top of page

Ana Sayfa › İçtihatlar

 

Norm Denetimi Kararları  ·  AİLE HUKUKU  ·  NORM DENETİMİNDE İPTAL TALEBİNİN REDDİ

Anayasa Mahkemesi Genel Kurulu — Eşlerin Birlikte Yaşama, Sadakat ve Yardım Yükümlülüğü

 

2023/42 E., 2024/114 K. · 30 Mayıs 2024

 

İçerik Sorumlusu: Av. Mete ŞAHİN · Son Güncelleme: 6 Kasım 2026

 

Kararın Özeti

 

Eşlere birlikte yaşama, birbirine sadık kalma ve yardımcı olma yükümlülükleri getiren düzenleme Anayasa Mahkemesinin önüne geldi. Mahkeme, ortak konutu eşlerin birlikte seçmelerini ve ortak hayatın kişiliklerini, ekonomik güvenliklerini veya aile huzurunu ciddi biçimde tehlikeye düşürmesi durumunda ayrı yaşayabilmelerini önemli güvenceler olarak değerlendirdi. Boşanma davası sırasında alınabilecek geçici önlemleri de dikkate alarak aileyi korumaya yönelik düzenlemenin ölçülü olduğu sonucuna vardı.

 

Hukuki İlke

 

Evlilikten doğan birlikte yaşama yükümlülüğü, ortak konutun eşlerce seçilmesi, haklı nedenle ayrı yaşama ve gerektiğinde geçici önlem istenebilmesiyle birlikte değerlendirilir.

 

Sonuç

 

Türk Medeni Kanunu’nun 185. maddesinin üçüncü fıkrasına yönelik itiraz oybirliğiyle reddedildi.

 

Kararın Kapsamı

 

Karardaki ayrı yaşama değerlendirmesi, somut olayda kimin kusurlu olduğuna dair bir hüküm içermez. Uyuşmazlıkta evlilik birliğinin yükümlülükleri ile ayrı yaşamayı haklı kılan nedenler birlikte incelenir.

 

İlgili Mevzuat

 

  • 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu — m. 169, 185/3, 186/1, 197
    Kararda değerlendirilen hüküm

  • Türkiye Cumhuriyeti Anayasası — m. 13, 20, 41
    Kararda değerlendirilen hüküm

Bu bölümde karar metninde atıf yapılan hükümler gösterilmiştir. Kararda anılan hüküm, bugün yürürlükte olan metinle aynı olmayabilir.

 

Kararın Tam Metni

 

Aşağıdaki metin, kararın resmî kaynaktaki metnidir.

 

ANAYASA MAHKEMESİ KARARI

Esas Sayısı : 2023/42

Karar Sayısı : 2024/114

Karar Tarihi : 30/5/2024

R.G. Tarih – Sayı : 2/8/2024

- 32620

İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN: İzmir 15. Aile Mahkemesi

İTİRAZIN KONUSU: 22/11/2001 tarihli ve 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun

185. maddesinin üçüncü fıkrasının Anayasa’nın 17. maddesine aykırılığı ileri

sürülerek iptaline karar verilmesi talebidir.

OLAY: Boşanma

davasında itiraz konusu kuralın Anayasa’ya aykırı olduğu kanısına varan

Mahkeme, iptali için başvurmuştur.

I. İPTALİ İSTENEN KANUN HÜKMÜ

Kanun’un itiraz konusu

kuralın da yer aldığı 185. maddesi şöyledir:

“I. Genel

olarak

Madde 185- Evlenmeyle eşler arasında evlilik birliği

kurulmuş olur.

Eşler, bu birliğin mutluluğunu elbirliğiyle sağlamak ve

çocukların bakımına, eğitim ve gözetimine beraberce özen göstermekle

yükümlüdürler.

Eşler birlikte yaşamak, birbirine sadık kalmak ve

yardımcı olmak zorundadırlar.”

II. İLK İNCELEME

1. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri uyarınca Zühtü

ARSLAN, Hasan Tahsin GÖKCAN, Kadir ÖZKAYA, Engin YILDIRIM, Muammer TOPAL, M.

Emin KUZ, Rıdvan GÜLEÇ, Recai AKYEL, Yusuf Şevki HAKYEMEZ, Yıldız SEFERİNOĞLU,

Selahaddin MENTEŞ, Basri BAĞCI, İrfan FİDAN, Kenan YAŞAR ve Muhterem İNCE’nin

katılımlarıyla 9/3/2023 tarihinde yapılan ilk

inceleme toplantısında dosyada eksiklik bulunmadığından işin esasının

incelenmesine OYBİRLİĞİYLE karar

verilmiştir.

III. ESASIN

İNCELENMESİ

2. Başvuru

kararı ve ekleri, Raportör Onur MERCAN tarafından hazırlanan işin esasına

ilişkin rapor, itiraz konusu kanun hükmü, dayanılan ve ilgili görülen Anayasa

kuralları ve bunların gerekçeleri ile diğer yasama belgeleri okunup

incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

A. Anlam ve Kapsam

3. 4721 sayılı Kanun’un

185. maddesinin birinci fıkrasında evlenmeyle eşler arasında evlilik birliğinin

kurulmuş olacağı hükme bağlanmıştır.

4. Anılan maddenin

ikinci fıkrasında eşlerin evlilik birliğinin mutluluğunu elbirliğiyle sağlamak

ve çocukların bakımı, eğitimi ile gözetimine beraberce özen göstermekle yükümlü

oldukları belirtilmiştir.

5. Maddenin itiraz

konusu üçüncü fıkrasında ise eşlerin birlikte yaşama, birbirine sadık kalma ve

yardımcı olma konusunda yükümlülüklerinin bulunduğu ifade edilmiştir.

6. Bu itibarla kural

uyarınca evlilik birliği devam ettiği sürece eşlerin birlikte yaşamaları,

birbirine sadık kalmaları ve yardımcı olmaları gerekmektedir.

B. İtirazın

Gerekçesi

7. Başvuru kararında

özetle; insanın biyolojik ve psikolojik ihtiyaçlarını karşılamak için karşı

cinse ihtiyaç duyduğu, boşanma davası açıldıktan sonra bu kararın

kesinleşmesine kadar geçen süre içinde tarafların karşı cinsten biriyle

yakınlık kurmasının yeni bir boşanma davasına konu edilebildiği ve bu davanın

ilk boşanma davasıyla birleştirilmesine karar verilmesi nedeniyle yargılama

sürecinin uzadığı, boşanma kararı kesinleşinceye kadar geçen sürede eşlerin itiraz

konusu kuralda öngörülen yükümlülüklere tabi olmalarının kişinin maddi ve

manevi varlığını koruma ve geliştirme hakkıyla bağdaşmadığı belirtilerek

kuralın Anayasa’nın 17. maddesine aykırı olduğu ileri sürülmüştür.

C. Anayasa’ya Aykırılık Sorunu

8. 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı

Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un 43.

maddesi uyarınca kural, ilgisi nedeniyle Anayasa’nın 13. ve 20. maddeleri

yönünden incelenmiştir.

9.

Anayasa’nın “Özel hayatın gizliliği” başlıklı 20. maddesinin birinci

fıkrasında “Herkes, özel hayatına

ve aile hayatına saygı gösterilmesini isteme hakkına sahiptir. Özel hayatın ve

aile hayatının gizliliğine dokunulamaz.”

denilmiştir.

10.

Danışma Meclisinin kabul ettiği metnin gerekçesinde özetle, anılan maddeyle kişinin özel hayatının korunmakta olduğu,

kişinin özel hayatının ferdî hayat ve bununla bir bütün teşkil eden aile

hayatından oluştuğu, bu anlamda özel hayatın korunmasının her şeyden önce özel

hayatın gizliliğinin korunması, başkalarının gözleri önüne serilememesi

anlamına geldiği, ayrıca resmî makamların özel hayata müdahale edememesinin,

başka bir ifadeyle kişinin ferdî ve aile hayatını kendi anladığı gibi

düzenleyip yaşayabilmesinin özel hayatın korunmasının diğer bir yönünü

oluşturduğu ve maddenin birinci fıkrasında bu hususun da hükme bağlandığı ifade

edilmiştir.

11. Anayasa

Mahkemesinin bireysel başvuru kapsamında verdiği kararlarda sıkça vurgulandığı

üzere özel hayat eksiksiz bir tanımı bulunmayan geniş bir kavramdır.

Bu kapsamda korunan hukuki değer esasen kişisel bağımsızlıktır. Özel hayata

saygı hakkının kapsamının belirlenmesinde bireyin kişiliğini geliştirmesi ve

gerçekleştirmesi kavramı temel alınmaktadır. Anılan hak; herkesin

istenmeyen bütün müdahalelerden uzak, kendine özel bir ortamda yaşama hakkına

sahip olduğuna işaret etmekle birlikte kişiliğin serbestçe geliştirilmesiyle

uyumlu birçok hukuki menfaati de içermektedir (Serap Tortuk, B. No:

2013/9660, 21/1/2015, §§ 31-36; Bülent Polat, B. No: 2013/7666,

10/12/2015, §§ 61-63; Tevfik Türkmen [GK], B. No: 2013/9704, 3/3/2016,

§§ 50-52; Ata Türkeri, B. No: 2013/6057, 16/12/2015, §§ 30-32).

12. Kuralda; eşlerin

birlikte yaşamaları, birbirine sadık kalmaları ve yardımcı olmaları gerektiği

hükme bağlanmıştır.

13. Eşlerin evlilik birliğinden

doğan yükümlülükleri özel hayata ve aile hayatına saygı gösterilmesini isteme

hakkıyla doğrudan ilgilidir. Bu itibarla eşlerin birlikte yaşamaları, birbirine

sadık kalmaları ve yardımcı olmaları gerektiğini öngören kural, anılan hakka

yönelik bir sınırlama öngörmektedir.

14.

Anayasa’nın 13. maddesinde “Temel

hak ve hürriyetler, özlerine dokunulmaksızın yalnızca Anayasanın ilgili

maddelerinde belirtilen sebeplere bağlı olarak ve ancak kanunla sınırlanabilir.

Bu sınırlamalar, Anayasanın sözüne ve ruhuna, demokratik toplum düzeninin ve

lâik Cumhuriyetin gereklerine ve ölçülülük ilkesine aykırı olamaz.” denilmektedir. Buna göre özel hayata ve aile hayatına saygı

gösterilmesini isteme hakkına sınırlama getiren düzenlemelerin kanunla

yapılması, Anayasa’da öngörülen sınırlama sebebine, demokratik toplum düzeninin

gereklerine ve ölçülülük ilkesine uygun olması gerekir.

15. Bu kapsamda özel hayata ve aile hayatına saygı gösterilmesini

isteme hakkını sınırlamaya yönelik bir kanuni düzenlemenin şeklen var olması yeterli olmayıp kuralların

keyfîliğe izin vermeyecek şekilde belirli ve öngörülebilir nitelikte olması

gerekir.

16.

Esasen temel hakları sınırlayan kanunun bu niteliklere sahip olması Anayasa’nın

2. maddesinde güvenceye alınan hukuk devleti ilkesinin de bir gereğidir. Hukuk

devletinde, kanuni düzenlemelerin hem kişiler hem de idare yönünden herhangi

bir duraksamaya ve kuşkuya yer vermeyecek şekilde açık, net, anlaşılır,

uygulanabilir ve nesnel olması, ayrıca kamu otoritelerinin keyfî uygulamalarına

karşı koruyucu önlem içermesi gerekir. Kanunda bulunması gereken bu nitelikler

hukuki güvenliğin sağlanması bakımından da zorunludur. Zira bu ilke hukuk

normlarının öngörülebilir olmasını, bireylerin tüm eylem ve işlemlerinde

devlete güven duyabilmesini, devletin de yasal düzenlemelerinde bu güven

duygusunu zedeleyici yöntemlerden kaçınmasını gerekli kılar (AYM, E.2015/41,

K.2017/98, 4/5/2017, §§ 153, 154). Dolayısıyla Anayasa’nın 13. maddesinde sınırlama ölçütü

olarak belirtilen kanunilik, Anayasa’nın 2. maddesinde güvenceye bağlanan hukuk

devleti ilkesi ışığında yorumlanmalıdır.

17. Kuralda eşlerin

yükümlülüklerinin herhangi bir tereddüde yer vermeyecek şekilde açık ve net

olarak belirlendiği gözetildiğinde kuralın kanunilik şartını sağladığı sonucuna

ulaşılmıştır.

18. Anayasa’nın 20. maddesinin ikinci fıkrasında özel

hayata ve aile hayatına saygı gösterilmesini isteme hakkına çeşitli sebeplerle

sınırlamalar getirilebileceği belirtilmek suretiyle bu hakkın mutlak olmadığı

kabul edilmiştir. Söz konusu maddede bu sınırlama sebepleri arasında millî

güvenliğin ve kamu düzeninin korunması ile suç işlenmesinin önlenmesi de

sayılmıştır. Ancak anılan fıkradaki sınırlama sebepleri arama ve el koyma

tedbirlerine yönelik düzenlendiğinden bu sebepler 20. madde bağlamında kural

yönünden meşru bir sınırlama nedeni olarak kabul edilemez. Bu itibarla anılan

hakkın Anayasa’da güvence altına alınan diğer temel hak ve özgürlüklerin

korunması veya Anayasa’nın diğer maddelerinde devlete yüklenen ödevler

nedeniyle sınırlanması mümkündür (AYM, E.2020/82, K.2021/20, 18/3/2021, § 15).

19. Anayasa’nın 41.

maddesinin birinci fıkrasında “Aile, Türk toplumunun temelidir ve eşler

arasında eşitliğe dayanır.”, ikinci fıkrasında ise “Devlet, ailenin

huzur ve refahı ile özellikle ananın ve çocukların korunması ve aile

planlamasının öğretimi ile uygulanmasını sağlamak için gerekli tedbirleri alır,

teşkilâtı kurar.” denilmiştir.

20. Söz konusu maddeye

ilişkin Danışma Meclisinin kabul ettiği metnin gerekçesinde özetle; ailenin

sosyal yapısının yanı sıra millet hayatında oynadığı rolün onun korunmasına

yönelik bir hükmün Anayasa’da yer almasını zorunlu kıldığı, ailenin korunması

fikrinin her şeyden önce 4721 sayılı Kanun anlamında evliliklerin kurulmasını

yaygınlaştırmak ve kolaylaştırmak olduğu, nitekim medeni olmadan bir aileden

bahsedilemeyeceği ve ailenin ahlaki bir çevre olduğu ifade edilmiştir.

21. Türk toplumunun

temeli olarak kabul edilen ailenin toplumsal değerlerin sonraki nesillere

aktarılması gibi önemli işlevleri bulunmaktadır (AYM, E.2022/155, K.2023/38,

22/2/2023, § 45). Ayrıca aile kurumunun

toplumsal hayatın sağlıklı ve huzurlu bir şekilde devam etmesi bakımından

taşıdığı önem de açıktır.

22. Kuralda eşlerin

birlikte yaşamaları, birbirine sadık kalmaları ve yardımcı olmaları gerektiği

öngörülmek suretiyle Türk toplumunun temeli olarak kabul edilen aile kurumunun

üstlendiği rolün hayata geçirilmesinin, bu suretle sağlıklı bir toplumsal

yapının sağlanmasının hedeflendiği anlaşılmaktadır.

23. Öte yandan kuralda

öngörülen yükümlülüklerin evlilik birliği içinde eşleri korumaya yönelik, başka

bir deyişle aile kurumunu korumaya ilişkin bir amacının da bulunmadığı

söylenemez.

24. Bu itibarla kuralın

aile kurumunun korunması ve sağlıklı bir toplumsal yapının sağlanmasına yönelik

meşru bir amacının bulunduğu sonucuna ulaşılmıştır. Kuralın meşru bir amacının

bulunmasının yanı sıra demokratik toplumda zorunlu bir ihtiyaca yönelik olması

da gerekir.

25. Eşlerin birlikte

yaşama, birbirine sadık kalma ve yardımcı olma yükümlülüklerinin bulunmadığı

bir hukuk düzeninde aile kurumunun korunması ve toplumsal işlevinin yerine

getirilmesi güçleşebilecektir. Bu itibarla kuralla özel hayata ve aile hayatına

saygı gösterilmesini isteme hakkına getirilen sınırlamanın demokratik toplumda

zorunlu bir ihtiyaca yönelik olduğu anlaşılmaktadır. Bununla birlikte kuralda

öngörülen sınırlamanın ölçülülük ilkesiyle de çelişmemesi gerekmektedir.

26.

Anayasa’nın 13. maddesinde güvence altına alınan ölçülülük ilkesi

elverişlilik, gereklilik ve orantılılık olmak üzere üç alt ilkeden

oluşmaktadır. Elverişlilik öngörülen sınırlamanın amaca ulaşmaya

elverişli olmasını, gereklilik amaç bakımından sınırlamanın zorunlu

olmasını, diğer bir ifadeyle aynı amaca daha hafif bir sınırlama ile

ulaşılmasının mümkün olmamasını, orantılılık ise hakka getirilen

sınırlama ile amaç arasında makul bir dengenin gözetilmesi gerekliliğini ifade

etmektedir. Buna göre kuralla özel hayata ve aile hayatına saygı gösterilmesini

isteme hakkına getirilen sınırlamanın elverişlilik, gereklilik ve orantılılık

alt ilkelerine aykırı olmaması gerekir.

27. Eşleri birlikte

yaşamak, birbirine sadık kalmak ve yardımcı olmakla yükümlü tutan kural aile

kurumunun korunması ile sağlıklı ve huzurlu bir toplumsal yapının sağlanmasına

katkıda bulunacak niteliktedir. Bu itibarla kuralın anılan meşru amaca ulaşma

bakımından elverişli olduğu değerlendirilmiştir.

28. Toplumun sağlıklı bir şekilde gelişebilmesi ile

toplumsal ilişkilerin huzur, barış ve güvenlik içinde devam edebilmesi

bakımından aile kurumunun sağlam temellere oturtulmasının taşıdığı önem

nedeniyle gerek eşlerin kendi aralarındaki gerekse ana, baba ile çocuklar

arasındaki kişisel ve mali ilişkileri düzenleyen hükümlerin öngörülmesi

mümkündür (bu yöndeki değerlendirmeler için bkz. AYM, E.2015/104, K.2016/20,

16/3/2016, § 20; E.2016/36, K.2016/187, 14/12/2016, § 17).

29. Bu bağlamda Türk

toplumunun temeli olarak kabul edilen aile kurumunun anayasal önemini gözönünde

bulundurmak suretiyle evlilik birliği içinde eşlerin yükümlülüklerini

belirlemek kanun koyucunun takdirindedir. Dolayısıyla eşlere birlikte yaşama, birbirine

sadık kalma ile yardımcı olma yükümlülüğü getiren ve kanun koyucunun takdir

yetkisi kapsamında kalan kuralın anılan meşru amaca ulaşma bakımından gerekli

olmadığı da söylenemez.

30. Eşlerin evlilik

birliği kapsamındaki yükümlülüklerini belirlemek kanun koyucunun takdirinde ise

de orantılılık alt ilkesi gereğince kuralın özel hayata ve aile hayatına

saygı gösterilmesini isteme hakkına makul olmayan bir sınırlama getirmemesi,

başka bir ifadeyle eşlere katlanamayacakları bir külfet yüklememesi gerekir.

31. Kural uyarınca

eşlerin birlikte yaşama yükümlükleri bulunmakla birlikte anılan Kanun’un 186.

maddesinin birinci fıkrasında eşlerin oturacakları konutu birlikte seçecekleri

öngörülmek suretiyle tek tarafın belirlediği konutta yaşama zorunluluğuna bağlı

olarak eşlere aşırı bir külfet yüklenmesinin önüne geçilmiştir. Söz konusu

maddenin gerekçesinde de mülga 17/2/1926 tarihli ve 743 sayılı Türk Kanunu

Medenisi’yle konutun seçiminde kadına nazaran üstün konuma getirilmiş bulunan

kocanın tek başına konutu seçmesi imkânının ortadan kaldırıldığı ifade

edilmiştir.

32. Ayrıca 4721 sayılı Kanun’un 197. maddesinin birinci fıkrasında eşlerden

birinin, ortak hayat sebebiyle kişiliğinin, ekonomik güvenliğinin veya ailenin

huzurunun ciddi biçimde tehlikeye düştüğü sürece ayrı yaşama hakkına sahip

olduğu, ikinci fıkrasında ise birlikte yaşamaya ara verilmesinin haklı bir

sebebe dayanması hâlinde hâkimin eşlerden birinin talebi üzerine birinin diğerine

yapacağı parasal katkıya, konut ile ev eşyasından yararlanmaya ve eşlerin

mallarının yönetimine ilişkin önlemleri alacağı öngörülmüştür. Dolayısıyla

kişilik, ekonomik güvenlik veya ailenin huzuru bakımından ciddi biçimde tehlike

oluşturması durumunda birlikte yaşama yükümlülüğünün ortadan kaldırılabilmesine

de imkân tanınmıştır.

33. Öte yandan anılan

Kanun’un 161 ila 166. maddelerinde zina, hayata kast, pek kötü veya onur kırıcı

davranışta bulunma, küçük düşürücü suç işleme, haysiyetsiz hayat sürme, evlilik

birliğinden doğan yükümlülükleri yerine getirmemek amacıyla eşi terk etme ya da

haklı bir sebep olmadan ortak konuta dönmeme, eşlerden birinin akıl

hastalığının bulunması nedeniyle ortak hayatın diğer eş için çekilmez duruma

gelmesi ve evlilik birliğinin ortak hayatın sürdürülmesinin eşlerden

beklenemeyeceği derecede temelinden sarsılması hâlleri boşanma nedenleri olarak

sayılmıştır. Bu itibarla eşlerin birlikte yaşama, birbirine sadık kalma ve

yardımcı olma yükümlülüklerinin katlanılamayacak bir külfet hâline gelmesine

neden olacak olguların boşanma nedeni olarak düzenlendiği anlaşılmaktadır.

34. Mülga 743 sayılı

Kanun’un 162. maddesinin ikinci fıkrasında “Boşanma

veya ayrılık davası ikame edildikten sonra karı kocadan her biri, dava devam

ettikçe, diğerinden ayrı yaşamak hakkını haizdir.” denilmiştir. 4721 sayılı Kanun’da aynı düzenlemeye

yer verilmemiş ise de anılan Kanun’un 169. maddesinde boşanma veya

ayrılık davasının açılması hâlinde hâkimin davanın devamı süresince gerekli

olan, özellikle eşlerin barınmasına, geçimine, eşlerin mallarının yönetimine ve

çocukların bakımı ile korunmasına ilişkin geçici önlemleri resen alacağı

belirtilmiştir.

35. Bu kapsamda

Yargıtay uygulamasında Kanun’un yürürlüğe girmesinden sonraki dönemde de

boşanma davasının açılmasıyla birlikte eşlerin ayrı yaşama haklarının doğduğu

kabul edilmektedir (bu yöndeki kararlar arasından bkz. Yargıtay 2. Hukuk

Dairesi, E.2010/16006, K.2011/18864, 17/11/2011; Yargıtay Hukuk Genel Kurulu,

E.2017/2-1286, K.2019/142, 14/2/2019).

36. Buna göre boşanma

davasının açılması durumunda kuralda öngörülen birlikte yaşama yükümlülüğünün

eşlere katlanamayacakları bir külfet yüklemesini engellemeye yönelik bir

güvencenin de bulunduğu anlaşılmaktadır. Ayrıca eşlerin ayrı yaşamalarına imkân

tanınan dönem içinde yardım yükümlülüğünün aynı şekilde devam edeceğini

söylemek oldukça güçtür. Başka bir ifadeyle bu dönemde anılan yükümlülüğün

birlikte yaşamayla doğrudan ilgili olan yardımları da kapsayacağı söylenemez.

37. Öte yandan boşanma

davasının reddine karar verilebileceği gözönünde bulundurulduğunda eşlerin birbirine

sadık kalma yükümlülüklerinin bu dava süresince de devam etmesinin makul görülmesi

gerekir. Nitekim boşanma davasının sonunda evlilik birliğinin sona ermediği

hâllerde bu dava sürecinde birbirine sadık kalmayan eşlerin devam ettirecekleri

evlilik birliğinin ciddi ölçüde zarar görebileceği, ayrıca bu durumun aile

kurumunu ve genel anlamda toplumsal hayatı olumsuz yönde etkileyebileceği

açıktır. Başka bir ifadeyle boşanma davası sonuçlanmadan önce sadakat

yükümlülüğünün ortadan kaldırılması aile kurumuna zarar verebilecektir.

Dolayısıyla evlilik birliği hukuken sona ermediği sürece eşlerin birbirine

sadık kalmakla yükümlü tutulmalarının katlanılamayacak bir külfet olarak

değerlendirilmesi mümkün değildir.

38. Kaldı ki kuralda

öngörülen yükümlülüklerin her iki eş için de geçerli olması nedeniyle eşlerin

lehine sonuçlar da doğuracağı kuşkusuzdur.

39. Buna göre eşleri birlikte

yaşamak, birbirine sadık kalmak ve yardımcı olmakla yükümlü tutan kuralda eşlerin

özel hayata ve aile hayatına saygı gösterilmesini isteme haklarının

korunmasındaki bireysel yararları ile anılan meşru amaç arasında makul bir

denge kurulmadığı söylenemez.

40. Bu itibarla orantılılık

alt ilkesiyle de çelişmeyen kuralın ölçülülük ilkesini ihlal etmediği

sonucuna ulaşılmıştır.

41. Açıklanan

nedenlerle kural, Anayasa’nın 13. ve 20. maddelerine aykırı değildir. İtirazın

reddi gerekir.

Kuralın, Anayasa’nın

17. maddesine

de aykırı olduğu ileri sürülmüş ise de bu bağlamda belirtilen hususların

Anayasa’nın 13. ve 20. maddeleri yönünden yapılan değerlendirmeler kapsamında

ele alınmış olması nedeniyle Anayasa’nın 17.

maddesi yönünden ayrıca bir inceleme

yapılmasına gerek görülmemiştir.

IV. HÜKÜM

22/11/2001 tarihli ve 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun

185. maddesinin üçüncü fıkrasının Anayasa’ya

aykırı olmadığına ve itirazın REDDİNE 30/5/2024 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.

Başkanvekili

Hasan Tahsin GÖKCAN

Üye

Engin YILDIRIM

Üye

Rıdvan GÜLEÇ

Üye

Recai AKYEL

Üye

Yusuf Şevki HAKYEMEZ

Üye

Yıldız SEFERİNOĞLU

Üye

Selahaddin MENTEŞ

Üye

İrfan FİDAN

Üye

Kenan YAŞAR

Üye

Muhterem İNCE

Üye

Yılmaz AKÇİL

Üye

Ömer ÇINAR

 

Benzer Kararlar

 

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi — Uzun Süre Ayrı Yaşama ve Evlilik Yükümlülükleri

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi — Güven Sarsıcı Davranış ile Sadakat İhlali

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi — Çocukların Kaldığı Süre ve Tedbir Nafakası

Tüm Aile Hukuku Kararları ›

 

İlgili Sayfalar

 

Ayrı Yaşayan Eşlerin Geçime Katkısı

 

Benzer bir uyuşmazlıkla ilgili görüşmek isterseniz iletişim bilgilerine ulaşabilirsiniz.

 

Bu sayfa genel bilgilendirme amacı taşır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Özet ve açıklamalar site tarafından hazırlanmıştır; karar metni resmî kaynaktan alınmıştır.

 

Karar Künyesi

 

Mahkeme

Anayasa Mahkemesi

 

Karar Türü

Norm Denetimi

 

Esas No

2023/42

 

Karar No

2024/114

 

Karar Tarihi

30 Mayıs 2024

 

Oy Durumu

Oybirliği

 

Resmî Kaynak

Anayasa Mahkemesi Norm Kararlar Bilgi Bankası

 

Hukuki Destek

Av. Mete ŞAHİN Hukuk Bürosu

 

Bu sayfadaki bilgiler genel niteliktedir; kendi dosyanızın değerlendirilmesi için büroyla iletişime geçebilirsiniz.

Işınlar Mah. İvedik Cad. No: 116/1, Yenimahalle/Ankara

 

0552 725 25 18

WhatsApp ile Yazın

İletişim ve Yol Tarifi

 

İlgili Hukuk Alanları

Boşanma ve Aile Hukuku

Tüm Çalışma Alanları ›

bottom of page