli yardım bürosuna başvurularak avukat görevlendirilmesi istenebilir; Ankara’da bu başvuru, Ankara’daki baroların adli yardım bürolarına yapılabilir.

Sık sorulan sorular

Şirket borcundan ortak her durumda sorumlu mudur?

Hayır. Şirket türü, borcun niteliği ve kişisel sorumluluk doğuran özel bir durum bulunup bulunmadığı incelenmelidir.

Genel kurul kararı her zaman dava konusu edilebilir mi?

Kararın türü, ilgili kişinin sıfatı, toplantı ve karar süreci ile başvuru koşulları birlikte değerlendirilir.

Fatura ve ticari defterler tek başına yeterli midir?

Deliller bir bütün olarak değerlendirilir. Sözleşme, teslim, itiraz ve ödeme kayıtları da önem taşıyabilir.

Ticari alacak için önce arabuluculuk gerekir mi?

Ticari davalardan konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat taleplerinde, dava açılmadan önce arabulucuya başvurulması dava şartıdır (TTK m. 5/A). Diğer ticari taleplerde başvuru koşulu, talebin türüne ve uyuşmazlığın hukuki niteliğine göre ayrıca belirlenir.

Şirket içi yazışmalar paylaşılabilir mi?

Ticari sır, kişisel veri ve gizlilik yükümlülükleri gözetilmelidir. Kayıtlar açık web formuna yüklenmemeli; güvenli aktarım yöntemi belirlenmelidir.

Ticarî defterler yalnız sahibi lehine mi delil olur?

Hayır. Usulüne uygun tutulmuş ticarî defterler sahibi lehine de aleyhine de delil olabilir. Bu nedenle defter ve kayıtların düzenli tutulması, uyuşmazlık çıktığında sonuca doğrudan etki eder.

Ticarî satışta ayıp bildirimi ne zaman yapılmalıdır?

Tacirler arasındaki satışta ayıp teslim sırasında açıkça belli ise iki gün içinde bildirilmelidir; açıkça belli değilse mal teslimden itibaren sekiz gün içinde incelenmeli ve ayıp ortaya çıkarsa bu süre içinde bildirilmelidir (TTK m. 23). Bildirimin ispatlanabilir biçimde yapılması önem taşır.

Şirket ortaklığından çıkmak her zaman mümkün müdür?

Çıkma imkânı şirket türüne ve esas sözleşmeye göre değişir. Limited şirketlerde şirket sözleşmesindeki çıkma hakkı ve haklı sebeple çıkma davası (TTK m. 638) gündeme gelebilirken anonim şirketlerde kural pay devridir. Bu nedenle önce şirket türü ve sözleşme hükümleri incelenir.

İlgili ticaret hukuku rehberleri

Faiz, senet ve dava gideri araçları

Hesaplamada faiz türü, başlangıç tarihi, ticari ilişkinin niteliği ve kısmi ödemeler dosya üzerinden ayrıca kontrol edilir.

İlgili sayfalar

Başlıca mevzuat

Uyuşmazlığın türüne ilişkin özel düzenlemelerin yürürlükteki metinleri de dikkate alınır.

Bilgilendirme: Bu metin genel hukuki bilgi niteliğindedir. Şirket türü, sicil kayıtları, sözleşmeler ve ticari defterler görülmeden sorumluluk, süre veya dava sonucu hakkında kesin değerlendirme yapılamaz. İçeriğin okunması avukatlık ilişkisi kurmaz ve belirli bir sonuç taahhüdü içermez.

Sürecinizle ilgili ilk bilgileri paylaşın

Şirket türünü, tarafların sıfatını, talebin kısa özetini ve elinizdeki temel şirket veya sözleşme belgesini hassas ayrıntıya girmeden iletebilirsiniz. Ofis görüşmeleri randevuyla yürütülür; uygun saat için telefon, e-posta veya iletişim formunu kullanabilirsiniz.

Yaklaşan süre varsa yalnız form veya e-postaya güvenmeyin; telefon bilgisini de kullanın. İlk iletişim, dosyanın kabul edildiği veya vekâlet ilişkisi kurulduğu anlamına gelmez.

Görüşme öncesinde Yenimahalle’deki büro konumu ve ulaşım bilgilerini inceleyebilirsiniz.

Ticari uyuşmazlıklar ve şirket süreçlerini simgeleyen ahşap satranç taşları