top of page

Cinsel Taciz Şikâyetiyle İfadeye Çağrıldım: Mesajlar, Deliller ve Savunma

Yazarın fotoğrafı: Av. Mete ŞAHİN
Av. Mete ŞAHİN
18 Eki
6 dakikada okunur

Güncelleme tarihi: 7 gün önce


Cinsel taciz şikâyetinde ifade hazırlığı; dosya, telefon ve kalem

Cinsel taciz şikâyeti nedeniyle ifadeye çağrılmak, suçlu bulunduğunuz anlamına gelmez. Ancak çağrının sebebini öğrenmeden ifade vermek, yazışmaları silmek veya şikâyetçiyle tartışmak savunmanızı güçleştirebilir. Önce hangi olayın araştırıldığını, dosyada hangi sıfatla yer aldığınızı ve iddianın hangi delillere dayandığını öğrenmeniz gerekir.


WhatsApp, Instagram, SMS veya telefon görüşmeleriyle ilgili bir şikâyette yalnızca birkaç mesajın okunması yeterli olmayabilir. Mesajı kimin gönderdiği, konuşmanın bütünü, tarafların ilişkisi ve olayın gerçekleştiği koşullar birlikte değerlendirilir. Bu yazı, gerçek bir soruşturmada cinsel taciz iddiasıyla karşılaşan kişinin ifade öncesinde ve sonrasında dikkat etmesi gereken hususları açıklamaktadır.


1. Cinsel Taciz Şikâyetiyle İfadeye Çağrılınca Ne Yapılmalı?


Arayan birimin adını, soruşturma numarasını, ifade için bildirilen yeri ve zamanı not edin. Aramanın gerçekliğinden şüphe duyuyorsanız ilgili kolluk birimi veya adliyenin resmî iletişim kanalı üzerinden doğrulayın. Telefonla para talep edilmesi ile resmî ifade çağrısını birbirine karıştırmayın.


Şikâyetin konusu hakkında bildiğiniz olayları tarih sırasına koyun. Hatırlamadığınız bir ayrıntıyı tahminle tamamlamayın. Size ait olmayan bir hesabın kullanıldığını veya mesajın değiştirilmiş olduğunu düşünüyorsanız, bu iddianın hangi somut verilere dayandığını belirleyin.


5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu m.145–146, ifade için çağrı ve zorla getirme usulünü düzenler. Usulüne uygun çağrıyı cevapsız bırakmayın. Haklı bir mazeretiniz varsa ilgili birime bildirin; yeni tarih verildiğini teyit etmeden gelmemenin sonuçsuz kalacağını varsaymayın. Şüpheli, tanık ve müşteki sıfatlarının farkını karakolda ifade verme sürecini anlattığımız yazıda inceleyebilirsiniz.


2. Her Rahatsız Edici Mesaj Cinsel Taciz Sayılır mı?


5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m.105, bir kimsenin cinsel amaçla taciz edilmesini düzenler. İncelemenin merkezinde, isnat edilen söz veya davranışın cinsel amacı ve somut olay içindeki anlamı bulunur. Kaba bir söz, istenmeyen bir iletişim veya anlaşmazlık, başka bir suçun konusu olabileceği gibi her olayda aynı hukuki nitelendirmeye de yol açmaz.


Cinsel taciz, bedensel temas içermeyen cinsel amaçlı söz veya davranışlarla gündeme gelir. Fiziksel temas iddiası varsa olayın niteliği ve mağdurun yaşı dikkate alınarak cinsel saldırı veya çocukların cinsel istismarı hükümleri ayrıca değerlendirilir. Cinsel içerikli sözlerin veya görüntülerin telefon ve internet üzerinden gönderilmesi de bu tür bir şikâyetin konusu olabilir.


2.1. WhatsApp ve Sosyal Medya Mesajlarında Neler İncelenir?


Bir mesajı konuşmadan ayırarak değerlendirmek yanlış bir sonuca götürebilir. Öncesindeki ve sonrasındaki iletiler, muhatabın tepkisi, iletişimin sürdürülüp sürdürülmediği ve hesabı gerçekte kimin kullandığı önem taşır. Önceden tanışıyor olmak veya bir dönem ilişki yaşamış olmak, sonraki bütün iletişimleri kendiliğinden hukuka uygun hâle getirmez.


Türk Ceza Kanunu m.105/2-d, posta veya elektronik haberleşme araçlarının sağladığı kolaylıktan yararlanılmasını ayrıca düzenler. Bu nedenle bir mesajlaşma dosyasında yalnızca suçun temel şekline ait açıklamalarla yetinilmemelidir. Olay tarihi de önemlidir: Uygulanacak hüküm belirlenirken Türk Ceza Kanunu m.7 uyarınca zaman bakımından uygulama ve lehe kanun değerlendirmesi yapılır.


3. İfade Sırasında Hangi Haklara Sahipsiniz?


Ceza Muhakemesi Kanunu m.147, 149 ve 150 kapsamında, şüpheli olarak ifadeniz alınırken şu haklarınız bulunmaktadır:


  • Size yüklenen suçun açıklanmasını istemek. Hangi olay hakkında savunma yaptığınızı bilmeniz gerekir.

  • Avukatın hukuki yardımından yararlanmak. Müdafiiniz ifade işleminde hazır bulunabilir.

  • Yüklenen suç hakkında açıklamada bulunmamak. Susma hakkı, kimliğe ilişkin soruları yanlış cevaplama hakkı vermez.

  • Lehinizdeki somut delillerin toplanmasını istemek. Yazışma, kamera kaydı veya tanık gibi delillerin olayla bağlantısı belirtilmelidir.

  • Tutanağı okuyarak yanlışlıkların düzeltilmesini istemek. Söylemediğiniz veya anlamını değiştiren bir cümlenin tutanakta kalmamasına dikkat edin.


Müdafi seçebilecek durumda olmadığınızı belirtmeniz ve talep etmeniz hâlinde müdafi görevlendirilmesi mümkündür. Kanunun zorunlu müdafilik öngördüğü durumlarda ayrıca istem aranmaz. Her cinsel taciz iddiasında, hiçbir talep olmadan mutlaka avukat görevlendirileceği düşünülmemelidir.


3.1. Avukat İfadeden Önce Dosyayı İnceleyebilir mi?


Ceza Muhakemesi Kanunu m.153, müdafiin soruşturma dosyasını inceleme ve belgelerden örnek alma hakkını düzenler. Aynı maddede belirtilen kısıtlama şartları ve dosyadaki diğer suçlamalar ayrıca incelenir. İfade hazırlığı yalnız şikâyetçinin söylediği varsayılan sözlere değil, dosyadaki gerçek iddia ve belgelere dayanmalıdır.


Ceza Muhakemesi Kanunu m.148/4 uyarınca, müdafi bulunmadan kollukta alınan ifade, hâkim veya mahkeme önünde doğrulanmadıkça hükme esas alınamaz. Bununla birlikte bu hüküm, ilk ifadenin önemsiz olduğu veya tutanak kontrol edilmeden imzalanabileceği anlamına gelmez.


4. Mesajlar ve Diğer Deliller Nasıl Korunmalı?


Yazışmaları silmeyin; mesajların sırasını, tarihini veya içeriğini değiştirmeyin. Telefonun ya da hesabın kullanılmasını engelleyen bir sorun varsa bunu kayda geçirin. Delili korumak ile başkasının hesabına izinsiz girmek veya özel yazışmalarını yaymak farklıdır.


Ekran görüntüsü sunulabilir; ancak doğruluğu tartışıldığında tek başına bütün soruları cevaplamayabilir. Mesajın asıl kaydı, gönderen hesap veya numara, tarih-saat bilgisi ve konuşmanın devamı birlikte incelenebilir. Dosyanın ihtiyacına göre teknik inceleme veya bilirkişi değerlendirmesi istenebilir; her dosyada aynı işlemin yapılacağı söylenemez.


Hazırlık sırasında şu bilgileri ayrı ayrı düzenleyin:


  • Yazışmanın bulunduğu cihaz ve uygulama ile ilgili kayıtlar.

  • Olayın tarih sırası ve varsa görüşmenin gerçekleştiği yer.

  • Doğrudan bilgi sahibi tanıkların kimliği ve hangi olayı gördükleri.

  • Kamera kaydı bulunabilecek yer ve zaman aralığı.

  • Hesabın başkası tarafından kullanıldığı iddia ediliyorsa bunu destekleyen bildirim ve kayıtlar.


Tanıklara ne söylemeleri gerektiği yönünde telkinde bulunmayın. Kamera veya sistem kayıtlarının silinme ihtimali varsa, ilgili kayıtların yetkili makam tarafından zamanında istenmesi talep edilebilir. Ceza Muhakemesi Kanunu m.160/2, savcının şüphelinin hem lehine hem aleyhine olan delilleri toplamasını öngörür.


Hukuka aykırı elde edilen bir kaydın dosyaya eklenmesi, onu kendiliğinden kullanılabilir delil hâline getirmez. Ceza Muhakemesi Kanunu m.217/2 ile birlikte, kayıtların elde edilme biçimi de incelenmelidir. Ayrıntılar için ceza davalarında ses ve görüntü kayıtlarının delil niteliği yazısına bakabilirsiniz.


5. Şikâyetten Vazgeçme veya Para Ödeme Dosyayı Kapatır mı?


Cinsel taciz iddiasında, “şikâyet geri çekilirse her durumda dosya kapanır” denilemez. Türk Ceza Kanunu m.105/1'deki yetişkine karşı işlenen temel şekil bakımından şikâyet şartı bulunur. Bu hâlde m.73 uyarınca şikâyet süresi, fiilin ve failin öğrenilmesinden başlayarak altı aydır; dava zamanaşımı sınırı da gözetilir.


Çocuğa yönelen iddialar ile elektronik haberleşme araçlarının sağladığı kolaylıktan yararlanma gibi nitelikli hâller ayrı değerlendirilmelidir. Somut suç vasfı ve uygulanacak hüküm belirlenmeden şikâyetten vazgeçmenin sonucuna güvenilmemelidir.


Cinsel taciz suçu uzlaştırma kapsamında değildir. Ceza Muhakemesi Kanunu m.253/3, şikâyete bağlı olsa dahi cinsel dokunulmazlığa karşı suçlarda uzlaştırmayı dışarıda bırakır. “Uzlaştırma parası gönderirsen dosyan kapanır” denilerek ödeme istenmesi hâlinde, arayan kişinin kimliği ve gerçek bir dosya bulunup bulunmadığı resmî kanallardan doğrulanmalıdır. Bu tür ödeme talepleriyle karşılaştıysanız sahte uzlaştırmacı ve şantaj girişimlerine ilişkin yazımız ayrıca yol gösterici olabilir.


Şikâyetçiyi veya yakınlarını arayarak baskı kurmak, tehdit etmek ya da anlatımını değiştirmesini istemek savunma yöntemi değildir. Hukuki başvurular, dosyanın bulunduğu makam önünde ve gerektiğinde avukat aracılığıyla yapılmalıdır.


6. İfade Verildikten Sonra Süreç Nasıl İlerler?


İfade sonrasında savcılık, ihtiyaç duyulan delilleri toplar ve soruşturmayı değerlendirir. Ceza Muhakemesi Kanunu m.170 ve 172 uyarınca, kamu davası açılması için yeterli şüphe bulunması hâlinde iddianame düzenlenebilir; yeterli delil elde edilememesi veya kovuşturma olanağının bulunmaması hâlinde kovuşturmaya yer olmadığına karar verilir.


İfadeye çağrı, gözaltı ve tutuklama aynı işlem değildir. Sadece çağrılmış olmak, gözaltına alınacağınız veya tutuklanacağınız anlamına gelmez. Koruma tedbirleri için kanundaki ayrı şartlar değerlendirilir. Dosyanın ne zaman sonuçlanacağı da delillerin kapsamı ve yapılacak işlemler bilinmeden kesin olarak söylenemez.


7. Ankara ve Yenimahalle’de İfade Öncesi Hazırlık


Ankara ve Yenimahalle’de yürütülen bir soruşturmada, görüşmeye gelirken ifade çağrısını, bildiğiniz soruşturma numarasını ve iddiayla ilgili yazışmaları birlikte getirmeniz dosyanın değerlendirilmesini kolaylaştırır. Çok sayıda ekran görüntüsü yerine, olayın tarih sırasını gösteren kısa bir açıklama ve değiştirilmemiş kayıtlar üzerinden ilerlemek daha sağlıklıdır.


Avukat Mete ŞAHİN ile yapılacak görüşmede; suçlamanın kapsamı, dosya incelemesi, ifade sırasında kullanılacak haklar ve talep edilebilecek deliller somut belgelere göre değerlendirilebilir. Görüşme için iletişim bilgilerine ulaşabilirsiniz.


Ceza yargılamasına ilişkin çalışma alanı bilgileri için Yenimahalle ve Ankara ceza avukatı sayfasına bakılabilir.


8. Sıkça Sorulan Sorular


1. Cinsel taciz şikâyetiyle ifadeye çağrılmak suçlu bulunduğum anlamına gelir mi?

Hayır. Çağrı, soruşturma kapsamında açıklamanızın alınmasına yöneliktir; suçluluğunuzun kesinleştiği anlamına gelmez.


2. İfadeye avukatla gidebilir miyim?

Evet. Şüpheli olarak müdafiinizin hukuki yardımından yararlanabilir ve ifade işleminde hazır bulunmasını isteyebilirsiniz.


3. Avukat tutacak durumda değilsem ne yapabilirim?

Müdafi seçebilecek durumda olmadığınızı belirterek görevlendirme talep edebilirsiniz. Zorunlu müdafilik gereken hâllerde istem aranmaz.


4. Şüpheli olarak susma hakkım var mı?

Evet. Yüklenen suç hakkında açıklama yapmama hakkınız vardır. Kimliğinize ilişkin soruları ise doğru cevaplamanız gerekir.


5. İfadeye gitmezsem ne olur?

Usulüne uygun çağrıya rağmen gitmemeniz zorla getirme kararına neden olabilir. Haklı mazeretinizi ilgili birime bildirmeniz gerekir.


6. Tek bir mesaj cinsel taciz iddiasına konu olabilir mi?

Olabilir. Ancak suçun oluşup oluşmadığı, mesajın içeriği, amacı ve olayın bütün koşulları incelenerek değerlendirilir.


7. Ekran görüntüsü tek başına kesin delil midir?

Her durumda değil. Görüntünün doğruluğu, gönderen kişi ve konuşmanın bütünü tartışmalıysa ek kayıtlar ve teknik inceleme gerekebilir.


8. Mesajları silmeli miyim?

Hayır. Yazışmaları değiştirmeden koruyun. Silme işlemi, lehinize olan kayıtların da kaybolmasına neden olabilir.


9. Şikâyetten vazgeçilirse dosya kesin olarak kapanır mı?

Hayır. Şikâyetin etkisi suçun temel veya nitelikli şekline, mağdurun yaşına ve olay tarihine göre ayrıca değerlendirilmelidir.


10. Cinsel taciz dosyasında uzlaştırma yapılır mı?

Hayır. Ceza Muhakemesi Kanunu m.253/3 gereğince cinsel dokunulmazlığa karşı suçlarda uzlaştırma yoluna gidilemez.


11. Şikâyetçiyi arayıp konuşmalı mıyım?

Baskı veya tehdit olarak anlaşılabilecek temastan kaçının. Açıklama ve delillerinizi ilgili adli makama, gerektiğinde avukatınız aracılığıyla sunun.


12. İfade tutanağında yanlışlık varsa ne yapmalıyım?

Tutanağı imzalamadan okuyun ve yanlışlıkların düzeltilmesini isteyin. Beyanınızın anlamını değiştiren ifadeleri açıkça belirtin.



Yasal Uyarı: Bu web sitesinde yer alan bilgiler, yalnızca genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır ve hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Bu sitedeki bilgilerin kullanımı, hiçbir şekilde avukat-müvekkil ilişkisi oluşturmaz. İçerikte yer alan bilgilere dayanarak hareket etmeden önce, özel hukuki durumunuzla ilgili olarak mutlaka bu alanda çalışan bir avukata danışmanız tavsiye edilir.

Yorumlar


bottom of page