İŞ HUKUKU · BOZMA
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi — Fazladan Ödenen Yıllık İzin Ücretinin Diğer Alacaklardan Mahsubu
2026/6994 E., 2026/5796 K. · 17 Haziran 2026
İçerik Sorumlusu: Av. Mete ŞAHİN · Son Güncelleme: 16 Kasım 2026
Kararın Özeti
Arnavutluk’taki hidroelektrik santrali projesinde çalışan işçi kıdem, ihbar, fazla çalışma, tatil ve izin alacaklarını istedi. Sözleşmede Arnavutluk hukuku seçildiğinden mahkemeler bu hukuku uyguladı; işverenin fazladan ödediği yıllık izin ücretini fazla çalışma ve tatil alacaklarından mahsup etti. Yargıtay, hukuk seçiminin geçerli olduğunu ve tanıkla ispatlanan alacaklarda indirimin Türk usul hukukuna göre yapılabileceğini kabul etti. Ancak işverenin bilerek fazladan yaptığı izin ödemesinin diğer alacaklardan düşülmesini ve indirim nedeniyle işçi aleyhine vekâlet ücretine hükmedilmesini hatalı bularak kararı bozdu.
Hukuki İlke
Hukuk seçimi anlaşması bulunan yabancılık unsurlu iş sözleşmesine, uyuşmazlık döneminde yürürlükte olan hükümler uyarınca seçilen hukuk uygulanır; ispat ve tanıkla ispatlanan alacaklarda indirim ise davaya bakan Türk mahkemesinin hukukuna tâbidir. Bu dosyada işverenin bilerek ve iyi niyetle fazladan ödediğini belirttiği yıllık izin ücreti, işçinin fazla çalışma ve tatil alacaklarından mahsup edilemez; alacaklara uygulanan indirim de işçi aleyhine vekâlet ücretine gerekçe yapılamaz.
Sonuç
Bölge adliye mahkemesinin istinaf başvurularını esastan reddeden kararı kaldırıldı; ilk derece mahkemesi kararı, fazladan ödenen yıllık izin ücretinin diğer alacaklardan mahsubu ve indirim nedeniyle davacı aleyhine vekâlet ücretine hükmedilmesi yönlerinden bozuldu. Davalıların tüm temyiz itirazları ile davacının uygulanacak hukuk, gece çalışması ve indirim uygulanmasına ilişkin itirazları dâhil diğer itirazları yerinde görülmedi.
İlgili Mevzuat
5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun — m. 24, 27
İş sözleşmesinde hukuk seçimi ve uygulanacak hukuk2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası — m. 153
Anayasa Mahkemesi iptal kararlarının geriye yürümezliği7550 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun — m. 18
5718 sayılı Kanunun 27. maddesinde yapılan ve yalnız yürürlüğünden sonraki ilişkilere uygulanan değişiklik
Bu bölümde karar metninde atıf yapılan hükümler gösterilmiştir. Kararda anılan hüküm, bugün yürürlükte olan metinle aynı olmayabilir.
Kararın Tam Metni
Aşağıdaki metin, kararın resmî kaynaktaki metnidir.
9. Hukuk Dairesi 2026/6994 E. , 2026/5796 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2026/197 E., 2026/531 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 39. İş Mahkemesi
SAYISI : 2025/111 E., 2025/395 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekillerince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalı işverenler bünyesinde Arnavutluk Cumhuriyeti'ndeki hidroelektrik santrali projesinde çalıştığını, iş sözleşmesinin işveren tarafından haksız ve bildirimsiz olarak feshedildiğini, davacının pasaportunun işverenlikte olması nedeniyle davacıya bir takım belgeler imzalatıldığını, davalı işverenlikte 07.00-19. 00... .00-07.00 saatleri arasında çalıştığını, hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil günlerinde de çalışmanın devam ettiğini, davacının yıllık izinlerini kullanamadığını belirterek kıdem ve ihbar tazminatı, fazla çalışma, hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil ile yıllık ücretli izin alacaklarının davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
1. Davalı ... İnşaat Sanayi ve Ticaret AŞ (... İnşaat Şirketi) vekili cevap dilekçesinde; zamanaşımı def'inde bulunduklarını, davaya Türk mahkemelerinin bakma yetkisinin bulunmadığını, Arnavutluk hukukunun uygulanması gerektiğini, iş sözleşmesinin belirli süreli olduğunu, sözleşmenin işin sona ermesi nedeniyle sonlandığını, davacının fazla çalışma yapmadığını, yapması hâlinde karşılığının ödendiğini, aynı şekilde hafta tatilinin kullandırıldığını veya karşılığının ödendiğini, ulusal bayram ve genel tatil çalışmasının bulunmadığını, yapılması hâlinde karşılığının ödendiğini, yıllık ücretli izin alacağının bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.
2. Davalı ... İnşaat ve Ticaret AŞ (... İnşaat Şirketi) vekili cevap dilekçesinde; davacı ile müvekkili Şirket arasında hiçbir hukuki bağın bulunmadığını, husumet itirazında bulunduklarını, ayrıca zamanaşımı def'inde bulunduklarını, davada Arnavutluk hukukunun uygulanması gerektiğini savunarak davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; Bölge Adliye Mahkemesince verilen kaldırma kararları sonrası yapılan yargılamada, taraflar arasında imzalanan iş sözleşmesinde Arnavutluk hukukunun uygulanacağına yönelik seçim yapılmış olduğu, bu nedenle Arnavutluk hukukunun uyuşmazlığa uygulanması suretiyle davacının hizmet süresi 3 yılın altında olduğundan kıdem tazminatına hak kazanamayacağı; ancak usulüne uygun fesih bildirimi yapıldığı ispatlanmadığından zamanaşımı def'i de dikkate alınmak suretiyle ihbar tazminatı alacağının hüküm altına alınması gerektiği, davacının imzasını taşıyan yıllık izin belgelerine göre davacıya hizmet süresince hak kazandığından daha fazla izin kullandırıldığı davacıya izin alacağı için ayrıca ödeme yapıldığından davacının bakiye yıllık izin ücreti alacağının bulunmadığı, ancak tanık beyanlarına göre davacının ödenmeyen fazla çalışma ücreti, hafta tatili ücreti ile ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının bulunduğunu ispatladığı, söz konusu çalışmaların karşılığının ödendiğinin davalı tarafça ispatlanamadığı, davacıya fazladan yapılan yıllık izin ücretinin de orantılı olarak söz konusu alacaklardan mahsubu gerektiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekillerince istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; taraflar arasındaki uyuşmazlığın Arnavutluk hukukuna göre çözümlenmesi gerektiği, alacaklara mevduat faizinin uygulanması ve fazla çalışma alacaklarından indirim yapılmasında bir hata bulunmadığı, Arnavutluk İş Kanunu hükümlerine göre işçinin kıdem tazminatına hak kazanabilmesi için iş ilişkisinin 3 yıl sürmesinin gerektiği, davacının hizmet süresinin 3 yılın altında olduğu, bu hâli ile davacının kıdem tazminatına hak kazanamadığı, dosya içerisinde yer alan "Görüşme Tutanağı", "Karar Bildirimi" başlıklı belge içerikleri ile davacının yurda giriş tarihi dikkate alındığında fesih bildiriminin usulüne uygun yapılmadığı ve ispat yükü kendisinde olan işveren tarafından davacının iş sözleşmesinin haklı nedenle feshedildiğinin ispat edilemediği anlaşıldığından, davacının ihbar tazminatına hak kazandığı, dosya kapsamına davalı tarafından imzasız bordrolar ve yalnızca çalışma günlerini gösteren saat kaydı bulunmayan imzasız puantaj kayıtları sunulduğu, bordroların imzasız olduğu, bordrolarda her ne kadar fazla çalışma tahakkukları yer almış ise de, davacıya her ay sabit belli bir Euro ödeme yapıldığı dikkate alındığında davacının gerçek ücretinin kabul edilen şekilde olduğu, bordrolardaki fazla çalışma tahakkuklarının gerçeği yansıtmadığı, Mahkemece dosya kapsamına, tanık beyanlarına ve işin niteliğine uygun çalışma sistemi kabulü ile değerlendirme ve hesaplamaların yapıldığı, belirleme ve hesaplamalarda hata bulunmadığı, zamanaşımına ve yıllık izin ücreti alacağı ödemesine ilişkin değerlendirmelerin yerinde olduğu, hükmedilen vekâlet ücreti ile yargılama giderinin dosya kapsamına uygun olduğu, ilk ve son karara karşı istinaf kanun yoluna başvuranın sıfatına, önceki ve sonraki istinaf sebepleri ile kamu düzenine ilişkin nedenlere göre İlk Derece Mahkeme kararında bir isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle taraf vekillerinin istinaf başvurularının ayrı ayrı esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
1. Davacı vekili temyiz dilekçesinde;
a. İşyerinde çift vardiya bulunduğunu, gece çalışmalarının dikkate alınmamasının hatalı olduğunu, Arnavutluk hukukuna göre gece çalışmaları için dikkate alınması gereken ücret gözetilmeksizin fazla çalışma, hafta tatili ile ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının eksik hesaplandığını,
b. Yıllık izin alacağına ilişkin yapılan ödemelerin diğer alacaklardan mahsubunun hatalı olduğunu, Arnavutluk hukukunda yer altı çalışmaları için ayrı bir düzenleme olup olmadığı tespit edilmeksizin belirlenen yıllık izin süresinin de hatalı olduğunu,
c. Davanın açıldığı tarih dikkate alındığında müvekkili aleyhine vekâlet ücreti ve yargılama giderine hükmedilmemesi gerektiğini,
d. Alacaklara uygulanan indirim nedeniyle vekâlet ücretine hükmedilmesinin de hatalı olduğunu,
e. Arnavutluk hukukuna göre üç yıllık sürenin zamanaşımı süresi olarak kabul edilmesinin hatalı olduğunu,
f. Arnavutluk hukukunda alacaklara indirim uygulanması konusunda bir hüküm bulunmadığı için yapılan indirimin hukuka aykırı olduğunu,
g. Anayasa Mahkemesinin 2023/153 Esas, 2024/187 Karar sayılı iptal kararı da gözetildiğinde somut uyuşmazlığa Türk hukukunun uygulanması gerektiğini ileri sürmüştür.
2. Davalı ... İnşaat Şirketi ve davalı ... İnşaat Şirketi vekilleri ayrı ayrı sunmuş oldukları temyiz dilekçelerinde;
a. Davacı taleplerinin zamanaşımına uğradığını,
b. Davacının ihbar tazminatına hak kazanamadığını,
c. Fazla çalışma, hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının reddi gerektiğini,
d. Kıdem ve ihbar tazminatı alacaklarının reddi nedeniyle müvekkili lehine vekâlet ücretine hükmedilmesi gerektiğini ileri sürmüştür.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, iş sözleşmesine uygulanacak hukuk, zamanaşımı, ihbar tazminatı, yıllık izin ücreti, fazla çalışma, hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının ispatı ve hesaplanması ile taraflar lehine hükmedilen vekâlet ücretine ilişkindir.
1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalılar vekillerinin tüm; davacı vekilinin aşağıdaki paragrafların kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
2. Anayasa Mahkemesinin 5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun'un (5718 sayılı Kanun) 27/1 hükmünün iptaline dair 10.03.2025 tarihli ve 32837 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 05.11.2024 tarihli ve 2023/158 Esas, 2024/187 Karar sayılı iptal kararının uyuşmazlığa etkisinin ele alınması gereklidir.
2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın (Anayasa) 153/1 hükmünde herhangi bir denetim yolu tanınmamış ve Anayasa Mahkemesi kararlarının kesin olduğu belirtilmiş, 153/5 hükmünde ise "İptal kararları geriye yürümez." kuralına yer verilmiştir.
Türk anayasal sisteminde, Devlete ... ilkesini sarsmamak ve ayrıca Devlet yaşamında bir kargaşaya neden olmamak, kazanılmış hakları korumak için iptal kararlarının geriye yürümezliği kuralı kabul edilmiştir. Böylece hukuksal ve nesnel alanda etkilerini göstermiş, sonuçlarını doğurmuş bulunan durumların, iptal kararlarının yürürlüğe gireceği güne kadar olan dönem için geçerli sayılması sağlanmıştır.
Anayasa'nın 153. maddesine göre Anayasa Mahkemesi iptal hükmünün yürürlüğe gireceği tarihi ayrıca kararlaştırabilir. Anayasa Mahkemesinin 05.11.2024 tarihli iptal kararında kararın Resmî Gazete’de yayımlanmasından başlayarak altı ay sonra yürürlüğe girmesine karar verilmiş olup iptal kararında öngörülen yürürlük tarihinden önce 04.06.2025 tarihli ve 7550 Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 18. maddesi ile 5718 sayılı Kanun'un 27. maddesinde değişiklik yapılmak suretiyle herhangi bir yasal boşluk gerçekleşmemiştir. Ayrıca belirtmek gerekir ki yapılan kanun değişikliği niteliği itibarıyla maddi hukuka ilişkin bir düzenleme olduğundan yalnızca yürürlüğe girmesinden sonra ortaya çıkan hukuki olgu ve ilişkilere uygulanabilir. Yürürlüğünden önce ortaya çıkan olaylar ve hukuki ilişkiler, ortaya çıktıkları tarihte yürürlükte bulunan kanun hükümlerine tâbidir.
Yukarıda belirtildiği üzere Anayasa'nın 153. maddesinde düzenlenen geriye yürüme yasağına ilişkin hükmün amacı, kazanılmış hakların korunması ve hukuki güvenliğin sağlanmasıdır. Bununla birlikte ceza ve vergi gibi birey ile Devlet arasındaki ilişkilerde bireyin lehine olarak geriye yürümeden söz edilebilir ise de özel hukuk ilişkilerinde özellikle sona ermiş bir iş sözleşmesinden doğan hak ve borçları ortadan kaldıracak veya önemli ölçüde değiştirecek şekilde geriye yürüme, kazanılmış hakları ortadan kaldıracağı gibi hukuki güvenlik ilkesini ve mülkiyet hakkını da ihlal edecektir. Ayrıca, Anayasa'nın 153. maddesine göre Anayasa Mahkemesi bir kanun hükmünü iptal ederken kanun koyucu gibi hareketle yeni bir uygulamaya yol açacak biçimde hüküm tesis edemez. Bu nedenle Anayasa Mahkemesi kararının gerekçesinin kanun hükmü olarak uygulanması da mümkün değildir.
Kaldı ki bir an için Anayasa Mahkemesinin sözü edilen iptal kararı sonucu 5718 sayılı Kanun'un 27/1 hükmünün uygulanmasının mümkün olmadığı düşünülse bile aynı Kanun'un 24. maddesi ve 27/2 hükmü uyarınca da hukuk seçimi imkânı bulunduğundan ve 27. maddenin iptal edilmeyen 4. fıkrası da dikkate alındığında; daha sıkı ilişkili hukukun uygulanması söz konusu olamayacaktır.
İş sözleşmesinde yabancılık unsuru bulunması hâlinde, uygulanacak hukukun belirlenmesi açısından, uyuşmazlık döneminde yürürlükte bulunan 5718 sayılı Kanun'un 27/1 hükmünün uygulanmasına ilişkin ilke ve esaslar Dairemizin 24.05.2023 tarihli ve 2022/16187 Esas, 2023/7655 Karar sayılı kararında açıklanmıştır.
Yukarıda belirtilen gerekçelerle, taraflar arasında çalışma dönemi bakımından hukuk seçimi anlaşması bulunduğundan somut uyuşmazlığa seçilen hukuk olan Arnavutluk hukukunun uygulanmasında isabetsizlik bulunmamaktadır.
3. Diğer yandan, davacı tarafça çift vardiya çalışıldığı ve gece çalışmalarının hesaplanmasında esas alınacak ücretin çalışma saatleri uyarınca değişen oranlarda zamlı olması sebebiyle fazla çalışma, hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının eksik hesaplandığını ileri sürmüş ise de, İlk Derece Mahkemesince verilen ilk karara esas teşkil eden 14.07.2022 tarihli bilirkişi raporunda da, davacının 07.00-19.00 vardiyasında çalıştığı kabul edilmiş olup maddi vakaya ilişkin bu tespite davacı tarafça sunulan sunulan 01.02.2023 havale tarihli ilk istinaf dilekçesinde itiraz edilmediği anlaşılmaktadır. Dolayısıyla yargılamanın geldiği aşama dikkate alındığında davacının gece vardiyasında çalışma yaptığına ilişkin iddialarının değerlendirilmesi bu sebeple mümkün olmamıştır.
4.Somut uyuşmazlıkta, davacıya Arnavutluk hukukuna göre hak kazandığı yıllık izinlerinin kullandırıldığı hususu sabittir. Bunun dışında davalı ... İnşaat Şirketi tarafından sunulan cevap dilekçesinde ve yargılama sırasında bilirkişi raporuna beyan dilekçesinde, davacıya iyi niyetle ve fazladan yıllık izin ücreti ödemesi yapıldığı ifade edilmiş olup Bölge Adliye Mahkemesince verilen 12.03.2025 tarihli kaldırma kararında, davacıya fazla ödendiği tespit edilen yıllık izin alacağının mahsup edilmesi gerektiği ifade edilmiştir. Bunun üzerine İlk Derece Mahkemesince kapsama alınan ek bilirkişi raporu doğrultusunda, söz konusu fazla ödemenin çalışma süresi içerisinde doğmuş bulunan fazla çalışma, hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacaklarından orantılı mahsubu yapılmıştır. Ancak belirtmek gerekir ki, davalı tarafça defaetle bilerek, iyi niyetle ve fazladan yapıldığı ifade edilen yıllık izin ücreti alacaklarının diğer işçilik alacaklardan mahsubu hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.
5. Usul hukukuna ilişkin yasal karineler ve ispat yükü hâkimin hukukuna (lex fori) tâbidir (Ergin Nomer, Devletler Hususi Hukuku 21. Baskı, İstanbul, 2015). Yabancılık unsuru taşıyan ve Türk mahkemelerinde görülen bir davada ispat hukukuna ilişkin konulara Türk hukukunun uygulanması gerekecektir.
Fazla çalışma, hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil ücretinin tanık anlatımları ile ispat edilmesi hâlinde, hesaplanan alacaklardan indirim yapılması gerektiğine dair Yargıtay içtihatları istikrarlı bir uygulama hâlini almıştır. Bu indirim, dosya kapsamındaki delillerin durumu ve niteliği ile işçinin çalışma düzenine göre yapılması gereken uygun bir indirimdir. Diğer taraftan söz konusu alacaklara ilişkin hesaplamaların tanık anlatımları yerine yazılı belgelere veya işveren kayıtlarına dayanması durumunda böyle bir indirime gidilmemektedir.
Yabancı hukuk uygulanan somut uyuşmazlıkta, tanık beyanları ile ispatlandığı anlaşılan fazla çalışma, hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının uygun oranda bir indirim uygulanmak suretiyle hüküm altına alınması yukarıda belirtilen gerekçeyle yerinde ise de, yapılan değerlendirmede davacı aleyhine hükmedilen vekâlet ücretinin bir kısmının da alacaklara uygulanan indirim sebebiyle olduğu anlaşılmış olup davacı vekilinin de bu konudaki itirazının yerinde olduğu anlaşılmıştır. Dolayısıyla alacaklara uygulanan indirim sebebiyle davacı aleyhine vekâlet ücretine hükmedilmesi de hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,
2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,
Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgililere iadesine,
Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
17.06.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Benzer Kararlar
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi — Bordroya Dayanan Fazla Mesaide İndirim
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi — Yabancılık Unsurlu İş Sözleşmesinde Ücret ve Fazla Çalışma
İlgili Sayfalar
Yurt Dışında Çalışan İşçinin Alacakları ve Mahsup
Benzer bir uyuşmazlıkla ilgili görüşmek isterseniz iletişim bilgilerine ulaşabilirsiniz.
Bu sayfa genel bilgilendirme amacı taşır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Özet ve açıklamalar site tarafından hazırlanmıştır; karar metni resmî kaynaktan alınmıştır.
Karar Künyesi
Mahkeme
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi
Esas No
2026/6994
Karar No
2026/5796
Karar Tarihi
17 Haziran 2026
Oy Durumu
Oybirliği
Resmî Kaynak
Adalet Bakanlığı Mevzuat ve İçtihat Programı
Hukuki Destek
Av. Mete ŞAHİN Hukuk Bürosu
Bu sayfadaki bilgiler genel niteliktedir; kendi dosyanızın değerlendirilmesi için büroyla iletişime geçebilirsiniz.
Işınlar Mah. İvedik Cad. No: 116/1, Yenimahalle/Ankara
İlgili Hukuk Alanları
Hesaplama Araçları